Tež katalanšćina zhubja wuznam
Po swojim angažemenće za program rěčneje rewitalizacije Zorja je Maksimilian Hasacki do Barcelony ćahnył, zo by tam swój masterski studij wotzamknył. Z čim so 28lětny w studiju zaběra, wo tym je so Lisa-Maria Cyžec z Delnjoserbom rozmołwjała.
Čehodla sće so za studij w Barcelonje rozsudźił?
Po swojim intensiwnym dźěle za program Zorja, z kotrymž wostanu dale wusko zwjazany, chcych so wědomostnje hłubje z prašenjom zaběrać, kak sej čłowjek rěče přiswoja. Prěnjotnje sym chemiju studował, tola přiběrajcy so za rěčespyt zajimuju. Na wšelakich zetkanjach mjeńšinow sym wjele Katalanow zeznał a z nimi přećelstwa nawjazał. Z toho nasta wosebity zwisk ke Katalanskej a skónčnje tež přeće, tam studować.
Što dokładnje studujeće a što to za Waš přichod woznamjenja?
Studuju nałožowanu linguistiku a přiswojenje rěčow w multilingualnych kontekstach. Studij je sylnje na slědźenje orientowany a skónči so w juniju. Po tym móžu sej předstajić, dale wědomostnje dźěłać a ewentualnje doktorske dźěło pisać, jeli stipendij dóstanu.
Diskusija wo diwersiće wažna
„Serbska generacija Ž – hinaše žiwjenje, hinaša lubosć?“ je hesło prěnjeho zarjadowanja lětušeje Serbskeje debaty, kotrež wotměje so srjedu, 11. měrca, w 19 hodź. w Budyskej dźěłarni „Dźěłań dźeń“. Čłonka Kolektiwa Wakuum Rahel Zelnak budźe jedna z třoch diskutowacych na podiju. Milan Pawlik je so z njej rozmołwjał.
Čehodla sće zwólniwa, so na Serbskej debaće wobdźělić? Wo kotrych temach chceće rěčeć?
Mam zasadnje za spomóžne, zo so w diskusiji z temami rozestaješ. Na tute wašnje wšak móžeš swoje pozicije a mysle wjetšemu publikumej předstajić. Temje, kotrejž mje tuchwilu zaběratej a wo kotrymajž chcyła rady rěčeć, stej queerna reprezentanca a feministiski aktiwizm w Serbach. Hdyž zhladuju na aktualne politiske wuwiće ze swojimi sylnymi prawicarskimi tendencami, tež mjez serbskimi młodostnymi, mam za ćim wažniše, zo wotewrjenu diskusiju wo diwersiće, wo swobodnym wašnju žiwjenja wjedźemy.
Sće w serbskej aktiwistiskej skupinje, w Kolektiwje Wakuum aktiwna. Za čo so tam zasadźujeće?
Serbski filmowc ma nowy nadawk
Clemens Jurk je z Łužicy pochadźacy producent, kameramuž a editor – serbski filmowc w Berlinje. Nětko wón nowe powołanske puće kroči. Milenka Rječcyna je so z nim rozmołwjała.
Skutkujeće powołansce direktnje w kruhach zwjazkoweje CDU. Kotre nadawki Was tam zaběraja?
Wot srjedź februara dźěłam pola zwjazkoweho jednaćelstwa CDU w domje Konrada Adenauera w Berlinje jako filmowc. Mój prěni nadawk je, tutón tydźeń 38. stronski zjězd CDU w Stuttgarće z kameru přewodźeć a filmować. Do toho sym pjeć lět w medijowej agenturje Jakobs Medien tzwr dźěłał. Swój nowy nadawk wobhladuju jako šansu, sej dalše wobłuki medijoweho dźěła wotkryć. Nazhonjenja na polu filmowanja politiskich temow hižo mam. Wšako agentura mjez druhim za Zwjazkowe ministerstwo za wonkowne naležnosće skutkuje.
We Łužicy sće swojich hudźbnych widejo-produkcijow a filmowanja folklornych festiwalow dla znaty. Sće mj. dr. tež film wo imaterielnym kulturnym namrěwstwje Serbow zhotowił. Planujeće dalše tajke projekty?
Camprujo zymu wuhnali
Serbscy kolegojo su jemu wažni
24lětny Fabian Kola dźěła wot lońšeho nowembra jako posrědkowar kultury we wobłuku sporta pola syće za serbsku rěč a regionalnu identitu Zari. Milan Pawlik je so z Chróšćanom rozmołwjał.
Što běše Wam z nastorkom, so wo dźěłowe městno powabić?
Běch nawěšk jako widejo na instagramje widźał a běch wćipny, što so za tym chowa. Po rozmołwje ze zamołwitymi Zari běch sej potom wěsty, zo so požadam. Nazhonjenja w organizaciji a koordinaciji projektow kaž tež w komunikaciji z partnerami njejsym jenož w swojim dwulětnym skutkowanju jako překupc zběrał, ale tež dźesać lět jako čłon Chróšćanskeho młodźinskeho kluba. Nimo toho wuznaju so w towarstwowym sportowym wobłuku: Wot časa dźěćatstwa hraju kopańcu pola SJ Chrósćicy. Wosobinsce je mi tež wažne, zo mam na dźěle serbskich kolegow.
Kotre nadawki a cile maće w swojej funkciji?
Kreatiwny poskitk za swójby
Hornja Łužica žada sej tempo
Wjeselo posměwka
Druhdy so prašam, što by sej swjaty Walentin poprawom myslił, hdy by widźał, što je naša konsumowa towaršnosć z jeho wopomnjenskeho dnja sčiniła. Njemysliće sej prošu, zo chcu was nětko z teologiskim wukładowanjom wobćežować. Tole rady tym přewostajam, kotřiž wědźa wo tym něšto kwalifikowaneho rjec. Wulku kritiku kapitalizma a bjezkónčneho konsuma wam tohorunja zalutuju. Tym, kotrychž tole zajimuje, poručam Karla Marxa, ale radšo nic nětko, hdyž su dny tak a znak hižo ćežke, wšako njejsmy słónco po mojim začuću hižo wjacore lěta wjac wuhladali. A tola: Dźeń swjateho Walentina je fenomen.
Komedija a diskusija
Benjamim Hrjehor je dramaturg inscenacije „Skazany pryzlak“, kotraž změje sobotu na jewišću Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła swoju premjeru. Wo wužadanjach, nowych impulsach a nawróće do Łužicy po kročelach je so Maximilian Gruber z nim rozmołwjał.
Kak sće so kruchej dramaturgisce přibližił?
Kruch běchu hižo wupytali, potajkim na to wliw njemějach. Awtor wšak je mjenje abo bóle znaty, na přikład přez seriju „Stromberg“ abo dalše, předewšěm telewizijne produkcije. Hru mějach wot cyłeho spočatka za zajimawu, wšako ma wěsty potencial. Přiwšěm pak wědźach, zo dyrbi so dale wuwić. W originalu su wěste dimensije, kotrež awtor njedowujedna. Při regionalizowanju a předźěłanju smy hišće tójšto swójskich idejow do hry zapletli. Tak móžu nětko rjec: To je hra Larsa Albauma, ale do njeje smy wjele swójskeje kreatiwity inwestowali. To je dźěło, kiž je so mi jara derje lubiło, wšako smy sej tam poměrnje wjele swobody wzali a nimo kreatiwity tež swójske stejišća zaplesć spytali.
Na kotrych městnach je so tole konkretnje stało?
Mjeńšiny jenož w pozadku
Mjeztym hižo 76. mjezynarodny filmowy festiwal Berlinala so jutře w Berlinje zahaji. Milenka Rječcyna je so z filmowču Grit Lemke rozmołwjała.
Pojědźeće na lětuši filmowy festiwal Berlinalu do Berlina?
Haj, kaž hižo mnohe lěta sej tam zaso dojědu. Njejsym drje lětsa akreditowana, wšako je to dosć drohe. Tola mam za wažne, zo so jako łužiscy filmowcy na tutym festiwalu wobdźělimy. Nimo mje je tam stajnje dalšich zajimcow z Łužicy, mjez druhim sobudźěłaćerki Załožby za serbski lud a filmoweje syće Łužyca. Dale su tam zastupjerjo Choćebuskeho filmoweho festiwala, kotryž wšak so we wosebitej měrje filmam europskich mjeńšinow wěnuje.
Kotru hódnotu ma festiwal za łužiskich zajimcow z branše a hraja tam mjeńšiny scyła někajku rólu?
