Z koncertom „Muzikaliska jězba po časach“ w Bartskej ewangelskej cyrkwi zahaji so předwčerawšim nowy festiwal „Hornjołužiski swjedźeń komorneje hudźby“. Mjez druhim staj tam rodźeny Dobranečan Johannes Krahl (na foće) a Josua Velten z Gießena simultanje na wobojich Eulowych pišćelach Božeho domu „Sonatu a due Organi“ Franza Danzija přednjesłoj. Foto: Jurij Helgest

Herman Jahn

pjatk, 18. septembera 2020 spisane wot:
Blidar a narodny prócowar Herman Jahn z Dešna narodźi so 14. septembra 1920 blidarskej swójbje a nawukny samsne powołanje kaž nan. Jako dźěćo a pachoł zezna spisowaćela, rěčespytnika, městopředsydu Domowiny a fararja w Dešnje Bogumiła Šwjelu. Jeho a Jahnec swójbje běštej dobrej susodce. Spočatk Druheje swětoweje wójny dyrbješe Jahn do wójska a 1947 so zaso nawróći. Wón złoži mišterske pruwowanje blidarja, dźěłaše čas žiwjenja jako tajki a blidarješe tež za někotre serbske projekty, kaž za narowny pomnik spisowaćelki Marjany Domaškojc. Dlěje hač 50 lět skutkowaše aktiwnje w Domowinje, ale tež w serbskim křesćanskim žiwjenju. 16. februara 1950 bě čłon delegacije Domowiny pod nawodom předsydy Pawoła Neda, kotraž wopyta prezidenta NDR Wilhelma Piecka w jeho Berlinskej rezidency Niederschönhausen. Za delnjoserbske Bože słužby wuda Herman Jahn zběrku „Duchowne kjarliže“, a 1987 bě mjez prěnimi, kotřiž namšu zaso wozrodźichu. 1993 přistupi wón Maśicy Serbskej. 25. septembra 1999 bu Jahn na tragiske wašnje ćežko zranjeny a ze­mrě na to w chorowni w Frankfurće nad Wódru. Manfred Laduš

Kaž wulka swójba nětko w domje pósta

štwórtk, 17. septembera 2020 spisane wot:

Redakcija serbskeho rozhłosa ze Serbskeho domu wućahnyła – přistajeni MDR so na štwórtym poschodźe wjele lět derje čuli

Wot póndźele, 7. septembra, wusyła serbski rozhłós wšědnje wot 5 do 9 hodź., sobotu wot 6 do 10 hodź. a njedźelu wot 11 do 12.30 hodź. z noweho studija. Zaměstnjene je wone w domje Němskeho pósta na Budyskim Póstowym naměsće 3. Přenajer rumnosćow je AGORA Łužica. Tež němske regionalne powěsće za Hornju Łužicu wottam wusyłaja. Wšako je to Budyske re­gionalne studijo MDR, kotrež Bogna Korjeńkowa nawjeduje.

Tež słowjanskim susodam inspiracija

štwórtk, 17. septembera 2020 spisane wot:

Swoju lětušu hłownu wosebitu wustajeńcu „Barby daliny – moler Ante Trstenjak a Łužiscy Serbja“ wotewrje njedźelu Budyski Serbski muzej. Po třikrajowym projekće „Wobrazy krajiny – Přechod“ je přehladka dalši wuslědk intensiwneje kooperacije ze słowjanskimaj susodomaj, tónraz pak njewu­směrjeny do načasneho, ale do dokumentaciskeho wuměłstwa słowjanskich narodnych drastow w minjenym lětstotku.

Budyšin (SN/CoR). Na swojim prěnim wopyće w Serbskim instituće je sakski minister za wědomosć Sebastian Gemkow (CDU) wčera dohlad do jeho dźěławosće dóstał. Informowali su jeho mjez druhim wo digitalizaciji serbskeho kulturneho herbstwa, wo naprawach k dokumentaciji a spěchowanju serbšćiny kaž tež wo angažemenće instituta w procesu strukturneje změny. Nimo toho prezentowachu jemu aktualny dźěłowy staw wuwića serbskeje předčitanskeje funkcije za internetne strony. Tónle projekt financuje Swobodny stat Sakska za lěće 2019/2020 ze srědkow za inkluziju z něhdźe 240 000 eurami.

Hra z klankami pod hrodom

štwórtk, 17. septembera 2020 spisane wot:
Hra z klankami je atraktiwna naležnosć za dźěći kaž tež za jich staršich, wowki a dźědow. To dopokaza wospjet njedawny swjedźeń klankow na dworje Budyskeho klankarja Ekkeharta Heute. Pod Hrodom 48 su minjeny kónc tydźenja štyri klankodźiwadła ze sydom kruchami wustupili, mjez nimi tež hosćićel, kiž předstaji „Powěsć wo žabje w Starej wodarni“. Prěnje předstajenje měješe Raimund Backwinkel z Budyšina (na foće). Ze swojim klankojewišćom Kołwrót pokaza wón inscenaciju ­„Kobold ze studnje“. Při tym dźe wo wažnu surowiznu woda a wo muža, kiž chce z njej dobytk činić. Na kóncu pak dósta wotpowědne chłostanje. Poskitk je so přihladowarjam wočiwidnje spodobał. Foto: Carmen Schumann

Protyka Wojerowskich towarstwow

srjeda, 16. septembera 2020 spisane wot:
Čornochołmčanska nałožkowa skupina słuša k tym towarstwam Wojerec, ­kotrež předstajeja so w prěnjej protyce tamnišich towarstwow, wuhotowanej ­za lěto 2021. Profesionalne foto cyłeho mustwa ma protykowe łopjeno pyšić, na zadnjej stronje zhoniš zajimawosće wo towarstwje w interviewje. Torsten Kellermann z Kulowa přewza fotografowanje, kotrež je za wšitke cyłki darmotne. Pjenjezy dóstachu z fondsa „Čiń sobu!“, ideju projekta zrodźiło bě Marketingowe towarstwo za swójbny region Wojerecy. Hišće njejsu fototerminy wuknihowane, štóž ma zajim, njech so na wobroći. Foto: Katrin Demczenko

Wotewru Napoleonowy muzej

srjeda, 16. septembera 2020 spisane wot:
W Lubiju chcedźa kónc tydźenja Napoleonowy muzej wotewrěć. K tej składnosći planuja Bitwu narodow w małym formaće z něhdźe 80 wobdźělnikami napodobnić. ­Nawoda muzeja, 70lětny Bernd Engelmann, so na wopytowarjow w Murjowanym młynje w Bělecach nad Lubijskej wodu wjeseli. W Lubiju a wokolinje bě w septembru 1813 k wojowanjam mjez francosko-pólskimi a prusko-ruskimi jednotkami ­dóšło, štož z mólbami a eksponatami dokumentuja. Hišće dźensa tójšto pomnikow na tehdyše krawne po­dawki skedźbnja. Napoleon sam přenocowaše w nocy wot 4. na 5. september 1813 na Bukečanskej farje. Foto: Steffen Unger

Serbska protyka za klětu předleži

wutora, 15. septembera 2020 spisane wot:

Budyšin (SN). Serbska protyka 2021 je w Ludowym nakładnistwje Domowiny dypkownje k spočatkej nazymy wušła.

Titulna wjes čitanki su tónraz Hórki, mnohim znate skałarjenja dla. Zdobom je ródna wjes wjacorych serbskich basnikow, spisowaćelow a wědomostnikow. Tež sport tam wulku rólu hraje. Dale čitaće přinoški z Běłeho Chołmca abo wo nałožkach Hornjeje Šleskeje. Tež rěčne prašenja w njej stajeja. Redaktor Pětr Šołta předstaji Protyku 2021 wutoru, 6. oktobra, na Hórčanskim Smolic statoku.

Budyšin (CS/SN). Za čas NDR bě wón nimale pozabyty, Konrad Johannes Kaeubler, prěni Budyski wyši měšćanosta, kiž steješe wot lěta 1890 hač do 1918 na čole města. Kaeublerowu hasu zapadnje Mosta měra běchu na Dróhu Clary Zetkin přemjenowali. Hakle po politiskim přewróće dopominachu so na zasłužby wyšeho měšćanosty, kiž ma wulki podźěl na pozitiwnym wuwiću města w času mjez lěttysacomaj. Mjeztym su jemu na Žitnych wikach pomnik stajili, a we wotrjedźe měšćanskeho wuwića w Muzeju Budyšin na jeho zasłužby skedźbnjeja. Nětko změja tam móžnosć, nimo portretoweje mólby Kaeublera dalše eksponaty wo nim pokazać.

Minjeny pjatk je prawnučk bywšeho wyšeho měšćanosty Klaus-Jürgen Kaeubler – wón bě ze swojimaj dźěsćomaj z Lipska přijěł – nawodźe muzeja dr. Jürgenej Vollbrechtej wopisma a dwaj rjadaj, kotrež běchu Kaeublerej swój čas spožčili, přepodał. Při tym jedna so wo ryćerski křiž 1. kategorije a wo oficěrski křiž, z kotrymajž běštaj sakskaj kralej Konrada ­Johannesa Kaeublera 1904 a 1912 počesćiłoj. K tomu přińdu dalše wopisma wuznamjenjenjow, ke kotrymž pak nimaja wjace wotpowědne medalje.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND