Washington (dpa/SN). Wonkowny minister USA Marco Rubio je blokadu Hormuskeho přeliwa ze stron Irana „hospodarsku atomowu bombu“ mjenował. Iran spyta, wšón region wobknježić, rjekny Rubio sćelakej Fox News. Blokada wuskeje mórskeje dróhi jemu dopokazuje, zo njesmědźa mócnarjo w Teheranje nihdy jadrowe brónje wobsedźeć. By-li Iran atomowu bombu měł, by wón z njej kónčinu wohrožował, Rubio rjekny.
Söder měnjenje změnił
Nürnberg (dpa/SN). Předsyda CSU Markus Söder móhł sej předstajić, dawki za bohatych zwyšić. To by ludźi potrjechiło, kotřiž wob lěto wjace hač 300 000 eurow zasłužeja, rjekny bayerski ministerski prezident. Tule móhła politika „we wobłuku wěsteje podpěry něšto činić“. Dotal bě so Söder raznje přećiwo zwyšenju dawkow abo samo nowym dawkam na njedobro bohatych wuprajił. Tež dawk na cokor abo słódke napoje je wón dotal wotpokazał.
Zelenskyj za přistup k EU
Choćebuz (dpa/SN). Spěchowanske towarstwo „Choćebuski rozmach“ zasudźuje nowu žołmu prawicarskeje namocy a žada sej konsekwentne postupowanje přećiwo tomu. „Ličba prawicarsko-ekstremistiskich nadpadow w Choćebuzu je minjene dny alarmowacy niwow docpěła“, rěka w zdźělence towarstwa. „Zaměrne ataki na nabožne institucije a aktiwistow ciwilneho towaršnostneho žiwjenja su njesłyšany nadpad na demokratisku towaršnosć. Choćebuski rozmach tute njeskutki zasudźuje a namołwja politiku, zarjadnistwa a wobydlerjow, so wobarać.“
Njeskutki sahaja wot wonječesćenja synagogow přez hokate křiže hač k fyziskim nadpadam na wobydlerjow. „To je nowa eskalacija“, towarstwo kritizuje.
Berlin (dpa/SN). Koalicija CDU/CSU a SPD měri so na wažne rozsudy. Wobaj partneraj z toho wuchadźatej, zo je nowy lutowanski paket za zakonske chorobne kasy hotowy a zo su hłowne směrnicy noweho etata 2027 w najwažnišich dypkach dorěčane. Zwjazkowy kancler Friedrich Merz (CDU) bě wčera wječor přeswědčeny, zo wobě předewzaći jutře na posedźenju knježerstwa wobzamknu.
Rěčeć chcedźa hišće wo lutowanskim pakeće za chorobne kasy, rjekny předsyda frakcije SPD w zwjazkowym sejmje Matthias Miersch. Naćisk ministerki za strowotnistwo Niny Warken (CDU) je w jeho wočomaj na njedobro zawěsćenych. Wón předwidźi lutowanja w lěkarskich praksach, chorownjach a w farmaciji, ale tež wyše popłatki ludźi za medikamenty a změnu dotalneje praksy, zo su mandźelscy sobu zawěsćeni.
Miersch znowa plany zakitowaše, mjezu zadołženja nachwilnje zběhnyć, zo móhli wuskutki wójny USA přećiwo Iranej zmištrować. W najhóršim padźe chcedźa nuzowe połoženje wukazać.
Washington/Teheran (dpa/SN). Nowe wuradźowanja mjez USA a Iranom wo skónčenju wójny njejsu wotwidźeć. Ani z Washingtona ani z Teherana njejsu tuchwilu žane jasne politiske signale słyšeć.
W 20 lět trajacej wójnje USA w Afghanistanje bě stajnje zaso słyšeć hesło talibanow, kotřiž so w horach před wojerskej mašineriju USA chowachu: Američenjo maja časniki, my mamy chwile! Naposledk su USA zhromadnje ze swojimi zwjazkarjemi kraj wopušćić dyrbjeli.
Něšto podobneho dožiwjamy tuchwilu we wójnje USA přećiwo Iranej. Tuchwilny staw bjez woprawdźiteho rozrisanja je na njedobro USA a wšeho swětoweho hospodarstwa. W Teheranje njetrjebaja so wo kursy akcijow abo wo bližace so wólby starać, kaž to prezident USA Donald Trump dyrbi. Ale tež europske hospodarstwo je tuchwilu kaž pacient na intensiwnej staciji, kotremuž kóždy dźeń kusk mjenje kislika dawaja. Bohužel njejsu wuhlady dobre, zo so tole změni. Kak by było, bychu-li so tež europscy politikarjo na puć do Washingtona a Teherana podali a so aktiwnje wo měrowe rozrisanje prócowali?! Hewak hrozy tež nam bórze infarkt. Marko Wjeńka
Swój prěni dener je 92lětna rjadniska sotra w porynsko-pfalcskim Koblenzu jědła. Jeje sobusotra je podawk ze šmóratkom dokumentowała a na Instagramje wozjewiła. Rjadniske sotry běchu z awtom do Triera putnikowali a chcychu na kóncu hišće powječerjeć. Pytajo za hosćencom z wulkim parkowanišćom – zo njetrjebali sotry we wysokej starobje daloko běžeć – dojědźechu sej na přemysłowy areal. 92lětna Irmingard bě wot prěnjeho denera dospołnje zahorjena.
Prawidłownje kumštneje inteligency (KI) w dušinych a lubosćinskich naležnosćach so prašeć, je dźeń a wjace młodostnym samozrozumliwe. Tole je Załožba za bój přećiwo depresijam w Lipsku při woprašowanju zwěsćiła. Na wšěch 65 procentow ludźi hač do 39 lět wužiwa KI. Při tym dźe wo wšědny stres a lubosćinsku ból, lědma pak wo depresije.
Budyšin (SN/lmc/hn/jp). Štož je so wčera před 40. lětami w Černobylu stało, běše wjac hač proste njezbožo – běše to nuklearna apokalypsa. Reaktor čisło 4 rozbuchny a žana technika swěta njezamó zahubje zadźěwać. Wulke płoniny buchu radioaktiwnje zanjerodźene, tysacy zemrěchu, tysacy so zranichu a schorjechu. Wuskutki katastrofy sahaja hač do dźensnišeho.
Njekontrolowany test bě rjećazowu reakciju wony dźeń zahajił. Při detonaciji, kotraž slědowaše, rozbuchnychu tysac tonow ćežke škitne woclobetonowe murje. Radioaktiwna mróčel so spěšnje rozpřestrěwaše a zanjerodźi něhdźe 150 000 kwadratnych kilometrow krajiny. Něhdźe 350 000 ludźi dyrbješe atomarneho zanjerodźenja dla swoju domiznu wopušćić. Radioaktiwnu mróčel ćěrjachu wětry najprjedy do zapada, do Europy, potom na wuchod do Aziskich krajow. Nic jenož zamołwići w tehdyšim Sowjetskim zwjazku tomu mjenje abo bóle bjezmócni přihladowachu, tež w Němskej njewědźachu, kak postupować. Nichtó na tajke radioaktiwne njezbožo přihotowany njebě.