Berlin (dpa/SN). Wulka koalicija je minjene štyri lěta wo wjele wjace brónjenskich eksportow dowoliła hač knježerstwo CDU a FDP do toho. Cyłkowna hódnota wuwoza bróni wot lěta 2014 do 2017 wučinješe 25,1 miliardu eurow a tak 21 procentow wjace hač za čas čorno-žołteje koalicije wot 2009 do 2013. Tole zdźěli hospodarske ministerstwo w Berlinje na naprašowanje Lěwicy. Fachowc Zelenych za zakitowanje Omid Nouripur přiběrace eksporty raznje kritizuje, wšako su němske zakonje dosć krute. „To njehodźi so rjanym słowam wonkowneho ministra Gabriela a druhich.“
Dwě bombje rozbuchnyłoj
Tripolis (dpa/SN). Při dwójnym bombowym atentaće we wuchodolibyskim měsće Bengasi je znajmjeńša 27 ludźi žiwjenje přisadźiło. 42 wosobow so zrani, kaž zamołwići zdźěleja. Bombje běštej krótko za sobu njedaloko mošeje rozbuchnyłoj. Prěnja bomba detonowaše, jako wěriwi mošeju wopušćichu. Mjez woporami je pječa tež nawoda lokalneje milicy. Štó je wina na nadpadźe, dotal njewědźa.
Ludźo ćěkaja před ofensiwu
Moskwa/Soči (dpa/SN). Ruska je Americe wumjetowała, zo Kurdow na sewjeru Syriskeje k separatizmej pohonja. „Hižo dyłho spytaja USA, Kurdow wot dialoga z knježerstwom w Damaskusu wotdźeržować“, rjekny ruski wonkowny minister Sergej Lawrow w Moskwje. Přikłady wón žane njemjenowaše. USA Kurdow w potrjechenej kónčinje podpěruja.
Minjeny kónc tydźenja bě turkowska armeja ofensiwu přećiwo kurdiskej milicy YPG w Afrinje zahajiła. Rěčnik Krjemla Dmitrij Pjeskow rjekny, zo Ruska wuwiće dokładnje wobkedźbuje. Moskwa ma w tymle prašenju stajny zwisk z nawodnistwom w Ankarje a Damaskusu.
Lawrow potwjerdźi, zo so Kurdojo najebać konflikt z Turkowskej na přichodny kónc tydźenja planowanej konferency wobdźěla. Moskwa bě zastupjerjow Kurdow na konferencu do Sočija přeprosyła. „Róla Kurdow dyrbjała so w dalšim politiskim procesu w Syriskej zakótwić“, rjekny Pjeskow powěsćerni Tass.
Berlin (dpa/SN). Po snadnym wuslědku wothłosowanja wo zahajenju koaliciskich jednanjow registruja w SPD we wjacorych zwjazkowych krajach nowych čłonow. Najwočiwidniše je to w Bayerskej a Berlinje: W Bayerskej su jeničce póndźelu sto internetnych zastupow do strony zličili. W Berlinje přijachu 70 próstwow wo čłonstwo w SPD.
Pozadk móhł wuslědk wothłosowanja na stronskim zjězdźe z runje 56,4 procentami přihłosowanja być. Po zakónčenju koaliciskich jednanjow dóńdźe k dalšemu wothłosowanju wo wuslědku. Potom rozsudźi wjace hač 440 000 čłonow SPD. Woni maja poslednje słowo.
Bjezposrědnje po zjězdźe w Bonnje su młodźinska organizacija socialdemokratow (jusosy) a dalši přećiwnicy wulkeje koalicije ludźi pod hesłom „Zastup a praj ně“ namołwjeli, do SPD zastupić a potom přećiwo koaliciji hłosować. Jedyn z najraznišich přećiwnikow noweje wulkeje koalicije je předsyda jusosow Kevin Kühnert. Wón je mjeztym připowědźił, zo chcył po wšej Němskeje zarjadowanja přewjesć a za swoje pozicije wabić.
Berlin (JBR/SN). To njeje žadyn žort! Na politiskim jewišću je so nowa strona zjewiła – Pólska strona Němskeje. Załožił bě ju 12. januara Klub zaprajakow w Berlinje. To su Polacy, kotřiž běchu w 1980tych lětach sem přišli a wostali. Wot wšeho spočatka prócowaše so towarstwo wo lěpše zwiski mjez Němcami a Polakami a wojowaše přećiwo předsudkam na woběmaj bokomaj. Nječinješe to z wulkej chutnosću, ale na žortne wašnje a ironiju we wobłuku kabaretnych programow, w rozhłosu a telewiziji RBB. Byrnjež prowokantne mjeno „zaprajakojo“ (Versager) měli, su mjez Berlinjanami dale a woblubowaniši.
Čłonojo towarstwa wobaraja so politice pólskeje knježaceje strony PiS, ale tež němskeje AfD, kotraž přećiwo migrantam wustupuje. Nětko jako politiska strona chce so Klub zaprajakow za demokratiju a multikulturnosć zasadźeć – a to nic z brónju, ale dale ze satiru, z kotrejž dźě maja wjelelětne nazhonjenja. Za wuspěšnym skutkowanjom kluba je mjeztym tež komisija EU přišła a je jón z mytom za šěrjenje multikulturnosće „Módry mjedwjedź“ wuznamjeniła.
3 000 kilometrow dołha probowa jězba je mechanikarjej awtoweje porjedźernje w Hannoveru chłostanku 1 000 eurow wunjesła. Hamtske sudnistwo měješe za dopokazane, zo bě wón awto na njewoprawnjene wašnje wužiwał. Napadnyła tale wěc bě, jako dósta wobsedźerka jězdźidła pokutu z Pólskeje, po tym zo bu wone we Waršawje wot błyskača fotografowane. Žona pak tam ženje hišće była njeje, a tak wobskorži montera. 49lětny wšak so wusprawni, zo hdys a hdys „dlěše“ probowe jězby přewjeduje.
Jězbu 17lětneho z traktorom do šule je policija w delnjosakskim Cloppenburgu skónčiła. Młodostny jej napadny, jako najebać čerwjenu swěcu ample dale jědźeše. Šuler měješe drje jězbnu dowolnosć za traktor, ale jeničce za dźěło na polu abo w lěsu. Pachoł dyrbješe traktor tuž stejo wostajić a do šule nóžkować.
Ramallah (dpa/SN). Protestujo přećiwo wopytej wiceprezidenta USA Mikea Pencea w Israelu su Palestinjenjo dźensa stawkowali. Palestinske frakcije kritizuja tak dwělomne připóznaće Jerusalema jako stolicu Israela přez USA. Šule a wobchody wostachu zawrjene, busy njejězdźachu. Pence je so wčera z israelskim ministerskim prezidentom Benjaminom Netanjahuwom zetkał a w israelskim parlamenće sylnu proisraelsku narěč dźeržał. Palestinjanow namołwješe wón k nowym měrowym jednanjam z Israelom.
Institucije zaso dźěłaja
Washington (dpa/SN). Prezident USA Donald Trump je zakoń wo nachwilnym etaće kraja podpisał. Tak je tři dny trajace haćenje dźěła knježerstwowych institucijow najprjedy raz skónčene. Pozadk „shutdowna“ běchu pobrachowace pjenježne srědki, dokelž bě hornja hranica zadołženja docpěta. Senat pak njemóžeše so na nowu tajku hranicu dojednać. Tak dyrbješe 850 000 přistajenych stata doma wostać. Noworjadowanje płaći nětko hač do 8. februara.
Turkowski wojak padnył