Poćah k serbšćinje je wažny

štwórtk, 25. januara 2018 spisane wot:

Wóslink (UH/SN). Wot lěta 2012 je srjedźna šula we Wóslinku swobodna ewangelska šula. Přisłušnosć ke konfesiji pak njeje wuměnjenje, zo bychu zajimcy na kubłanišću wuknyć móhli. Wjele bóle słušeja k zakładam swójbne začuće zhromadnosće a křesćanske hódnoty, kaž mjezsobna kedźbnosć a pomocliwosć.

Nětko rěča dźěći swědkow

srjeda, 24. januara 2018 spisane wot:

Mjeztym 22 lět přewjeduja we Wojerecach projekt „Přećiwo zabyću“. Tón je do zjawneho žiwjenja a myslenja ludźi města kruće zakótwjeny. Wšako po­srědkuja šulerjo swoje nazhonjenja w projekće přichodnym kaž tež předchadźacym­ generacijam.

Wojerecy (SN/MiR). Lětuši šulerski projekt „Přećiwo zabyću“ bliži so swojemu wjerškej. Intensiwne rozestajenje z nacionalsocialistiskim časom w Němskej nětko z knižnym čitanjom dale dźe. Pjeć Wojerowskich projektowych šulow je do kompleksa zarjadowanjow zapřijatych. „Tuchwilu mamy wjetše lětniki, kotrež so z temu zaběraja. W februaru změja šulerjo mjeńšich lětnikow składnosć, so do doby nacionalsocializma zanurić“, rozłožuje zamołwita za politisko-historiske projekty z wuchodosakskeho regionalneho dźěłanišća za kubłanje, demokratiju a žiwjenske perspektiwy (RAA) Wojerec Erika Xenofontov.

Na wosebitosće šule skedźbnjeli

srjeda, 24. januara 2018 spisane wot:

Ralbicy (aha/SN). Na Serbskej wyšej šuli Ralbicy drje so wčera někotři wuknjacy dźiwachu, widźeć tam wjacore dotal njeznate dźěći. Přičina bě, zo mějachu šulerjo nětčišeho 4. lětnika z Worklec, Chrósćic a Pančic-Kukowa składnosć so tam rozhladować. Wěcownje a sebjewědomje šulerjo 9. lětnika jich po šuli přewodźachu. Na pózdnim popołdnju wužiwachu tež starši přiležnosć, sej wuwučowanske móžnosće na kubłanišću zbližić.

Šulerjo a wučerjo běchu zhromadnje a z angažementom dźeń wotewrjenych duri přihotowali. To je mnohim hosćom napadnyło, štož w rozmołwach tež wu­zběhnychu. Tomu njebě jenož w stawi­zniskim kabineće tak, hdźež je Uwe Macka­ z překwapjacej ideju tež staršich zapřijał swoje stawizniske znajomosće dopokazać. Jan Rjeda je na hižo před lětom předstajene rěčne znajomosće ze šulerjemi 7. lětnika nawjazał a z nimi nazwučował program na temu „Cyły swět w Delanach“ w štyrjoch rěčach: serbsce, němsce, rusce a jendźelsce.

Budźa wjeseloza serbšćinu

wutora, 23. januara 2018 spisane wot:

Kulow (AK/SN). Serbšćina słuša na Wyšej šuli „Korla Awgust Kocor“ Kulow w nošerstwje města dale ke kruće zakótwjenym wobsaham kubłanja. „49 z cyłkownje 283 šulerkow a šulerjow wuknje tuchwilu serbsku rěč po koncepće 2plus. Za Kulowski region smy derje nastajeni“, podšmórny direktorka Ines Lešowa na dnju wotewrjenych duri minjenu sobotu.

Sabina Młodźinkowa z Ćiska a Zuzana Rječelina z Kulowca wuwučujetej na Kulowskej wyšej šuli serbšćinu wot 5. do 7. lětnika; Pia Miklowa podawa wuměłske kubłanje w serbskej rěči, Marcel Rjelka tež zemjepis. W jednotliwych modulach – potajkim z wopřijećemi a sadami – zapřijimaja serbšćinu tež w předmjetach informatika, technika-kompjutery, biologija a stawi­zny.

„Wažne nam je, zo šulerjo z wjeselom serbšćinu wuknu, zo hordosć na rěč wuwiwaja. Kładźemy tuž wulku wažnosć na dobre wurjekowanje“, wuswětli Młodźinkowa. K dnjej wotewrjenych duri bě jeje rjadowniska stwa z wučbnym a informaciskim materialom derje spřihotowana. Mjez druhim předstajichu projekty kaž „Serbska drasta“, „Jutry“ a „Krabat“.

Putace eksperimenty

póndźela, 22. januara 2018 spisane wot:

Radwor (CK/SN). Štabik so žehleše a so lochce zapali. Z eksperimentom dopokaza Carl Henka, zo při spalenju kaliumpermanganata kislik nastawa. W dalšim pospyće demonstrowaštaj wón a Chantal Hobke nastaće praskateho płuna (Knallgas). Šulerjej 10. lětnika Radworskeje wyšeje šule mataj chemiju rady a tež hižo dokładne předstawy wo swojim přichodźe. Carl chce so z klimowym technikarjom stać, Chantal chce na dale wjeducu šulu hić. Na dnju wotewrjenych duri na swojej šuli minjeny pjatk běštaj wonaj wobstajnje woblěhowanaj. „Njewočakowano wjele zajimcow“ zwěsći wučerka biologije Andrea Jurkowa w swojim fachowym kabineće. Runje tak tež diplomowa socialna pedagogowka Edith Šurowa někotre rumnosće dale. Wona chce staršim wuswětlić, zo su šulerjo 5. lětnika najebać wjetšu samostatnosć přeco hišće dźěći. Wjeseleše so tuž, zo starši jeje mały naprašnik pilnje wupjelnjachu. Šulske socialne dźěło maja w Radworskej šuli wot lěta 2011.

Nowu hru wudali

póndźela, 22. januara 2018 spisane wot:

Choćebuz (SN/JaW). Dźěłanišćo za serbske kubłanske wuwiwanje (ABC) w Choćebuzu je njedawno druhi dźěl kompjuteroweje wuknjenskeje hry „To jo kócka wuwlakła II“ wudało. Kaž ABC w medijowym wozjewjenju zdźěla, poskićeja tak šulerkam a šulerjam interaktiwne zwučowanske móžnosće. Awtor hry Marko Měškank powěda ze žiwjenja dweju kóčkow. Fota a małe filmy je Měškank sam wuzwolił a natočił.

Hrajerjo dyrbja hladać, što kóčka čini, a runočasnje prawu činitosć nakliknyć, za čož podawa kompjuter tři móžnosće. Je-li wotmołwa prawa, słyši hrajer wotpowědnu sadu, kotruž ma wospjetować. Jako bonus je CDji přidata hra „To jo kócka­ wuwlakła I“. Nowostka je mjez druhim w Choćebuskej Lodce na předań.

Krok po kroku

srjeda, 17. januara 2018 spisane wot:
Pomoc! Takle je tuchwilu ze wšěch kóncow słyšeć, dźe-li wo to, zaručić wučbu na sakskich šulach. Tež nawodźa serbskich kubłanišćow hladaja do njewěsteho přichoda. Wšako lěto wot lěta wjace wučerjow na wuměnk dźe, hač so za dźěło přizjewi. Derje tuž, zo mamy zajimcow z wukraja. Iniciatiwa Serbow, čěskich wučerjow nawabić, je tomu dopomhała. Nětko­ pak klaca na tym, dobre předewzaće přesadźić. Něštožkuli je so nimokuliło. Lěpje by było, bychu-li so runočasnje z wabjenjom wšitke wuměnjenja za při­stajenje Čechow wutworili. To ma so nětko krok po kroku zdokonjeć. Derje, zo je zapósłanc krajneho sejma Marko Šiman (CDU) z potrjechenymaj wučerjomaj dr. Šárku Blažkovej a Pavelom Šlechtu rěčał. Bjezdwěla je wón puć rubał za rozmołwu wučerki­ ze zamołwitymi Budyskeho wotrjada Sakskeho krajneho zarjada za šule a kubłanje. Milenka Rječcyna

Šulska hymna ze serbskej štučku

póndźela, 15. januara 2018 spisane wot:

Wóslink (UH/SN). Čiły wothłós zbudźił je sobotu dźeń wotewrjenych duri na Wóslinčanskej ewangelskej šuli. Wučerjo z nawodnicu Marion Borch a šulske towarstwo z předsydu Henryjom Nitzschu běchu na njón přeprosyli. Najbóle zajimowaše staršich a jich dźěći na dnju wotewrjenych duri wobsahowy poskitk. Hodźinski jewišćowy program, jako sym­bo­liski zazběh do mentality křesćanskeho kubłanišća bě so perfektnje poradźił. K hudźbnemu dźělej słušeše mjez druhim šulska hymna ze serbskorěčnej štučku. Spisał bě ju 9. lětnik w zajimowym kursu serbšćina, kotryž Sulšečanka Christina Mjetašowa nawjeduje. Wulku podpěru dóstawa wučerka ze stron Załožby za serbski lud w formje wučbnicow, pomocnych materialijow a měsačnje wuchadźaceho dźěćaceho časopisa Płomjo. Tež Wósličanske šulske towarstwo kubłanišćo podpěruje, wosebje Henry Nitzsche.

We wobłuku wubědźowanja město­woko­lina podpěruje Braniborska wudo­społnjenje šulskeje infrastruktury w Brjazynje w Bórkowskim hamće. Informacija wo přizwolenju spěchowanskich srědkow bu nětko přepodata.

Brjazyn/Gołkojce (SN/MiR). Zakładna šu­la „Mato Kosyk“ w Brjazynje přija srjedu spěchowanski šek w hódnoće nimale 943 000 eurow. Spěchowanske srědki pře­wostaji Europska unija. 250 000 eurow přida zarjad Bórkowy. Tak móža Brjazynskej šuli bórze přitwarić dwuposchodowy dom w hódnoće 1,2 milion eurow. Šek přepo­dała je krajnemu radźe wokrjesa Sprjewja-Nysa Haraldej Altekrügerej (CDU) a direktorce Bórkowskeho zarjada Petrje Krautz ministerka za infrastrukturu a wjesne wuwiće Kathrin Schneider (SPD). Wšitcy w swojich postrownych słowach wobkrućichu, kotru hódnotu ma sylnjenje wsow a zo je rozšěrjenje šulskeho twara krok do praweho směra.

Zakładna šula „Mato Kosyk“, w kotrejž tež delnjoserbšćinu wuwučuja, je in­kluziwne kubłanišćo. Tak změje přitwar zdobom lift, zo bychu so dźěći z handi­capom bjezbarjernje po twarjenju pohibować móhli.

Swědki stawiznow w přirodźe zachowane

štwórtk, 11. januara 2018 spisane wot:

Wojerowčan a domiznowědnik Thomas Sobczyk slědźi za pomnikami w hornjołužiskich lěsach

Thomas Sobczyk je zajimawostki mjez druhim we Łazku, Čornym Chołmcu a Łazu wuslědźił a w kni­ze „Pomniki w hornjo­łužiskich lěsach“ zwěčnił. Za swój anga­žement bu wuznamjenjeny.

nawěšk

nowostki LND