Wobšěrna logistika wužada

štwórtk, 08. septembera 2022 spisane wot:

Zajutřišim dožiwi kruch „Mór a lubosć“ na Chróščanskej farskej łuce premjeru. Cordula Ratajczakowa je so z režiserku-wučerku Sabinu Žurowej na hłownej probje minjeny štwórtk rozmołwjała.

Zhladujeće hižo na 50 lět dźiwadłowych nazhonjenjow – tajki wulki projekt kaž nětko z wjac hač 200 sobuskutkowacymi pak njejsće hišće na starosći měła, abo?

S. Žurowa: To je tón wjeršk z toho, štož sym lětdźesatki dołho činiła, pak z dźěćimi, młodostnymi abo dorosćenymi. To běše na kóždy pad wužadanje, běše pak tež wjesele za mnje, so jónu na cyle hinaše wašnje wuspytać. Logistika je wězo wo wjele wobšěrniša a komplikowaniša, hač sym ju dotal na starosći měła.

Kak je k tomu dóšło, zo sće režiju tohole wulkoprojekta přewzała?

S. Žurowa: Před lětami hižo je so mje tehdyši předsyda Towarstwa Cyrila a Metoda Jurij Špitank prašał, hač bych režiju přewzała. Wosobinskich přičin dla pak njemějach ženje móžnosć. Loni mějach sabatowe lěto, a tak su ke mni přišli, prajo „Maš tola nětko chwile, nětk móžeš to činić!“. Sym so přeswědčić dała, to, štož sym hižo dawno slubiła, nětko dopjelnić.

Jako Serbowka powołana

wutora, 30. awgusta 2022 spisane wot:

Karlsruhe stanje so wot 31. awgusta do 8. septembra ze srjedźišćom křesćanskeho swěta. Něhdźe 4 000 hosći z 350 cyrkwjow zetka so na 11. połnozhromadźiznje Ekumeniskeje rady cyrkwjow (ÖRK). Podawk so jenož kóžde wosme lěto wotměwa, w Němskej scyła prěni raz. Cordula Ratajczakowa je so z dr. Lubinu Malinkowej rozmołwjała, kotraž so tam jako delegatka Ewangelskeje cyrkwje Němskeje (EKD) wobdźěli.

Kajki wuznam ma połnozhromadźizna Ekumeniskeje rady cyrkwjow?

Serbska premjera na festiwalu

póndźela, 29. awgusta 2022 spisane wot:

3. festiwal Łužica su minjeny štwórtk zahajili. Tři tydźenja přeprošuje 550 wuměłcow na nimale 50 zarjadowanjow na 25 městnach w Sakskej, Braniborskej a Pólskej. Kruch „Nyks – reje z wódnym mužom“ dožiwi 4. septembra na Šusterec dworje w Trjebinje swoju prapremjeru. Wolfgang Kotisek je hudźbu ke kruchej spisał. Z dudakom-komponistom je so Cordula Ratajczakowa rozmołwjała.

Festiwal Łužica njeje runje znaty za serbski podźěl – kak je k Wašemu lětušemu přinoškej dóšło?

W. Kotisek: Režiser Frank Düwel z Hamburga, z kotrymž smy loni na Złokomorowskim Nowym jewišću hru „Ganz anders wer: Erwin Strittmatter“ předstajili, ma wulki respekt před Serbami. Wón je intendantej Danielej Kühnelej swoju kritiku wuprajił, zo ničo serbske w festiwalu njeje, a zo so to njesłuša za festiwal z mjenom ,Łužica‘. Tež ja sym Düwelej rjekł, zo tudyši ludźo festiwal na wědomje njebjeru. Tuž smój rozmyslowałoj, kak móhli mizeru rozrisać. Na kóncu smój na wódneho muža jako zwjazowacu figuru Łužicow šłoj.

Kak sće kruch nadźěłali?

Powerserb lětsa jako rolowa hra

štwórtk, 25. awgusta 2022 spisane wot:

Dobyćer lońšeho wubědźowanja „Powerserb“ w Radworju běše Wotrowska młodźina. Z tym wuhotuje wona lětuše zarjadowanje, a to sobotu dnja 10. septembra. We Wotrowskej młodźinje aktiwny a zdobom na organizatoriskich procesach wobdźěleny je Jonas Pjetaš z Pančic-Kukowa. Jan Bogusz je so ze 23lětnym rozmołwjał.

Na kotru temu smědźa so serbscy młodostni na lětušim „Powerserb“-zarjadowanju wjeselić?

J. Pjetaš: Moto lětsa wěnuje so znatej rolowej hrě z jendźelskorěčnym titulom „Dungeons & Dragons“, kotraž hraje w fantasyjowym swěće zmijow, lutkow, kuzłarjow a wjele dalšich. W tutej hrě sej kóždy hrajer swójsku stawiznu wumysli, tak – rjec jednu baju baje. Tuž smy chcyli tutu mysličku tež na „Powerserb“ – wubědźowanje přenjesć a tak wobdźělnikam a wobdźělnicam kóždeho mustwa na stacijach wšelke móžnosće k rozsudźenju skićić. Z tym kroča woni w běhu wubědźowanja tohorunja po swójskej stawi­znje. Tak wočakuja jich mjez druhim nadawki kaž třělenje z katapultom. Někotre překwapjenki pak hišće na nich čakaja.

Kak je scyła k tutej ideji přišło?

Druhi króć w Janskej cyrkwi

pjatk, 19. awgusta 2022 spisane wot:

Po lońšej premjerje wjeseli so skupina dujerjow Tiefblechensemble na dalši koncertny rjad, kotryž zahaja dźensa w Budyskej cyrkwi swj. Pětra. Jutře, sobotu, w 19 hodź. koncertuja druhi króć we Wojerowskej Janskej cyrkwi. Silke Richter je so z hudźbnikom kwarteta, Wojerowčanom Fritzom Vogelom, rozmołwjała.

Loni sće premjeru we Wojerowskej Janskej cyrkwi měli …

F. Vogel: Haj, koncertowachmy tam ­loni scyła prěni raz jako skupina Tief­blechen­semble. Tuž móhli rjec, zo bě to naš załoženski koncert. Program bě pisany, wot hudźby z barokneho časa hač k modernym spěwam bě wšitko pódla. Zwjeselili smy so nad wulkej ličbu hosći. Janska cyrkej bě jara derje pjelnjena. ­Po koncerće dóstachmy tójšto chwalby a připó­znaća, štož nas pohonjowaše, lětsa dalši koncertny rjad přewjesć.

Kak je k załoženju ansambla dóšło?

Pytaja tež serbsce rěčacych

štwórtk, 18. awgusta 2022 spisane wot:

Roberto Lombino pochadźa z Prahi a zajimuje so předewšěm za słowjanske rěče. We wobłuku stipendija Załožby za serbski lud je w Lipsku studował a so dale w serbšćinje wukmanił. Tučasnje studuje młody Čech pólsku filologiju w Poznanju. Hižo někotre lěta angažuje so wón w projekće mjezysłowjanskeje rěče, za kotryž pytaja tež serbskich rěčnikow a rěčnicy. Što so dokładnje za ideju chowa, wo tym je so Jan Bogusz z nim rozmołwjał.

Što móžemy sej pod „mjezysłowjanšćinu“ – jendźelsce je to interslavic language – předstajić?

Kónc tydźenja wotměwa so znowa hudźbny festiwal Nukstock, kotryž lětsa na štwórćlětstotka zhladuje. Cordula Ratajczakowa je so ze sobuzamołwitym za program Měrćinom Wjenkom rozmołwjała.

Před 25 lět lětami bě prěni festiwal Nukstock – planujeće składnostnje jubileja něšto wosebite?

M. Wjenk: Ně, ničo. Njeje to tež lětsa za nas žadyn jubilej. Prěni Nukstock bě drje 1997, je pak wosebje w prěnich lětach a potom před dwěmaj lětomaj korony dla tež cyłkownje trójce wupadnył. Swjećimy lětsa 23. Nukstock, naš přichodny jubilej je tohodla hakle za dwě lěće. Potom sej tež zawěsće něšto wosebite wumyslimy.

Što su lětuše wjerški hudźbneho programa?

Wo nachwatanju njedostatkow

štwórtk, 11. awgusta 2022 spisane wot:

Korony dla su měli šulerjo wšitkich šulskich schodźenkow w minjenym šulskim lěće tójšto nachwatać. Milenka Rječcyna je so z nawodu Slepjanskeje wyšeje šule „Dr. Marja Grólmusec“ Janom Hrjehorjom wo tym rozmołwjała.

W kotrej měrje su móhli wučerjo a wučerki wurunać wuknjenski deficit mjez šulerjemi a šulerkami?

J. Hrjehor: Zasadnje smy wšitko, štož bě žadane spjelnili, nic pak pola kóždeho šulerja. Mějachmy móžnosć nachwatać zastatki z programa Sakskeje „Dopomoc po koronje“. Smy organizowali z pjenjezami, běchu to 17 500 eurow, kotrež je nam kraj Sakska přewostajił, dopomoc za šulerjow. Woni su móhli na te wašnje swójski cil w jednym abo wjacorych předmjetach zaměrnje slědować.

Kelko šulerjow a šulerkow je tónle poskitk wužiwało?

Jězor trjeba zaso nowe žiwjenje

srjeda, 10. awgusta 2022 spisane wot:

Wot lěta 2014 je Hórnikečanski jězor dospołnje zawrjeny. Po zesuwanju zemje 11. měrca 2021 so wotewrjenje jězora wo dalše lěta dliji, najskerje hač do lěta 2030. To by była katastrofa, měni Werner Petrick, předsyda towarstwa Rebelojo Hórnikečanskeho jězora. Tón přeprošuje 13. awgusta wot 11 hodź. na informaciski dźeń. Andreas Kirschke je z nim porěčał.

Knježe Petricko, wo čo na lětušim dnju Hórnikečanskeho jězora póńdźe?

W. Petrick: Chcemy wo swojich aktiwitach informować. Na dnjowym porjedźe stejitej lońša rozprawa a naše stejišćo wo napjelnjenju zesuwaneho kotoła. Dale chcemy so wo wotškódnjenju a wo poćežowanjach zawrjeneho jězora dla rozmołwjeć.

Kak wulke waše towarstwo je?

W. Petrick: Wobstejimy wot lěta 2013 a mamy nětko 50 čłonow. Woni bydla w Koblicach a Wulkich Ždźarach, ale tež w Budyšinje, Kamjenicy a Drježdźanach. Su to stanowarjo, wudźerjo, zahrodkarjo a wobydlerjo. Wšitcy smy z jězorom a jeho přirodu zwjazani a starosćimy so wo jeho přichod.

Što měniće wo napjelnjenju zesuwaneho kotoła?

Serbske poskitki su wohrožene

štwórtk, 04. awgusta 2022 spisane wot:

Krabatowy młyn tzwr ma wjetše personalne problemy. Milenka Rječcyna je so z jednaćelom towarstwa, Tobiasom ­Ćižikom rozmołwjała.

Šěriće tuchwilu po mnohich kanalach informacije wo wupisanych dźěłowych městnach. Čehodla?

T. Ćižik: Pytamy nuznje sobudźěłaćerjow. Mamy prawdźepodobnje ćeže dale wjesć naše poskitki we wobłuku kulturneho kubłanja za dźěći a młodźinu. ­Runje tak pobrachuje nam sobudźěłaćer abo sobudźěłaćerka za kulturne posrědkowanje a zjawnostne dźěło z ćežišćom za serbsku kulturu a rěč, kaž tež nałožki a tradicije. Zašłe lěta su tam skutkowali žony, kotrež běchu serbskeho pochada abo kotrež su serbšćinu nawuknyli. To bě za nas wulke zbožo.

Što, jeli-zo njenamakaće nikoho za młyn a wšitke tam so wotměwace poskitki?

T. Ćižik: Na to myslić nochcu. Jeli njenamakamy zajimcow budźe nam ćežko, dźěło dale wjesć. To rěka, zo njezmějemy na přikład hižo móžnosć přeprošeć sej skupiny šulerjow a šulerkow k nam do młyna. Z tym su tež serbskorečne, wosebje pak serbske temy wopřijace poskitki dale a bóle wohrožene.

nowostki LND