To a tamne (23.05.24)

štwórtk, 23. meje 2024 spisane wot:

Mjedwjedź je w němsko-awstriskej pomjeznej kónčinje po puću. Tole dopokazuja fota awtomatiskeje kamery, kotrež su hajnicy nastajili. Młody muski mjedwjedź je prawdźepodobnje z Trienta do Voralberga přišoł. Ludźo su namołwjeni, w kónčinje wokoło Lecha wosebje kedźbliwi być, na pućach wostać a psy po ­powjazu wodźić. Cyłkownu populaciju mjedwjedźow w Korutanskej a we wuchodnym Tirolu trochuja fachowcy na pjeć do wosom zwěrjatow.

Na hrajnišću so bili su so fanojo čěskeju koparskeju mustwow Sparty Prahi a Viktorije Plzena po kóncu pokalneho finala w Plzenje. Policija měješe swoju lubu nuzu, přiwisnikow zaso dźělić. W telewiziji bě mjez druhim widźeć, kak roznjem­drjeni ze stólcami mjetaja. Hakle minjenu sobotu běchu so w Mladej Boleslavje po skónčenju koparskeje hry prali.

Baerbock za wjetšu pomoc

srjeda, 22. meje 2024 spisane wot:

Weimar (dpa/SN). Wonkowna ministerka Annalena Baerbock (Zeleni) podpěruje žadanje zakitowanskeho ministra Borisa Pistoriusa (SPD), wojersku pomoc za Ukrainu wo 3,8 miliardow eurow zwyšić. Dotal planuje amplowa koalicija SPD, ­Zelenych a FDP 7,1 miliardu eurow. Srědki „su na dobro wěstoty Němskeje“, rjekny Baerbock nowinarjam. Dźensa chcyše so wona we Weimaru ze swojimaj kolegomaj z Francoskeje a Pólskeje zetkać.

Wjace migrantow z wuchoda

Berlin (dpa/SN). Ruska a Běłoruska dźěłatej po informacijach němskich medijow dale z wotmachom na tym, zaso ­migrantow z chudych krajow a z krizowych kónčin do krajow Europskeje unije pósłać. Po tym zo bě njeregularna migracija po tutej čarje w januaru a februaru nimale dospołnje womjelkła, ličby po ­informacijach zwjazkoweje policije zaso raznje přiběraja. Wěstotne kruhi rěča mjeztym wo „hybridnej wójnje Ruskeje“.

Ratarscy ministrojo so zetkaja

Z wulkej hudźbnej paradu su minjenu njedźelu w Drježdźanach mjeztym 52. festiwal Dixieland zakónčili. Dźesaćitysacy ludźi je sej přećah při brjoze wobhladało, na kotrymž so skupiny hišće raz prezentowachu. Zarjadowarjo běchu z wothłosom ludźi tež lětsa zaso spokojom: Wjace hač 300 000 wopytowarjow zličili, kotřiž smědźachu cyły tydźeń dixie hudźbu cyłkownje 38 skupin z dźesać krajow dožiwić. Foto: Jürgen Männel

Připóznawaja stat Palestinjanow

srjeda, 22. meje 2024 spisane wot:
Oslo/Dublin/Madrid (dpa/SN). Norwegska, Irska a Španiska chcedźa Palestinu jako stat připóznać. Tole zdźělichu dźensa norwegski ministerski prezident Jonas Gahr Støre, irski ministerski prezident Simon Harris a španiski ministerski prezident Pedro Sánchez. Diplomatiski krok chcedźa 28. meje formelnje zwoprawdźić. Připóznaće je „wuraz wulkeje podpěry na dobro rozrisanja dweju statow, jeničkeho wěryhódneho puća na dobro měra a wěstoty Israela, Palestinjanow a druhich ludow“, rěka w zdźělence norwegskeho knježerstwa. Israel připóznaće Palestiny jako stat raznje wotpokazuje a je swojich wulkopósłancow z mjenowanych krajow domoj zwołał. Israelskemu statnemu prezidentej Israelej Katzej je zadźerženje Norwegskeje, Irskeje a Španiskeje dopokaz, „zo so terorizm zadani“. Mjenowanym krajam hrozy Katz z napřećiwnymi naprawami. Španiska je najrazniši přećiwnik israelskeje politiki napřećiwo Palestinjam.

Krah wopušći předsydstwo AfD

srjeda, 22. meje 2024 spisane wot:
Paris (dpa/SN). Načolny kandidat AfD za wólby Europskeho parlamenta Maximilian Krah je ze zwjazkoweho předsydstwa strony wustupił. W tym zwisku bu znate, zo je jemu předsydstwo AfD zakazało, dale zjawnje na wólbnych bojowych zarjadowanjach a za zarjadowanjach strony po wšej Němskeje wustupować. Pozadk njewšědneje naprawy je připowědź francoskich prawicarskich populistow, zhromadne dźěło z AfD w Europskim parlamenće skónčić. Nawoda strony Rassemblement National (RN) Jordan Bardella, je rozsudźił, zo hižo dlěje ze zastupnikami AfD w parlamenće njesedźi, rjekny nawoda běrowa za wólbny bój Alexandre Loubet powěsćerni dpa. Přičina su po informacijach medijow wuprajenja Maximiliana Kraha nastupajo nacionalsocialistisku SS. Italskej nowinje La Republica bě Krah rjekł, zo njeběchu wšitcy čłonojo SS kriminelni. W Francoskej njejsu złóstnistwa SS za čas Druheje swětoweje ­wójny zabyli, wosebje nic masakry mjez ciwilnej ludnosću, kaž we wsy Oradour-sur-Glane 1944.

Israel změni swoje plany w Rafah

srjeda, 22. meje 2024 spisane wot:

Gaza (dpa/SN). Israel swoje wjele diskutowane plany wojerskeho postupowanja na juhu Gazaskeho pasma po wotpowědnych žadanjach USA změni. Tole rozprawjeja medije we Washingtonje. Tak su w Tel Avivje pječa plany za wulkoofensiwu w měsće při mjezy Egyptowskeje zaćisnyli a chcedźa nětko we wobmjezowanym wobłuku postupować. Bywši plan, dwě israelskej wojerskej diwiziji do města pósłać, dlěje njesćěhuja, nowiny pisaja. Połoženje ciwilneje ludnosće wostanje přiwšěm dale katastrofalne.

Pomocny skutk UNO na dobro Palestinjanow je zastaranje ze žiwidłami w Rafah nachwilnje přetorhnył. Přičiny su po informacijach organizacije njeprawi­dłowne transporty pomocnych srědkow a wěstotne połoženje. Po informacijach medijow Egyptowska humanitarne pomocne srědki israelskeho postupowanja w Rafah dla blokuje. Pomjezny přechod wostanje zawrjeny. Egyptowska žada sej cofnjenje israelskich wojakow z pomjezneho přechoda. Mjeztym so pomocne srědki na egyptowskim boku mjezy kopja.

Přez płót so dorozumić

srjeda, 22. meje 2024 spisane wot:
Před lětami přebywaše dźowka towarški zhromadnje z wulkej ličbu dalšich dźěći, serbskimi a němskimi z cyłeje Łužicy, w prózdninskim lěhwje njedaloko mjezy k susodnej Čěskej. Jednoho dnja, skupina holcow bě sej hrajkanišćo při płoće lěhwa wupytała, słyšachu za płotom njeznatu rěč. Krótko po tym hladachu z druheho boka dźěći na skupinu. Jedna holca ze skupinki jich postrowi a spěšnje poda so do konwersacije z cuzymi dźěćimi. Němske dźěći pak stejachu z wulkimaj wočomaj pódla a so holcy woprašachu: Čehodla tych rozumiš? Kotru rěč poprawom rěča? Wotmołwa holcy bě jednora: Rěču serbsce a wone čěsce. Rozumimy so. Konsekwenca z toho běše, zo su tež němske dźěći „ahoj“ a „witaj“ nawuknyć chcyli. Wobdźělnicy lětušeje Slawiniady porno tomu wědźa, zo zetkawaja tele dny dźěći, kotrež słowjansku rěč wuknu. A nadźijomnje so tež na to wjesela, zo so z wjetšim słowoskładom a znajomosćemi wo słowjanskich susodach domoj nawróća. Milenka Rječcyna

Skakanski turněr wuspěšny był

srjeda, 22. meje 2024 spisane wot:
Mjeztym 52. jěchanski a skakanski turněr su minjeny kónc tydźenja w Žylowje na kromje Choćebuza přewjedli. Wopytowarjo dožiwichu při najrjeńšim wjedrje tři dny trajacy turněr z 150 wobdźělnikami z tu- a wukraja. Mjez hosćimi bě tež braniborski ministerski prezident Dietmar Woidke (SPD), kiž bě patronatstwo zarjadowanja ­přewzał. Wón gratulowaše najlěpšim skakarjam: Paula Fischer docpě ze swojim konjom Centenario třeće městno. Najwuspěšnišemu jěcharjej Christophej Maackej chcyše Woidke tohorunja gratulować: Toho kóń pak so spłóši a ćekny. Prěni swjatkowny jěchanski turněr běchu w Žylowje 1964 přewjedli. Foto: Michael Helbig

Kedźbyhódny datum zapřijeli

srjeda, 22. meje 2024 spisane wot:

Dešno (SN/at). Wólbny wuběrk za wólby Rady za naležnosće Serbow při Krajnym sejmje Braniborskeje je so minjeny pjatk w Dešnje skonstituował. Gremijej předsydari Margit Neugebauer, wokrjesna radźićelka a předsydka Serbskeho wuběrka wokrjesneho sejmika Sprjewja-Nysa. Za městopředsydu wuzwolichu Freda Kaisera, wjesnjanostu gmejny Dešno-Strjažow, za zapisowarku Renatu Harcke, čłonku Domowinskeje skupiny Grodk.

Wólbny wuběrk chce hižo na hłownej zhromadźiznje župy Delnja Łužica 8. junija w Lěšćoch (Hornow) pola Grodka Domowinskim skupinam próstwy wo zapisowanje do wólbneho zapiska přepodać, zo móhli so ludźo za listowe wólby registrować dać. Nimo toho, tak rjekny to Renate Harcke našemu wječornikej, chcedźa wobdźělenych hłowneje zhromadźizny wo přeběhu wólbow informować. Wažny datum je 15. decembra w 12 hodź. „To je posledni dźeń wólbow a kónc wólbneho časa. Termin je wuběrk wotpohladnje wuzwolił, dokelž tón dźeń před 30 lětami je so prěnja braniborska Rada za naležnosće Serbow skonstituowała“, Harcke podšmórny.

W Sakskej dźěłaja najwjace

srjeda, 22. meje 2024 spisane wot:
Kamjenc (SN). W přichodnych dźesać lětach budźe w Sakskej na wšěch 22 procentow mjenje dźěłopřijimarjow. Tole zdźěli minjeny štwórtk sakski krajny zarjad za statistiku. Wosrjedź lońšeho lěta bě w kraju hišće někak 1,65 milionow ludźi socialnje zawěsćenych přistajenych. W přichodnych lětach budźe tuta ličba spadować, dokelž rozžohnuje so wulki dźěl na wuměnk. Jasne dźensa hišće njeje, kelko ludźi budźe započinać dźěłać. Jasne pak hižo je, zo je kwota přistajenych w Sakskej tak wysoka kaž w žanym druhim zwjazkowym kraju. Tež tole zarjad wozjewi. Někak jedna třećina z nich dźěła podźělnje. Sakski minister za dźěło, Martin Dulig (SPD), chwaleše sej tute wuslědki jara: „Loni njejsu dźěłopřijimarjo mjenje dźěłali, ale wjace. Zo dźěłaja w kraju telko ludźi, njeby bjez podźělneho dźěła móžno było.“ Dźěłowy wolumen bě so loni přerěznje na někak 2,8 milionow hodźinow zwyšił. Hladajo na tute dobre wuslědki je za ministra tohorunja jasne, zo njeměło so prawo na podźělne dźěło zakazać. Bychu-li wšitcy winowaći byli 40 hodźinow wob tydźeń dźěłać, by skerje wjace ludźi přestało dźěłać.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025

Midas Logo