Michał Lorenc je dźiwadźelnik a zamóže genialne teksty pisać. Wo tym móžachu so wčera zajimcy na zarjadowanju w rjedźe Łužiske literarne dopołdnjo přeswědčić.

Budyšin (CS/SN). Prěnje zarjadowanje w lěće 2003 zahajeneho rjadu Łužiske lite­rarne dopołdnjo, kotrež organizuje Němsko-Serbske ludowe dźiwadło Budyšin, je so w nowej hrajnej dobje hnydom derje započało. Zajim na wčerawšim čitanju Michała Lorenca składnostnje jeho 80. narodnin bě tak wulke, zo dyrbjachu je z mjeńšeje do wulkeje žurle Budyskeho Dźiwadła na hrodźe přepołožić. A tež ta bě skónčnje kopata połna.

W lěće 2003 bě Michał Lorenc rjad z čitanjom zahajił – w lěće, kotrež bě za njeho połne wosudow. Ćežkeje chorosće dla dyrbješe so aktiwny dźiwadźelnik na wuměnk podać. Kaž wón rozkładźe, nochcyše so zadwělowanju podać a spisa prěni z dweju dotal njewozjewjeneju tekstow „Kaspar Hanswurst auf Diplomatenjagd“, kotryž je wčera předčitał. Jedna so wo klankowe předstajenje, za kotrež je Lorenc sam figury stworił. Prjedy hač wón wčera z pomocu kolegow hru scenisce přednjese, je hišće dalši tekst z lěta 1983 čitał.

Nowa hodowna stawizna wušła

pjatk, 25. oktobera 2019 spisane wot:

Budyšin (SN). Napjatu nowu hodownu stawiznu „Jank a Majka w njebjesach“ je Dorothea Šołćina za dźěći wot štyrjoch lět spisała. Rjane barbne ilustracije k tomu zhotowi Friederike Ablang.

Wo čo dźe w hodownej knize? Na torhošću wosrjedź stareho města je dźeń do patoržicy wulki tohuwabohu. Jank a Majka chcetaj kaž tamne dźěći z ho­berskim kołom sobu jěć. Ale kak to, hdyž nimataj pjenjezy? Staršej dyrbitaj lutować, a jězba je droha. Móhłoj sebi dźěsći něšto zasłužić? A što je z rumpodichom?

We wobłuku Serbskeho kulturneho lěta w Krajnej wědomostnej bibliotece Liberec­ wotewrěchu minjenu wutoru přehladku „KRABAT – Legenda abo woprawdźitosć“ , kotruž bě Serbski muzej Budyšin zhromadnje z towarstwom Socie­tas Amicuum Liberec organizował a z požčonkami podpěrał.

Liberec (CB/SN). Nimo zastupjerjow Budyskeho Serbskeho muzeja wobdźělichu so na wotewrjenju tež referent za kulturu a wukraj Domowiny Clemens Škoda, wuměł­caj Regina Herrmannowa a Jörg Tausch kaž tež genealog Hans-Jürgen Schröter. Dźiwadłowa skupina Spojaček z Libereca zahra na to klankodźiwadło po motiwach serbskeje powěsće.

Nazymske prózdniny běchu mnohim łužiskim šulerjam, mjez druhim tójšto čłonam 1. serbskeje kulturneje brigady, lětsa tro­chu­ hinaše wokřewjenje. Tónraz su w Němsko-Serbskim ludowym dźiwadle pod nawodom awtora a režisera Měrka Bran­kačka za klětu planowanu premjeru inscenacije „Prěki – durich – loborka“ probowali. Produkcija je zhromadny projekt Kamjentneho domu a Młodźinskeho dźiwadła Serbskeho gymnazija Budyšin we wobłuku akcije „Pop2go“. Foto: SN/Maćij Bulank

We wobłuku wosebiteje wustajeńcy Sorbian Street Style měješe Budyski Serbski muzej prózdninski poskitk, zo móhli so tež najmjeńši z tematiku zaběrać. Ronda, Milena a Rebecca Wöppelowa (wotlěwa) su tam wčera zhromadnje paslili. Přehladka wo serb­skej drasće w modernym stilu je hač do 1. měrca 2020 přistupna. Foto: SN/Maćij Bulank

Kritizuje medije wuchoda dla

pjatk, 25. oktobera 2019 spisane wot:

Mnichow (dpa/SN). Jednaćelka powěsćoweho sćelaka n-tv Tanit Koch kritizuje medije we wobchadźenju z wuchodom Němskeje. „Rozprawnistwo wo wuchodnej Němskej runja so we wulkim dźělu safaristwu“, rjekny wona wčera na Mnichowskich medijowych dnjach. Tam wumjetowaše žurnalistam „moralisku nadutosć“. Hdyž medije cyłe kónčiny jako přewažnje prawicarske wočornjeja, „nje­trjebamy so dźiwać, zo mamy jako branša problemy sej dowěru zdobyć“. Scyła je w redakcijach Němskeje přemało mnohotnosće a přemało rozdźělnych biografijow, rjekny bywša šefredaktorka nowiny Bild, kiž je dźensa tež šefredaktorka centralneje redakcije medijoweje skupiny RTL. „Je ćežko w redakciji konserwatiwneho katolika namakać.“

Programowy direktor telewizijneho sćelaka ARD Volker Herres wupraja so za to, w žur­nalistiskim dźěle „rozumnje jednać, nic tak jara z rozhorjenosću: Dajće nas mjenje kaž Trump jednać.“ Politiske diferency měli so wudiskutować, bjez „mora­liskeje heje“. Zamołwitosć žurna­listow je wo dialog so prócować, runje tam, hdźež to wosebje boli.

Spěchuje zakryte talenty šulerjow

štwórtk, 24. oktobera 2019 spisane wot:

Wučerka Sabina Žurowa pjeć lětdźesatkow z dźiwadźelenjom wusko zwjazana

Šuler Pfeiffer bambori a tatoli, pospytujo rozłožić proces alkoholiskeho droždźenja, a sobušulerjo sej ze směchom brjuchi dźerža. „Kamjenska bowla wohnjowych klěšćow“ rěka kruch, kotryž je dohromady 16 šulerjow 5. do 8. lětnika składnostnje lětušeje 175. róčnicy wobstaća 1. byrgarskeje šule Lessingoweho města w tamnišim měšćanskim dźiwadle pokazało. Publikumej so inscenacija widźomnje spodobaše. „Smy wěste situacije sławneho filma wužiwali, někotryžkuli lokalny kolorit dodali a kruch tak ­za swój sčinili“, powěda wučerka a nawodnica dorostoweho cyłka Sabina Žurowa. W Pěskecach bydlaca skutkuje wot lěta 2012 na Kamjenskej 1. wyšej šuli, hdźež wuwučuje rušćinu, geografiju kaž tež předmjet hospodarstwo-technika-­do­mjacnosć-socialne. Nimo toho je za tydźensku wučbu dźiwadźelenja zamołwita. Z poradźenej komediju na kóncu šulskeho lěta bě wona přewšo spokojom.

Spěchowarka spěchowarki

Z Berlina, Lipska a Drježdźan bě so w oktobru 1989 žołma žadanjow za reformami, demokratiju a swobodu po cyłej NDR rozpřestrěła a 16. oktobra z dwójnym foru­mom tež Budyšin docpěła. Hłownje z kruhow ewangelskeje Młodeje wosady bě do toho Budyski Nowy forum nastał. Tehdyši młodźinski katechet Christian Schramm, po přewróće wjelelětny wyši měšćanosta, a nětčiši měšćanski radźićel Zelenych Klaus Gruhl słuše­štaj k załožićelam foruma.

Misija hišće njezdokonjana

srjeda, 23. oktobera 2019 spisane wot:

Impresije z lětušeho swjatočneho spožčenja Myta Ćišinskeho Mari Elikowskej-Winklerowej a teamej Radija Satkula

Myto Ćišinskeho spožčeja, tak rěka w statuće, „za wusahowace zasłužby na polu serbskeje kultury, wuměłstwa a wědomosće“. Marja Elikowska-Winklerowa dósta­ najwyše serbske wuznamjenjenje za swój žiwjenski skutk, a tónle skutk rěka­ Šula za Delnjoserbsku rěč a kulturu w Choćebuzu.

Medialne splećenje

srjeda, 23. oktobera 2019 spisane wot:

Budyšin (SN/bn). Sakski wukubłanski a wupruwowanski kanal (SAEK) a Serbski rozhłós pokročujetej z tradiciju a wuhotujetej tuchwilu „IV. šulersku akademiju medije“. Lětsa wopytuje cyłkownje wosom šulerkow a šulerjow 6. do 12. lětnika prózdninski poskitk w Budyskim studiju předewzaća MeKoSAx – Medijowa kompetenca za Saksku. Wjetšina z nich přisłuša redakciji Radija Satkula a je so hižo znajmjeńša jónu na akademiji wobdźěliła.

„Zo mamy wjacorych šulerjow, kotřiž wjace nowačcy njejsu, nam wězo pomha. Tak móžemy na to nawjazać, štož smy loni z nimi zdźěłali. Za studentow je nažel ćežko na kursach so wobdźělić. Wšako je nowy semester runje zaběžał“, rozłožuje rozhłosownica Andreja Chěžcyna, kotraž zhromadnje z nawodu SAEK Michałom Cyžom akademiju zamołwja.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND