Berlin (dpa/SN). Zeleni w zwjazkowym sejmje chcedźa skóržbu před zwjazkowym wustawowym sudnistwom přećiwo zwjazkowemu etatej 2025 organizować. Unija CDU/CSU a SPD stej w nim miliardy eurow přećiwo poprawnemu zaměrej wužiwali a tak wustawu raniłoj, rjekny městopředsyda frakcije Andreas Audretsch w Berlinje. Miliardy, kotrež běchu za infrastrukturu a škit klimy zaplanowane, je knježerstwo „za konsum a za fosilnu zašłosć“ wužiwało. Tole je prawniski posudk, kotryž běchu sej Zeleni žadali, mjeztym wobkrućił.
Zeleni chcedźa nětko móžnosće skóržby w Karlsruhe pruwować. Skóržbu zapodać móhli ludźo, kotřiž maja swoje zakładne prawa za ranjene.
Doha/Teheran (dpa/SN). Zwjazkowy kancler Friedrich Merz (CDU) je měrnje na raznu kritiku iranskeho wonkowneho ministra Abbasa Araghtschija reagował. „To je wočiwidny wuraz wulkeje nerwoznosće a njewěstosće“, rjekny Merz na wopyće w Kataru we wobłuku prěnjeje jězby do kónčiny Persiskeho zaliwa.
Araghtschi bě Merzej na platformje X „politisku naiwitu“ a „wohidny charakter“ wumjetował. Hladajo na dotal dobre styki mjez Němskej a Iranom je nětko „čim zrudniše, zo wosoba kaž knjez Merz na politiske jewišćo přińdźe“. Araghtschi reagowaše na wuprajenja Merza. Iran měł přestać, „jako destabilizowaca móc w regionje wustupować“, Merz rjekny. Wón namołwješe nawodnistwo Irana „rozmołwy zahajić, agresiju skónčić a atomowy program wotprajić“. Nimo toho dyrbjał Iran přestać, krajam kaž Katarej, Jordaniskej a Israelej dale wojersce hrozyć. Tole bě w Teheranje kritiku zbudźiło.
Offenbach/Berlin (dpa/SN). Na sewjerowuchodźe Němskeje bědźachu so dźensa wospjet z dešćikom, kiž přeměni so na zmjerznjenej zemi na strašny lód. Němska wjedrarnja warnowaše w Berlinje, Braniborskej a w Mecklenburgsko-Předpomorskej před strašnymi nadróžnymi poměrami. Na Berlinskim lětanišću BER njemóžachu dopołdnja žane lětadła wotlećeć abo přizemić. Sobudźěłaćerjo běchu cyło nóc podarmo srědki přećiwo zalodźenju sypali. Najebać to bě wšitko z lodom pokryte. Hdy móže lětanišćo zaso normalnje dźěłać, tam hišće njewědźa.
W Mecklenburgsko-Předpomorskej warnuja faktisce po wšěm zwjazkowym kraju před lodom. W Neubrandenburgu dźensa žane busy njejědźechu.
Abu Dhabi (dpa/SN). USA a Ruska su so na to dojednali, wot lěta 2021 přetorhnjeny dialog wysokorjadnych zastupnikow wójska zaso wožiwić. Tole zdźěla komando wójska USA w Europje po wuradźowanjach mjez Ruskej a USA w Abu Dhabiju. Prawidłowne rozmołwy běchu nazymu 2021 masiwnych napjatosćow mjez Washingtonom a Moskwu dla přetorhnyli. Při wuradźowanjach wo skónčenju wójny Ruskeje přećiwo Ukrainje běchu so na to dojednali, dialog wožiwić. „Tutón kanal zaruča prawidłowne kontakty mjez wójskomaj. Runočasnje partnerojo na tym dźěłaja, dołhodobny měr zaručić“, we Washingtonje zdźělichu.
Ameriski general Alexus G. Grynkewich ma jako najwyši rozkazowar NATO w Europje prawo, wojerski dialog ze šefom ruskeho generalneho staba Walerijom Gerassimowom pěstować, „zo njeby k wopačnym posudkam dóšło“. Namakać chcedźa srědki, „njewotpohladnej eskalaciji mjez USA a Ruskej zadźěwać“.
Drježdźany. Po intensiwnych přihotach budźe dźensa wječor skónčnje zaso tak daloko: 101. bal w Semperowej operje. Pod hesłom „Film ab!“ stanje so Semperowa opera z błyšćatej kulisu za wječor połny emocijow, elegancy a mjezynarodneho flaira. Hosći z cyłeho swěta wočakuja na swjedźenski podawk. Na zwučene wašnje wotewrje bal 100 porikow debitantow, kotřiž wječor ze swojej reju zahaja. Za to su zašłe njedźele pilnje probowali. Předsyda bala, Gerhard Müller, bě na probach přitomny a je přeswědčeny: „Naše młode pory budu hač do poslednjeje mjeńšiny zwučować, a sym sej cyle wěsty, zo so na wotewrjenju wšo kaž na štryčku poběži.“
Jenož bachtać chcyła je 70lětna žona w bayerskim Kumhausenje, jako nuzowe čisło policije „110“ zazwoni – na wšěch 300 króć wot lońšeje meje. Staruška móžeše sej wěsta być, zo tam stajnje něchtó je, z kotrymž móže wo problemach swěta rěčeć. Nětko pak mějachu zastojnicy toho dosć a žonu wopytachu. Policisća jej doraznje rozłožichu, čemu nuzowe čisło słuži a kak móhli znjewužiwanje chłostać. Hač je tole pomhało, so nětko pokaza.
Žołma gripy tele dny čakarnje chorobnych praksow pjelni. Po informacijach Roberta Kochoweho instituta su ludźo wšěch starobnych skupin potrjecheni. Rozprawa poćahuje so na dobu mjez 26. januarom a 1. februarom. Dopokazali su w prěnim rjedźe wirusy influency A. Přiběrali pak njejsu jenož pady gripy. Tež natyknjenja z wirusom RS přiběraja, štož pokazuje so kaž nazymnjenje.
Zhorjelc (AK/SN). 18. mjezynarodne myto za twar mostow europskeho města Zhorjelca/Zgorzeleca bu wčera wječor bywšemu zwjazkowemu prezidentej Joachimej Gauckej spožčene. Před wjace hač 100 hosćimi w kulturnym forumje synagogi je 86lětny počesćenje přijał. Myto hódnoći jeho konsekwentne zasadźowanje za swobodu, demokratiju a čłowjeske prawa. K tomu tež słuša, zo je so Gauck za němsko-pólske wujednanje a dorozumjenje angažował. Myto je z 2 500 eurami dotěrowane. Joachim Gauck sam sumu podwoji a dari pjenjezy pólskej ciwilnej iniciatiwje „Ćopłota z Pólskeje za Kijew“.
Berlin (dpa/SN). Zwjazkowa wobora z wěstotnych přičin ličbu swojich wojakow na sewjeru Iraka zniži. Hladajo na nowe napjatosće na Bliskim wuchodźe personal, kotryž nuznje za nadawki w Iraku njetrjebaja, z Erbila wotćahnu a do domizny sćelu. Tole zdźěla operatiwne komando nawjedowanja. Wo kelko wojakow dźe, nochcyše rěčnik přeradźić. Po informacijach časopisa Spiegel reaguje zwjazkowa wobora na hrožace wojerske rozestajenje mjez USA a Iranom.
Za Maju T. demonstrowali
Berlin (dpa/SN). We wjacorych němskich městach su přećiwo sudniskemu wusudej přećiwo non-binarnej wosobje Maja T. w Madźarskej protestowali. W Berlinje a Lipsku je so něhdźe 500 podpěraćelow z lěwicarskeje sceny zhromadźiło. Tež w Hamburgu, Drježdźanach, Erfurće, Nürnbergu a Podstupimje dóńdźe k demonstracijam. Maju T. běchu w Madźarskej k wosom lětam jastwa zasudźili. 25lětna wosoba bě na wjacorych nadpadach na prawicarskich ekstremistow wobdźělena.
Wadephul za kontrolu brónjenja
Drježdźany (dpa/SN). W Sakskej maja dźěłopřijimarjo přichodnje składnosć, sej tři dny kubłanskeho časa wob lěto wzać. Tole je krajny sejm wčera wobzamknył. Zwjazki předewzaćow a komuny běchu so tomu spjećowali. Sakska je nimo Bayerskeje jenički zwjazkowy kraj, w kotrymž tute rjadowanje dotal hišće njemějachu. Předwidźany je čas za rěčne kursy, politiske dalekubłanja abo strowotniske kursy. Priwatne zaměry kaž studijne jězby, wólnočasne zajimy abo kursy za jězbnu dowolnosć su z toho wuzamknjene.
W druhich krajach móža sej ludźo pjeć dnjow tajkeho dowola popřeć. Mjeńšinowa koalicija CDU a SPD w Sakskej je tole na tři dny wobmjezowała.