Za druhich wjele zeskutkownił

póndźela, 15. nowembera 2021 spisane wot:

Sobotu swjećeše Pětr Rachel w Smjerdźacej 80. narodniny. Dobre přeća zwuraznjejo wuprajichu jemu wjesnjenjo a wosebje kameradojo Smjerdźečanskeje wohnjoweje wobory, kotruž je štyri lětdźesatki nawjedował, připóznaće za jeho njesebične dźěło na dobro druhich.

Wuchodźiwši 1956 serbsku šulu w Pančicach nawukny jubilar powołanje mulerja. Po tym zo bě so 1962 z Hilžu Ješkec ze Smjerdźaceje woženił, zarjadowa so tam do wohnjoweje wobory. Tamniši kameradojo spóznachu bórze jeho fachowe znajomosće, organizatoriski talent a nawjedowanske kmanosće. Tak dowěrichu jemu 1966 nawod wobory, čemuž je so Rachel hač do lěta 2001 wěnował. Runočasnje bě wjele lět z čłonom wjednistwa hašenskeho wobwoda Ralbicy a bu na hašenskeho inspektora powołany.

Jako angažowany wobornik a runje tak jako dołholětny čłon předsydstwa Do­mowinskeje skupiny žněješe narodninar připóznaće. Wot lěta 1966 zastupowaše wón štyri lětdźesatki zajimy wjesnjanow w gmejnskej radźe. Njezapomnite wostawaja wjesnjanam a dalšim jeho zasłužby při twarje kulturneho domu, pěstowarnje a bywšeje předawarnje konsuma.

Maćicar, pominar a zachowar

pjatk, 08. oktobera 2021 spisane wot:

Wón je pominar a zachowar, w swojim mnohotnym skutkowanju zasadam Maćicy Serbskeje wusko zwjazany. Njesebičnje je na wšelakich polach narodneho dźěła aktiwny a rozmołwje stajnje wote­wrjeny. Komunikacija je jeho „kuzłarski“ grat, złožowacy so sobu na jeho tolerantnosć. A tohodla je wón, Jurij Łušćanski, w serbskich kaž tež w němskich kruhach znaty a rady widźany rozmołwny partner.

Žiwjenske wotrězki čłowjeka rysuja. Burski staršiski dom w Njebjelčicach, lěta jako kapałnik w Drježdźanach, štož sej dźěd raznje přeješe, nawuknjenje po­wo­łanja pismikistajerja, studij spěwanja w Drježdźanach, bjez toho zo bě Serbski ludowy ansambl swojeho čłona tam delegował abo lěta w Berlinje, hdźež je Łušćanski hač do politiskeho přewróta pola Telewizije NDR dźěłał – wo tym móže wón wjele powědać, doniž so 1991 do Łužicy njenawróći. Křesćan Baumgärtel bě jeho do Domowinskeho zarjada jako zamołwiteho za zjawnostne dźěło wabił.

Nowinar z ćěłom a dušu

póndźela, 27. septembera 2021 spisane wot:

Hdyž swjeći bywši kolega kulojte narodniny, je za młódšeho zajimawe zhladować na spočatki zhromadneho dźěła z nazhonitym „starym zajacom“. Wospjet smój tehdy za kónctydźenske rozprawnistwo w jednym awće z nakładnistwowym šoferom po puću byłoj. Tak so tež zwonka redakcije bliže zeznachmoj. A wěm so hišće derje dopomnić, zo bě hižo před 40 lětami Manfred Laduš ze swojimi wobšěrnymi znajomosćemi nastupajo Domowinu a regionalne stawizny mnohim w tehdyšej redakciji Noweje doby „instanca wědy“. Jako ze skutkowanjom serbskeho wječornika wusko a aktiwnje zwjazaneho wuměnkarja sej redaktorki a redaktorojo jeho tež dźensa waža.

Wuznamny serbski spisowaćelej a žurnalistej Jurij Koch swjeći dźensa 85ćiny. K tajkej składnosći rady dokładnje na wu­znamne žiwjenske stacije jubilara zhladuješ. A tajke dali so někotre naličić, je dźě Koch w zašłych lětach ze swojimi dopomnjenkami a dźenikowymi zapiskami sam nazorny dohlad do swojeho žiwjenja skićił. Zajimawše hač jednotliwe žiwjenske stacije pak je Kochowe tworjenje, za kotrež je wšak znaty a tež wobdźiwany. W nimale 60 lětach je so bohata, wšelakora a swojorazna zběrka dźěłow nakopiła, mjez druhim nowele, romany, krótše a dlěše powědančka, miniatury, dramatiske a zabawne dźiwadłowe hry, basnje, pěsnje, a eseje, zo bych jenož někotre formy naličił. Při tym stej so žur­nalizm a literatura husto mjez sobu wobwliwowałoj. Tajke stilizowane a překomponowane reportaže a zapiski kaž pola Jurja Kocha lědma druhdźe nańdźeš. Zajimowany čitar njech pohlada raz do loni wušłeje knihi „Gruben–Rand–Notizen“, hdźež w zapisku wo kóncu wsy ­Łakomy jenož poslednje chěže njespotorhaja, ale we wušiknym wopisowanju Kocha Zakładny zakoń hnydom sobu.

Wulki wukon wuměłca je, tworić po wašnju, kajkež stajnje a wšudźe spóznawaš – wšojedne, hdy je wudźěłk nastał a što wupraja. To njerěka, zo njeje swojorazny personalny stil wuslědk wuwiwanskeho procesa. To tohorunja njerěka, zo njehodźeli so rozdźělne a (raznje) rozeznawace so tworićelske fazy identifikować. Kumšt w tym zwisku je, wuraz wobstajneho wosobinskeho wuwića wotbłyšćować, wopřijimajo wjelorake wliwy, dožiwjenja, nazhonjenja a dopóznaća, a sej přiwšěm swójski rukopis wobchować. Eberhard Peters słuša k łužiskim tworjacym wuměłcam, kotrymž je so to bjezdwěla poradźiło.

Blidarski mišter Jan Wjenk z Wotrowa swjeći dźensa 80. narodniny.

11. junija 1941 we Wotrowje rodźeny syn blidarja nawukny runja swojemu nanej powołanje blidarjSa. Po někotrych lětach jako tajki dźěłajo złoži wón mišterske pruwowanje a přewza 1. januara 1976 zawod nana. Stajnje kedźbowaše na to, zo w jeho zawodźe maćernu rěč – serbsku – pěstuja. Za wšelake fachowe wurazy zdźěła sej husto sam serbski wotpowědnik, zo by w čistej serbšćinje ze swojimi kupcami, přistajenymi a wučomnikami rěčeć móhł.

Jako připóznaty zawod je 18 serbskich wučomnikow wukubłał, mjez nimi dweju, kotrajž běštaj w šuli na B-serbšćinu chodźiłoj.

Wot lěta 1983 je jubilar bjez přestawki w pruwowanskej komisiji w Połčnicy hač k jeje rozpušćenju sobu skutkował. Tež tam so stajnje jako Serb wuznawaše, motiwujo serbskich wučomnikow za serbskosć.

Po wutworjenju Załožby za serbski lud bě wón čestnohamtski čłon jeje rady hač do lěta 1996. Tež jako gmejnski zastupjer je dwě wólbnej periodźe skutkował. Jara aktiwnje dźěłaše w tehdyšej Wotrowskej Domowinskej skupinje.

Čłowjek chcył lědma wěrić, zo agilny domizniski a stawizniski slědźer Eberhard Schmitt dźensa hižo 70. narodniny swjeći. Ženje njebě jemu žana jama přehłuboka a žana wěža přewysoka. Hakle tele dny je na wěžu Budyskeje radnicy zalězł, zo by reparaturu balustrady dokumentował, wo čimž pisaše wčera w SN. Dlěje hač 40 lět Eberhard Schmitt změny w ródnym Budyšinje a zwonka města zapopaduje. W tym času je fundus wjacorych tysac wobrazow zezběrał. Domizniski slědźer pak njedźěła jeno za sebje ­samoho. W njeličomnych publikacijach wón stawiznisce a domiznisce zajimowanym swoje slědźerske wuslědki spřistupnja. Tak pisaše hižo za čas NDR w „Bautzener Kulturschau“. Tež lokalne dźeniki a hamtske łopjeno města jeho přinoški wotćišćachu, mjez druhim wo pozadkach Budyskich nadróžnych mjenow, wo knježich domach a ryćerkubłach abo wo zhubjenych twarjenjach, kaž wo płunarni a mlokarni. We wšelakich nakładnistwach, mjez druhim w Ludowym nakładnistwje Domowina, je swoje knihi a brošurki wudawał, kotrež njeměli w žanym knižnym kamorje přećelow do­mizny pobrachować.

Na mnohich serbskich polach aktiwny a wuspěšny

póndźela, 15. měrca 2021 spisane wot:

Zawěsće je sej dźensa Choćebužan Werner Měškank ze swojej partnerku Justynu ze škleńčku sekta k swojim 65. narodninam připił. Kurator w Choćebuskim Delnjoserbskim muzeju smě ze spokojnosću na zajimawe a mnohostronske žiwjenje zhladować.

Stawizny wotkryć a zachować je wulka lubosć Běłochołmčanskeho chronista Wernera Thomasa. 1994 słušeše wón k sobuzałožerjam spěchowanskeho towarstwa Łazowskeho Domu Zejlerja a Smo­lerja. Hač do lěta 2001 bě wón jeho předsyda. Dźensa swjeći wón 90. narodniny.

Měrko Šołta sydomdźesatnik

pjatk, 08. januara 2021 spisane wot:
Budyski hudźbny nakładnik a wudawaćel muzikalijow Měrko Šołta swjeći dźensa sydomdźesaćiny. Aktiwnemu čłonej Maćicy Serbskeje, w kotrejž wukonja předsydstwo sekcije hudźba, a Zwjazka serbskich wuměłcow stej Serbski kulturny archiw kaž tež centralna biblioteka Serbskeho instituta takrjec dobra stwička. Wo tam wotkrytych stawizniskich zajimawostkach rozprawja jubilar prawidłownje w Rozhledźe a hdys a hdys w Serbskich Nowinach. Znaty je tež jako čłon Spěwneho konsorciuma seniorow kaž tohorunja jako spěwar a basist Hercow. Wutrobnje gratulujemy Měrkej Šołće a přejemy jemu strowotu a dale wótre pjero! Bosćan Nawka

słowo lěta 2020

nawěšk