Zo bychu so ludźo před wohenjemi škitali, su před něhdźe połdra lětstotkom tež w Hornjej Łužicy wohnjowe wobory załožeć započeli. W našej lětnjej seriji chcemy někotre z nich předstajić a jich stawizny rozłožić. (3)
Mjeztym pjeć lět je Sören Johanson nawoda wohnjowych woborow cyłeje Rakečanskeje gmejny. Jednotliwe wjesne wobory su Stróža/Komorow, Jeńšecy/Psowje a Rakecy. Cyłkownje maja 195 wobornikow, žony a muži. Z nich je połojca aktiwnje zasadźena. Nimo toho je w Stróži kaž tež w Rakecach młodźinska kaž tež dźěćaca wohnjowa wobora.
Chrósćicy (JK/SN). Na Fulkec hórce w Chrósćicach dopominatej pomnikaj na 2 000 padłych pólskich wojakow, kotřiž su při wojowanjach na kóncu Druheje swětoweje wójny blisko Chrósćic swoje žiwjenje přisadźili. Pomnikaj tam hižo wjacore lětdźesatki stejitej. Jedyn je z čerwjeneho porfyra, wón bu w lěće 1967 postajeny. Z pólskim, serbskim a němskim napisom so na nim na padłych spomina. Tamny, šěsć metrow wysoki z betona w formje křidła worjoła, bě pólski twarski zawod Krakbud w lěće 1980 natwarił. Wón bu składnostnje 35. róčnicy wuswobodźenja wot fašizma swjatočnje wotkryty.
Łužiska jězorina so dale a bóle na turistisku kónčinu a wočerstwjenišćo změnja. Lěto wob lěto maja tam wjace poskitkow. Tu wam lětuše chłóšćenki předewšěm při a na wodźe předstajamy.
Łužica (SN). Łužiski wotrězk Nysy je za sportowcow na wodźe paradiz. Dźakowano přirodnym přibrjoham maja tam zwěrjata kaž žorawje, libele abo rybački swoju domiznu. Tež padlowarjam skići rěka wuběrne wuměnjenja. Podłu Nysy přewjeduje firma expeditours wodźene tury z čołmikom abo kolesom. W jězorinje pak móža so ludźo tohorunja z kolesom na puć podać. Dźakowano kanalam, po kotrychž łódźe jězdźa, njetrjebaja zajimcy cyłu čaru kolesować, ale jědu wěste wotrězki z łódźu sobu. Tak móža sej w běhu krótkeho časa Złokomorowski, Lejnjanski a Parcowski jězor wobhladać.
Do noweho domu zaćahnyli
Rowno. Dźěći a kubłarki Rownjanskeje pěstowarnje Milenka su wčera do noweje pěstowarnje zaćahnyli. Tydźenja su sej zajimcy dom a nowe móžnosće za kubłanje wobhladali (SN rozprawjachu). W domje je městno za 50 chowancow. Cyłkowne kóšty nowotwara wučinjeja 3,3 miliony eurow.
Zaso jara dobre wuslědki docpěli
Drježdźany. Abiturienća w Sakskej su lětsa jara dobre wuslědki docpěli. Přerězk wukonow leži pola 2,0 a z tym na niwowje zašłeho lěta. Cyłkownje 96,4 procenty pruwowancow su swoje abiturne pruwowanje zmištrowali, to je trochu wjac hač loni. Wukon 1,0 je lětsa w Swobodnym staće 353 šulerjow a šulerkow docpěło. Sakski kultusowy minister Conrad Clemens (CDU) sej konstantne wuslědki jara chwali.
Keltiske sydlišćo wotkryli
Nic jenož na wsach, ale tež w městach maja mnozy doma skót. Něchtóžkuli nimo toho drobny skót plahuje. Wšitcy so wo strowotu swojich lubuškow prócuja. K tomu přinošować chce naša serija z pokiwami z weterinarneje mediciny. (60)
Za mnohich je njedźelniše warjene jejo k snědani njeparujomne. Druzy sebi časćišo jejo popřeja, na př. sportowcy za natwar musklow. Jasne je, zo hraje jejo w Němskej dźeń a wjetšu rólu. W lěće 2020, tak wozjewi ratarske ministerstwo, je so w Němskej nimale 20 miliardow jejow jědło. Tendenca stupa.
Ći jedni su přeswědčeni, zo tyje jejo we wobłuku zežiwjenja ćěłu a powšitkownej strowoće. Dalše měnjenja pak pokazuja tež na strachi přez na př. wysoki podźěl cholesterina jeja abo infekcije z bakteriju salmonela abo kampylobakter.
Nowa Wjeska (EM/SN). Tři dny knježeše kónc tydźenja w Nowej Wjesce móhłrjec wuwzaćny staw. Kóždolětny wjesny swjedźeń přiwabi wjele wopytowarjow zbliska a zdaloka a skićeše wšitkim generacijam wotměnjawy program.
Pjatk wječor zahajichu swjedźeń z 2-euraj-party. Z tradicionalnym natočenjom piwa so kónc tydźenja oficialnje započa, hudźbny přewod přewza DJ „DehnSound“. Při najlěpšej naledźe hač do pózdnjeje nocy swjećachu.
Sobota steješe cyle w znamjenju zhromadnosće. Pjeć mustwow nastupi k prěnjej Nowowješćanskej klubowej olympiadźe. Mjez druhim dyrbjachu na synowu hromadu zalězć, traktorowu wobruč mjetać a so po wodowym suwadle suwać. Po dwěmaj hodźinomaj wopokaza so mustwo „High5“ z Worklec jako najlěpše. Za nim sćěhowaše mustwo z Noweje Wjeski. Runočasnje přewjedźechu pisany dźěćacy swjedźeń ze wšelakimi stacijemi a woblubowanej krosnowanskej žerdźu. Z tym wobradźichu małym wopytowarjam wulke wjeselo.
Wojerecy (AK/SN). Ponowjenje Wojerowskeho dwórnišća traje po wšěm zdaću lěto dlěje hač spočatnje předwidźane. Hakle wot lěća 2027 budu pućowacy nastupnišći 3 a 4 kaž tež tři nowe lifty wužiwać móc. Na to skedźbnja rěčnik Němskeje železnicy Jörg Bönisch.
Třěšna konstrukcija nastupnišća je bóle zerzawa, hač bě do toho wotwidźeć. Tuž dyrbja nowe třěchi natwarić. „Nimo toho su ćežke geologiske poměry tomu wjedli, zo nowy tunl za pěškow sčasom njedotwarja.“ Tohodla trjebaja wjace časa, praji Jörg Bönisch. Němska železnica ponowja dwórnišćo hromadźe ze Swobodnym statom Sakskej, z wobchadnym zwjazkom VVO a dalšimi partnerami. Twarske dźěła wukonja Budyska firma Hentschke. Projekt płaći 21 milionow eurow.
Z třomi liftami budu předewšěm zbrašeni a pućowacy z ćežkimi kóframi abo z kolesami nastupnišća lěpje docpěć móc. Tam připrawja dospołnje nowe wobswětlenje. Z nowym tunlom nastanje direktny zwisk wot nastupnišćow na naměsto před dwórnišćom.