Smjerdźaca (aha/SN). Wčera zahaji so w Smjerdźečanskim kubłanskim srje­dźi­šću LIPA tydźeń sporta a wočer­stwjenja. Kóžde lěto, mjeztym je to pjaty raz, tam tajke lěhwo w prěnim kaž tež poslednim tydźenju lěćnych prózdnin zarjaduja.

Po hygienowej koncepciji, kotraž je za pře­wjedźenje tajkeho prózdninskeho tydźenja z dźěćimi předpisana, su cyłkownje dwaceći dźěći na štyri skupiny rozrjadowali. W zamołwitosći Annett Mike­loweje nawjeduja skupiny, kotrymž su mjena „słónčka, tučelki, hwězdźički a dźěći zboža“ dali,­ štyri gymnaziastki. Wobdźělnicy w starobje šěsć do dźewjeć lět su ze Smjerdźaceje a wokolnych wsow, mjeztym zo je sydomlětna Carlotta – jeje staršej rady chcetaj, zo wona zwisk k serbskim dźěćom nawjaza – samo z Drježdźan.

Jasna woda běži

póndźela, 20. julija 2020 spisane wot:
Lehnyć so při chłódnym žórle, woči začinić, wuši wotewrěć a sej wochłódźenje popřeć. Rjany wobraz to, kiž so ći před nutřkownym wóčkom wotwěra. Šulerjo, wučerjo a sobudźěłaćerjo w šulomaj Pančicy-Kukow a Kulow móža sej tajku přestawku nětko časćišo dowolić. Na kubłanišćomaj maja mjenujcy dawak wody připrawjeny. Inwesticija gmejny resp. spěchowanske srědki su tomu dopomhali, zo maja tam stajnje čerstwu pitnu wodu. Wosebje zajimawe je, zo móžachu šulerjo sobu postajić, hač chcedźa tajki dawak wody měć a hdźe chcedźa jón zaměstnić. Tuž su takrjec dwě prašeni, lěpje prajene dwě temje zrazom rozrisali. Na jednym boku je starosć wo zastaranje z napitkom wotbyta. Na tamnym boku su šulerjo zwučowali demokratisce wo idejach rozmyslować, diskutować a wothłosować. Tak knježi na kubłanišćomaj, znajmjeńša w tymle wobłuku, jasnosć wody za ćěło, duch a zrozumjenje. Milenka Rječcyna

Rjane dny dožiwić

pjatk, 17. julija 2020 spisane wot:
Wulkotna to powěsć předewšěm za dźěći, zo Serbske šulske towarstwo planowane rěčne prózdninske lěhwo tola přewjedźe. Wone drje njebudźe w času, kaž wotpohladane, a tež trochu krótše, ale to zawěsće nikoho njemyli. Wšako so kóždy z wobdźělnikow wjeseli něšto dožiwić. Po wobmjezowanjch korony dla to wšitkim tyje. Nimo toho budu prózdninarjo mjez přećelemi a móža zdobom nowych zeznać. Tuž palc horje za SŠT a jeho spěšny rozsud, serbskorěčne lěhwo tola přewjesć. Apropos rozsud: Druhdy wšak je přebytk w prózdninach tež rozsudny za pozdźiše žiwjenje. Znajmjeńša je pola mnje tak było­. Jako běch w Papstdorfje w Sakskej Šwicy w prózdninskim lěhwje, mějach składnosć, w lěhwowym rozhłosu do žurnalistiskeho dźěła počuchać a so za mikrofonom pospytać. Tam sym so rozsudźił, što přichodnje powołansce činju. Přeju serbskim dźěćom wjele wjesela w prózdniskim lěhwje a rjane dožiwjenja. Janek Wowčer

Najradšo je matematiku podawała

pjatk, 17. julija 2020 spisane wot:

Na Serbskej zakładnej šuli Budyšin rozžohnuja so dźensa wučerki a wučerjo kaž tež wulka syła šulerjow ze swojej wjelelětnej koleginu Róžamarju Šewcowej. Něhdy bě wona sama šulerka tamnišeje šule, kotraž běše hišće na Lawskich hrjebjach. Wosebje rady je wona w Slepjanskej drasće w dźěćacym chórje pod nawodom Friedle Wjeńcyneje spěwała. ­Wuchodźiwši šulu studowaše wučerstwo na Budyskim Serbskim wučerskim wustawje „Korla Janak“.

Přehladka z korona-impresijemi

štwórtk, 16. julija 2020 spisane wot:
Najnowše wupłody wuměłskeho kursa Serbskeho gymnazija Budyšin móžeće wot wčerawšeho w Serbskej kulturnej informaciji tudyšeho Serbskeho domu wobdźiwać. Mjenujo přehladku „Korona-impresije“ su wuhotowarjo nas wobdawace tu­chwil­ne połoženje do srjedźišća stajili. Něhdźe 30 zajimcow, mjez nimi šulski nawoda René Wjacławk, je wčera na wotewrjenje přišło. Woni – na foće Lilly Opitzec, Anna Wollmannec a Sonja Rajzikec (wotlěwa) – widźachu jako prěni to, štož běchu šulerjo dweju zakładneju kursow pod nawodom wučerki Jeleny Neumannoweje stworili. W kotrej technice, to su sami rozsudźili. Foto: SN/Hanka Šěnec

Dožiwjenska šćežka z dwanaće stacijemi při Čornochołmčanskim Krabatowym młynje ma dale na wobsahu nabywać

Dwanaće stacijow zajimcow přeproša. Informaciske tafle su z drjewa robi­nije. Dožiwjenska šćežka rozłožuje wopytowarjam baju wo Krabaće po romanje Otfrieda Preußlera. „Dźe wo přichod Krabata do Čorneho Chołmca, wo je­ho lěta jako wučomnik, jeho rjemjesło, ­jeho wšědny dźeń. Wobjednane su mnohe temy“, praji Magdalena ­Schaffer, kotraž je wot lońšeho awgusta zamołwita za dźěćace a młodźinske dźěło we wobłuku kulturne kubłanje na dožiwjenskim statoku Krabatowy młyn w Čornym Chołmcu. Wo wothłosu, rozšěrjenju a přichodźe dožiwjenskeje šćežki je so Andreas Kirschke z njej rozmołwjał.

Knjeni Schaffer, kotre předstawizny ma dožiwjenska šćežka?

M. Schaffer: Wona nasta w lěće 2010 po ideji mojeje předchadnicy Kerstin Zukunft­. Na 450metrowskim pućiku je dwanaće zajimawych stacijow wutwo­rjenych. Zakładna mysl bě, zo sej hosćo baju wo Krabaće samostatnje, z wćipnosću a z fantaziju wotkrywaja. Jako čer­wjenu nitku zdźěłachmy kwis z mnohostronskimi prašenjemi.

Serbskej šuli webinar přewjedłoj

srjeda, 15. julija 2020 spisane wot:
Wěstosć w syći běše wčera tema prěnjeho webinara dweju serbskeju šulow. Z njej zaběraše so 14 wuknjacych z Worklečanskeje wyšeje šule „Michał Hórnik“ a 16 ze Slepjanskeje wyšeje šule „Dr. Marja Grólmusec“. Wo natwar stabilneje syće postarało bě so Budyske studijo Sakskeho wukubłanskeho a wupruwowanskeho kanala (SAEK). Moderator wosebiteje formy wučby a nawoda wotnožki SAEK Michał Cyž witaše na dwuhodźinski webinar nimo šulerjow tež wučerjow a dweju referentow policije. Zastojnikaj rozłožištaj a zwobrazništaj z podpěru putacych filmow, na čo dyrbjeli młodostni w syći dźiwać a kak měli so škitać. Foto: Diana Šołćina

Digitalne srědki połnje wučerpać

wutora, 14. julija 2020 spisane wot:

Digitalna wučba je so najpozdźišo w tutym šulskim lěće jako trěbna alternatiwa ke klasiskim kubłanskim modelam wukopała. Kak móhli ju pedagogojo kaž tež šulerjo efektiwnje nałožować, pokazuje nowy rjad webinarow.

Budyšin (SN/bn). Pod hesłom „Šula digitalnje“ wuhotujetej wotnožce Sakskeho wukubłanskeho a wupruwowanskeho kanala (SAEK) w Budyšinje a Kamjenicy poskitk takrjec jako wučbu wučerjam. Zazběh tworješe wčerawši prěni internetny seminar-webinar „Knowhow za digitalnych přidružnikow“. Annika Schulz a Michał Cyž rozłožištaj wobdźělnikam z cyłeje Sakskeje za wirtuelnu rjadownisku stwu trěbne zakładne wuměnjeja. „Mikrofon, kamera a kompjuter – to hižo dosaha. Njedyrbi ani najdróša technika być. A jeli raz wobraz abo zwuk wisatej: To k tomu słuša“, Cyž podšmórny.

Wotchadnicy wuswědčenja dóstali

póndźela, 13. julija 2020 spisane wot:
Kónc tydźenja su na wjacorych wyšich šulach lětušich wotchadnikow rozžohnowali. W Haslowskim Bizoldec hosćencu přepodachu sobotu cyłkownje 31 absolwentam 10. lětnika Worklečanskeje wyšeje šule „Michał Hórnik“ kónčne wuswědčenje. W swjedźenskej narěči direktora Křesćana Korjeńka a při přepodaću wuswědčenja wupřachu wučerki a wučerjo młodostnym wšitko dobre na dalši puć žiwjenja. Jako najlěpšu cyłeho lětnika počesći direktor Korjeńk Kanečanku Lydiju Krječmarjec. Wona docpě přerězk 1,07 a dósta za swój wukon zdobom zbožopřejny spis sakskeho kultusoweho ministra Christiana Piwarza (CDU). Foto: Feliks Haza

Abc reracionalizować!

póndźela, 13. julija 2020 spisane wot:
Kriza je šulerjam, staršim a nadźijomnje towaršnosći docyła wuwědomiła, zo njeje powołanje wučerja runjewon same mědlizanje. Při čimž bě prestiž pedagogow tež do toho dosć wulki – tola tež tu njeje so to nastupajo mzdu a dźěłowe wuměnjenja wulce wotbłyšćowało. Bjez dźiwa, zo je ­zajim za studij wučerstwa wobstajnje woteběrał. Rezultat: Po cyłej Němskej pytaja nuznje za kwalifikowanym dorostom; mjez jednotliwymi zwjazkowymi krajemi je skoro bitwa wudyriła, štó komu najwjace poskići. Zrozumliwe tuž, zo direktor Serbskeho gymnazija Budyšin nowu mi­nistersku kampanju wita. Perspektiwiski nadawk pak měł naročniši być: Wjace wučerjow by mjeńše rjadownje dowoliło, štož je dopokazaneho razu ­wulka lěpšina – ­za šulerjow runje tak kaž za pedagogow. A njebychmy da wšitcy profitowali, hdyž njestresowani kubłarjo wuběrnje přiho­towanu přichodnu towaršnostnu zepěru zaruča? Bosćan Nawka

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

nowostki LND