Maćeršćina je jemu hižo za čas powołanskeho žiwjenja přeco na wutrobje ležała. Tež w lětach zasłuženeho wuměnka njemóže so wón podpěry za nju wzdać. Rěču­ wo Jurju Šěraku, kiž jutře, 4. julija, w Lejnje wosomdźesaćiny swjeći.

Jako so w nowembrje 1981 w redakciji Noweje doby zeznachmoj, běch jenož lěto młódši hač wón swój čas, hdyž po studiju slawistiki 1. septembra 1957 jako pomocny redaktor za powšitkownu a rjanu literaturu w serbskim nakładnistwje na Budyskich Drjewowych wikach dźěłać započa. Do Noweje doby je pozdźišo přišoł a bě mjeztym jako redaktor za lokalnu stronu zamołwity.

Dokładnosć rěče, to sym hižo zahe nazho­nił, bě Jurjej Šěrakej wažna. A móžeše so tehdy jara hněwać na zmylki a njedo­statki, kotrež běchu zwjeršnosće dla nastali abo mějachu swoju přičinu w njekritiskim nałožowanju wšě­dneje wjesneje wobchadneje serbšćiny.

Wón je bjezdwěla jedyn z tych łužiskich politikarjow, kotřiž su mjez ludźimi najbóle prezentni: zapósłanc CDU w Sakskim krajnym sejmje Marko Šiman z Budyšina. Runje dźensa swjeći wón 60. narodniny.

Serbšćina sylnje zastupjena

štwórtk, 02. julija 2015 spisane wot:

W Choćebuzu wotměje so sobotu, 4. julija, Łužiski ewangelski cyrkwinski dźeń. Kotrym temam so tam wěnuja a za serbskim podźělom je so Janek Wowčer superintendentki Choćebuskeho cyrkwinskeho­ wokrjesa Ulriki Menzel prašał.

Što sće sej za cyrkwinski dźeń předewzali?

U. Menzel: Zahajimy jón z Božej słužbu w měšćanskej hali. Chcemy mjenujcy won z cyrkwjow, zo bychmy ludźom naše poselstwo posrědkowali. Rumy, kotrež móžemy jako cyrkej tworić, słušeja do­srjedź města. Dale planujemy tójšto fo­rumow k aktualnym a palacym temam, na kotrež su wšitcy zajimcy witani. Přihotowane su tež koncerty, temowe dźěłarnički a mjeńše diskusijne koła. Sym hižo wćipna, kotre myslički za přichod Łužicy takle zrodźimy.

Kak hódnoćiće, zo wotměwa so cyrkwinski dźeń lětsa w Choćebuzu?

U. Menzel: Wjeselu so, dokelž leži město runje srjedźa mjez Berlinom a Zhorjelcom. Mi wosobinsce je wažne, a w tej naležnosći sym hižo dlěje po puću, zo Serbja z Hornjeje a Delnjeje Łužicy tule zhromadnje na so skedźbnjeja. A runje za to je Choćebuz jara dobra městnosć.

Maće tež serbski podźěl na dnju?

Zasadźa so dale za zachowanje serbskosće

póndźela, 29. junija 2015 spisane wot:

Pjećasydomdźesaćiny swjeći dźensa w Němcach znaty, angažowany Serb, bywši wučer a župan Wojerowskeje župy „Handrij Zejler“ Joachim Nowak.

Jubilar angažowaše a angažuje so hišće dźensa na mnohostronske wašnje w swojej ródnej wsy kaž tež we Wojerowskej wokolinje. Wažne jemu stajnje bě a je, zo so serbskosć w regionje zachowa. Po wukubłanju na Serbskim pedagogiskim instituće sta so wón z wučerjom serbšćiny a pozdźišo tež ze zastupowacym direktorom Kulowskeje srjedźneje šule. Sylnje zasadźeše so za serbskosć na kubłanišću­ a tež wo to, zo dóstanje wone mjeno „Korla Awgust Kocor“. Jako bě zastupowacy direktor, je na Kulowskej šuli ze serbšćinu jara derje wupadało, wobkrućichu někotři jeho sobuwojo­warjo. Stajnje měješe wotewrjene wucho za wučerjow serbšćiny na kubłanišću, a běchu-li serbskorěčny wučbny material abo dalše srědki za wučbu a swjedźenje serbšćiny trěbne, so Achim Nowak wo nje staraše.

Mjetaja pjenjezy do kyrka, za ničo!

pjatk, 26. junija 2015 spisane wot:
Janek Wowčer

Zo w politice časćišo raz tam a sem dźe, smy wšak zwučeni. Štož pak tuchwilu w Berlinje zaso wupjeku, dyrbi čłowjek najprjedy raz rozumić!

Njedawno je zwjazkowy hospodarski minister Sigmar Gabriel (SPD) wozjewił, zo chcył klimowy wotedawk za starše a dodźeržane wuhlowe milinarnje zawjesć. Tole by Łužicu a předewšěm energijoweho hobra Vattenfall, kiž drje by jara krawił, chětro trjechiło. Tola naraz: korek­tura – wšo zaso wróćo a do napřećiw­­neho směra! Takle znajmjeńša skutkuje na mnje najnowše wozjewjenje hospodarskeho ministerstwa. Wottam mjenujcy rěka, zo su alternatiwny plan wuwili. A kaž so wustaja, je wón runje to nawopačne toho, štož bě z popłatkom za starše milinarnje wotpohladane. Pod smužku wupada mjenujcy tak: Energijowe koncerny njetrjebaja płaćić, ale stat da jim financnu podpěru, zo swoje milinarnjowe bloki nachwilnje hasnu a jako rezerwu dźerža. Tak koncernam pjenjezy za poprawom ničo do kyrka mjetaja! A štó ma worćiznu skónčnje płaćić? Wězo dawkipłaćerjo, štó hewak! Njeje tole šicofrene?

Naslědnik snano hižo nazymu

štwórtk, 25. junija 2015 spisane wot:
▶Dale na stronje

Z přeswědčiwym wuslědkom su Biskopičenjo prof. dr. Holma Großu (njestronjan) za swojeho noweho wyšeho měšćanostu wuzwolili. Nětko trjeba Marketingowa towaršnosć Hornja Łužica-Delnja Šleska (MGO) noweho jednaćela. Axel Arlt je z Holmom Großu wo předstejacej dobje přechoda MGO rěčał.

Wutrobnu gratulaciju k wuzwolenju za wyšeho měšćanostu Biskopic! Kak dołho dotalne zastojnstwo hišće wukonjeće?

Prof. dr. H. Große: Jednaćel Marketingoweje towaršnosće Hornja Łužica-Delnja Šleska sym znajmjeńša hišće hač do 31. julija. Nowe zastojnstwo w Biskopicach nastupju po wšěm zdaću 1. awgusta. Dokelž je to sobota, budu 3. awgusta prěni dźeń w radnicy. Wostanu pak tež dale aktiwny za naš region, mjez druhim jako předsyda spěchowanskeho towarstwa Łužica z.t.

Kotra procedura budźe trěbna, zo by so naslědnik abo naslědnica namakał/a?

Prof. dr. H. Große: Přichodne dny budźe­ městno jednaćela MGO zjawnje wupisane. Wotpohladane znowawobsadźenje městna z naslědnikom/naslěd­nicu stanje so najzašo 1. oktobra 2015, najpozdźišo 1. januara 2016.

„ ... mało kuraže mam ...“ ?

pjatk, 19. junija 2015 spisane wot:
Jan Kral

Němscy a serbscy politikarjo apeluja staj­nje zaso na narodne wědomje Serbow a napominaja jich k wjace zmuži­tosći, serbskosć w zjawnym žiwjenju jasnje­ abo hišće jasnišo pokazać. To bě tež jednohłósne wuprajenje kandidatow za wólby Budyskeho wyšeho měšćanosty na mejskim forumje Serbskich Nowin. Často, haj nimale přeco tale namołwa bjez wotpowědneho wothłosa wostawa. Hačkuli wěmy, zo mamy prawo na to, sej zas a zaso njezwěrimy zjawnosći słyšeć dać, zo smy Serbja, dźěl łužiskeho a němskeho wšědneho dnja.

Zo tež hinak dźe a zo hodźa so hranicy a wobmyslenja překročić, pokazujetej přikładaj minjeneho časa. Wosobinsce smědźach być swědk dweju zjawneju wustupow Serbow před publikumom, kotryž serbsku rěč njerozumješe.

Poł lětstotka přećelstwo haja

srjeda, 17. junija 2015 spisane wot:

Lětsa je tomu 50 lět, zo wudźeržuje Sokoł­ Ralbicy/Hórki partnerske styki k čěskim sportowcam w Spálenych Poříčí­. Wot jutři­šeho do njedźele budu­ Ralbicy z hosćićelom zetkanja sportoweju jednotkow. Z wjelelětnej sobu­organizatorku tychle mjezsobnych wopytow­ Hanu Krawcowej je so Alfons Handrik rozmołwjał.

Hižo poł lětstotka wudźeržujeće a hajiće partnerske styki k sportowcam w městačku blisko Plzenja. Kak je k tomu dóšło?

H. Krawcowa: W lěće 1965 poby serbska koparska wubranka, wjetšina z nich běchu hrajerjo tehdyšeho mustwa Ral­bicy/Hórki, we wsy Losiná. Po wubědźowanjach na trawniku dóńdźe k rozmołwam, tež ze zamołwitymi za sport a kulturu rady města ze Spálenych Poříčí. Tam tehdy zrodźena myslička, nawjazać partnerske styki, bu zwoprawdźena.

Tak přihotujeće so na hódne jubilejne zarja­dowanje kónc tohole tydźenja?

Do noweje doby mjezsobnosće

pjatk, 12. junija 2015 spisane wot:
Axel Arlt

Dobre lěto płaći nowy Zakoń wo změnach prawniskich předpisow wo prawach Serbow w Kraju Braniborskej. Byrnjež tamniši druhi Serbski zakoń jara kontrowersnje pohódnoćeny kompromis był, zasłužeja sej prěnje nětko předležace wuslědki wulke připóznaće.

Za krajneho społnomócnjeho za serbske naležnosće powołany statny sekretar w braniborskim ministerstwje za wědomosć, slědźenje a kulturu Martin Gorholt angažuje so za nowy nadawk tak, zo dyrbiš kłobuk zejmować. Tak husto, kaž bě so wón minjene měsacy wo (delnjo)serbskim połoženju na městnje wobhonjał, mam zaćišć, zo je so w brani­borskim knježerstwje nastupajo aktiwny angažement za Serbow nowa doba za­hajiła. Wusko zwisuje z tym rozsud nowinskeho rěčnika woneho ministerstwa, nastupajo serbske naležnosće swójski rjad nowinskich zdźělenjow wudawać. Na to w Sakskej hišće přišli njejsu.

Prawicarjo chcedźa 27. junija znowa w Budyšinje demonstrować. Zwjazkarstwo „Budyšin wostanje pisany“ chce tomu ze zjawnym zhromadnym spěwanjom znapřećiwić. Cordula Ratajczakowa je so ze sobudźěłaćerku Budyskeho Kamjentneho domu Sophiju Delanec, kotraž w organizatoriskim teamje zarjadowanja sobu skutkuje, rozmołwjała.

Chóry spěwaja přećiwo rasizmej – kak sće ideju zrodźili?

S. Delanec: Smy jako zwjazkarstwo hižo­ časćišo akcije přewjedowali, hdyž su prawicarjo w Budyšinje demonstrowali. Tónraz pak wzdamy so politiskeho zarjadowanja. Naše hesło „Budyšin zhromadnje spěwa“ steji za wotewrjeny Budyšin, za zhromadnosć a za kulturnu mnohotnosć. Mamy tule wjacore kultury, mamy ludźi, kotřiž ze wšelakorych motiwacijow spěwaja – z cyrkwinskim pozadkom, z towarstwow abo tež šulerjow a politisce angažowanych. Jich wšěch chcemy ze zhromadnym spěwanjom zjednoćić.

Kak su chóry namjet přiwzali?

nawěšk

nowostki LND