Ludźo nowe pjenjezy witali

srjeda, 01. julija 2015 spisane wot:

1. julija 1990 je so tež w žiwjenju Serbow tójšto změniło, wšako běchu woni tohorunja wot hospodarskeje a měnoweje unije potrjecheni. We wukładnych woknach wobchodow ležachu nadobo zapadne wudźěłki. Wo NDRske produkty hižo nichtó njerodźeše.

Nowa doba je tehdy dosć wobšěrnje wo wonej historiskej změnje w žiwjenju ludźi rozprawjała, tež do toho. Tak pisaše 21. junija 1990, zo je sej Budyska měšćanska Domowinska skupina 36 z konjacym zapřahom wulećała. Při tym njezataji, zo měješe zarjadowanje cyle praktiski zmysł: Domowinjenjo chcychu pjenjezy w kasy přetrjebać, „zo njebychu spadnyli“. Po 1. juliju nowiny z wjacorymi přinoškami wo nowym času informowachu. Tak přewodźachu 83lětnu Madlenu Bjaršowu a 81lětnu Marju Šołćinu při prěnim nakupowanju z D-hriwnami w Pančicach-Kukowje.

To a tamne (01.07.15)

srjeda, 01. julija 2015 spisane wot:

Chěžu twarjacy roboter je awstralske předewzaće wuwiło. Po informacijach firmy z města Perth trjeba mašina z mjenom „Hadrian“ runje dwaj dnjej, zo by wonkowne murje domu stajiła. Z 28 metrow dołhej teleskopowej ruku móže tysac cyhelow wob hodźinu kłasć. Dźěło wotběži dospołnje awtomatisce. W běhu lěta chcedźa 150 domow z roboterom natwarić. Firma hižo dźesać lět na swojim rewolucionarnym nastroju dźěła.

Na awtodróze běhaca kóčka je šoferku na A4 w Durinskej k přewšo zwažliwej pomocnej akciji pohnuła. Po informa­cijach policije žona na nabóčnej čarje zasta a spyta najebać wulki wobchad wustróžane zwěrjo popadnyć, kotrež bě sej na srjedźne wobhrodźenje awtodróhi wućeknyło. Při tym žona jězdnju dwójce přeprěči. Skónčnje pak wołaše policiju wo pomoc, a wona kóčku popadny.

Łužica (01.07.15)

srjeda, 01. julija 2015 spisane wot:

Dalšu bombu našli

Choćebuz (dpa/SN/ch). Twarscy dźěłaćerjo su wčera w nutřkownym měsće Choćebuza dalšu bombu ze swětoweje wójny našli. „Bomba njeměješe zapalak“, praji rěčnik. Alarm njebu tuž wuwołany. Połsta kilogramow ćežku bombu wčera dopołdnja wottransportowachu. Hižo dźeń do toho běchu twarscy dźěłaćerjo na samsnym městnje pjećstow kilogramow ćežku bombu našli. Dokelž njebě najprjedy jasne, kaž ma bomba za­palak, dyrbjachu tysacy Choćebužanow swoje bydlenja wopušćić. Tež Serbski dom su ewakuowali.

Wuspěšne tarifowe jednanja

Gotiski wołtar so nawróćił

wutora, 30. junija 2015 spisane wot:

Lipsk (B/SN). Hrodowa cyrkej w Lipsku-Lützschenje je po 160 lětach swój gotiski Marijanski wołtar wróćo dóstała. Na swjatočnej Božej słužbje 28. junija mó­žachu dospołnje restawrowany wołtar zaso wužiwać. Wječor do toho přednošowaše farar Stefan Ziegelschmidt na temu „Što nas ewangelskich wěriwych Marija stara?“ Zwuporjedźeć 500 lět stary wołtar bě móžno dźakowano mnohim pjenježnym daram a spěchowanskim srědkam. Ma­rijanski wołtar z Lützscheny bě najskerje w druhej połojcy 15. lětstotka nastał a ste­ješe wot lěta 1947 w Lipšćanskim historiskim muzeju.

Zhromadnje za ćěkancow

Drježdźany (SN/JaW). Brunica a aktualne wuwiće we Łužicy běštej hłownej temje wčerawšeho posedźenja Rady za serbske naležnosće Sakskeje w Drježdźanach. Předsyda Domowiny a zdobom čłon sakskeje serbskeje rady Dawid Statnik w tym zwisku zwěsći, zo je tuchwilne połoženje předewšěm za potrjechenych chětro ćežki a njepřijomny čas. Serbska rada ma tuž namjetowane załoženje tak mjenowaneho Łužiskeho fondsa, kotryž měli wutworić krajni a zwjazkowi politikarjo, za zmysłapołne.

Znajmjeńša 38 ludźi je dźensa w Indoneskej žiwjenje přisadźiło, jako wojerske transportne lětadło do bydlenskeje štwórće zrazy. Mašina typa Hercules C-130 je po informacijach rěčnika armeje dwě mjeńšinje po wotlěće w milionowej metropoli Medan na kupje Sumatra znjezbožiła. W lětadle bě 53 wosobow. Armeja tuka na techniski defekt mašiny, kotraž bě pječa starša hač 50 lět. Foto: dpa/Kharisma Tarigan

Žane dojednanje njedocpěli

wutora, 30. junija 2015 spisane wot:
Brüssel (dpa/SN). Najebać 17hodźinske jednanja njejsu so wodźacy zastupnicy Serbiskeje a Kosowa pod posrědkowanjom Europskeje unije na kompromisy dojednać móhli, kak přewinyć mjezsobne konflikty. Tole zdźělištaj serbiski ministerski prezident Aleksandar Vučić a jeho kosowski kolega w zastojnstwje Isa Mustafa dźensa rano w Brüsselu. Wobě stronje sej wumjetowaštej, zo stej z maksimalnymi žadanjemi wuspěchej jednanjow zadźěwałoj. Wobkedźbowarjo běchu wočakowali, zo dóńdźe k dojednanju. EU chcyše jim to z dalšim přibliženjom mytować. Tak chcychu mjez dru- him serbisku mjeńšinu w Kosowje lěpje do albanskeje wjetšiny integrować.

NSA francoske firmy wobčušlała

wutora, 30. junija 2015 spisane wot:
Paris (dpa/SN). Ameriska tajna słužba NSA je wo wotkrywanju internetneje platformy Wikileaks francoske hospodarstwo wjele lět wobšěrnje wobčušlała. Wikileaks je dźensa wotpowědne dokumenty k tomu wozjewiła. Po nim su pječa tež bywšeho francoskeho hospodarskeho ministra a dźensnišeho komisara EU Pierrea Moscovicija kaž tohorunja dalšich wysokich zastojnikow a francoskeho wulkopósłanca w USA wotposkali. Nimo toho je so NSA za mjezynarodne zrěčenja francoskich předewzaćow zajimowała. Minjeny tydźeń běchu wotkryća wo čušlenju USA mjez třomi francoskimi prezidentami w Parisu wulke rozhorjenje a razne reakcije Francoskeje zbudźili.

Wšitko wisa na židźanej nitce

wutora, 30. junija 2015 spisane wot:

Brüssel (dpa/SN/K). Posledni dźeń za Grjeksku­ pod wuchownym krywom. W nocy na srjedu so mjezynarodny pomocny program kónči. Jedyn ze sćěhow je, zo njemóže Grjekska IWF k terminej 1,54 miliardow eurow wróćić. Kaž premier Alexis Tsipras w telewiziji rjekny, knježerstwo ratu njepřepokaza, chi­ba­zo dóńdźe hišće w poslednim wokomiku k spokojacemu dojednanju z mjezynarodnymi pjenjezydawarjemi.

Krótko do ultimatuma su němscy Zeleni eurokraje a Athenske knježerstwo namołwili, sydnyć so za jednanske blido. Kanclerka Angela Merkel (CDU) přilubi, njezawrěć so dalšim jednanjam, by-li Athen po referendumje wo nje prosył. „Chce-li něchtó z nami rěčeć, smy k tomu kóždy čas zwólniwi“, Merkel w grjekskej telewiziji zwurazni, „woprašowanje luda ma zaměr, pokročować z jednanjemi.“ Dźiwajo na hrožacy statny bankrot spyta Europa Grjekow motiwować za paket pjenjezydawarjow nastupajo reformy a lutowanje. „Kóžde ,ně‘ w referendumje je ,ně‘ napřećo Europje“, rjekny šef ko­misije EU Jean-Claude Juncker.

W Budyskim Kamjentnym domje debatowachu minjeny pjatk wo wěstoće w pomjeznej kónčinje. Terorowe nadpady w Tuneziskej, Francoskej a Kuweiće běchu přiwšěm prezentne.

Budyšin (CS/SN). „To bě grawoćiwy dźeń“, rjekny zwjazkowy nutřkowny minister Thomas de Maizière (CDU) hladajo na podawki tohole dnja. Zdobom wón ně­hdźe 80 wopytowarjow Budyskeho Kamjentneho domu wo zrozumjenje pro­šeše, zo dawa so na mobilnym telefonje wo najnowšim połoženju běžnje informować. Najebać to pak wotmołwješe suwerenje­ na prašenja přihladowarjow a kandidata CDU za zastojnstwo Budyskeho wyšeho měšćanosty Matthiasa Knaaka. Te poćahowachu so na wěstotne połoženje w Němskej, wosebje w po­mjeznej kónčinje kaž tež na problemy z wo­pojnym jědom crystal a wo přiwzaće ćěkancow.

nawěšk