Strony hotuja so na koaliciske jednanja

wutora, 19. oktobera 2021 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Po přihłosowanju swojich stronskich gremijow hotuja so SPD, Zeleni a FDP wotnětka na koaliciske jednanja. Z rozmołwami móhli hišće tónle tydźeń započeć. Spočatnje chcedźa so generalni sekretarojo zetkać, zo bychu je strukturowali. Přezjedni sej su, zo chcedźa nowe zwjazkowe knježerstwo hač do hód wutworić.

Předsyda SPD Norbert Walter-Borjans je mjeztym přiznał, zo njejsu wšelake předewzaća móžneje amploweje koalicije dotal financujomne. Inwesticije do přichoda nastupajo by woprawnjene było, za to tež nowe kredity brać. Minjeny pjatk běchu zastupnicy stron swoje sonděrowanja skónčili a wuslědki předstajili. Tak nochcedźa dawki zwyšić. Zakonsku minimalnu mzdu chcedźa na dwanaće eurow zwyšić. Hladajo na škit klimy móhli zmilinjenje brunicy w najlěpšim padźe hižo lěta 2030 skónčić.

„Nihdy wjace antisemitizm!“

wutora, 19. oktobera 2021 spisane wot:

Prěnje deportacije Berlinskich židow před 80 lětami wopominali

Berlin (dpa/SN). Zwjazkowy prezident Frank-Walter Steinmeier je namołwjał, so rasizmej a hidźe na Židow konsekwentnje spřećiwjeć. „Nihdy wjace njesmě antisemitizm městno w našej towaršnosći měć“, rjekny wón wčera na wopom­njenskim zarjadowanju holocausta dla w Berlinje. „Nihdy wjace njesmětej antisemitiske myslenje a skutkowanje bjez spřećiwjenja a zjawnych reakcijow wostać. Židźa maja samozrozumliwe městno w našej towaršnosći. „Židowska kultura njeje jeno dźěl němskeje kultury, wona ­je ju wobwliwowała a wobohaćiła.“

To a tamne (19.10.21)

wutora, 19. oktobera 2021 spisane wot:

Wobdźiwajomna sprawnosć je 19lět­nemu w zapadoafriskej Liberiji wulku česć jako narodny rjek kraja wunjesła. Emmanuel Tuloe, kiž so jako taksijowy šofer na motorskim přez wšědny dźeń drěje, bě plastowu titu z 50 000 dolarami (43 100 eurow) namakał a wobsedźerce wróćił. Předewzaćelka bě pjenjezy zhubiła a w rozhłosu myto přilubiła. Nětko je prezident George Weah młodostneho wosobinsce z najwyšim mytom kraja wuznamjenił – su to kubłanski stipendij, dwě motorskej a pjenježna premija.

Wosrjedź dróhi spać lehnył je so 21lětny pola hessenskeho Waberna na dompuću z kermuše. Šofer awta jeho nje­dźelu rano při kurjawojtym wjedrje runje hišće w prawym času wuhlada a informowaše policiju. Wšako muž wobě jězdni blokowaše. Zastojnicy dospołnje pjaneho wubudźichu a domoj dowjezechu.

Namołwja cyrkej k jednoće

póndźela, 18. oktobera 2021 spisane wot:

Vatikan (B/SN). Bamž Franciskus wu­zběhny na wotewrjenju swětoweje sy­nody, zo njeje wona žane naprašowanje ludno­sće. „Štóž sej mysli, zo ma wšitko wostać, kaž je stajnje było, čas, w kotrymž smy žiwi, chutnje njebjerje. Bjez Swja­teho Ducha žana synoda njebudźe.“ Na spočatku je Franciskus cyrkej k jed­noće, zmužitosći a angažementej namołwjał. „Mamy drje postupy we wobłuku parti­cipacije, njemóžemy pak njespokojnosć a bědu mnohich pastoralnych sobudźěłaćerjow, wosebje žonow, a dalšich organow w biskopstwach a wosadach přewidźeć.“ Poradźić so ma, zo cyrkej a duchowni zaso wjetšu mjezsobnosć z wěriwymi haja.

Kanclerka Merkel pola bamža

Hižo žane njepřewinjomne hranicy njećahać

póndźela, 18. oktobera 2021 spisane wot:

Synodalny puć w biskopstwje Drježdźany-Mišno je zahajeny. W srjedźišću steja při tym přichod katolskeje cyrkwje a předewšěm reformy w njej. Namołwjał k tomu bě bamž Franciskus.

Budyšin (SN/JaW). Drježdźansko-Mišnjanski biskop Heinrich Timmerevers je sobotu w Budyskej tachantskej cyrkwi oficialnje tak mjenowany synodalny puć zahajił. K zazběhej přednošowaše prezident Centralneho komiteja němskich katolikow (ZdK) Thomas Sternberg. Wón wěnowaše so prašenju „Što je naš přinošk k synodalnemu pućej swětoweje cyrkwje – Cyrkej w Němskej do synody w Romje“.

Diesel tak drohi kaž nihdy

póndźela, 18. oktobera 2021 spisane wot:

Mnichow (dpa/SN). Diesel je na tankownjach Němskeje tak drohi kaž hišće ni­hdy. W cyłoněmskim přerězku płaćeše wón wčera 1,555 eurow na liter. Tak je płaćizna dotalny rekord 1,554 ze 26. awgusta 2012 samo hišće přetrjechiła. Tež bencin njeje wjace daloko wot dotalneho rekorda zdaleny. Superbencin E 10 płaćeše wčera 1,667 eurow na liter. 13. septembra 2012 bě wón z 1,709 eurami jenož wo 4,2 centaj dróši.

Přećiwo Pegidźe protestowali

Drježdźany (dpa/SN). Z wjacorymi demonstracijemi su wčera w Drježdźanach přećiwo na migrantow a wukrajnikow měrjacemu so hibanju Pegida protestowali. Na Starym torhošću zhromadźichu so demonstranća z transparentami, hwižkami, horncami a łžicami, zo bychu swój protest wótře zwuraznili. Na tamnym boku stejachu „patriotiscy Europjenjo přećiwo islamizaciji nawječorneho kraja“, kotřiž chcychu sedme narodniny hibanja „woswjećić“.

Žada sej namjezne kontrole

Kurs prěnjeje pomocy w nuzowym połoženju w serbskej rěči su sobotu w Budyšinje přewjedli. Poskićiła bě tele wažne ­dalekubłanje sanitetna šula Mudrack w swojich rumnosćach na Póstowym naměsće. Informacije sposrědkowa zajimcam Frank Wowčer z Radworja, mjez druhim serbskej gymnaziastce 9. lětnika Mili Dźisławkec z Dobrošic. Foto: SN/Hanka Šěnec

Tež Zeleni za koaliciske jednanja

póndźela, 18. oktobera 2021 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Tři tydźenje po wólbach zwjazkoweho sejma hotuja so SPD, Zeleni a liberalni na koaliciske jednanja. Jako poslednja z tychle stron chcyše FDP w běhu dnja wo zahajenju koaliciskich zrěčenjow za nowe němske knježerstwo rozsudźić. Předsyda strony Christian Lindner je přeswědčeny, zo FDP tomu přihłosuje. „Zwrěšćenje njeje žana opcija“, rjekny wón wčera wječor w telewiziji ZDF. „Trjebamy stabilne knježerstwo, a měli je spěšnje wutworić.“

Dyrbjeli-li wodźace gremije FDP přihłosować, je puć ke koaliciskim jednanjam rubany. Po tym zo bě so předsydstwo SPD hižo minjeny pjatk jednohłósnje za formelne rozmołwy wo amplowej koaliciji wuprajiło, su wčera tež Zeleni na małym stronskim zjězdźe koaliciskim jednanjam z dwěmaj zpřećiwjenjomaj přihłosowali. Jednanja hodźeli so hižo přichodne dny zahajić.

Lindner zwurazni swoje wočakowanja, zo wutworja w nowym zwjazkowym knježerstwje ministerstwo, kotrež so hłownje wo škit klimy stara. Tónle wobłuk móhli Zeleni w swójskej zamołwitosći přewzać.

Šiman kritizuje plany brunicy dla

póndźela, 18. oktobera 2021 spisane wot:

Budyšin (dpa/SN). Zapósłanc CDU w Sakskim krajnym sejmje Marko Šiman kritizuje plany móžneje amploweje koalicije SPD, FDP a Zelenych w Zwjazku, skónčenje zmilinjenja brunicy dočasnje zwoprawdźić. To by „wopačny signal“ Łužicy był, rjekny Šiman wčera w Budyšinje. Hač do toho njebychu trěbne infrastrukturne projekty hišće wotzamknjene byli. Wón naliči w tym zwisku mjez druhim šěsćčarowy wutwar awtodróhi A 4 kaž tež elektrifikaciju železniskeje čary mjez Zhorjelcom a Drježdźanami a wutwar železniskeje čary mjez Berlinom a Zhorjelcom.

Pod tajkimi wuměnjenjemi njehodźeli so derje płaćene dźěłowe městna w brunicowym hospodarstwje narunać. „Tak so Łužica dale wotpowěsnje.“ Marko Šiman kritizuje w tym zwisku tež kanclerskeho kandidata SPD Olafa Scholza. Tón bě so do wólbow zwjazkoweho sejma na wopyće we Łužicy za to wuprajił, planowany termin kónca zmilinjenja brunicy w lěće 2038 na kóždy pad dodźeržeć.

Sprawna, přećelna?

póndźela, 18. oktobera 2021 spisane wot:
Wusahowace wukony a podawizny z trójnej „Sławu“ mytować słuša k dobrej serbskej tradiciji. Je-li přiležnosć hišće wu­znamniša, to na kóncu prawidłownje „Rjanu Łužicu“ spěwamy. Woboje móžachmy we wobłuku „najwuznamnišeje serbskeje wuznamjenjenskeje swjatočnosće“ dožiwić. Debata wo našej hymnje njeje nowa. Lipšćanscy studenća su sej spočatk našeho lěttysaca wo njej runje tak hłowu łamali kaž bywši předsyda Domowiny Jan Nuk něšto lět pozdźišo. „Generiski maskulinum“ w prěnjej štučce hodźi so najskerje hišće někak akceptować. Najpozdźišo hladajo na to, zo bu Myto Ćišinskeho lětsa po połojcy žonomaj spožčene, pak měli chutnje wo tym rozmyslować, hač so druheje štučki přichodnje wzdamy, abo ju znajmjeńša přebasnimy. Zo sej w 21. lětstotku přeco hišće přejemy, zo njech bychu „z klina Łužicy“ jenož wopomnjećahódni mužojo – to z tej wěčnosću je w tym zwisku hišće cyle hinaša wěcka – wušli, je runjewon: absurdne. Bosćan Nawka

nawěšk