UNO warnuje USA před nadpadami

wutora, 07. apryla 2026 spisane wot:

New York (dpa/SN). Generalny sekretar UNO António Guterres je USA a Israel namołwjał, milinarnje Irana a dalšu ciwilnu infrastrukturu kraja před zničenjom zalutować. Tajke nadpady bychu mjezynarodne prawo zranili, zdźěli rěčnik Guterresa Stephane Dujarrić w New Yorku. Humanitarne prawo tajke nadpady zakazuje, hdyž „hrozy ciwilnej ludnosći wulka škoda“. Je „najwjetši čas“, zo wšitcy wobdźěleni tutón konflikt skónča, Dujarrić rjekny.

Prezident USA Donald Trump bě Iranej hrozył, zo wšitke milinarnje a mosty w běhu někotrych hodźin po skónčenju najnowšeho ultimatuma zniči. Termin, kiž běchu USA Teheranej dali, zo bychu Hormuski přeliw za mjezynarodne łódźnistwo a z tym za transport wolija a płuna wotewrěli, je so minjenu nóc skónčił.

Iran je sej mjeztym „arogantnu retoriku“ Trumpa zakazał.

We Washingtonje su za dźensa připowědźenu nowinarsku konferencu zakitowanskeho ministra Peta Hegsetha wo najnowšim wuwiću wójny wotprajili.

Ruska wulki dobyćer wójny

wutora, 07. apryla 2026 spisane wot:

Stupace płaćizny wolija, płuna a hnojidła wunjesu Moskwje miliardy

Moskwa (dpa/SN). Ruska ma po wobličenju němsko-ruskeje wikowanskeje komory faktisce zawrjeneho Hormuskeho přeliwa dla ze swojimi eksportami surowiznow přidatne dochody wjacorych miliardow eurow. Dobytki Ruskeje z pře­danje zemskeho wolija, płuna a hnojidła trochuje komora na měsačnje wjace hač dźesać miliardow eurow. „Tak je Ruska wulki dobyćer noweje wójny na Bliskim wuchodźe“, rjekny Matthias Schepp, nawoda předsydstwa komory powěsćerni dpa.

Ruska profituje wosebje wot stupacych płaćiznow surowiznow na swětowych wikach, dokelž wužiwa druhe transportne puće. „Tole wobradźa Ruskej njewočakowane pjenježne dochody historiskeho rozměra“, Schepp w Moskwje rjekny. Jeničce płaćizny zemskeho wolija dla, kiž leži pola něhdźe sto dolarow, smě so Ruska přidatnych dochodow 71,8 miliardow eurow porno etatowemu planej nadźijeć. Płaćizna zemskeho wolija družiny Brent je so spočatk tydźenja na wjace hač 11 dolarow zwyšiła. To je nimale 40 dolarow wjace hač na spočatku wójny.

Wšitcy smy křižerjo!

wutora, 07. apryla 2026 spisane wot:
Hdyž turisća jutry do Serbow přijědu, potom so nad křižerjemi, konjemi a krasnym spěwanjom wjesela. Za nich drje njeje to gawdij, ale přiwšěm něšto njeznateho, haj snano tež eksotiskeho. Za křižerja na konju pak je jasne, zo njeby jutrońčku ničo fungowało, njebychu-li syły ludźi w pozadku dźěłali. Hospozy su nam křižerjam dobru stwu spřihotowali, nam swój dom wotewrili. Wohnjowi wobornicy a druzy­ su za nas wsy zašlahali, policija je nas swěru přewodźała. Wšo to wobhladujemy rady jako samozrozumliwe, ale tomu tak njeje. Samozrozumliwe tohorunja njeje, zo dóstawaja křižerjo doma wulku podpěru. Maćerje, swójbni, přećelki a přećeljo – mnoho rukow je trěbnych, zo by radostne haleluja po wsach a honach klinčeć móhło. Naš dźak za strowy nawrót dźensa wječor w Róžeńće je tuž ­přeco tež dźak za kóždu mjeńšinu časa, kiž su druzy na dobro křižerstwa wo­prowali. Jako křižerjo nochcemy tole ženje zabyć. Maximilian Gruber

Miliardy eurow na dobro komunow

wutora, 07. apryla 2026 spisane wot:

Drježdźany (dpa/SN). Po dlěšim tam a sem je nětko jasne, kelko pjenjez komuny Sakskeje z wurjadneho zamóženja zwjazkoweho knježerstwa za infrastrukturu dóstanu: 2,83 miliardow eurow sakskim městam, komunam a wokrjesam cyłkownje přizwola. Wotpowědny wukaz je sakske krajne knježerstwo wobzamknyło. Hač do lěta 2036 přepokazaja swobodnemu statej cyłkownje 4,83 miliardow eurow z wurjadneho fondsa „Infrastruktura a klimowa neutralita“ zwjaz­koweho knježerstwa.

„Smy docpěli, štož smy sej na spočatku předewzali. Přewažny dźěl pjenjez je na dobro komunalneje runiny“, rjekny mi­nisterski prezident Michael Kretsch­mer (CDU) w Drježdźanach. „Komuny rozsudźa nětko w swójskej zamołwitosći a swobodźe, kak chcedźa pjenjezy wužiwać. Kóždy wobydler bórze pytnje, zo pjenjezy skónčnje dochadźeja“, rjekny minister za hospodarstwo Dirk Panter (SPD).

Komuny dóstanu direktnu přiražku 1,7 miliardow eurow. Za to změja wokrjesy a bjezwokrjesne města inwesticiski budget, kiž měri so po ličbje wobydlerjow. Inwesticije su na najwjace 250 000 eurow wobmjezowane.

Nowy kružny wobchad hosći wita

wutora, 07. apryla 2026 spisane wot:
Kružny wobchad při wotbóčce zwjazkoweje dróhi B 169 do Drjowka je zaso wote­wrjeny. Zeleny štwórtk su jón zjawnosći přepodali. W běhu tydźenja běchu njenahladny kružny wobchad ponowili. Wobchadnu kupu pyši wotnětka nowy wopon Drjowka na błudźenku, kiž pochadźa ze susodneje brunicoweje jamy. Ponowjenje bě metalotwarski mišter Olaf Klopsch ze swojej mandźelskej nastorčił. Wonaj pytaštaj za podpěraćelemi a předstajištaj swój plan w radnicy. Z pomocu nazběranych ­srědkow předewzaćelow a wobydlerjow su kružny wobchad přetwarili, kiž wotnětka hosći města wita. Tam kćěje 3 000 nalětnich kwětkow. Foto: Michael Helbig

To a tamne (07.04.26)

wutora, 07. apryla 2026 spisane wot:

Najebać dobyće kołojězby po Flandernskej předwčerawšim, njedźelu, dyrbi dobyćer kolesowarskeho wubědźowanja Tadej Pogačar z prawniskimi konsekwencami ličić: Wón bě zhromadnje z dalšimi wobdźělnikami přez železniski přechod smalił, byrnjež jich čerwjena swěca zastać namołwjała. Statne rěčnistwo pad přepytuje. Profijam hrozy pokuta hač do 5 000 eurow a sćazanje jězbneje dowolnosće – znajmjeńša wosom dnjow.

Dale hač štó do toho su so astronawća swětnišćoweje misije „Artemis 2“ wot zemje wotsalili. W swojej kapsli „Orion“ su štyrjo wobdźělnicy lěta 1970 nastajeny rekord misije „Apollo 13“ přewinyli a so wjac hač 400 171 kilometrow wot zemje zdalili. Mjeztym je grawitacija měsačka sylniša hač přićahliwosć zemje. Astronawća běchu štwórtk wotlećeli.

Iranski prezident z poselstwom

štwórtk, 02. apryla 2026 spisane wot:

Teheran (dpa/SN). W zjawnym lisće ameriskemu narodej je iranski prezident Massud Peseschkian wójnu USA přećiwo swojemu krajej jako absurdnu a chětro drohu wojersku operaciju kritizował. „Swět je na dypku, na kotrymž je dalewjedźenje puća konfrontacije dróše a bjezwuhladniše hač hdy prjedy“, piše prezident w poselstwje. Iran je w swojich stawiznach hižo wjele nadpadnikow dožiwił. Wot nich njeje w stawizniskich knihach ničo zwostało hač „mjeno hańby“.

Unija a SPD přisadźitej hłosy

Berlin (dpa/SN). Unija CDU/CSU a SPD mjez wolerjemi dale nahladnosć zhubjatej. Po wuslědku sćelaka ARD dóstanje unija w njedźelnym woprašowanju 26 procentow. To stej dwaj procentaj mjenje hač spočatk měrca. SPD je so tohorunja wo dwaj procentaj pohubjeńšiła a docpěje dwanaće procentow. To je najšpatniši wuslědk wot awgusta 2019. Porno tomu je AfD wo dwaj procentaj rozrostła a ma aktualnje 25 procentow. Zeleni maja 14 procentow a Lěwica dźesać.

Zemjerženje w Indoneskej

Hdźež steješe něhdy wuchodne křidło historiskeho twarjenja Běłeho domu we Washingtonje, je tuchwilu jenož hišće wulke twarnišćo. Prezident USA Donald Trump je křidło wottorhać dał, dokelž chce na tutym městnje pyšnu a z wjele złotom wudebjenu žurlu za swoje swjedźenje natwarić dać. Tomu je sudnistwo najprjedy raz zadźěwało. Jedna z přičinow: Twar je ilegalny, dokelž njesłuša Běły dom Trumpej, ale ameriskemu ludej. Foto: pa/Jacquelyn Martin

Jutry za měr demonstrować

štwórtk, 02. apryla 2026 spisane wot:
Bonn/Berlin (dpa/SN). Hladajo na wójny a raznje přiběrace wudawki za brónjenje wočakuja lětsa zaso tysacy ludźi na tradicionalne jutrowne pochody. Pod hesłom „Wójnam so spjećować – měr zwoprawdźić“ planuja we wjace hač sto městach zarjadowanja a kolesowarske jězby. Organizatorojo su sej wěsći, zo wobdźěli so lětsa hišće wjace ludźi hač loni, zdźěli rěčnik syće „Měrowa kooperatiwa“. Loni bě so cyłkownje wjace hač 40 000 ludźi na jutrownych demonstracijach wobdźěliło, to bě bytostnje wjace hač lěta do toho. Měrowe hibanje žada sej wot zwjazkoweho knježerstwa diplomatiske iniciatiwy na dobro skónčenja wójnow, zesylnjenja prawa ludow a pomocy nuzu ćerpjacym. Wobornu winowatosć woni wotpokazuja.

Wo Ukrainje wuradźowali

štwórtk, 02. apryla 2026 spisane wot:

Kijew (dpa/SN). Ukrainski prezident ­Wolodymyr Zelenskyj je z posrědnikami prezidenta USA Donalda Trumpa wo měrowym procesu za swój kraj wuradźował. Zelenskyj na swojej internetnej stronje zdźěli, zo je z wurjadnym pósłancom ­Stevom Witkoffom, přichodnym synom Trumpa Jardenom Kushnerom a senatorom Lindseyjom Grahamom po puću ­widejoweje konferency rěčał. Generalny sekretar NATO Mark Rutte bě tohorunja přišaltowany. Nadrobnosće rozmołwy njejsu znate.

Minjeny čas běchu rozprawjeli, zo je Trump ćišć na Zelenskeho wukonjał, zo by žadanja Ruskeje spjelnił a poslednje zepěranišća w Donbassu na dobro měroweho zrěčenja spušćił.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025