Za pućowanje a putnikowanje
Drježdźany/Smochćicy (SN). Sakska chce pućowansku a putnisku akademiju wutworić a tak přiběracej woblubowanosći za pućowanske a putniske tury w swobodnym staće wotpowědować. Kaž tudyše statne ministerstwo za kulturu a turizm wčera informowaše, předwidźi wone za spěchowanje wotpowědnych aktiwitow – a załoženje akademije k tomu słuša – w aktualnym dwójnym etaće kóžde lěto 300 000 eurow. Přisłušna ministerka Barbara Klepsch (CDU) spóznawa w tym wobłuku „wulki potencial, tójšto hosći zbliska a zdaloka zdobyć“.
Regionalne pućowanske towarstwa, iniciatiwy putnikow, wosady a hospody móža za swoje projekty spěchowanje hač do 2 000 eurow na lěto dóstać. Próstwy móža so lětsa hišće hač do 15. decembra zapodać. Tež w Smochčanskim kubłanišću swj. Bena wo tym rozmysluja, kak móhli poskićenu podpěru wužiwać.
W nastawacej akademiji chcedźa ludźi wukmanjeć, zo bychu wšelakim adresatam pućowanje we wšěch jeho fasetach pokazali. Putnikow přewodźacy tam wuknu, hosćom nabožne a spirituelne aspekty putnikowanja spřistupnić.
Wulka pomoc wuchowanskej straži
We łužiskej jězorinje kładu wulku wažnosć na kilometrowe sćežory. Wšako su wone bytostny wobstatk hladajo na wuchowanje ludźi. Stołpy dyrbja tuž nětko zaso ponowić.
Tež „serbske“ wosuški pruwowałoj
Něchtóžkuli hižo tydźenje do adwentneho časa prěni wosušk woptawa, druzy popřachu sej tule dobrotu hakle při prěnjej zaswěćenej swěčce. Kóžde lěto fachowcy wosuški pruwuja, tónraz pod trochu hinašimi wuměnjenjemi.
Budyšin (CS/SN). Michael Isensee z Němskeho chlěboweho instituta je sej předwčerawšim w Budyšinje dohromady 31 wosuškow z 18 pjekarnjow Budyskeje rjemjeslniskeje komory bliže wobhladał a posudźował. Korony dla wotmě so posudźowanje wosuškow lětsa njezjawnje w rumnosćach rjemjeslniskeje komory a nic kaž hewak w lutowarni abo na hinašim zjawnym městnje. Přirunujo ze zašłymi lětami je so tónraz wjele mjenje pjekarnjow wobdźěliło. To zaleži po słowach wyšeho pjekarskeho mištra Lutza Neumanna předewšěm na tym, zo wjele pjekarnjam personal pobrachuje. Hišće loni bě 34 pjekarnjow wobdźělenych.
„Změna strukturow je wulka šansa“
We Wojerowskej kupjeli maja sobudźěłaćerjo wulke wizije a sadźeja mjez druhim tež na turizm
Při zachodźe stejachu ludźo w dołhich rynkach. Swójby, poriki a mnohe skupiny chcychu spočatk nazymskich prózdnin do Wojerowskeje Łužiskeje kupjele. Přichadźa w prózdninskim času stajnje wjele wopytowarjow? „Poprawom haj“, měni Matthias Brauer, wot lěta 2020 jednaćel kupjele. „Kupjel je skerje warianta za špatne wjedro, ale wona je hišće wjele wjace. Cyłe lěto móža ludźo přińć.“ Lětuše lěćo drje bě trochu přerosćene. Jeničce w awgusće je so tam 18 508 ludźi wočerstwiło, štož bě wot wotewrjenja w lěće 1999 rekord. W dobrych lětach mějachu we Łužiskej kupjeli přerěznje něhdźe 13 600 wopytowarjow wob měsac. „Nutřkokrajny turizm přiběra. Mjeztym přichadźeja ludźo samo ze Sylta abo Garmisch-Partenkirchena, zo bychu so z Łužicu zeznajomili“, Matthias Brauer rozprawja. „Město Wojerecy ma we łužiskej jězorinje najwjetšu dožiwjensku kupjel.“ Cyłkownje maja tam 35 sobudźěłaćerjow, kotřiž najwšelakoriše wobłuki zastaruja.
Tež w pandemiji protestowali
Budyšin (SN/BŠe). Šěsnaće přistajenych Budyskeho stejnišća Edding je minjeny pjatk před zawodom protestowało. Pozadk akcije bě tarifowe koło sakskeje industrije za drjewo a kumštne maćizny. Po tym zo njeje dotal hišće žanoho dorozumjenja mjez dźěłodawarjom a dźěłopřijimarjemi, su přistajeni nětko zjawnje na połoženje skedźbnili.
Kaž dźěłarnistwo IG metal zdźěli, přewjedźechu akciju pod pandemiskimi postajenjemi. „W dźensnišim času dyrbimy kreatiwni być. Nam bě wažne zjawnosć docpěć. Wuchodna Sakska njeje kónčina niskich mzdow! To njenastupa jenož Edding, ale runje tak njeličomne dalše zawody, za kotrež mamy socialnu zamołwitosć“, zwurazni dźěłarnik Christian Göbel z IG metal wuchodneje Sakskeje.
Hižo jutře zahaji so přichodne jednanske koło. „Nadźijam so, zo je akcija dźěłodawarjow docpěła a zo su woni swoje domjace nadawki spjelnili“, Göbel wuzběhny. Předewšěm je nětko nošny namjet jako jasny signal trěbny. W Sakskej njeměli ludźo niše mzdy hač druhdźe dóstać. Nimo toho płaćizny we wjele wobłukach stupaja. Tuž dyrbja tež mzdy stupać.
„Strašny a naiwny rozsud koalicije“
Nowa koalicija SPD, Zelenych a FDP je w swojim zrěčenju zakótwiła, w idealnym padźe hižo hač do lěta 2030 wudobywanje brunicy zakónčić. To wšak zbudźa wjele kritiskich reakcijow, tež hladajo na wuskutki we łužiskim brunicowym rewěrje.
Budyšin (SN/BŠe). „Kónc wudobywanja brunicy hač do lěta 2030 – nic z nami“, podšmórnjetaj předsyda zawodneje rady předewzaća Łužiska brunica a energija (LEAG) Uwe Teubner a jeho zastupjer Toralf Smith. Koncern LEAG ze sydłom w Choćebuzu łužiske brunicowe jamy wobhospodarja a w milinarnjach energiju produkuje. Zaměr amploweje koalicije jón tuž wosebje trjechi.
Žněja čerwjeny kał
Cyła brunica w jamje najskerje trěbna njeje
Choćebuz (SN/BŠe). Wobswětowy zwjazk Zelena liga w Braniborskej a priwatni wobsedźerjo ležownosćow sej wot hórniskich zarjadow žadaja, zo so w padźe njewužiwanja hižo wotkryteje brunicy tamne wuhlowe jamy pomjeńša. Pozadk toho je, zo předewzaće Łužiska energija a milinarnje (LEAG) wuhlo w Janšojskej jamje dospołnje njewudobywa, ale je tam zdźěla ležo wostaji. „Njeje móžno, zo LEAG brunicu na swojich ležownosćach wostaji, dalšim wobsedźerjam pódy pak z wuswojenjom hrozy. Hórniske zarjady měli na městnje zakročić, dokelž je tajke rubježne wudobywanje zakazane. Je-li mjenje brunicy trěbne, měli wotpowědnje mjenje do přirody a priwatneho wobsydstwa zapřimnyć“, wuswětla prawiznik dr. Philipp Schulte.
Zelena liga wotnaja před Wochožanskej brunicowej jamu lěs, kotryž nochcedźa wobsedźerjo energijowemu předewzaću předać. Listej Sakskemu wyšemu hórniskemu zarjadej w Freibergu su so dalši wobsedźerjo ležownosćow přizamknyli.
Wjesnjanosća napominanski zwón zwonja
Jědnaće komunow stareho wokrjesa Běła Woda sej žada bóle słyšane być
Bywši šulski zwón w Miłorazu je nětko napominanski zwón – zaklinčeć dało je jemu jědnaće wjesnjanostow bywšeho wokrjesa Běła Woda, mjez nimi běchu tež ći třo ze Slepjanskeje wosady. Skedźbnić chcychu woni ze swojej akciju na situaciju ludźi hłownje potrjechenych komunow, kotřiž su hižo lětdźesatki wot a z wuhlom žiwi, dyrbja proch a haru znjesć a njemało z nich z kóncom wudobywanja brunicy swoje dźěłowe městna zhubi – bjez toho zo je adekwatne narunanje wotwidźomne. Jeničce w zarjadniskim zhromadźenstwje Slepo dźěła po wuprajenjach tamnišeho wjesnjanosty Jörga Fundy (CDU) 14 procentow z 1 830 dźěłowych mocow z winowatosću socialneho zawěsćenja we wuhlowej jamje, w milinarni. Dodawarjo tworow a posłužbarjo scyła sobu ličeni njejsu. „Tući ludźo trjebaja perspektiwu, woni maja swójbu, twarja sej chěžu“, rjekny Funda.
Tež lětsa zaso „čorne ličby“
Zaměrowy zwjazk Łužiska jězorina efektiwnje a solidnje hospodari
Kóšyna (AK/SN). Zaměrowy zwjazk Łužiska jězorina Braniborskeje wobchodnistwo wuspěšnje wjedźe a móže kónc lěta na „čorne ličby“ zhladować. Najebać koronapandemiju je zwjazk w lěće 2021 solidnje a efektiwnje hospodarił, wuzběhny jeho předsyda Detlev Wurzler minjeny štwórtk, hdźež je wón kónclětne wotličenje předstajił. „Jednanskeje swobody pak je mjenje“, Wurzler rozłoži. „Naši hosćo z Čěskeje njejsu lětsa scyła přišli. Do pandemije wučinješe jich podźěl něhdźe štyri procenty wopytowarstwa. Nadźijamy so, zo so situacija w přichodnych lětach zaso stabilizuje.“
