W Budyskej pěstowarni „Jan Radyserb-Wjela“ je ...
Foto: Stefanie ŠraminaFoto: SN/Božena ŠimanecNa ptačokwasnej hosćinje Witaj-skupiny Budyskeje pěstowarnje ,,Kraj pjerachow“ měještaj njewjesta Mila Müller a jeje nawoženja Leon Schöck wulke wjeselo. Swědomiće je so braška Dominic Müller wo dobru naladu hosći starał.
Hawron chce so woženić, hdźe pak móže kwasować?
Wnučkow zawjeselił
Foto: SN/Hanka ŠěnecJózef Šwon z Budyšina ma kóžde lěto do ptačeho kwasa ruce połnej dźěła. Wón mjenujcy słódke pječwo pola pjekarjow wobstaruje, zo móhł je swojim wnučkam do Drježdźan, Peine, Hannovera, Lipska abo delnjosakskeho Schellertena pósłać. To wšak ma krótko do nałožka być, wšako dyrbi pječwo čerstwe być. K tomu napisa luby dźěd z Budyšina hišće kartu z motiwami ptačeho kwasa. Tajka słódka překwapjenka je wnučkow zwonka Łužicy zawěsće tež lětsa zaso zwjeseliła!
„Ptači kwaso, witaj zaso“
Tak je minjenu wutoru po cyłym domje Wotrowskeje pěstowarnje „Dźěćacy raj“ zaklinčało. Kwasny ćah nawjedowaše lětsa braška Jonatan Kubic z Miłoćic. Njewjesta Tekla Šołćic z Wotrowa bě pódla swojeho nawoženje Józefa Bruska z Pančic-Kukowa jara zbožowna. Ke kwasnej hosćinje słušachu nimo toho hišće słónce Mila Kochec z Pančic-Kukowa a Elsbeth Volkmar z Kašec, družka Jalina Jankowskec z Wudworja, swataj Pawoł Nauwelaers z Wotrowa a Elias Rjebiš z Kanec kaž tež kucharka Tabea Pohlingec z Wotrowa. Foto: Hańžka Nawcyna
Wjesela so na ptači kwas
Lube dźěći! Picujeće wy pilnje ptački? A kak wupada z tym, zo z pjerchotakami zhromadnje spěwaće? Přednjeseće jim snadź samo baseń? Někotre dźěći Chróšćanskeje zakładneje šule „Jurij Chěžka“ su na temu „Ptači kwas“ hrónčka a rymy napisali. K tomu su rysowali, štož jim do mysli přińdźe, hdyž na rjany zymski nałožk mysla. Nětko sće wy na rjedźe: čitać a potom ptačkam něšto rjane zbasnić abo zaspěwać. Milenka Rječcyna
Prawidła nadróžneho wobchada sej zbližić
„Naša serbska kniha“
Lětsa z Worklečanskimi šulerjemi
Foto: Tomaš ŠołtaPod znatym hesłom „Naša serbska kniha“ pokročuje Ludowe nakładnistwo Domowina lětsa ze swojim wosebitym projektom za wuknjacych serbskich šulow. Po přewjedźenju projekta ze Serbskej wyšej šulu Ralbicy a Serbskim gymnazijom Budyšin ma hač do kónca šulskeho lěta 2021/2022 swójska kniha ze 6. lětnikom Serbskeje wyšeje šule Worklecy nastać. Jeje awtorojo su znowa holcy a hólcy, kiž smědźa na temu „Powěsće a legendy“ swoju kreatiwnu žiłku na polu prozy wuspytać. Nakładnistwo šulerjam poskića, proces nastaća knihi wot spisanja manuskripta a zdźěłanja rysowankow přez wuhotowanje hač k ćišćej a knižnej premjerje sobu dožiwić a so aktiwnje na procesu wobdźělić. W tym wobłuku podadźa so hólcy a holcy tež raz do Budyšina, hdźež nakładnistwo wopytaja. Na te wašnje zeznajomja so nimo toho z dźěłom a z powołanjemi w nakładnistwje. Měrka Mětowa
Stop – stupajmy z Měranu Cušcynej
Kóždy stup zawostaja stopy. Ze swojimi stupami zawostaja Měrana Cušcyna dawno hižo swoje slědy w serbskej literaturje. A tola kóždy nowy stup překwapja a zwjesela. Jeje najnowšim stopam móžemy w zběrce „Stop a stup“ slědować, kotruž je nazymu 2021 Ludowe nakładnistwo Domowina wudało. Podajmy so tuž na čitanje jeje stopow a na stupanje z jeje literarnymi myslemi.
Jeho prěnje lěkarjenje
Njeznate powědančko Jana Radyserba-Wjele
Hižo jako młody wučer podawaše Jan Wjela 1842 basnje do prěnjeho lětnika Zejlerjoweje Tydźenskeje Nowiny. Za prěni serbski spěwanski swjedźeń 1845 zhudźbni Kocor jeho baseń „Dwě róžičce“. „W lěće 1847 běše Wjela z ‚Pójdančka‘ k wubudźenju a k polěpšenju wutroby za Serbow awtor prěnjeje serbskeje wuměłskeje prozy, kotrejž sćěhowachu hišće wósom dalšich“, čitamy w serbskej Wikipediji. „Na wšitkim polu je so spytał a hnydom z horšćemi podawał“, praji Mikławš Andricki k jeho 80ćinam.
Spisał je 100 powědančkow a 980 basniskich twórbow. Wupłaći wšak so přehladać tež to, štož njedósta so do wudaćow Jurja Młynka „Basnje a balady“ (1954) a „Wuběrk prozy“ (1956, znowa jako „Bitwa pola Budyšina“, 1971) a štož je zdźěla hišće w rukopisu. Z toho chcychmy tež Časnik, Železnica, Dokołak, Puzorne ličenje, Přeměnjeny swět, Wopaki swět a druhe Žorćiki čitać.
Trojorěčny – a něšto wjac
Model stareho města Budyšina jónkrótny po cyłej Němskej
Z dalokowidom móžeš wodnjo a z wosebitym tajkim tež w nocy dosć daloko widźeć. Z lětadła a z nowšej wunamakanku trutom (Drohne) móžeš z wyšin wjele spóznać. Štóž tajki trut ma, pušći jón do powětra a móže jón wysoko a niže wjesć, zo by sej wothorjeka zbliska a zdaloka wšitko dokładnje wobhladać móhł.
Štóž tajki trut (hišće) nima a chcył sej na přikład stare město Budyšina wobhladać, ma k tomu hižo někotre lěta składnosć. Cyle blisko wothorjeka a wotboka móžeš sej model stareho města na Budyskim Hłownym torhošću při radnicy wobhladać. Model pak skići wjac hač jenož wobhladanje, dróhi a naměsta su z napisom woznamjenjene, samo dwurěčnje, němsce a serbsce. Pomjenowanjam su tež wšelake dypki přidate – to je pismo za špatnje widźacych a slepych, kotřiž z porstami tak mjenowane Braillowe pismo čitaja.
