Dźe wo to, rěčne rumy skrućić

wutora, 18. decembera 2018 spisane wot:

Choćebuz (SN/at). Po tym zo je Zwjaz­kowe předsydstwo Domowiny minjeny pjatk hornjoserbskich čłonow noweje rady­ Załožby za serbski lud wuzwoliło, chce braniborska Rada za naležnosće Serbow wo přichodnych delnjoserb­skich radźićelach 23. januara rozsudźić. Najebać to chcychu čłonojo serbskeje rady­ wědźeć, kotre zaměry ma nomi­nowanych dwanaće kandidatow a kan­didatkow a kajki je na to wothłós mjez Delnjoserbami.

Wčera wječor su so pjeć požadarkow a třo požadarjo w Choće­buzu předstajili. Jich hłowne žadanje bě, rěčne rumy za dźě­ći a młodźinu skrućić a rozšěrić. Rěč nawuknyć njedosaha, dyrbiš ju na­łožować móc. Wosebity wu­znam maja tuž serbskorěčne po­skitki zwonka šule. Z widom na knihi, cejdejki, filmy a dalše materialije w delnjoserbskej rěči bě wče­ra­ pozicija słyšeć, zo měła Załožba za serbski lud srědki bóle­ wuwažene rozdźěleć a delnjoserbske projekty sylnišo spěchować. Z dwanaće požadarjow maja třo hižo nazhonjenja w dźěle załožbo­weje rady. Štyrjoch muži a jednu žonu je Serb­ski sejm namjetował.

AfD na sudnistwje zwrěšćiła

wutora, 18. decembera 2018 spisane wot:

Karlsruhe (dpa/SN). Frakcija AfD w zwjazkowym sejmje je ze swojej skóržbu před Zwjazkowym wustawowym sudnistwom w Karlsruhe přećiwo politice zwjazkoweje kanclerki Angele Merkel (CDU) ćěkancam napřećo we wšitkich dypkach zwrěšćiła. AfD chcyše předewšěm rozsud kanclerki w septembru 2015, ćěkancam mjezy wotewrěć, přepruwować dać. AfD njemóže po měnjenju sudnikow dopokazać, zo je rozsud Merkel prawa strony ranił.

Wjace w Africe inwestować

Wien (dpa/SN). Awstriski zwjazkowy kancler Sebastian Kurz (ÖVP) je sej k zahajenju foruma „EU – Afrika“ we Wienje wjace europskich inwesticijow w Africe žadał. „Njesměmy afriski kontinent Chinjanam přewostajić“, rjekny Kurz do wuradźowanja dwaceći wodźacych afriskich a europskich politikarjow. Byrnjež EU wjele za wuwićowu pomoc činiła, dyrbi wona w Africe wjace inwestować. Tam je China Europsku uniju jako wikowanski partner hižo přesćahnyła.

Žada sej społnomócnjeneho

Zwjazkowa ministerka za zakitowanje Ursula von der Leyen (CDU) je dźensa rano němskich wojakow w Afghanistanje wopytała a w pólnym lěhwje Masar-I-Sharif z nimi zhromadnje snědała. Po tym wona zasłužbnych wojakow a wojakowki wuznamjeni. Je to­ tradicionalny dohodowny wopyt ministerki w Afghanistanje. Foto: dpa/Kay Nietfeld

„AKK“ nahladna mjez ludźimi

wutora, 18. decembera 2018 spisane wot:
Berlin (dpa/SN). Nowa předsydka CDU, Annegret Kramp-Karrenbauer („AKK“) ma mjez ludźimi wjetšu nahladnosć hač wodźacy politikarjo SPD. W dwuboju wo zastojnstwo zwjazkoweho kanclera by so Kramp-Karrenbauer na hłosy 48 procentow ludźi zepěrać móhła, předsydka SPD Andrea Nahles jenož na dwanaće, zwěsća woprašowanje sćelaka RTL. Zastupowacy kancler a financny minister Olaf Scholz by 20 proc. dóstał (Kramp-Karrenbauer 43). Předchadnik Andreje Nahles w zastojnstwje Martin Schulz by w direktnym wubědźowanju z „AKK“ jeničce 16 proc. dóstał (Kramp-Karrenbauer 48). Najlěpje by hišće Sigmar Gabriel z 21 procentami wobstał, by pak při­wšěm daloko za Kramp-Karrenbauer wostał,­ kotraž by 43 procentow hłosow měła. Po wšej Němskej by CDU dale 32 proc. hłosow dóstała, SPD 15, FDP wosom. Zeleni bychu so z 19 procentami snadnje pohubjeńšili. Stronu AFD by dwanaće a Lěwicu wosom procentow ludźi­ woliło.

80 žurnalistow morjenych

wutora, 18. decembera 2018 spisane wot:
Berlin (dpa/SN). Po wšěm swěće su lětsa 80 žurnalistow a dalšich sobudźěłaćerjow medijow jich dźěła dla morili. Kaž organizacija Reporterojo bjez mjezow zdźěla, je to 15 wjace hač loni. Wjace hač połojca z nich je žiwjenje w pjeć krajach přisadźiła: w Afghanistanje, Syriskej, Mexiku, Jemenje a Indiskej. Po wšěm swěće 348 žurnalistow swojeho dźěła dla tuchwilu w jastwje sedźi. Wosebje ćežko maja sej woni w Chinje, Egyptowskej, Turkowskej, Iranje a Sawdi-Arabskej.

Awtotwarcy směrnicow dla zludani

wutora, 18. decembera 2018 spisane wot:

Brüssel (dpa/SN). Europska unija chce hač do lěta 2030 wjele wjace klimje nješkodźacych awtow na dróhach měć. Nowe awta měli potom wo 37,5 procentow mjenje wuhlikoweho dioksida do wobswěta wustorkować hač w lěće 2021. Na nowe směrnicy su so čłonojo EU, Europski parlament a komisija EU wčera wječor dojednali. Noworjadowanje je wótriše, hač bě to zwjazkowe knježerstwo zhromadnje z awtomobilowej industriju poprawom chcyło. Docpějomne su zaměry jenož, hdyž nimo bencinowych a dieselowych jězdźidłow tež dźeń a wjace awtow bjez kóždeježkuli emisije předawaja, na přikład elektroawta.

Awtotwarcy reaguja zludani. Zwjazk awtomobiloweje industrije zdźěla: „Nichtó dźensa njewě, kak wobzamknjene hranične hódnoty w postajenym času docpěć. Nihdźe na swěće njejsu předpisy tajke razne.“ Tak su europscy awtotwarcy w mjezynarodnym wubědźowanju wosebje poćežowani, dale rěka. „Redukować CO2 wo 37,5 procentow derje klinči, je pak dospołnje njerealistiske.“

Zhromadne pomjezne projekty

wutora, 18. decembera 2018 spisane wot:

Saksko-pólske předewzaća na polu kubłanja, přirodoškita a digitalizacije

Drježdźany (SN). We wobłuku mjezy přesahowaceho kooperaciskeho programa Pólska-Sakska 2014 do 2020 je dźewjeć dalšich projektow móžnych. W Drježdźanach je so minjeny tydźeń mjeztym dźesaty króć po zahajenju programa lěta 2015 dwunarodny přewodźowanski wuběrk schadźował. Za wobłukaj mjezy přesahowaceho kubłanja a partnerskeho zhromadneho dźěła institucijow je wón projekty EU we wobjimje cyłkownje pjeć milionow eurow přizwolił.

„Z nětko přizwolenymi projektami přinošujemy k wjetšej atraktiwiće pomjezneje kónčiny. Wjeselu so, hdyž widźu, kak so z programami zhromadne dźěło na polu kubłanja a přirodoškita polěpša“, rjekny sakski minister za přirodu a ratarstwo Thomas Schmidt (CDU). „Runje tak podpěrujemy tež digitalizaciju a inowa­cije w regionje.

To a tamne (18.12.18)

wutora, 18. decembera 2018 spisane wot:

Z tyzku połnej słódkosćow je přistajena tankownje w Hessenskej wobrónjeneho rubježnika wuhnała. Ze šawlom zakukleny muž bě ju wčera wječor we Viernheimje z pistolu wohrozył a sej wot njeje pjenjezy žadał. 59lětna wza na to tyzku ze słódkosćemi a ćisny ju na rubježnika, na čož so tón zminy. Žonje, kiž bě sama w tankowni, so ničo njesta.

Wulka myš je milinowu syć radnicy w sewjerorynsko-westfalskim Marlu dospołnje zlemiła. Myš bě w pincy twarjenja minjeny kónc tydźenja wjacore kable rozkusała a krótkospjeće zawiniła. Kable počachu so na to samo smudźić, štož wjedźeše k dospołnemu wupadej miliny. Doniž njejsu hawariju sporjedźeli, wostanje radnica z wobydlerskim bě­rowom a knihownju za wopytowarjow a přistajenych zawrjena, wottam rěkaše.

Putnicy žadanja přednjesli

póndźela, 17. decembera 2018 spisane wot:

Berlin (B/SN). Po 1 600 kilometrach puća za lěpšu klimu su putnicy w zwjazkowym hospodarskim ministerstwje w Ber­linje lisćinu žadanjow statnemu sekretarej Ulrichej Nussbaumej přepodali. Wón je so z putnikami intensiwnje rozmołwjał a pokaza so wotewrjeny nastupajo temu klimowa sprawnosć, měnjo: „Mje njetrjebaće přeswědčić.“ W septembru bě so klimowy putniski puć, organizowany wot wobeju wulkeju cyrkwjow, w Bonnje zahajił. Wot toho časa bě po wotrězkach 1 500 putnikow po puću. Dale wjedźeše puć přez Pólsku do Katowic, hdźež wotmě so hač do 14. decembra swětowa klimowa konferenca.

Prěni raz žónska na čole

Berlin (B/SN). Zwjazkowa zhromadźizna Pomocneho skutka kolpingow w Kölnje je Ursulu Groden-Kranich za nowu předsydku 1850 załoženeho katolskeho zwjazka wuzwoliła. Zapósłanča CDU je wučena bankownica. Jeje centralne temy w zwjazkowej politice su eu­rop­ska a swójbna kaž tež kulturna a medijowa politika. 53lětna nastupi zastojnstwo po Thomas Dörflingeru, kiž njebě po 14 lětach hižo jako předsyda kandidował. Pomoc­ny skutk kolpingow w Němskej ma 230 000 sobustawow.

Pater Rupert Mayer

Nowe srědki

póndźela, 17. decembera 2018 spisane wot:

Podstupim (SN). Krajny sejm Braniborskeje je na poslednim posedźenju lěta minjeny štwórtk w druhim wuradźowanju rozjimał etat 2019/2010. Pjatk hakle pak su zapósłancy dokumentej přihło­sowali. Mjez druhim su so wospjet z naležnosćemi ministerstwa za kubłanje, młodźinu a sport kaž tež ministerstwa za wědomosć a slědźenje zaběrali.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025

Midas Logo