Z wudaća: štwórtk, 28 nowembera 2019
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Trump hibanje podpěruje

Washington (dpa/SN). Demokratiske hibanje w Hongkongu móže wyskać, knježerstwo w Pekingu je roznjemdrjene: USA su demokratiskemu hibanju w chinskim wurjadnym zarjadniskim pasmje rjap skrućili. Prezident USA bě wot kongresa wobzamknjenej zakonjej podpisał, kotrejž matej měsacy trajace protesty w aziskej metropoli podpěrać. China je hnydom reagowała, rěčo wo „nješwarnym měšenju do nutřkownych naležnosćow“ kraja.

Podźěl USA a Němskeje jenaki

Brüssel (dpa/SN). Němska přewozmje přichodnje jenaki podźěl zhromadnych kóštow w NATO kaž USA. Po informacijach powěsćernje dpa je so 29 čłonskich statow w Londonje na to dojednało, dotal płaćiwy kluč rozdźělowanja změnić. Tak ma so podźěl USA na zhromadnych kóštach wot lěta 2021 wot 22,1 na 16,35 procentow pomjeńšić. Němski podźěl rozrosće w samsnym času wot 14,8 na 16,35 proc. Nasta­wacy deficit maja tamne kraje NATO wurunać, z wuwzaćom Francoskeje.

Etat Seehofera wobjednali

wozjewjene w: Politika
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Wjace normality sej zdobyć

Tež na 29. Choćebuskim filmowym festiwalu serbske přinoški pokazali

To hišće dožiwiła njejsym! Zastupich, kaž přeco, do měšćanskeje hale, do organizatoriskeho srjedźišća Choćebuskeho filmoweho festiwala, zo bych sej w tamnišim medijowym centrumje swoje žurnalistiske podłožki wotewzała – dokal pak so wobroćić? Jako jenička steju před snano dźesać přizjewjenskimi městnami. Rozhladuju so a so němsce prašam: „A na koho mam so nětko wobroćić?“ Na to mi młoda žona serbsce wotmołwi: „Pójće prosće ke mni!“

wozjewjene w: Kultura
Dwaj dnjej po ćežkim zemjerženju w Albanskej pomocnicy z psami dale za přežiwjenymi pytaja, kaž tule w měsće Durrës. Wčera je so poradźiło, 46 přežiwjenych z rozwalinow wućahnyć. Katastrofa bě sej wutoru rano znajmjeńša 39 smjertnych woporow žadała­, něhdźe 650 ludźi so zrani. Bě to najćeše zemjerženje minjenych lětdźesatkow w Albanskej. Foto: dpa/Zhang Liyun

wozjewjene w: Politika
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Chcedźa so dale profesionalizować

Mjeztym 9. zetkanje syće Łužycafilm wotmě so we wobłuku 29. Choćebu­skeho filmoweho festiwala 8. a 9. nowembra. Dohromady něhdźe 30 ludźi wobdźě­li so na najwšelakorišich diskusi­jach wo stawje łužiskeho filma, na dźěłarničce přichoda, na rozmołwje z producentom „Błótowskeje kriminalki“ Wolfgangom Esserom a na před­stajenju aktualnych projektow.

Syć łužiskich filmowcow su w lěće 2015 załožili. Mjeztym ma wona wjace hač 60 čłonow, kotřiž so prawidłownje zet­kawaja – jónu nazymu na Choćebuskim, jónu nalěto na Nysowym filmowym festi­walu. Nimo festiwalow je sej syć Załož­bu za serbski lud kaž tež Sakski filmo­wy zwjazk jako partnera zdobyła, ma štyrjoch čestnohamtskich rěčnikow a internetnu stronu. Zakładne dźěłowe struktury za wuměnu tuž su.

Tež lětsa bě wuměna mjez filmowcami – k tomu wězo słuša, jako zakład sej najnowše produkcije kolegow wobhladać – wažna a wunošna. Jasne je, zo wuměnjenja za tworjenje filmow we Łužicy hišće­ tajke njejsu, kaž měli być. Spěchowanje projektow w serbsko-němskej Łužicy pobrachuje – tele žałosćenje ćehnješe so kaž mantra po jednotliwych zetkanjach.

wozjewjene w: Kultura
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Nawjedowanje z rukow dali

ST 1922 Radwor

– Hlinowski SC 2:2 (2:1)

Zestawa domjacych: Grenzemann – Kral, Robel (61. Zähr), Bauer, Wjeńka, Wjacławk, Nuk, Winar, Omran (61. Buša), Schulze, Reineke

wozjewjene w: Sport
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Parlament EU za „klimowy nuzowy staw“?

Strasbourg (dpa/SN). Europski parlament chcyše dźensa „klimowy nuzowy staw“ wukazać. Zapósłancy EU mějachu na posedźenju w Strasbourgu wotpowědny dokument schwalić, kotryž ma přede­wšěm symboliski charakter a ma ćišć wutworić, zo bychu z toho konkretne zakonje wo škiće klimy nastali. Z rozsudom chce Europski parlament po swójskich wuprajenjach podšmórnyć, zo dyrbja kraje změny klimy dla nuznje jednać.

Hač do kónca běchu so wo teksće rezolucije wadźili. Někotři němscy zapósłancy běchu sej žadali, město „nuzoweho stawa“ radšo wo „nuzowym padźe“ rěčeć. Zaso druzy parlamentownicy chcyli wuraz „nuznosć“ wužiwać, předewšěm čłonojo Europskeje ludoweje strony (EVP). „Nuzowy staw“ dyrbjał konsekwency měć, kotrež móhli tež demokratiske prawa ludźi wobmjezować, rjekny wobswětopolitiski rěčnik EVP Peter Liese. Wón ma rezoluciju generelnje za „njetrjebawšu. Dyrbimy so na konkretne dypki na dobro klimy koncentrować.“

wozjewjene w: Politika
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Debatuja wo winowatostnym lěće

Berlin (dpa/SN). Namjet předsydki CDU Annegret Kramp-Karrenbauer nastupajo powšitkownu słužbnu winowatosć za młodych ludźi zbudźa diskusije. Tajka winowatosć njeby bjez změny wustawy móžna była, a za to trěbna wjetšina dweju třećinow njeje tuchwilu wotwidźomna. W centrali CDU w Berlinje su so fachowcy dźensa na tak mjenowanej dźěłarničkowej rozmołwje z tajkej jednolětnej słužbu młodostnych po wuchodźenju šule w towaršnostnym a powšitkownowužitnym wobłuku zaběrali.

Předsydka CDU Annegret Kramp-Karrenbauer bě namjet do diskusije přinjesła. W rozmołwje z nowinarjemi wona rjekny, zo je jej „hłuboka byrgarska myslička, zo młodźi ludźo towaršnosći něšto wróća“.

Předsyda FDP Christian Lindner winowatostne lěto wotpokazuje. Stat „měł swobodu zaručić a njewupěrać so jako reglementěrar a kubłar“, praji Lindner powěsćerni dpa. „Cyłe žiwjenske lěto młodych ludźi by so zestatniło, zo móhła so CDU stronskopolitisce profilować.“

wozjewjene w: Politika
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Horcy powětr

Předsydka CDU a zakitowanska ministerka Annegret Kramp-Karrenbauer žanu składnosć njewuwostaja so profilować a zjawnu debatu wuwabić. Tak je swój namjet nastupajo winowatostnu słužbu za młodych ludźi z kamora wućahnyła, kotryž bě hižo jako generalna sekretarka CDU wuwiła: Młodźi ludźo měli po wuchodźenju šule jedne lěto na dobro towaršnosće dźěłać, zo bychu „jej něšto wróćili“. To wšak bychu komuny a socialne institucije witali. Derje so hišće dopominam, kak su wotstronjenje woborneje winowatosće lěta 2011 a z nim kónc ciwilneje słužby wobžarowali. „Ciwije“ běchu jim stajnje wažna zepěra. Na tamnym boku by winowatostne lěto wustawu raniło: Hladajo na hórke nazhonjenja nacistiskeho časa běchu tam swój čas zapisali, zo njesměš nikoho nuzować přećiwo jeho woli někajke dźěła wukonjeć. Namjet „AKK“ drje so skónči kaž mnohe do toho: jako horcy powětr. Marko Wjeńka

wozjewjene w: Politika
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Žurle derje wućežene byli

Nazymskej koncertaj tež na nowymaj hrajnišćomaj wabiłoj

Budyšin (SN/bn). Rjad nazymskich koncertow je tež lětsa znowa tójšto zajimcow přiwabił. Cyłkownje něhdźe 700 ludźi je dohromady jědnaće zarjadowanjow – jedne z nich hižo nalěto we Worcynje – w Delnjej, srjedźnej a Hornjej Łužicy wopy­tało. „Hladajo na kapacitu žurlow, skićacych přerěznje 60 hosćom městno, woznamjenja to dosć dobre wućeženje. Sym jara spokojom – z ličbu wopytowarjow runje tak kaž programami wospjet wysokeho wuměłskeho niwowa“, roz­jimuje za koncerty w nadawku Załožby za serbski lud zamołwita Marija Swier­czekowa. Wosebite wjerški nochce wona wuzběhnyć, dokelž „bě kóždy swojorazny a jónkrótny. Wšitcy sobuskutkowacy su so z wulkej prócu a mě­sacy dołho na swoje programy přihotowali. Ći, kotřiž běchu tež hižo loni tajki předstajili, su na to dźiwali so njewospjetować. Jara mje wjeseli, zo su wopytowarjo noweho hrajnišća we Wulkich Ždźarach poskitk tak derje přiwzali. Tež wot tamnišich partnerow namjetowana wuměna Wo­jerowskeje Kulturneje fabriki z Krabatowym młynom w Čornym Chołmcu je so wudaniła.

wozjewjene w: Kultura
štwórtk, 28 nowembera 2019 13:00

Znowa w fokusu stałoj: narodna drasta a moda

Budyšin (CRM/SN). W zwisku z tučasnje aktualnej wosebitej wustajeńcu SORBIAN STREET STYLE w Budyskim Serbskim muzeju poskići wčera wječor docentka Eva Howitz z Lipska wědomostny přednošk na temu „Narodna drasta a moda“. W naslědnej diskusiji so wujewi, zo móhła so tale za nas Serbow wosebje zajimawa tema z palacym problemom stać, jeli so předołho dlijimy.

Docentka Eva Howitz je na renoměrowanej Wysokej šuli za wuměłstwo hród Giebichenstein w Halle design, fashion & make-up studowała. Tak wě wobłuki, kotrež su z drastu a modu wusko zwja­zane, z widom wuměłče tež w praksy na­ło­žować a zdobom z wědomostneje perspektiwy rozkłasć. Jako swobodnje dźěłacu wuměłču-designerku, kotraž je zdobom požadana přednošowarka, zaběraja ju tohorunja psychologiske aspekty nošerkow a nošerjow aktualneje mody kaž tohorunja nošerkow a nošerjow narodneje drasty we wšelakich regionach.

wozjewjene w: Kultura

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

  • Serbska lajska dźiwadłowa skupina Šunow-Konjecy je swoju nowu komediju "Ludźo njedźiwaće so" 9. nowembra prapremjernje w Šunowskej Fabrikskej hospodźe předstajiła. tule namakaće někotre impresije z inscenacije. 

Tohorunja tón kónc tydźenja su w Ketl

nowostki LND