Zły Komorow (SN). „Kedźbu, to je warnowanska powěsć, informujće so...“, tule namołwu słyšiš wotnětka kóždu prěnju srjedu popołdnju w třoch po cyłym wokrjesu Hornje Błóta-Łužica (OSL). Prěni měsačny probowy alarm ze signalom sireny a krótkej rěčnej namołwu dožiwja wobydlerjo w 15 hodź. jutře, srjedu, 7. oktobra. Dalši signal, zběhnjenje warnowanja, njebudźe. Wobydlerjo njetrjebaja na někajke wašnje jednać. Z prawidłownym probowym alarmom chce wokrjes přepruwować, hač syć sirenow dźěła. Dale chce nazhonjenja z rěčnej posyłku zběrać a ludnosć z rozdźělnymi warnowanskimi signalemi zeznajomić.
W OSL maja 157 stejnišćow sirenow, kotrež je wokrjes zhromadnje z městami, zarjadami a gmejnami wot měrca lěta 2023 krok po kroku modernizował. Syć je na regionalnu wodźensku wotnožku Łužica nawjazana. Nowe sireny wodźa digitalnje centralnje. Rěčne dataje je ministerstwo za nutřkowne a komunalne naležnosće kraja Braniborska (MIK) wuwiwało. Dalše informacije namakaće pod .
Entertainer Riccardo Simonetti a moderatorka sportowych wusyłanjow Esther Sedlaczek moderěrujetaj lětuši bal w Semperowej operje. „Myslach sej, mam-li šansu, tajku glamuroznu show moderěrować, to bych hłupy był, bych-li to wotpokazał“, rjekny Simonetti na nowinarskej konferency w Drježdźanach. Zhromadnje ze Sedlaczek ma wón po balowej nocy pod motom „Vivi il momento – nóc w Florencu nad Łobjom“ wjesć. Dołho běchu za motu z italskim zynkom derje wotpowědowacymaj moderatoromaj pytali, rjekny jednaćelka bala Trixie Steiner.
Sobudźěłaćerka labora w Sibirskej njeje na mór zemrěła, su oficialni ruscy zastupjerjo zdźělili. 28lětna žona, kotraž bě na Instituće za zadźěwanje wuwabjakow móra dźěłała, je na „zahorjenje płucow njeznateho pochada“ zemrěła. Tole zdźěli zarjad za zadźěwanje mrětwow Rospotrebnadsor.
Młody muž bě na Stuttgartskim lětanišću z bombu hrozył a tak hoberski chaos zawinił. Zasadźenja policije dla dyrbjachu wčera mjez 16.30 hodź. a 18 hodź wšěm lětadłam start zakazać. Tysacy pasažěrow čakachu na zakónčenje warnowanja.
Nuknica (SN/StŠ). „Tutón muž wě, wo čim wón rěči. To pytnješ w kóždej rozmołwje.“ Z tutymi słowami zjima nawoda Radworskeho ratarskeho předewzaća Stefan Triebs rozmołwne koło pjatk wječor w Nuknicy. Něšto wjace hač dwě hodźinje běše so w tamnišej barace sakski najwyši bur Georg-Ludwig von Breitenbuch (CDU) prašenjam a tež kritice něhdźe 50 ratarjow a hajnikow stajił. Na přeprošenje zapósłanče CDU w krajnym sejmje Elaine Jenčec běše sakski minister za wobswět a ratarstwo pjatk popołdnju po dwurěčnej Łužicy po puću. Najprjedy wopyta ratarski zawod Sorabiju w Hrańcy, po tym bě z hosćom pola pčołarja w Jědlicach a skónčnje wodźeše jeho něhdźe połdra hodźiny bur Marko Smoła po swojim bio-ratarskim dworje w Nuknicy.
Münster (B/SN). Prěnja islamsko-teologiska fakulta w Němskej bu njedawno w Münsteru wotewrjena. Nětko ma na wysokej šuli islamska teologija samsny status kaž katolska a ewangelska. Załožićelski dekan Mouhanad Khorchidepak wobžaruje: „Boli mje, zo islamske zwjazki dotal nochcedźa swojich imamow pola nas wukubłać dać. Islam je w Němskej narodnje pačeny do arabskich, turkowskich, albanskich a pakistanskich muslimow.“
Mjenje wustupow z cyrkwje
Wien (B/SN). Po najnowšej statistice je w lěće 2025 w Awstriskej mjenje křesćanow (66 930 wosobow) z cyrkwje wustupiło hač 2024 (71 531 wosobow). W lěće 2025 zličichu w cyłku 4 488 100 wěriwych. W běhu lěta 2025 je 5 449 wosobow do cyrkwje zastupiło. Ličba kemšerjow a měšnikow je stabilna. Dalše poł miliona ludźi sćěhuje njedźelnu Božu mšu w telewiziji, radiju abo přez internet.
Njeměr w patriarchaće
Wulke Rědorjecy (SN). Doskónčny naćisk za nowotwar wotpaleneje cyrkwje we Wulkich Rědorjecach je nimale hotowy. Prěnje dźěła za nowu cyrkwju móhli hižo klětu zahajić. To zdźěli zamołwity za twarske naležnosće tamnišeho cyrkwinskeho předstejićerstwa Jörg Boden.
Wuměnjenje za to pak je, zo w prěnim kwartalu 2027 twarska dowolnosć Budyskeho krajnoradneho zarjada dóńdźe. Za to pak maja fachowcy próstwu hišće doskónčnje zdźěłać.
Zakład nowych planow je naćisk Drježdźanskeho architekturneho běrowa „Code Unique Architekten“. Běrow bě spočatk lěta wubědźowanje dobyło. Z planow wuchadźa, zo nutřkowny rum jako markantne znamjo znowa natwarja. Tam dyrbi městno za 300 ludźi być. Zdobom ma rumnosć fleksibelnje wužijomna być. Za pišćelemi chcedźa zamołwići wobłuk za dźěći zarjadować. Tež cyrkwinsku kofejownju a zahrodu za zetkawanje w zelenym tam zaplanuja.
Přidatnje přewjedu hišće dalše wubědźowanje, w kotrymž dyrbja so wobdźělnicy ze sakralnym wuhotowanjom zaběrać.
Stockholm (dpa/SN). Nobelowe myto za medicinu spožča lětsa němskimaj slědźerjomaj Peterej Hegemannej a Georgej Nagelej kaž tež slědźerjej z USA Karlej Deisserothej. Stockholmski Karolinska-Institut piše w swojej zdźělence, zo dóstanu woni z milionu eurow dotěrowane wuznamjenjenje za swoje wotkryća na polu optogenetiki. To je mediciniska metoda, z kotrejž móžeš žiwe čłowječe bańki, předewšěm neurony, z pomocu swěcy za- a wupinyć.
Nowowólby w Španiskej
Madrid (dpa/SN). Tři dny po tym, zo je w španiskim parlamenće ze swojimi dekretami přećiwo bydlenskej nuzy w kraju zwrěšćił, je nawoda knježerstwa Pedro Sánchez dźensa dočasne wólby připowědźił. Dokelž běše katalanska strona Carlesa Puigdemonta Junts per Catalunya před lětom podpěru knježerstwa wupowědźiła, nima knježerstwowa koalicija strony PSOE a lěwicarsko-alternatiwneho zwjazka Sumar hižo wjetšinu w parlamenće.
Premija za e-awta wuspěšna
Pirna (SN). Sakski statny lěsny zawod Sachsenforst je zasadźenje helikopterow kołowokoło skalneho jewišća w Rathenje a jězora Amselsee minjeny pjatk zakónčił. Helikoptery su tam štomy, kotrež je sylne njewjedrjo kónc julija spowaliło, rumowali. Rumowanske dźěła z powětra w ćežko přistupnych wotrězkach běše na tajke zasadźenja specializowana awstriska firma dwaj tydźenjej po njewjedrje přewzała. Cyłkownje je na kóncu něhdźe 2 000 krutych metrow drjewa z potrjechenych kónčin wottransportowała.
Spěšne wotstronjenje lěsnych škodow njeje jenož hladajo na spřistupnjenje turistisce woblubowaneho dźěla Sakskeje Šwicy wažne. Wone ma masowemu rozmnoženju skórnika zadźěwać. Wot tutoho tydźenja přewjedźe zawod Sachsenforst tu poslednje rumowanske dźěła z wotpowědnej swójskej konwencionelnej techniku. Cil je, zo jězor Amselsee wot kónca oktobra sem zaso za turizm wotewru. Předstajenja skalneho jewišća w Rathenje pak móža zajimcy hakle w klětušej sezonje wot srjedź meje zaso wopytać.