Swójsku hruza kompjuter wuwiwali

wutora, 10. awgusta 2021 spisane wot:

Wot zwjazkoweho ministerstwa spěchowany projekt „Kultur trifft Digital“ su minjeny tydźeń we Wojerowskej Kulturnej fabrice wotzamknyli. Silke Richter je so ze sobudźěłaćerku Inu Züchner rozmołwjała.

Što tči za projektom „Kultur trifft Digital“?

I. Züchner: Projekt wobsteješe z třoch zarjadowanjow, w kotrychž su dźěći ­a młodostni w starobje dźesać do pjatnaće lět kulturne twórby z pomocu digitalnych medijow wuhotowali. W juliju su prěnje nazhonjenja z mnohotnosću kreatiwnych móžnosćow w digitalnym wobłuku zběrali, mjez druhim ze zwukom, techniku, rěču a realitu. Smy zwěsćili, što jich wosebje zajimuje a kotre ideje maja. Na nakładźe toho su hromadźe z medijowym fachowcom projektowe ideje wuwiwali.

... kotrež su na to zwoprawdźili.

Najprjedy single, potom album

póndźela, 09. awgusta 2021 spisane wot:

Singer-songwriter Milan Grojlich alias Rokotak je swoju prěnju oficialnu single připowědźił. Cordula Ratajczakowa je so z hudźbnikom-redaktorom Serbskeho rozhłosa rozmołwjała.

Z připowědźenjom single sće zdobom tež spěwne widejo „Letzte Hemden“ na kanalu Youtube wozjewił. Budźe tónle spěw single?

M. Grojlich: Ně, „Letzte Hemden“ je cyle nowy spěw, je hakle zašły tydźeń nastał a so zawěsće tež hišće kusk změni a rozšěri. Běch jenož spontanje tónle spěšny widejo nahrał. Připowědźena single budźe spěw, kiž rěka „Emma“. Single wuńdźe na Drježdźanskim labelu djummi records a rozšěrja so přez Spotify a wjele dalšich platformow za streaming a download hudźby, kaž to su Apple ­Music, Deezer, Tidal atd.

Bě znowa lětuši lockdown korony dla přičina kreatiwneho outputa?

M. Grojlich: Je skerje tak, zo je mój prěni soloalbum hotowy a zo drje mějach hłowu zaso kusk swobodnu za nowe wěcy. Tak su w minjenych tydźenjach wjacore nowe spěwy nastali. Ale poprawom wšak přeco we wěstych wotstawkach spěwy pisam.

Kak rěka album a hdy a hdźe ma wuńć?

Wólby: Nadobo wšitko móžno

pjatk, 06. awgusta 2021 spisane wot:
Marko Wjeńka

Wěsće hižo, komu chceće k lětušim wólbam Němskeho zwjazkoweho sejma 26. septembra swój hłós dać? Sym sej wěsty, zo je podźěl njerozsudźenych wolerjow tónkróć tak wulki kaž hišće nihdy do toho a zo je tuchwilu w našim kraju tak derje kaž wšitko móžno.

Jako bě SPD před měsacami daloko před druhimi stronami Olafa Scholza za kanclerskeho kandidata strony nominowała, so jemu mnozy sobuželniwje smějachu: Toho tak a tak nichtó njewoli, tuž njemóže žanu škodu načinić. Tónle wobraz pak je so mjeztym změnił, štož leži w prěnim rjedźe na słabosći kandidata CDU/CSU Armina Lascheta. Runje hišće 13 procentow wolerjow móže sej jeho jako noweho zwjazkoweho kanclera předstajić. Porno tomu je so Olaf Scholz w nahladnosći mjez wolerjemi na 21 procentow polěpšił. Tež kanclerska kandidatka Zelenych Annalena Baerbock žněje přeco hišće 18 procentow, kaž najnowše woprašowanje wolerjow zwěsća.

Załožba za serbski lud přihotuje idejowe wubědźowanje „Rěč zwjazuje. Rěc

zwězujo. Sorbisch verbindet“ z mytami w cyłkownej hódnoće 80 000 eurow. Hač do spočatka nowembra 2021 budźe chwile, ideje za wotpowědne projekty zapodać. Trěbne pjenjezy wupłaći załožba hišće lětsa. Klětu měli projekty potom zeskutkownić. Cordula Ratajczakowa je so ze załožbowym direktorom Janom Budarjom rozmołwjała.

Kak sće ideju wubědźowanja zrodźili?

J. Budar: W zwisku z prioritu spěchowanja, wozrodźić a skrućić nałožowanje serbskeje rěče a serbsku identitu w regionach smy sej wuwědomili, zo ludnosć sama swoju potrjebu wjele lěpje znaje hač my na našich zarjadach. Chcemy tuž z wubědźowanjom nastork dać, zo ludźo ideje rodźa a je potom z wulkim zapalom zwoprawdźa. A snano z nich tón abo tamny trajny projekt wurosće.

Cordula Ratajczakowa

Jutře přeprošuje Budyski Kamjentny dom na premjeru němsko-pólsko-serbskeho wuměłstwoweho projekta z młodostnymi, zhromadny projekt to z Ludowym nakładnistwom Domowina. Njeje to prěni raz, zo pyta sej sociokulturny centrum serbsku instituciju jako partnera. „Za nas je to w bikulturnym měsće a regionje (...) žiwa normalita“, je jednaćel Kamjentneho domu Torsten Wiegel před třomi lě­tami našemu wječornikej w interviewje rjekł. Minjenu wot europskeho kooperaciskeho programa Interreg Pólska-Sakska spěchowanu modowu-hudźbnu dźěłarničku su zhromadnje ze Serbskim muzejom a wustajeńcu „Sorbian Street Style“ přewjedli. Tónraz su sej zwěrili jako zakład projekta „Muzyka sceniczna – Sce­ni­ska hudźba“ serbskorěčnu knihu wu­zwo­lić. Ze spartu literatura su tak dalšu wažnu mjezu překročili. Wšako płaći serbska rěč přeco hišće w tudyšej, wot němčiny dominowanej zjawnosći jako mylacy faktor. Ludźo dźiwnje na tebje hladaja, hdyž so serbsce z někim rozmołwješ, kaž sym hakle wčera w poprawom tež dwurěčnje wuhotowanym Budyskim wobchodźe dožiwiła.

Pokazaja wšědnu mjezynarodnosć

pjatk, 30. julija 2021 spisane wot:

Na mjezynarodne zetkanje je sej Njebjelčanska gmejna přichodne dny zastupjerjow swojich partnerskich komunow přeprosyła. Wo pozadkach zarjadowanja je so Marian Wjeńka z Njebjelčanskim wjesnjanostu Tomašom Čornakom (CDU) rozmołwjał.

Knježe Čornako, je waše kónctydźenske zetkanje móhłrjec narunanje za mjezynarodny gmejnski swjedźeń, kaž jón ze zašłosće znajemy?

T. Čornak: Cyle prawje, tak to je. Loni žane z našich kontaktow pěstować njemóžachmy, njebě žana młodźinska wuměna a runje tak žadyn gmejnski swjedźeń. Dokelž pak je nam wažne tele kontakty wudźeržować, smy sej swojich partnerow do Njebjelčic přeprosyli.

Što na wopytowarjow, ale tež na woby­dlerjow čaka?

Wobmjezowanja wulce njepytnyli

póndźela, 26. julija 2021 spisane wot:

Po chětro dołhej přestawce je Jörg Młynk zaso na wopyt do Łužicy přijěć móhł. Koronapandemija bě rodźenemu Šunowčanej a jeho swójbje domojjězbje zas a zas zadźěwała. Z Jörgom Młynkom, kiž bydli a dźěła hižo dlěje hač lětdźe­satk blisko norwegskeho městačka Hønefoss w swójskim domčku, je so Janek Wowčer rozmołwjał.

Kak je so wam za čas sylneje koronapandemije w Norwegskej zešło, a sće wuwiće tež w Němskej sćěhowali?

J. Młynk: Wuwiće w Němskej smy jara nadrobnje sćěhowali. W Norwegskej njeběchu wobmjezowanja tak jara pytnyć kaž we Łužicy. Škitne nahubniki njejsmy žane trjebali, a na wsy bě jara měrne.

Kak sće pandemiju nastupajo šulu, dźěći a dźěło zmištrowali?

Tam-a-sem slědy zawostajiło

pjatk, 23. julija 2021 spisane wot:
Bianka Šeferowa

Wužadace šulske lěto 2020/2021 je so dźensa skónčiło. To je šulerjam, wučerjam a předewšěm tež staršim zawěsće wulke wolóženje. Přestawku su sej wšitcy wjace hač zasłužili. Štó drje by loni w awgusće na to myslił, zo budu šule měsacy dołho koronawirusa dla zawrjene.

Loni 14. decembra poda so Němska do druheho kruteho lockdowna, a šulska wučba je so zaso doma wotměwała. Tak su so hodowne prózdniny hižo 18. decembra započeli a nic kaž předwidźane 23. decembra. Poprawom dyrbjachu šule 11. januara zaso wotewrjene być, z čehož pak ničo njebu. Zakónčace rjadownje smědźachu tydźeń po tym zaso do šule. Wot 15. februara běchu tež zakładne šule zaso přistupne, měsac pozdźišo tež wšitke zbywace kubłanišća na wuchodźe Sakskeje. Wot 23. apryla pak běchu zwjazkoweho nuzoweho borzdźidła wšitke šule w Budyskim a Zhorjelskim wokrjesu znowa zawrjene. Skónčnje wot 19. meje smědźachu so šulerjo krok po kroku zaso do nich nawróćeć.

Zmužitym dźakowni być

pjatk, 16. julija 2021 spisane wot:
Milenka Rječcyna

Što je swójba a štó do njeje słuša? Po definiciji je to cyle jednore. Swójba je najmjeńša forma žiwjenskeho zhromadźenstwa. Štó pak do swójby słuša? Mnozy bychu­ rjekli, zo su to staršej a jeju dźěći. Je pak tomu přeco tak? Wotmołwu na tele prašenje dawaja dźěći a starši w ra­miku wustajeńcy, kotruž tuchwilu w Budyskim krajnoradnym zarjedźe pokazuja. Wobhladujo sej wobrazy, na kotrychž su widźeć wšitcy ći, kotřiž čuja so do swójby přiwzaći, dyrbju so smějkotać. Namolowane su tam swójba pinguina, słónčna róža z mnohimi kćenjowymi łopješkami, kotrež nana, mać a syłu dźěći zwjeseleja, abo su to nan a syn z gitaru na klinje a z maćerju pobokuo. Ze wšitkich wobrazow rěči wulka lubosć dźěći staršim a nawopak. Při tym njeje konste­lacija swójbow scyła jednora. Dźěći dźě su jeno zdźěla přiwuzne ze swójbu, w kotrejž bydla. A njejsu tež syn abo dźowka zwobraznjeneje maćerje, kotraž so sama wo holcu abo hólca stara. Ně, je to, zo bych definiciju dalši króć trjebała, žiwjenske zhromadźenstwo jednotliwcow ze wšelakich domjacnosćow.

Serbske pěsnje poněčim sobu spěwać

štwórtk, 15. julija 2021 spisane wot:

We wobłuku 2. hornjołužiskeho festiwala dźěćaceje hudźby, kotryž su dźensa na dworje Budyskeho Kamjentneho domu zahajili, koncertuje jutře na samsnym městnje serbski spěwytwórc Bernd Pittkunings (Serbske Nowiny rozprawjachu). Bosćan Nawka je so z nim rozmołwjał.

Knježe Pittkuningso, festiwal je přede­wšěm na dźěći wusměrjeny. Kak sće so na to přihotował?

B. Pittkunings: Wuhotuju na hižo 40 lět programy za dźěći. To potajkim žadyn­ problem njeje. Wužadanje w tym zwisku stajnje je rozdźělne staroby wopytowarjow wobkedźbować. Wšako mam před sobu pěstowarske dźěći runje tak kaž šule­rjow w starobje hač do dwanaće lět. To móže chětro dificilne być. Jutřiši program wopřijima tójšto němskich ­pě­snjow­ a wjacore serbske, wšitke z mojeho pjera. Tele rozdźělenje mam za wažne, dokelž wotpowěduje to publikumej. Wotmysł je, zo němscy připosłucharjo serbske spěwy poněčim tež sobu spěwaja, za čož pak trjebaja takrjec sćoplenje w „zwučenej“ rěči.

Po dołhej přestawce budźeće zaso před publikumom hrać. Sće nerwozny?

nawěšk

nowostki LND