„Nichtó na nas njesłucha“

pjatk, 21. januara 2022 spisane wot:

Dale přiběrace koronainfekcije w Pólskej – medicinska rada rozpušćena

Waršawa. Rada lěkarskich fachowcow, kotraž pólske knježerstwo w boju pře­ćiwo koronawirusej poradźuje, je faktisce rozpušćena. Z cyłkownje 17 čłonow je 13 gremij wopušćiło. Hłownu přičinu rezigna­cije je jedyn z nich w jeničkej sa­dźe­ zjał: „Nichtó na nas njesłucha“.

Jedyn z najpopularnišich zastupnikow rady, Wrócławski lěkar, prof. Krzysztof ­Simon, w rozmołwje z nowinarjemi zwěsći, zo nima dźěło komisije hižo žanoho zmysła. Wón ma zaćišć, zo knježerstwo poručenja medicinskeje rady drje na wědomje bjerje, ale so po nich nima, wo­sebje šćěpjenje pře koronu nastupajo. Skerje nawopak! W sejmje je sylny blok zapósłancow, kotřiž cyle zjawnje přećiwo šćěpjenju wustupuja, bjez toho zo by so knježerstwo jim spjećowało. Tak móžeše šulska radźićelka Barbara Nowak, wažna politikarka na polu kubłanja, zjawnje rjec, zo ma šćěpjenje „za wulki ekspe­ri­ment na ludźoch“. Prof. Simon je sej wě­sty­, zo by sylny signal był, bychu-li so čłonojo knježerstwa a wšitcy zapósłancy sejma a senata přećiwo wirusej šćěpić dali.

Wulkopósłanc zaso doma

štwórtk, 20. januara 2022 spisane wot:

Waršawa (JBR/SN). Pólsko-čěske poćahi minjeny čas jara špatne wupadaja. Nowy wulkopósłanc w Praze Mirosław Jasiński, hakle wot decembra w zastojnstwje, je nadobo dźěło zhubił a dyrbi zaso wróćo do Waršawy. W njedawnym interviewje za internetny portal Deutsche Welle bě wón rjekł, zo pólsko-čěski konflikt wokoło brunicoweje jamy Turów „arogancu a pobrachowacu empatiju“ pólskeho knježerstwa wuskutkuje. Tamniši ministerski prezident Mateusz Morawiecki komentowaše jeho wuprajenje jako „skandalozne“. Wón twjerdźi, zo dyrbi wulkopósłanc loyalny być a ma měnjenje knježerstwa prezentować a ničo druhe.

Dale dźěłaca brunicowa jama Turów blisko čěskeje mjezy tamnišim wobydlerjam spochi dnownu wodu „kradnje“. Dokelž běchu Češa tři lěta spytali – bjez wuspěcha – z Pólskej so dorozumić, su loni skónčnje na Europskim sudnistwje w Luxemburgu skoržili. A te bě skónčnje na dobro Čěskeje rozsudźiło: Pólska ma jamu zawrěć abo wšědnje 500 000 eurow pokuty płaćić. Jeje knježerstwo pak wobstawa dale na swojim skostnjenym ste­jišću: Njezawrjemy a njezapłaćimy.

Vakcína – čěske słowo lěta 2021

srjeda, 19. januara 2022 spisane wot:

Marek Krawc rozprawja wo aktualnje rozjimanych temach w Čěskej

Praha. Koronapandemija njeje jenož dominowaca tema w čěskich medijach, ale wotbłyšćuje so tež we wubědźowanju wo čěske słowo lěta 2021. Čitarki a čitarjo dźenika Lidové noviny rozsudźichu so w elektroniskim naprašowanju za słowo vakcína – šćěpiwo. Kónc lěta 2020 započachu so Češa koronje ze šćěpjenjom wobarać. Horco požadane medicinske srědki pak stajnje měnjacych so wirusowych wariantow dla wočakowanjam mnohich ludźi spočatnje njewotpowědowachu.

Prezident debilny?

srjeda, 19. januara 2022 spisane wot:

Waršawa (JBR/SN). Pólski spisowaćel Jakub­ Żulczyk, kiž je prezidenta Andrzeja Dudu „debilneho“ mjenował, bu za to skřiwdźenja najwyšeho dostojnika stata dla wobskorženy. Waršaw­ske sudnistwo je wšak jeho nětko wuwiniło, měnjo: „Mjenować prezidenta debilneho, to je snadna socialna škoda.“ Tež prawiznik Żulczyka rjekny: „Prajić wo někim, zo je „debilny = njekompetentny“, njeje žana křiwda, ale jenož kritika.

Po prezidentskich wólbach w USA w nowembrje 2020 bě Żulczyk w socialnych medijach pólskeho prezidenta kri­tizował, dokelž njebě tón Joewej Bidenej k zastojnstwu prezidenta gratulował kaž wšitcy wulcy politikarjo swěta, ale jenož „k dobrej wólbnej kampani“. Nochcyjo do poražki Donalda Trumpa wěrić ča­kaše Duda hišće na poslednje hłosy. Jeho spodźiwnu reakciju je spisowaćel takle komentował: „Joe Biden je nowy prezident USA, a Andrzej Duda je debilny.“

Denys Trubeckoj rozprawja za Serbske Nowiny z ukrainskeje stolicy Kijewa

Hižo dlěši čas steji Ukraina zestupanja ruskeho wójska na swojej mjezy dla we hłownych nadpismach mjezynarodnych medijow. Ze swojej měrowej politiku je nalěto 2019 nastupjeny prezident Wolodymyr Zelenskyj někotre postupy w Donbaskej wójnje docpěł, kotraž mjeztym nimale wosom lět traje. Tale měrowa politika wšak je doskónčnje zwrěšćiła, hdyž so nalada Ukrainjanow wobstajnje na dobro čłonstwa kraja w NATO chila.

Knježerstwo Čěskeje skrućene

póndźela, 17. januara 2022 spisane wot:

Praha (dpa/SN). Nowe čěske knježerstwo chce so z wotmachom do dźěła dać a swój knježerstwowy program zwo­prawdźić. To potwjerdźi ministerski pre­zi­dent Petr Fiala, po tym zo bě jemu parla­ment kraja rjap skrućił. Při wot­hłosowanju wo prašenju dowěry bě so minjeny štwórtk jasna wjetšina zapósłancow za njeho wuprajiła: 106 par­la­mentar­nikow hłoso­waše za Fialu a jeho ministrow, 87 bě přećiwo njemu.

Zwjazk pjeć liberalno-konserwatiwnych stron ma zaměr, etat sporjadkować, atomowe milinarnje a wobno­wjomne energije wu­twa­rić a „spušćomny a respektowany“ partner we wobłuku EU być. Čěska z 10,7 milionami wobydlerjow přewozmje w dru­hej połojcy lěta wot Franco­skeje prezidentstwo Rady EU.

Do wothłosowanja běchu zapósłancy cyłkownje 23 hodźin chětro kontro­wersnje debatowali. Bywši ministerski prezident Andrej Babiš nowemu knje­žerstwu wumjetowaše, zo wobydlerjow „z hołymi frazami slepi“. Babiš bě wólby parlamenta loni w oktobrje po nimale štyrjoch lětach­ na čole knježerstwa přěhrał a nětko opoziciju nawjeduje.

Přeradnik abo tola rjek?

pjatk, 14. januara 2022 spisane wot:

Ćeknjeny pólski wojak poměry na běłoruskej mjezy wotkrył

Waršawa. Połoženje na pólsko-běłoruskej mjezy je chětro njepřewidne a zjawnosći w dalokej měrje njeznate. Wot knježerstwa Pólskeje zarjadowane za­wrjene pasmo podłu mjezy je dale płaćiwe. Nimo wobydlerjow 183 pomjeznych wsow nichtó do pasma njesmě: ani žurnalisća ani dobrowólni pomocnicy ani zastupnicy organizacijow za zachowanje čłowjeskich prawow. Tomu zadźěwaja škitarjo mjezy, wojerska policija a wójsko, cyłkownje 12 000 wobrónjenych. Z Běłoruskeje přichadźacy ćěkancy su swojowólnosći a nic naposledk wjedru bjez kóždehožkuli škita wustajeni, kaž pisa tydźenik Polityka we wobšěrnej reportaži pod nadpismom „Zakoń lěsa“. Nichtó njewě, što so w lěsach woprawdźe stawa. W pasmje bydlacym je kruće zakazane ćěkancam na někajke wašnje pomhać, hewak hroža jim čućiwe pokuty a šikana.

Kaczyński wumjetowanja wotpokazuje

srjeda, 12. januara 2022 spisane wot:

Waršawa (dpa/SN). Zastupowacy ministerski prezident Pólskeje Jarosław Ka­czyński wotpokazuje rozprawy, po kotrychž je jeho knježerstwo israelsku wuskušowansku software Pegasus přećiwo opoziciji zasadźiło. By špatne było, njeby-li pólska tajna słužba tajki srědk wusku­šowanja měła, rjekny Kaczyński w rozmołwje z nowinarjemi. „Móžu pak jenož potwjerdźić: Powědanja opozicije, zo smy Pegasus za politiske zaměry za­sadźili, su dospołny njezmysł.“

Metropola Praha sto lět stara

srjeda, 12. januara 2022 spisane wot:

Marek Krawc rozprawja wo aktualnje rozjimanych temach w Čěskej

Praha. W Čěskej je incidencna hódnota ze 7 336 dalšimi natyknjenjemi na 420 woteběrała, to je 2 000 pozitiwnych padow mjenje hač tydźeń do toho. Wjace hač połojca nowoinfekcijow pak zwisuje z wariantu koronawirusa omikron. Fachowcy liča tuž w přichodnych tydźenjach z nowej žołmu wšědnje hač do 50 000 natyknjenjow.

Přećiwo šćěpjenju protestowali

wutora, 11. januara 2022 spisane wot:

Praha (dpa/SN). Tysacy ludźi su minjeny kónc tydźenja w Čěskej přećiwo naprawam w zwisku z koronawirusom demonstrowali. W Praze je předwčerawšim njedźelu něhdźe 4 000 wobdźělnikow winowatostne šćěpjenje pře koronawirus wotpokazało. Na transparentach stejachu hesła kaž „Njejsmy zwólniwi k eksperimentam“ abo „Chcemy dialog“. Hižo sobotu bě so něhdźe 2 000 ludźi w druhim najwjetšim měsće Brnje k protest­nemu zarjadowanju zhromadźiło.

Bywše knježerstwo ministerskeho pre­ziden­ta Andreja Babiša bě winowatostne šćěpjenje přećiwo koronawirusej za wšitkich wobydlerjow nad 60 lětami a za wšelake powołanske skupiny wobzamknyło. Zakoń ma wot měrca płaćić. Nowe liberalno-konserwatiwne knježerstwo pod ministerskim prezidentom Petrom Fialu njeje hišće rozsudźiło, hač zakoń přesadźi abo hač winowatostne šćěpjenje zaso wotstroni. W Čěskej su po in­formacijach strowotniskeho zarjada Europ­skeje unije 62,4 procenty wšeho woby­dlerstwa dospołnje pře koronu šćěpjene. To je mjenje hač w přerězku EU. Incidenca natyknjenjow wučinja 431.

nawěšk

nowostki LND