W lěće 2009 bě Spěchowanske towarstwo Budyskeho Serbskeho gymnazija prěnju CD šulskeho orchestra wudało, podpěranu wot Załožby za serbski lud. Před lětomaj zrodźi so myslička, so znowa na tajki projekt zwažić.

Budyšin (SN/CoR). Šulski orchester je runja 1. kulturnej brigadźe kruta instanca na Serbskim gymnaziju Budyšin. Čłonstwo ćělesa so měnja, kaž šulerjo přichadźeja a wotchadźeja; hudźbny narok pak wostawa na samsnym wysokim niwowje. Wo to a wo wukubłanje młodych hudźbnikow stara so mjeztym nimale pjatnaće lět nawodnica orchestra a wučerka za hudźbu Conny Wolf. Pod jeje nawodom nasta hižo prěnja cejdejka, a to z nahrawanjemi, kotrež sahachu hač do lěta 2004. Najwjetši čas tuž za nowu. „To, štož sej w orchestrje hromadźe nadźěłamy, njemóžeš prosće zańć dać. Wšako je jich telko hudźbnych chłóšćenkow. A štó wě, kak so cyła hudźbna branša hišće wuwije. Digitalny element je dźě hižo dźensa sylny. A tak změja šulerjo dopomnjenku na čas, jako su live na instrumenće hrali“, Conny Wolf rozłožuje.

Wódne ptaki wobkedźbować

srjeda, 03. awgusta 2016 spisane wot:
Dožiwjenska šćežka po přirodźe z Hućiny podłu hatow do Stróže je w prózdninskim času wosebje swójbam woblubowane wulětnišćo. Na wšelakich stacijach móža dźěći hromadźe ze staršimi abo z wowku a dźědom žiwjenje na wodźe wobkedźbować. Najlěpši přehlad maš z wuhladneje wěže při Wulkim haće. Widźeć su mjez druhim kołpje, kački, čaple a kormorany. Na někotrych stacijach móžeš sej samo naposkać, kotre zwuki na přikład žaby a krokawy wot so dawaja. Foto: Jurij Helgest

Wčera je Christina Wjacławkowa w nadawku Serbskeho šulskeho towarstwa z pjeć dźěćimi jako dnjowa mać w rumnosćach na Chróšćanskej farje dźěłać započała. „Dokelž nochcemy žane serbske dźěćo w předšulskej starobje wotpokazać, smy so z wjesnjanostu Marko Klimanom a wosadnym fararjom Měrćinom Deleńkom na tele rozrisanje dojednali“, zdźěli našemu wječornikej předsydka Serbskeho šulskeho towarstwa Ludmila Budarjowa. Foto: Feliks Haza

Budyšin (SN/CoR). Ze šěsć wučerkami je so nimale cyły personal Zakładneje šule „Słónčna róža“ Medingen dźensa na wuprawu do Budyšina podał. Wone chcychu pedagogiski dźeń wužiwać, zo bychu wjace wo Serbach, jich kulturje a stawi­znach zhonili. A hdźe móžeš to lěpje hač w Serbskim muzeju?

Šulski zastup je za wšě dźěći něšto wosebite. Za tydźeń so za nje nowy žiwjenski wotrězk započnje. A krok po kroku budu sej jako šulerka abo šuler zakładne techniki našeje ciwilizacije přiswojeć. Prěnju knihu sam/a čitać – wulkotne to dožiwjenje. W Budyskej Smolerjec kniharni stej nawodnica Annett Šołćic a jeje sobudźěłaćerka staršim a přiwuznym z dobrej radu poboku, zo bychu prawu knižku za swojich abejcejnikow namakali. Prěnička Štefana Paški „Dyrdomdeje na wsy“ słuša při tym zawěsće k faworitam. Foto: SN/Maćij Bulank

„Europa trjeba europsku uniwersitu“

pjatk, 22. julija 2016 spisane wot:

Frankfurt n. W. (RD/SN). Zhromadnje ze zastupnikami załožerskeho časa kaž tež z hosćimi z politiki, hospodarstwa a wědomosće Braniborskeje a wuchodneje Europy su wčera w Frankfurće nad Wódru 25. róčnicu znowazałoženja Europskeje uniwersity Viadrina woswjećili. Mjez hosćimi běštaj wulkopósłanc Pólskeje w Němskej dr. Jerzy Margański a jeho słowakski kolega w zastojnstwje Peter Lizák. Viadrinu, běchu hižo lěta 1506 w měsće nad Wódru załožili a 1811 do Wrócławja přepołožili. Znowazałoženje 1991 je zasłužba angažowanych wo­bydlerjow za čas politiskeho přewróta w něhdyšej NDR.

Wědomy wučer a horliwy křesćan był

pjatk, 22. julija 2016 spisane wot:

Minjenu wutoru rozšěri so po Worklecach zrudźaca powěsć, zo je po dołhej, sćerpnje znjesenej chorosći wučer a wjelelětny nawoda Worklečanskeje Serbskeje wyšeje šule „Michał Hórnik“ Siegfried Baumgärtel w starobje 76 lět zemrěł.

Wón narodźi so 7. nalětnika 1940 w Ralbicach, hdźež so mać sama wo njeho a lěto staršeho bratra staraše. Pod chuduškimi poměrami wonaj skromnje wotrosćeštaj. Sprawne a pilne žiwjenske nastajenje, kotrež jeho w dźěćatstwje formowaše, je sej čas zemskeho byća zachował. Zastupiwši 1946 do šule w Ralbicach dyrbješe hižo jako šulski młodźenc w prózdninach pola burow dźěłać. 1958 je nadarjeny hólčec wuspěšnje abituru złožił. Njemóžeše studować, dokelž njebě maćeri móžno ze swojej skromnej mzdu jako póstownica jeho a hižo studowaceho materielnje zastarać. Stipendij pak bu po statnych předpisach synomaj přistajeneje zapowědźeny. Dźěłaše tuž dwě lěće w płunokombinaće Čorna Pumpa, zo by poz­dźišo na Pedagogiskim instituće w Budyšinje studować móhł.

Rěčne lěhwo w Delnjej Łužicy

pjatk, 22. julija 2016 spisane wot:

Bórkowy (SN/MiR). Choćebuski wotrjad Rěčneho centruma WITAJ witaše wčera na swoje lětnje lěhwo pjeć młodostnych do Bórkowskeho wjesneho šulskeho domu. Přewjeduja je mjeztym wosmy króć za zajimcow w starobje 14 do 17 lět. Hač do njedźele dožiwjeja tam šulerjo z Choćebuskeho Delnjoserbskeho kaž tež Maxa Steenbeckoweho gymnazija zabawne dny. „Rady bychmy wjace młodostnych zahorili, wšako mamy zajimawe poskitki“, rozłožuje nawoda Choćebuskeho RCW Viktor Zakar, „mamy pak trěbnu ličbu wobdźělnikow, zo móžemy projekt přewjesć. Spěchowanske srědki za nje su zaplanowane.“ Mały pozitiwny trend je porno lońšemu přiwšěm spóznajomny. To dyrbješe lěhwo cyle wupadnyć. Za nje běchu so jeničce třo zajimcy přizjewili. Přiwšěm w RCW rozmysluja, dotalny koncept změnić.

Najradšo na studij do Lipska

štwórtk, 21. julija 2016 spisane wot:

Před tydźenjemi hakle je Juliana Wawrikec z Jaseńcy na Budyskim Serbskim gymnaziju abituru złožiła. Móhła sej tuž poslednje šulske prózdniny porjadnje popřeć. Tola to hibićiwa młodostna nje­trjeba. „Namołwa Rěčneho centruma WITAJ­ je mje wabiła so wo prózdninske dźěło w jednej pěstowarni prócować, hdźež so z dźěćimi we Witaj-skupinje serbskorěčnje zaběraja“, 19lětna wopodstatnja. Spěšnje bu rozsudźene, zo póńdźe wona do dźěćaceho dnjoweho přebywanišća „Kraj palčikow“ w Rakecach. Mjeztym je tam dwě njedźeli dźěłała, so z dźěćimi zaběrała a sej z nimi hrajkała. Při tym běše kubłarce z dobrej pomocu. Wšako je Juliana cyły čas ze swojimi „palčikami“ serbsce rěčała. To wšak njebě scyła lochko, wšako dźěći rěč doma lědma nałožuja. Na jednym boku bě Jasčanka wuwučowaca, na tamnym je sama wjele nawuknyła. „Najwažnišo je, maš-li z dźěćimi činić, zo měr wobchowaš“, Juliana rozłožuje, „wšako chce kóžde dźěćo něšto druhe. A tak će chětro wužaduje, wšitkim přećam wotpowědować.“

Alternatiwu nańć

štwórtk, 21. julija 2016 spisane wot:
Pućowanske wačoki su spakowane a steja hižo před bydlenskimi durjemi. 54 dźěći a młodostnych čaka njesćerpnje na wot­jězd do Wodowych Hendrichec. Zańdźene lěta měješe Serbske šulske towarstwo za swoje rěčne lěhwo zwjetša něhdźe 30 přizjewjenjow. Lětsa je jich tójšto wjac. Što je přičina tajkeho wulkeho zajima? Lěhwo ma mjez dźěćimi a młodostnymi dobre mjeno. Wužadanje to za tych, kotřiž so wo nje staraja, wšojedne, kelko jich je. Předsydstwo SŠT je tuž hižo wjackróć wo tym rozmyslowało, dalše, mjezynarodne lěhwo zarjadować. Wšitko za to rěči, wšako su zajimy starobnych skupin rozdźělne. Ideju zwoprawdźić pak njeje lochko. Towarstwu pobrachuja personalne a financne kapacity, dalše lěhwo přihotować a přewjesć. Škoda!­ Jeli ličba zajimcow dale rozrosće, měła so alternatiwa nańć. Hewak někotři potom snano na swojich wačokach sedźo wostanu. Milenka Rječcyna

nawěšk

nowostki LND