CDU dale pod wulkim ćišćom

wutora, 12. oktobera 2021 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Po historiskej poražce při wólbach zwjazkoweho sejma chce CDU na wosebitym stronskim zjězdźe ­cyle nowe nawodnistwo wolić. To zdźěli wčera generalny sekretar strony Paul Ziemiak po posedźenju načolnych gremijow w Berlinje. Hižo 30. oktobra maja so wo-krjesni předsydźa zetkać, zo móhli měnjenje čłonstwa zhonić. Tři dny po tym matej prezidij a zwjazkowe předsydstwo rozsudźić, kak chcedźa bazu do personel­neho a wobsahoweho nowowusměrjenja zakótwić. Hač budźe stronski zjězd w decembrje abo januarje, njeje jasne.

Zo ma so w CDU nuznje něšto změnić, wuchadźa tež z aktualneho naprašowanja instituta Insa. Tam leži unija dźensa pod 20 procentami. To je 1,5 procentow mjenje hač tydźenja a najniša hódnota CDU/CSU hladajo na wšitke wot insti­tuta dotal přewjedźene naprašowanja. SPD žněje 28,5 procentow hłosow, štož je poł procenta wjace. Za Zelenych rozsudźi so 16 procentow naprašowanych, FDP přińdźe na 14,5 proc., a AfD by jědnaće proc. ludźi woliło. Lěwica pak dale přiwisnikow zhubja a docpěwa jenož hišće štyri procenty (-0,5 procentow).

Žiwjenske zakłady škitać

wutora, 12. oktobera 2021 spisane wot:

Delegacija z Mexika so wo wotnajatym lěsu pola Rownoho wobhoniła

Choćebuz/Rowno (SN). Delegacija zastupjerjow indigeneho ludu Zapatistas w Mexiku zetka so minjeny pjatk z čłonami Choćebuskeje wobswětoweje syće Zelena liga. W rozmołwje dźěše přede­wšěm wo napinanja Němskeje škit klimy nastupajo a wo měrliwe protestne formy přećiwo wudobywanju wuhla we Łužicy. Hač do lěta 2037 hišće Zelena liga dźěl lěsa bjezposrědnje při Wochožanskej jamje wotnaja, kotryž je tohorunja za wudobywanje brunicy předwidźany. Nimale dwě lěće wotměwaja w lěsu kubłanske a kulturne poskitki, přiwšěm je přestrjeń dale wohrožena. „Wobhospodarjer, koncern Łužiska energija a milinarnje (LEAG), chce najebać wobzamknjeny kónc wudobywanja wuhla lěs wotbagrować. Samo wuswojenje su hižo přizjewili“, Rebekka Schwarzbach z wobswětoweje skupiny hosćom z Mexika rozłoži. „Lěs jim dobrowólnje njedamy. W nuzowym padźe ma sudnistwo rozsudźić.“

Přewozmu zamołwitosć

wutora, 12. oktobera 2021 spisane wot:
Zo so wědomostna institucija do aktual­neje politiki nutř tyka, to smy mjeztym w Němskej direktnje w zwisku z koronapandemiju a indirektnje z klimowej krizu mjenje abo bóle zwučeni. Za Serbski institut pak zda mi so tajke postupowanje skerje nowe być. Raznje so Budyscy wědomostnicy přećiwo wobzamknjenju měšćanskeho wuběrka wuprajeja, hižo njeeksistowacy pomnik Otta von Bismarcka znowa natwarić. Zo njemóže so dwurěčna stolica Hornjeje Łužicy dźensa z Bismarckowej přećiwo mjeńšinam a na germanizaciju wusměrjenej politiku pyšić, je runje tak přeswědčiwy argument kaž pokiw na časej njewotpowědowace postupowanje a warnowanje před tudyšimi prawicarskimi tendencami. Tak njewotpowěduje institut jeno swojej róli jako mjeńšinowe slědźenišćo z historiskej ekspertizu, ale zdobom zamołwitosć w politiskej debaće na městnje přewozmje – derje tak! Nětko dyrbi jenož wobydlerstwo institut jako dźěl Budyskeje woprawdźitosće akceptować. Cordula Ratajczakowa

Znowa wjele zemrětych

wutora, 12. oktobera 2021 spisane wot:

Moskwa (dpa/SN). Ličba na koronawirus zemrětych w Ruskej je minjeny kónc tydźenja zaso nowy rekord docpěła. Po informacijach oficialnych zamołwitych w Moskwje je předwčerawšim w běhu 24 hodźin 962 ludźi po cyłym kraju zemrěło, dźeń do toho bě jich 968. Ličba nowo­infekcijow leži wšědnje pola něhdźe 30 000 padow. Němske zwjazkowe knježerstwo je kraj mjeztym jako kónčinu z wysokim rizikom zastopnjowało.

Oficialne korona-ličby w Ruskej su hižo dlěje w masiwnej kritice. Kritiski portal zona.media na to skedźbnja, zo je ruski statistiski zarjad w awgusće nimale 50 000 mortwych korony dla w kraju registrował. Zamołwići knježerstwa pak mjenowachu jeničce ličbu 24 661. Přičina dalšich infekcijow je po měnjenju ruskich zarjadow mało zwólniwosće ludźi so šćěpić dać. Na zapadźe kraja wuwite srědki njejsu w Ruskej dowolene. Knježerstwo pak na tym wobstawa, w Moskwje wuwity srědk Sputnik V abo jedyn z tamnych pjeć swójskich srědkow wužiwać. Sputnik V je we wjac hač 70 krajach dowoleny srědk, ­w USA a EU pak nic. Tež mnozy Rusojo sami šćěpiwu njedowěrjeja.

Nochce wjace

wutora, 12. oktobera 2021 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Po šěsć a poł lěće na čole AfD so Jörg Meuthen wróćo sćehnje a nochce po intensiwnych rozmołwach ze swójbu znowa za předsydstwo strony w decembrje kandidować. To je wón čłonam wčera w lisće oficialnje zdźělił. Zhromadnje z Tinom Chrupallu ze Zhorjelskeho wokrjesa 60lětny AfD nawjeduje. Swojeho politiskeho dźěła so Meuthen přiwšěm wzdać nochce a budźe „swój hłós słyšomnje zasadźeć“. Tuchwilu je wón zapósłanc Europskeho parlamenta. W zašłymaj dwěmaj lětomaj bě Meuthen za poměrniši kurs w stronje, štož pak jemu njepřećelow wunjese. Wosebje prawicarsce wusměrjene hibanje wokoło durinskeho šefa Björna Höcki je přećiwo njemu dźěłało. Mjeztym tež zwjazkowy wustawoškit prawicarsko­ekstremne hibanje wobkedźbuje.

To a tamne (12.10.21)

wutora, 12. oktobera 2021 spisane wot:

Dokelž nochcyše 50lětny muž předołho na chorobne awto za swojeho wuja čakać, wudawaše so wón wčera jako mordar a praji policiji při telefonje, zo je wuja zakłół. Wjacore policajske awta, nuzowy lěkar a wuchowanske awto jědźechu tuž do Steinheima nad rěku Murr. Tam wšak nańdźechu jenož muža, kotrehož chribjet boleše. 50lětny ma nětko z chłostanskim jednanjom ličić.

Hudźbnicy wosom orchestrow z wjacorych zwjazkowych krajow pokazachu njedźelu wulku solidaritu ze swojimi kolegami w bayerskim Bad Kissingenje a wuhotowachu flashmob-koncert. Ně­hdźe 50 hudźbnikow je so na zarjadowanju wobdźěliło. Hižo dlěje wojuja přistajeni kuroweho orchestra w Bad Kissingenje wo tarifowe zrěčenje a lěpše dźěłowe wuměnjenja, město pak dotal k rozmołwam zwólniwe njeje.

Kak su křesćenjo wolili

póndźela, 11. oktobera 2021 spisane wot:

Mannheim (B/SN). Kak su katolscy a ewan­gelscy wěriwi Němskeje zwjazkowy sejm wolili, je wosebita slědźerska skupina zwěsćiła. Tak je so zwjazanosć křesćanow k CDU/CSU dale pomjeńšiła, na tamnej stronje je jich SPD bóle k sebi wjazać zamó­hła. Katolikojo su z 35 procentami swój křižik pola CDU/CSU stajili (2017: 44 proc.), protestanća ze 24 procentami (2017: 33 proc.). Za SPD rozsudźi so 23 procentow katolikow (2017: 18 proc.) a 30 procentow protestantow (2017: 24 proc.). Ličby bazuja na 41 373 woprašanych wolerkow a wolerjow. Mjez katolikami su Zelenych 13 procentow, FDP 11 proc., AfD 8 proc. a Lěwicu tři procenty wolili. Mjez ewangelskimi wolerjemi běchu za Zelenych 15 proc., za FDP 11 proc., za AfD 9 proc. a za Lěwicu štyri procenty.

Po synodalnej zhromadźiznje

Radšo zarjadowanje přestorčić a pozdźišo přewjesć, hač je cyle wupadnyć dać. To prajištej sej Serbske ewangelske towarstwo a hosćićelska Rakečanska Bjesada a přeprosyštej sobotu na lětušu dźěłarničku.

Rakecy (GH/SN). Na swoju dźěłarničku je Serbske ewangelske towarstwo serbske Bjesady sobotu do Rakec přeprosyło. Tele zarjadowanje ewangelskich Bjesadow wotměwaja prawidłownje jónu wob lěto, zwjetša hižo w prěnim kwartalu. Koronapandemije dla pak stej towarstwo a Ra­kečanska Bjesada jako hosćićelka lětsa nowy, njezwučeny nazymski termin woliłoj. A tež na wonym terminje płaćeše, zo su hosćo šćěpjeni, wustrowjeni abo testowani. Najebać to je něhdźe 20 wobdźělnicow a wobdźělnikow z Bukec, Hodźija, Budyšina a Rakec do tamnišeje farskeje bróžnje přichwatało.

Přijomne słónčne wjedro bohudźak dowoli, zo njetrjebachu Bjesadnicy cyły čas nutřka wostać. Tak wotmě so zarjadowanje zdźěla wonka pod hołym njebjom.

Kretschmer: Bazu zapřijeć

póndźela, 11. oktobera 2021 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Nawodnistwo CDU ze swojim šefom Arminom Laschetom je dźensa w Berlinje wo konsekwencach wólbneje poražki wuradźowało. Sakski minister prezident Michael Kretschmer (CDU) žadaše sej do zahajenja posedźenja, hišće lětsa stronski zjězd přewjesć, hdźež njeměło jenož wo zastojnstwo šefa hić, ale wo cyłozwjazkowe nawodnistwo. „Njetrjebamy jeno předsydu, ale cyły team, kotryž nadawki z wjeselom wukonja“, wón wuzběhny. Na tym měła so tež baza strony wobdźělić.

Liči hišće lětsa z koaliciju

Berlin (dpa/SN). Wicešef SPD Kevin Küh­nert liči hišće lětsa z koaliciju SPD, Zelenych a FDP. „Z toho kruće wuchadźam“, rjekny wón dźensa rano sćelakej ARD. „Rozmołwy su so derje a dowěrliwje započeli. Wotnutřka ničo njesłyšiš, štož je dobry zakład.“ Po jeho słowach je etatowa a financna politika najwjetše wužadanje rozmołwow, hdźež měli so zastupjerjo na kompromisy dojednać.

Zwjazk žada sej přiražki

Po cyłej Pólskej kaž tu w Krakowje su tysacy ludźi přećiwo rozsudej wustawoweho sudnistwa protestowali, wuprajejo so za to, čłon Europskeje unije wostać. Pokazujo europske chorhoje woni wołachu: „Wostanjemy!“ K protestam namołwjał bě bywši šef Europskeje rady Donald Tusk, kiž je so na protesće we Waršawje wobdźělił. Foto: pa/Beata Zawrzel

nawěšk