Konrad Zuse hlada přez mjezy

štwórtk, 28. septembera 2017 spisane wot:

Němsko-čěski šulerski projekt „Konrad Zuse hlada přez mjezy“ zmóžnja slědźenje, dźěłarnički a mnohe zetkanja młodostnych susodneju krajow. Europski program mjezy takrjec wotwěra.

Wojerecy (AK/SN). Kompjuterowy muzej Konrada Zusy we Wojerecach zahaji zhromadne dźěło ze susodnej Čěskej z projektom „Konrad Zuse hlada přez mjezy“. Zhromadnje z regionalnym dźěłanišćom za kubłanje, demokratiju a žiwjenske perspektiwy z.t. (RAA Wojerecy/wuchodna Sakska), Léona Foucaultowym gymnazijom Wojerecy a Powołanskošulskim centrumom Chomutov (Čěska) traje projekt hač do lěta 2020.

Němscy a čěscy šulerjo podwaja so zhromadnje na slědy wunamakarja kompjutera Konrada Zusy (1910–1995). „Ćežišća su temy ličenje, składowanje a komunikacija“, rozłoži póndźelu Ursula Lau, fachowa nawodnica wobłuka přirodowěda Léona Foucaultoweho gymnazija. „Kóžde lěto wobdźěla so z našeho gymnazija jedyn 9. lětnik.“

Wid na Pólsku a Čěsku rozšěrić

štwórtk, 28. septembera 2017 spisane wot:

Pućowanska wustajeńca „Susod? Rěč! Stawizny z pomjezneho regiona“ rysuje nazhonjenja ze wšelakimi kulturami. Zhorjelski wokrjes staji so temje integracija. Wotwěra so tuž rěči a kulturje susodneju krajow Pólskeje a Čěskeje.

Zhorjelc (HW/SN). Sakski krajny zarjad za zažne susododorěčne kubłanje pokazuje pućowansku wustajeńcu „Susod? Rěč! Stawizny z pomjezneho regiona“ hišće cyły tydźeń w Zhorjelskim powołanskošulskim centrumje na Hasy Carla von Ossietzkyja. Dwanaće stejakow rysuje krótke dožiwjenske rozprawy ludźi w pomjeznym regionje. Krajny rada Bernd Lange (CDU) potwjerdźi na wotewrjenju srjedu tydźenja: „Mam za jara wažne, zo swój wid na susodnej krajej rozšěrimy.“ Wustajeńca wěnuje so předewšěm temam susodstwo, kultura a rěč.

Stajnje na so skedźbnjeć

štwórtk, 28. septembera 2017 spisane wot:
Wo durje kłapać je bjezdwěla trjeba, hdyž wo to dźe, sej zawěsćić wukubłanski dorost. Dyrbiš jako šulske kubłanišćo w zarjadach, kotřiž personal posrědkuja, wobstajnje na so skedźbnjeć. Dźensniši dźeń će hewak njesłyša, lěpje prajene, radšo hnydom přesłyša. Wukubłani a dostudowani wučerjo wšudźe pobrachuja. Tuž je derje, hdyž fachowe towarstwo, w tym padźe Serbske šulske towarstwo, kaž tež druzy­ zastupjerjo zajimow Serbow metodu znaja, njepřestać wo durje kłapać a tak wo swój kubłarski dorost wojować. Zahubne porno tomu je, hdyž kubłanišćo same, kotrež ma nadawk, kubłarjow a kubłarki wukubłać, tole njezamóže. Porno tomu wutroba bóle pukota, hdyž wo tym zhoniš, zo wědźa šulerjo a přichodni kubłarjo dźěło přewodźaceho wukubłanja na Budyskim powołanskošulskim centrumje nětko, komu maja so za swoje wukubłanje dźakować. Su to předewšěm jich serbscy sobušulerjo. Milenka Rječcyna

Z nowym inwestorom

pjatk, 22. septembera 2017 spisane wot:
Dźěra je wuryta, kamjeń je wuzwoleny, hamor z twjerdeho materiala zdźěłany a nalada wuběrna. Mjeztym zawěsće hižo zakładna plata za přichodny šulski centrum rosće. Kajke běchu to wčera idealne wuměnjenja za połoženje zakładneho kamjenja za nowy němsko-serbski šulski centrum w Slepom. Trochu přisłoda cyła akcija přiwšěm měješe, tež hdyž přitomni rěčnicy njedźelske narěče dźeržachu. Wjetšina z nich njebě mjenujcy trajace strachi wokoło inwesticije naspomniła. Wšako bě předewzaće Vattenfall dołho trjebało twar kubłanišća podpěrać. Jako pak swój angažement za produkciju miliny we Łužicy skónči, so mnozy prašachu, hač je z tym kónc za tónle šulski centrum. Wušiknosć w diskusiji a potwjerdźenje prawow serbskeho ludu stej pak na zbožo k tomu wjedłoj, zo projekt nětko z nowym pjenjezydawarjom LEAG, naslědnikom Vattenfalla, rosće. Milenka Rječcyna

Kak sej zwěrjata zuby rjedźa? Z tymle prašenjom je so wčera wjace hač 500 hólcow a holcow ze zakładnych šulow regiona Choćebuz a z pólskeje Zieloneje Góry w Choćebuskim zwěrjencu zabě­rało. Foto: Michael Helbig

Rěčne rumy wutworić

štwórtk, 21. septembera 2017 spisane wot:

Radwor (SN/MiR). 114 šulerjow 4. lětnika je so wčera dopołdnja w Radworju ze serbskej rěču zaběrało. Mjez nimi běchu 53 šulerjow z tamnišeje zakładneje šule „Dr. Marja Grólmusec“. Dalši běchu z Barta, Bošec, Bukec, Wojerec, Slepoho a Wulkeje Dubrawy, hdźež wuknu serbšćinu jako cuzu rěč. Na Swjedźeń serbskeje rěče přeprosył bě znowa Rěčny centrum WITAJ. Budyska župa „Jan Arnošt Smoler“ projekt, kotryž so mjeztym wospjet w Radworju wotmě­, podpěruje. „Nam je wažne, zo nazhonja runje šulerjo, kotřiž maćernorěčneho pochada njejsu, nowe serbskorěčne rumy“, wuswětli zamołwita za management rěčnych projektow pola RCW Weronika Butendeichowa.

Niska (AK/SN). Firmy a powołanske šule w regionje měli zaměrnišo wučomnikow wabić. Wone dyrbjeli intensiwnišo a prjedy ze šulemi hromadźe dźěłać. „Mamy młodych ludźi na městnje narěčeć“, podšmórny dr. Detlef Hamann, jednaćel Sakskeje Industrijneje a wikowanskeje komory (IHK), wčera w Niskej. W twarjenju tamnišeje firmy Woclo- a mostotwar tzwr přepoda wón z Frankom Großmannom, jednaćelom IHK w Zhorjelcu, prěni eksemplar noweho atlasa „Insider“ wučomnikej Maximilianej Stephanej. 18lětny wuknje w předewzaću powołanje industrijneho mechanikarja a přihotuje so paralelnje na abituru w Budyskim powołanskošulskim centrumje za hospodarstwo a techniku. Maximilian je na titulnej stronje atlasa zwobraznjeny.

Delnjoserbscy mužojo powědaja

pjatk, 15. septembera 2017 spisane wot:
Choćebuz (fk/SN). Po tym zo běchu 2015 dopomnjenki delnjołužiskich Serbowkow wušli, předstajichu wčera w Choćebuskim Serbskim domje knihu z dwěmaj cejdejkomaj, na kotrymajž rozprawja dźesać delnjoserbskich muži wo swojim žiwjenju. Teksty podawa nimale 200 stron wopřijaca publikacija tež we wotpisku. Wobšěrny zawod z analyzu rěče spisał je dr. Fabian Kaulfürst ze Serbskeho instituta. Wón zamó tež w swojim přednošku na knižnej premjerje dialektalne wosebitosće powědarjow, kotřiž běchu nimale wšitcy přitomni, nazornje předstajić. Kniha, kotrejež cyłkownu koncepciju a redakciju měješe Marja Elikowska-Winklerowa na starosći, je mjeztym štwórta tohole razu. W swojim rjedźe dokumentuje Šula za delnjoserbsku rěč a kulturu žiwu delnjoserbšćinu. Nimo toho stej njedawno wušłoj dalšej dokumentaciji z archiwnymi nahrawanjemi – mjez druhim ze Serbskeho kulturneho archiwa. Na dalšim projekće so dźěła. By hódne było, wo podobnych hornjoserbskich edicijach rozmyslować.

Šulerjow do čitanja stawizničkow zapřijał

štwórtk, 14. septembera 2017 spisane wot:

Wojerecy (SN/MiR). Čitać a sej čitać dać – tónle princip je serbski rozhłosownik Štefan Paška wčera zeskutkownił. Na Wojerowskej Zakładnej šuli „Handrij Zejler“ je wón 25 šulerjam 4. lětnika předstajił swoju knihu „Nowe dyrdomdeje na wsy“. A woni hnydom wědźachu, wo koho w jeho powědančkach dźe. Wšako běchu hižo w 3. lětniku z jeho prěnički „Dyrdomdeje na wsy“ čitali. Wučerce Silwija Wjeńcyna a Regina Kummerowa běštej swojich chowancow derje na wosebitu wučbnu hodźinu přihotowałoj. Hólcy a holcy tuž spěšnje wědźachu, zo dźe w powědančkach wo hólčeca Tima, kiž je ze staršimaj, sotru Milenku na wjesny statok k dźědej a wowce ćahnył.

Nowinki za wužiwarjow Soblexa

srjeda, 13. septembera 2017 spisane wot:

Wužiwanje serbskorěčneho internetneho poskitka Soblex je so we a zwonka Łužicy mjez wužiwarjemi serbšćiny jako pomocny srědk zakótwił. Mjeztym su nowosće wotwidźeć.

nawěšk

nowostki LND