Prošu wjac

srjeda, 01. apryla 2020 spisane wot:
Nimale dwě lěće priwatny rozhłosowy sćelak Radio PSR měsačnje serbske nabožne powěsće wusyła, a čini to woprawdźe serbsce. Prima! A derje, zo redakcija sakskeho sćelaka projekt hižo tak dołho z redaktorom Katolskeho Posoła Rafaelom Ledźborjom zwoprawdźa. Přispomnić wšak dyrbju, zo wotpowěduje sćelak jenož wuměnjenju w licencnym zrěčenju, po kotrymž je winowaty wusyłać serbske temy a w serbskej rěči. Tež wšitke dalše priwatne sćelaki w Sakskej dźě su licencu jenož pod tymle wuměnjenjom dóstali. Někotre sćelaki drje běchu spočatnje spytali serbsce wusyłać, njejsu pak při wěcy wostali a zrěčenje ranja. Na to bě hižo časćišo tež bywši šefredaktor Serbskich Nowin ­Benedikt Dyrlich skedźbnjał. Stało pak so nimo prěnich pospytow, w 1990tych lětach serbsce wusyłać, ničo dale njeje. Inicia­tiwu nabožinskeje redakcije Radija PSR a Katolskeho Posoła sej chwalu, a dodawam: Prošu wjac! Janek Wowčer

Sakski krajny zwjazk Zwjazkarstwa něm­skich hudźbnikow (DTKV) je so ze zjaw­nym listom na sakskeho ministerskeho prezidenta Michaela Kretsch­mera (CDU) wobroćił. W nim namjetuje štyri konkretne naprawy za „wudospołnjacu, skutkownu pomoc“ tysacam w hudźbnych powołanjach skutkowacym samostatnym, kotřiž su wot ak­tual­­neho zwrěšćenja kulturneho žiwjenja potrjecheni.

Lipsk (SN/CoR). Předsydka a jednaćel sakskeho zwjazka DTKV Stephanie Dathe a Christian Scheibler na to skedźbnjataj, zo njemóže kreditowy program Sakskeje natwarneje banki za najwjetši dźěl swobodnje skutkowacych hudźbnikow, komponistow a hudźbnych pedagogow, kotřiž tworja „personalny zakład w hudźbnym kraju Sakskej, jeničke rozrisanje być“.

Prěni namjet, powołansku nuzowu situa­ciju přemosćić, je, załožić za hač do 1 500 swobodnje dźěłacych hudźbnikow „rezidencny program koronapomoc“, přez kotryž dóstanu wuměłcy maksimalnje 4 500 eurow na šěsć měsacow. Wuchadźeja z dohromady 6,75 milionow eurow kóštow za program. Za to móhli socialne pomocy za wuměłcow wužiwać.

Ćežki čas za wuměłcow

wutora, 31. měrca 2020 spisane wot:
Knježerstwa spytaja tuchwilu z wosebitymi programami nuzowe połoženje wjetšich a małych předewzaćelow wolóžić. Sakska – hinak hač tamne zwjazkowe kraje – tajki swójski podpěrowanski program hišće nima. Ćim wažnišo je, zo po­trjecheni sami namjety přidźěłuja, kaž činja to nětko sakscy hudźbnicy. Woni najlěpje wědźa, što trjebaja. W padźe swobodnych hudźbnikow – to płaći tež za wjetšinu tamnych wuměłcow – hišće k tomu přińdźe, zo móža zwjetša tež pod normalnymi wuměnjenjemi lědma wot toho žiwi być, štož jim kreatiwne skutkowanje wunjese – hačrunjež hudźba k žiwjenju runje tak słuša kaž wšědny chlěb pjekarja. Berlinski spěwytwórc Paul „Geigerzähler“ Nagel je nětko – nimo livestream-koncerta – zajutřišim swój bandcamp-account rozšěrił, zo móhli ludźo tam jeho spěwy kupić, wšako „je to runje ćežko z gažemi a fyziskimi zynkonošakami“, kaž Nagel sam praji. Cordula Ratajczakowa

Postajenja akceptować

póndźela, 30. měrca 2020 spisane wot:

Chrósćicy/Drježdźany (SN/JaW). Nawoda Chróšćanskeho křižerskeho procesiona Pětr Ćemjer a kantor Marko Smoła namołwjataj křižerjow, statne a cyrkwinske instrukcije nastupajo koronapandemiju respektować a dodźeržeć. To rěka, zo njeměli lětsa žani křižerjo jěchać. Znata forma, radostne poselstwo w křižerskich procesionach wozjewjeć, „njeje lětsa móžna a njewotpowěduje w času pan­demije křesćanskim zasadam. ... Kóždy křesćan je k modlitwje za chorych a jich pomocnikow přeprošeny, njemóže a njesmě pak to napřećiwne činić. Njesměmy so potajkim w skupinach zhromadźić a tak riziko natykliwosće šěrić“, rěka w lisće, kotryž našej redakciji předleži.

Hudźbna šulapřez konsolu

póndźela, 30. měrca 2020 spisane wot:

Budyšin/Lubij (SN/jak). Najebać nachwilnje zawrjenu wokrjesnu hudźbnu šulu Třikrajowy róžk w Lubiju a wo­krjesnej hudźbnej šuli w Budyšinje a Kamjen­cu chcedźa wučbu na někajke wašnje­ dale wjesć. Dny wotewrjenych duri, zhromadne zarjadowanje ze šulemi a pěstowarnjemi, koncerty su najprjedy raz hač do 20. apryla wotprajene.

„Činimy to ze zamołwitosće a z wulkim hospodarnym rizikom“, praji na­woda wokrjesneje hudźbneje šule Lubij Sven Rössel. Zo bychu šulerjo we wučbje dale přišli, chcedźa nětk znajmjeńša za muzicěrowanske hodźiny narunanje poskićić.

Erich Krawc

póndźela, 30. měrca 2020 spisane wot:
30. měrca 1995 zemrě w Budyšinje wyši wučer, spisowaćel a ludowědnik Erich Krawc. Narodźił bě so 11. měrca 1907 w Bóšicach swójbje chěžkarja ćěsle. Na Budyskim Krajnostawskim seminarje bě čłon Serbskeho towarstwa seminaristow „Swoboda“. Wot 1927 bě z čłonom Maćicy Serbskeje a nastupi samsne lěto wučerske městno we Worcynje. Tři lěta studowaše pedagogiku a ludowědu na Drježdźanskej Techniskej uniwersiće. Skutkowanje w Serbskim akademiskim towarstwje „Bjarnat Krawc“ dla nacije jemu dalši studij zadźěwachu, smědźeše pak we Wjelećinje, Hućinje a Poršicach wučerić. Po wójnje wuwučowaše na Serbskej ludowej uniwersiće a nimale dwaj lětdźesatkaj bě ­fachowošulski wučer za metodiku serbšćiny a němčiny, ludowědu a domiznowědu na Serbskim wučerskim wustawje. Wobšěrnje je na polu serbskeje ludowědy slědźił. Z jeho pjera su kniha „Wojerowska serbska drasta“, ludowědne zběrki kaž „Serbske baje“ a „Sorbische Volkskunde“, podłoha a tekst za wučbny film „Kak ­Serbja jejka moluja“ a nastawk wo drjewjanych narownych křižach w Hornjej Łužicy. Krawcej spožčichu Myto Domo­winy. Manfred Laduš

26. měrca před 75 lětami bě wažny dźeń we wojowanjach na zapadnej fronće, hdźež spytachu Američenjo, Jendźelčenjo, Kanadźenjo a Francozojo němske wójsko dale wróćo tłóčić a tak do Němskeje postupować. Wehrmachta dyrbješe spytać nadběhej aliěrowaneho wójska wuchodnje Ryna zadźěwać. 26. měrca 1945 poradźi so 7. ameriskej armeji pola Wormsa, rěku Ryn překročić a dale na sewjer postupować. Blisko Darmstadta bližeše so 3. ameriska armeja pod komandom generalneho leutnanta Georgea S. Pattona wojakam 7. armeje wot sewjera a zjednoći so z nimi.

Kriza wěčnje trać njebudźe

štwórtk, 26. měrca 2020 spisane wot:

Předpředań za lětnje dźiwadło chce NSLDź 4. apryla zahajić

Carmen Schumann a Cordula Ratajczakowa stej so z intendantom Budyskeho Němsko-Serbskeho ludoweho dźiwadła Lutzom Hillmannom mjez druhim wo tym rozmołwjałoj, kak tam z aktualnym połoženjom wobchadźeja.

Kak so w tymle ćežkim času čujeće?

L. Hillmann: Sym direktor zawrjeneho dźiwadła. Da so mi tak derje njeńdźe. Mam pak zrozumjenje za postajene naprawy.

Dźiwadło je za publikum zawrjene, što pak dźiwadźelnicy tuchwilu činja?

L. Hillmann: Probujemy cyle normalnje, tak na přikład za hru „Zjednoćenje wobeju Korejow/Die Wiedervereinigung der beiden Korea“, za delnjoserbski kruch „Jaja z kraja“ kaž tež za klankodźiwadłowu hru „Jenož dźeń/Nur ein Tag“. Proby njejsu dotal wotprajene. W tuchwilnej situaciji pak móža so předpisy kóždu hodźinu změnić.

To wšitko profijow potrjechi – kak wupada z lajskimi hrajerjemi?

Křižerscy kantorojoso njezetkali

štwórtk, 26. měrca 2020 spisane wot:

Radwor (SN/JaW). Wčerawša zhromadźi­zna wosadnych křižerskich kantorow w Radworju njeje so wotměła. To zdźěli na naprašowanje našeho wječornika Radworski wosadny farar a zamołwity za křižerske procesiony Beno Jakubaš. „Wona je z rozsudom Sakskeje njetrjebawša“, farar měni. Su ju tuž krótkodobnje wotprajili. Tak njeje tež k žanomu dojednanju wosadnych kantorow dóšło, kak měli w naležnosći lětušich křižerskich procesionow dale postupować. Kaž farar Jakubaš rjekny, dyrbjeli runje nětko w času coronapandemije wšitcy rozumni być. „Njejsym sej w nimale 40 lětach jako křižer myslił, zo raz k tajkej situaciji dóńdźe. Ale Sakska je rozsudźiła, a po postajenjach stata dyrbimy so měć.“

Lětsa žane mócne haleluja křižerjow?

srjeda, 25. měrca 2020 spisane wot:

Sakska krajna direkcija jutrowne jěchanje zakazała

Drježdźany/Budyšin (SN/JaW). Křižerjo njesmědźa lětsa jěchać. Tak je Sakska krajna direkcija w Drježdźanach rozsudźiła a křižerske procesiony zakazała. To wozjewi wčera Budyski krajnoradny zarjad w swojej wšědnej rozprawje wo aktualnym stawje nastupajo coronapandemiju.

We wozjewjenju wobkruća krajna direkcija rozsud z tuchwilu płaćiwymi postajenjemi přećiwo rozpřestrěću corony. „Hač do 5. apryla płaći powšitkowne postajenje socialneho ministerstwa, kotrež rjaduje krute wobmjezowanje swobodneho pohibowanja. Nimo toho je powšitkowny wukaz z 19. měrca k zakazej wšitkich zjawnych a njezjawnych zarjadowanjow kaž tež zhromadźenja ludźi hišće hač do 20. apryla płaćiwy. Tež při nałožowanju tohole postajenja njeje móžno jutrowne jěchanje zarjadować“, w spisu rěka.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND