Martrowny tydźeń
Israel (B/SN). Bołmončka dopomina na zaćah Jězusa do Jerusalema před něhdźe 2 000 lětami, hdźež Jězusej z palmowymi hałžkami hołdowachu. Palmowcy běchu swjate štomy, znamjo žiwjenja a dobyća. Dźensa wužiwa so bołmina. Najwažnišej dnjej martrowneho tydźenja stej zeleny štwórtk, hdźež rozžohnowaše so Jězus do smjerće ze swojimi japoštołami, a ćichi pjatk, hdyž zwony woćichnu, dokelž je Jězus na křižu zemrěł.
Jutry w Jerusalemje njewěste
Swjaty kraj (B/SN). Zhromadźenstwo fraciskanow w Jerusalemje njeje sej wěste, hač budu so politiskich konfliktow dla jutrowne swjatočnosće po tradiciji swjećić hodźeć. Pohrjebna cyrkej, kotraž słuša k najwažnišim městnosćam křesćanstwa, je mjeztym zawrjena. Ortodoksni křesćenjo mjenuja ju cyrkej zrowastanjenja (Anastasis).
Jutrowny woheń
Chorobne kasy dyrbja lutować
Berlin (dpa/SN). Hladajo na dale a wyše wudawki a přiběrace popłatki wočakowachu dźensa prěnje namjety komisije fachowcow za reformu zakonskich chorobnych kasow. Ministerka za strowotnistwo Nina Warken (CDU) bě gremij loni nazymu zwołała. Knježerstwo chcyło kóšty kasow znižić, zo by dalšemu zwyšenju přinoškow na njedobro ludźi zadźěwało. 2027 wočakuja cyłkowny deficit kasow we wobjimje 14 miliardow eurow.
Přećiwo smjertnemu chłostanju
Berlin (dpa/SN). Němska wobara so zhromadnje z dalšimi europskimi krajemi přećiwo móžnemu smjertnemu chłostanju teroristow w Israelu. Zwjazkowy wonkowny minister Johann Wadephul (CDU) a jeho kolegojo z Francoskeje, Italskeje a Wulkeje Britaniskeje wuprajeja w zhromadnej deklaraciji „wulku starosć“. Israelski parlament chcyše dźensa wo tym rozsudźić. W Israelu běchu 1954 smjertne chłostanje wotstronili. Nowy zakoń by jenož Palestinjanow potrjechił.
Urban znowa wuzwoleny
We wšitkich zwjazkowych krajach USA su minjeny kónc tydźenja ...
Nowe směrnicy za tankownje
Berlin (dpa/SN). W zwisku z płaćiznami ćěriwa maja wot 1. apryla nowe předpisy za tankownje płaćić. Wotpowědne oficialne wozjewjenje je jutře w zwjazkowym zakońskim łopjenu planowane, rěčnik zwjazkoweho hospodarskeho ministerstwa zdźěla. Po tutym rjadowanju smědźa tankownje swoje płaćizny jenož hišće jónu wob dźeń zwyšić, a to připołdnju w 12 hodź. Po informacijach zwjazkoweje ministerki za hospodarstwo Katheriny Reiche (CDU) chcedźa po tutym puću wjace transparency zmóžnić a šoferam pomhać. Po wudyrjenju wójny w Iranje běchu płaćizny za bencin a diesel drastisce stupali.
Zwjazkowy sejm bě noworjadowanje na namjet knježerstwa wobzamknył.
Kardinal tola do cyrkwje směł
Jerusalem (dpa/SN). Po raznej kritice je israelski ministerski prezident Benjamin Netanjahu wukazał, najwyšemu zastupnikej katolskeje cyrkwje w Swjatym kraju zastup do cyrkwje Božeho rowa w Jerusalemje zmóžnić. Kardinal Pierbattista Pizzaballa bě wčera we wobłuku dojutrownych wobrjadow po puću do cyrkwje, jako jeho israelscy policisća zadźeržachu a wróćo pósłachu, zdźěla Jerusalemski patriarchat, mjenujo to „ćežki, dotal njesłyšany podawk“.
Wjacori politikarjo su postupowanje Israela zasudźili. Ministerska prezidentka Giorgia Meloni rěčeše wo „zranjenju wšěch wěriwych“. Politikar CDU Armin Laschet mjenowaše podawk w Jerusalemje „njeakceptabelny“.
Wojakow USA z Němskeje zwołać?
Washington (dpa/SN). Prezident USA Donald Trump chutnje wo tym rozmysluje, wojakow USA z Němskeje domoj zwołać. Wo tym wjacore žórła we wokolinje Trumpa rozprawjeja. To je jedna z wjacorych móžnosćow, kotrež Trump pruwuje, po tym zo běchu europscy zwjazkarjo jeho próstwu nastupajo wojersku pomoc w Hormuskim přeliwje wotpokazali. Po informacijach britiskeje nowiny The Telegraph je wón na Europjanow „chětro hněwny“ a hižo dlěje wo tym rozmysluje, zo so USA dospołnje z NATO wróćo sćahnu. Hłowny argument w tymle padźe je fakt, zo europske čłonske kraje přeco hišće zaměr njespjelnja, pjec procentow swojeho nutřkokrajneho bruttoprodukta za brónjenje přinošować.
W Němskej je tuchwilu něhdźe 38 000 wojakow z USA. Mjez wjacorymi wojerskimi objektami wusahuje lětarske zepěranišćo USA w Ramsteinje. Tam je centralny dypk koordinowanja zasadźenjow wójska USA we wukraju, něhdy w Afghanistanje, dźensa w Iranje.
Pakistan poskićuje pomoc
Wójna USA a Israela so rozšěrja – Islamabad přihotuje rozmołwy
Islamabad (dpa/SN). Pakistan je zwólniwy, přichodne dny rozmołwy mjez USA a Iranom zarjadować. Tole zdźěla wonkowny minister Pakistana Ishaq Dar. „Pakistanej je wulka česć, přichodne dny wuznamne rozmołwy mjez woběmaj stronomaj organizować směć, zo by so spochi trajacy konflikt cyłotnje a dołhodobnje skónčił“, we wozjewjenju rěka.
Pakistan je jara zwjeseleny, zo su jemu USA kaž tež Iran swoju dowěru wuprajili, tajke rozmołwy přewjesć, w stolicy Islamabadźe dale rěkaše. Tež China iniciatiwu Pakistana podpěruje. Do toho bě Dar wonkownych ministrow Sawdi-Arabskeje, Egyptowskeje a Turkowskeje na rozmołwy přijał. Při tym běchu wo móžnych wupućach z wójny wuradźowali, kotraž so dale rozpřestrěwa.
Telko běrokratije
Powostanki zymy wotstronili
To a tamne (30.03.26)
Před Wismarskim pobrjohom Baltiskeho morja tčaca wjelrybje so špatnje wjedźe. Tole zwěsćeja fachowcy Stralsundskeho mórskeho muzeja. Rybu běchu minjeny tydźeń před Timmendorfskim pobrjohom z pomocu bagra z pěska wuswobodźić móhli. Bórze po tym wosta wona znowa w niłkej wodźe tčacy. Jeje strowotny staw je so pohubjeńšił, frekwenca dychanja je dale a słabša.
Wjace hač 10 000 eurow škody dźiwjeho swinjeća dla je při njezbožu nakładneho awta na awtodróze A 4 njedaloko durinskeho města Gotha nastało. 65lětny šofer bě wodźidło nabok storhnył, jako swinjo njejapcy před sobu wuhlada. Na to zrazy nakładne awto do nabóčneho wohrodźenja a wosta na kromje jězdnje stejo. Při tym roztorha so wolijowa wań motora, na čož tójšto wolija wuběža. Awto dyrbjachu wotwlec. Dźiwje swinjo so zminy.
