Žadyn zaćišć njezawostajili

pjatk, 16. januara 2026 spisane wot:

Washington (dpa/SN). Zasadźenje wojakow NATO w Grönlandskej njeje pola knježerstwa USA žadyn wulki zaćišć zawostajiło. Rěčnica prezidenta Donalda Trumpa Karoline Lewitt njewěri, zo tole něšto na jeho planach změni, sej Grönlandsku přiswojić. Wjacore čłonske kraje NATO běchu we wobłuku wojerskeje wuskušowanskeje akcije na arktisku kupu dojěli. Tež zwjazkowa wobora so na tym wobdźěli.

Pistorius za zamołwitosć

Berlin (dpa/SN). Zakitowanski minister Boris Pistorius (SPD) namołwja, w zwisku ze zasadźenjom němskich wojakow na Grönlandskej kupje měr wobchować. Europskim čłonskim krajam dźe w prěnim rjedźe wo to, swojej zamołwitosći wotpowědować, rjekny wón w sćelaku ZDF. Jeli prezident USA Donald Trump swoje hroženje zwoprawdźi a Grönlandsku wobsadźi, by tole historiske sćěhi za NATO měło.

Atentatnik před sudnistwom

Alois Rainer (CSU, naprawo), zwjazkowy minister za ratarstwo a zežiwjenje, dźakowaše so dźensa na tradicionalnym přechodźowanju składnostnje zahajenja 90. mjezynarodneho zeleneho tydźenja w Berlinje nižozemskemu wustajerjej za chłóšćenku. Najwjetša přehladka zežiwjenja a ratarstwa je hač do 25. januara wotewrjena. Loni witachu tam 310 000 hosći. Foto: dpa/Sebastian Gollnow

Łódźe USA do Bliskeho wuchoda

pjatk, 16. januara 2026 spisane wot:

Washington (dpa/SN). Po hroženjach přećiwo Iranej zesylnja USA swoje wójsko na Bliskim wuchodźe. Kaž nowina New York Times rozprawja, je lětadłonošak „USS Abraham Lincoln“ z dalšimi wójnskimi łódźemi z južneho chinskeho morja po puću do regiona. Tam maja za dwaj tydźenjej dojěć. Nimo toho USA dalše brónje a techniski material do Bli­skeho wuchoda přepołoža. Tež wojerske lětadła maja sćěhować.

Po zahajenju masowych protestow přećiwo awtoritarnemu režimej islamskeje republiki před tydźenjomaj je Trump Iranej wospjet hrozył, zo wojersce zapřimnje. Při zražkach mjez demonstrantami a policiju su po informacijach aktiwistow w Iranje dźesatki ludźi morili.

Awstralska: Prěnje wuspěchi

pjatk, 16. januara 2026 spisane wot:
Sydney (dpa/SN). Dobry měsac hižo njesmědźa dźěći a młodostni pod 16 lětami w Awstralskej žane swójska konta w socialnych syćach wjace měć. Nětko su najnowše ličby wozjewili: Po informacijach knježerstwa su po tym, zo bě nowy zakoń 10. decembra 2025 płaćiwosć nabył, hižo wjace hač 4,7 milionow accountow dźěći a młodostnych deaktiwěrowali, hasnyli abo wobmjezowali. Awstralska bě jako prěni kraj swěta wotpowědne prawidła wukazała. Po dotalnym wuhódnoćenju za internet zamołwiteho wěstotneho zarjada eSafety so potrjechene předewzaća chutnje prócuja, małolětnym přistup njezmóžnić. Tajke změny pak trjebaja swój čas, zdźěli ministerski prezident Anthony Albanese. „Prěnje wuslědki pokazuja, kak wažne bě, zo smy tule kročel šli. Chcemy, zo maja naše dźěći swoje dźěćatstwo – a zo starši wědźa, zo jich podpěrujemy.“ Zakoń běchu 2024 wobzamknyli.

Prezentacija přestorčena

pjatk, 16. januara 2026 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Za dźensa dopołdnja planowanu prezentaciju noweje premije za elektroawta su krótkodobnje wotpra­jili. Kaž zwjazkowy minister za wobswět Carsten Schneider (SPD) rjekny, dyrbja w zwjazkowym knježerstwje hišće poslednje nadrobnosće zrjadować. Po słowach Schneidera chcedźa zjawnosć přichodnu póndźelu informować.

Zwjazkowe knježerstwo bě so na nowy spěchowanski program dojednało, z kotrymž chcedźa ludźi pohnuć, sej elektroawto kupić. Wotpowědujo dochodam, wulkosći swójby a dalšim kriterijam chcedźa premije mjez 1 500 a 6 000 eurow wupłaćić. Srědki stata dosahaja za 800 000 awtow. Podpěrować chcedźa ­wosebje swójby z mało dochodami.

Trumpej Nobelowu medalju dała

pjatk, 16. januara 2026 spisane wot:

Washington (dpa/SN). Nawodnica opozicije we Venezueli Maria Corina Machado je swoju złotu medalju měroweho Nobeloweho myta prezidentej USA Donaldej Trumpej přewostajiła. To je wulkotna gesta mjezsobneho respekta, pisaše Trump po zetkanju we Washingtonje na swojej internetnej platformje Truth Social. Institut Nobeloweho myta je mjeztym wozjewił, zo njeje móžno, Nobelowe myto dale dawać. Machado bě stajnje zaso rjekła, zo ma so Venezuela Trumpej za toho podpěru dźakować, wosebje po zajeću dotalneho mócnarja Nicolása Madura a toho mandźelskeje. Tež Trump je wo tym přeswědčeny, zo je sej wón Nobelowe měrowe myto dawno zasłužił.

Machado wojuje po wotstronjenju Madura wo swoju přichodnu rólu we Venezueli. Trump je wospjet rjekł, zo nima ­žonu za kmanu, kraj jako prezidentka nawjedować, dokelž wona wotpowědnu podpěru luda nima. USA zepěraja so tuchwilu na zastupjerku Madura, wiceprezidentku Delcy Rodrigez. Ta bě po zajeću Madura zastojnstwo prezidentki přewzała.

To a tamne (16.01.26)

pjatk, 16. januara 2026 spisane wot:

Přećiwo gripje měli so póstnicarjo do wjerška lětušeje sezony šćěpić dać. Tole doporuča Zwjazk apotekarjow Němskeje. Hižo nětko někotre šćěpiwa wjace k dispoziciji njesteja. Wosebje serum za ludźi nad 60 lětami lědma hišće dawa. Někotre lěkarnje šćěpiwo tuchwilu w Italskej kupuja, zo móhli pacientow zastarać. Předewšěm ludźo, kiž hižo wšelke chorosće maja, wšitcy nad 60 a samodruhe měli so šćěpić dać.

Do wjetšeje jastwoweje cele přepołožili su bywšeho brazilskeho prezidenta Jaira Bolsonara. Najwyše sudnistwo kraja je tomu přihłosowało, dokelž je so strowota 70lětneho minjeny čas pohubjeńšiła. Bolsonaro smě nětko wulku celu z kuchnju a balkonom wužiwać, kotraž je poprawom za štyrjoch jatych myslena. Bywši prezident sedźi wot nowembra 2025 planowaneho puča dla w jastwje.

Iran njeplanuje wotprawjenja

štwórtk, 15. januara 2026 spisane wot:

Washington (dpa/SN). Hladajo na masowe protesty w kraju Iran žane wotpra­wjenja njeplanuje. Tole je wonkowny minister Abbas Araghtschi zdźělił. W kraju nimaja wotpohlad, někoho wobwěsnyć, rjekny wón ameriskemu sćelakej Fox News. Prezident USA Donald Trump bě Iranej z raznymi reakcijemi hrozył, jeli kraj planuje, zajatych demonstrantow wotprawić.

Tarifowe jednanja a stawki

Podstupim (dpa/SN). Tarifowe jednanja za přistajenych zjawneje słužby su dźensa w Podstupimje dale wjedli. Sta sobudźěłaćerjow su so z teje přičiny dźensa k warnowanskim stawkam zešli. Hižo minjene dny běchu ludźo po namołwje dźěłarnistwow za swoje žadanja na dróhu šli. Dźěłarnistwo ver.di a zwjazk zastojnikow žadatej sej za 920 000 přistajenych zjawneje słužby sydom procentow wjace mzdy, znajmjeńša pak 300 eurow měsačnje wjace. Zwjazkowe kraje tole jako dospołnje přehnate wotpokazuja.

Reformuja wobydlerski pjenjez

Wobydlerjo města Minneapolis w zwjazkowym staće USA Minnesota konfrontuja zastojnikow zarjada za imigraciju z najnowšimi podawkami w měsće. Wčera su policisća tam při raciji znowa swoje brónje wužiwali a mužej do nohi třělili. Minjeny tydźeń běchu při raciji mać třoch dźěći w jeje awće zatřělili. Foto: dpa/John Locher

Na našćuwanje ludu reagować

štwórtk, 15. januara 2026 spisane wot:

Drježdźany (dpa/SN). Sakska justicna ­ministerka Constanze Geiert kritizuje planowane konsekwency za ludźi, kotřiž su našćuwanja ludu dla zasudźeni. „Dyrbimy přestać, na tajke zasudźujomne njeskutki hnydom z chłostanskim prawom reagować“, rjekny politikarka CDU sćelakej MDR. „Město toho měli so na to koncentrować, zo w našej demokratiji na našćuwanje ludu towaršnostnje reagujemy a nic zakońsce.“

Naćisk zwjazkoweho justicneho ministerstwa předwidźi, zo so ludźom, kotřiž su našćuwanja ludu dla zasudźeni, pasiwne wólbne prawo wozmje. Tak móhli po­trjecheni prawo, so do zjawnych zastojnstwow wolić dać, na pjeć lět zhubić. Naćisk pak njeje hišće schwaleny.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025