Impresije z projekta „Njebjesa“
Dźěłarnička wo Goethowej wědźe wo barbach we wobłuku projekta „LandArt podłu Jawory 2019“
Kak ženitej so čerwjeń a módrina? Na papjerje?
Ćopła, wupřestrěwaca so čerwjeń, kotraž pochadźa z hłubokosće, steji za kreatiwitu, za emocionalitu a je tež dźensa hišće barba mocy kralow a kejžorow – z chłódnej, analytiskej módrinu, kotraž pada z wysokosće, je čornemu na barbnej paleće najbliša, nosy ćežkosć we sebi, ale tež hižo lětstotki swjate maćerske wobjimanje předstaja (Raffael! Madona!). Kak hodźitej so tutej napřećiwnej kajkosći čłowjeskeho byća zjednoćić?
Wulke prašenja so staja
Wulke prašenje to, kotrež steji w srjedźišću Njebjelčanskeho gmejnskeho centruma. Iwona Stypułkowska, wuměłča z Pólskeje, je z tymle prašenjom nastupiła. Třinaćo wobdźělnicy dźěłarnički sćěhuja ju połni respekta ze seršćowcom a barbu, dźěłajo fokusěrujcy. Mnozy z nich maja nazhonjenja we wuměłskim skutkowanju. Nawodnica dawa jednotliwcam pokiwy, žada sej měr, dźe wo to něšto zaznać, začuwać, to na papjeru přinjesć, harmoniju tworić.
Jeho lyrika tež dźensa hišće aktualna
K 75. posmjertninam basnika, přełožowarja a politisce myslaceho čłowjeka Jurja Chěžki
Serbske literarne stawizny znaja mnohich wulkich spisowaćelow. Prašeš-li so Serbow za nimi, mjenuje ći najwjace z nich Zejlerja, Smolerja a Ćišinskeho jako najwjetšich, z našeho časa tež Jurja Brězana abo Jurja Kocha. A dokelž su literarne stawizny zdobom stawizny našeho naroda, hraja tajcy prócowarjo často tež najwažnišu rólu w našich ludowych stawiznach. Tak drje njebudźe na přikład nichtó prěć, zo je tež skutkowanje Zejlerja a Kocora w 19. lětstotku bujnemu narodnemu wozrodźenju polěkowało. Serbscy spisowaćeljo a wuměłcy chcychu ze swojim skutkowanjom dopokazać, zo je naša kultura druhim runohódna, a tak budźachu strowe narodne wědomje.
600 lět Sernjany – zajimawe stawizniske powěsće wo delanskej wsy 16
Sernjany swjeća lětsa 600. róčnicu prěnjeho pisomneho naspomnjenja. Rodźeny Sernjančan a dobry znajer stawiznow delanskich wsow Pawoł Rota je někotre stawizniske zajimawostki wo wsy zestajał, kotrež čitarjam Serbskich Nowin we wjacorych dźělach spřistupnjamy:
Pódlanske zjawy
Twórba wróći so na městnosć nastaća
Pod nawodom Lubijskeho kantora Christiana Kühny zaklinči Kocorowy „Serbski rekwiem“ za měsac w Ketličanskej cyrkwi
Korla Awgust Kocor je swój „Serbski rekwiem“ 1894 na wuměnku w Ketlicach pola Lubija dokomponował. Nětko, 125 lět pozdźišo, wróći so twórba 10. nowembra do wosadneje wsy, w kotrejž bě wuznamny serbski hudźbutwórc wot lěta 1852 jako kantor a wučer dźěłał a hač do smjerće 1905 bydlił.
Projekt je Lubijski cyrkwinskohudźbny direktor Christian Kühne do lětušeho programa tamnišeho kantorstwa zapisał. Na Kocora bě přišoł, dokelž chce publikumej twórby bywšich kantorow z regiona zbližić. Při tym ma Kocor za njeho wosebity wuznam: Sprěnja stej Lubijska a Ketlicy-Nosaćičanska sotrowskej wosadźe, zdruha su Ketlicy wot lěta 2003 měšćanski dźěl Lubija, střeća běše tamniša Janska cyrkej serbska a zeštwórta „je naš cyrkwinski wokalny oktet Collegium canorum Lobaviense hižo Kocorowy kruch spěwał“. Hudźbu Kocora mějachu spěwarki a spěwarjo małeho ćělesa za fascinowacu. Z projektom wuwědomjeja sej nimo toho serbske kulturne namrěwstwo regiona.
Hač do jubileja Koslowa budźe trjeba wo stawiznach wsy dale ...
Pohladnicy powědaja wo dawnych ča-sach, swědča wo podawkach a ludźoch. Alfons Handrik wotkrywa nam swět, na kotryž smy w minjenych lětach nimale pozabyli.
Hdyž dźensa z Njeswačidła do Koslowa přijědźeš, wuhladaš dospołnje hinaši wobraz hač na tu podatej pohladnicy. Ta wšak je z wobeju stronow jara zajimawa, dokelž je na zadnjej stronje serbsce popisana a datěrowana na 31. januar 1900.
Z rysowanjom comicow so zaběrali
Foće: Feliks HazaDźesać dźěći z Radworja, Worklec, Pančic, Kulowa a druhdźe wobdźěli so na njedawno comicowej dźěłarničce w Hornim Hajnku. Zetkali su so hólcy a holcy w Brězanowym domje, hdźež je jim grafikar Šćěpan Hanuš z Berlina wšelake rysowanske techniki rozkładł. Wosebje koncentrowachu so šulerjo na comic a su přewšo hordźi na swoje wudźěłki. Kilian Henich z Radworskeho Haja je Dźěćiznakej swój wuslědk přewostajił. W běhu jednoho dnja je wón tójšto nadźěłał a dósta za to wjele pokiwow fachowca. Bianka Šeferowa
Sportowy swjedźeń
Wjedro je kónc septembra ze sportowcami Wóslinčanskeje křesćanskeje šule derje měniło. Při najrjeńšim nazymskim słóncu wubědźowaše so jědnaće rjadownjow. We wšitkich starobnych skupinach wojowachu šulerjo wo kóždy centimeter w dalokoskoku a kulostorku. Tež při sprinće a wutrajnosći bě kóžda sekunda wažna. Cyłkownje su šulerjo 14 nowych šulskich rekordow nastajili. Wosom razow docpěchu tajki holcy, šěsć razow hólcy. Wšitkim česćelakomnym sportowcam wuprajam wjele zboža.
Kaž kóžde lěto přihotowachu tež lětsa zaso gulašowu kanonu, tak zo njetrjebachu sportowcy po napinacym wubědźowanju hłódni domoj hić. Za organizaciju a přewjedźenje swjedźenja dźakuju so sportowymaj wučerkomaj knjeni Timm a knjeni Kahle. Wonej měještej stajnje dobry přehlad.
Tekst a Foće: Daniela Jawinski
Myto Malešanskim lutkam
W swojej pyšnej drasće ewangelskich Serbow Budyskeho kraja su dźěći předšulskeje skupiny Malešanskeje Witaj-pěstowarnje „K wódnemu mužej“, kotraž je w nošerstwje Serbskeho šulskeho towarstwa, hromadźe ze staršimi a kubłarkami do Budyšina jěli. W Serbskim domje mějachu wosebite dožiwjenje. Ze spěwom „Zady našej’ pjecy“ witachu wone hosći wuznamjenjenskeho zarjadowanja Domowiny, hdźež přepodachu Myto Domowiny, Myto Domowiny za dorost a Čestneho znamješko Domowiny. A nadobo stejachu tež ći najmłódši cyle w srjedźišću. Słyšachu, zo słušeja sobu k počesćenym, a to z Mytom Domowiny za dorost. Jich tohorunja na žurli přitomni starši běchu dospołnje překwapjeni. Ćim bóle z toho, zo je so jim předsyda Domowiny Dawid Statnik za to dźakował, zo dadźa swojich synow a swoje dźowki dwurěčnje kubłać. A kak su so dźěći wjeselili, jako dósta kóžde z nich wosebite wopismo. Hordźe su je sobu domoj wzali a wšěm pokazowali. Nawodnica pěstowarnje Borbora Kralowa přija „wulke“ wopismo a z nim zwjazanu medalju.
Domchowanku swjećili
W Alpachpo puću2. dźěl
Elias Bětka z Drježdźan bě sej w aprylu ze swojim kumplom spektakularny són spjelnił. Wotpowědnje wuhotowanaj podaštaj so ekstremnaj sportowcaj na kolesu z Drježdźan
do Alpow. Jeju cil: we wšěch sydom krajach Alpow na najwyšu horu pućować.
W septemberskim wudaću smy hižo zhonili, zo docpěštaj w Słowjenskej
(Triglav) předwjeršk a w Awstriskej (Großglockner) wjeršk. W dźensnišim
artiklu rozprawja nam Elias Bětka wo wjerškach w Němskej (Zugspitze),
Liechtensteinje (Vordere Grauspitze) a Šwicarskej (Dufourspitze).
Z Awstriskeje do Němskeje jěć bě trochu komplikowane, dokelž dyrbjachmoj wjele sněha dla chětro dołhi wokołopuć na so wzać. Dypkownje jutrowny kónc tydźenja dojědźechmoj do Ehrwalda, kotryž je wuchadźišćo za najwyšu horu Němskeje Zugspitze (2 962m). Jutry póndźelu rano w 1 hodź. dowjezechmoj swojej kolesy na staciju w dole Ehrwald.
