Spočatk oktobra zahaji so za studentow nowy semester. Kak etablěrowana je sorabistika na uniwersitach w Drježdźanach, Choćebuzu a Lipsku?
Drježdźany. Zajimcy, kiž chcedźa so w Drježdźanach na Techniskej uniwersiće (TU) w přichodnym semestrje ze serbskej rěču, literaturu a stawiznami zaběrać, maja za to wjacore móžnosće. Samostatny studij sorabistiki drje w Drježdźanach nimaja, přiwšěm móža ,,studenća slawistiki tež sorabistiske zarjadowanja wuzwolić“, wujasni Hauke Bartels, direktor Serbskeho instituta w Budyšinje. Studenća móža, tak Bartels dale, ,,tři do pjeć sorabistiskich zarjadowanjow w semestrje wopytać.“ Hakle wot zymskeho semestra 2024 je so tuta móžnosć na Drježdźanskej TU etablěrowała. Poskitk je tež za maćernorěčnych Serbow. W rěčnym kursu B2.1 zwučuja z pokročenymi wuknjacymi mjez druhim literarne přełožowanje. „Wšitcy zajimcy su wutrobnje witani“, pisa Lubina Hajduk–Veljkovićowa.
Nowy programowy zešiwk je na spočatku noweho šulskeho lěta a nazymskeho semestra na Choćebuskej Šuli za delnjoserbsku rěč a kulturu wušoł. Wón wopřija mjez druhim rěčne a wuměłske kursy kaž tež fachowe temy wobjednawace wječory.
Choćebuz (SN/MiR). Nowy je němsko-pólsku mjezu přesahowacy młodźinski projekt na jěchanskim dworje blisko Zieloneje Góry. Planowane je, zo so młodostni wšelakich narodnosćow tam bliže zeznaja. Na wšěch 25 rěčnych kursow za započatkarjow a pokročenych poskićuja we wobłuku konwersacije w serbšćinje. Mjez poskitkami su štyri kónctydźenske kursy kaž tež kurs w prózdninach. Za wuknjacych pólšćiny su sobudźěłaćerjo kubłanišća dohromady dźesać nowych kursow w třoch rěčnych skupinach přihotowali. Dodatny tydźenski kurs je jako kubłanski dowol připóznaty.
Wojerecy (KD/SN). Šulerjo 7. lětnika ewangelskeje srjedźneje šule z Wóslinka słušachu wčera rano k prěnim, kotřiž su na turje „Pój sobu“ wosebity poskitk za powołansku orientaciju dožiwili. Agentura za dźěło a Swobodny stat Sakska projekt mjeztym dźewjeć lět financujetej.
„Swójske słabosće młodostni zwjetša znaja. Tuž hlada projekt Zwjazkoweje centrale za towaršnostne rozswětlowanje a Zwjazkoweje agentury za dźěło w něhdyšim nakupowanskim domje Karstadt we Wojerecach wosebje na jich sylnosće“, rozjasnja Anke Bär ze zarjada za wuwiće Budyskeho wokrjesa. Na pućowanju po štyrjoch stacijach přewodźeja šulerjow sobudźěłaćerjo běrowa za komunikaciju Sinus tzwr a šulerjo Wojerowskeho kubłanišća za medicinske a socialne powołanja.
Budyšin (SN/MiP). Dźěćaca a młodźinska lěkarska słužba strowotniskeho zarjada Budyskeho wokrjesa je spočatk awgusta předšulske přepytowanja za klětušich šulskich nowačkow zahajiła. Zamołwići proša w tym zwisku staršich wo bórzomne knihowanje online-termina za zakonsce předpisane a darmotne přepytowanje. Starši, kotrymž je hižo informaciski list ze stron strowotniskeho zarjada dóšoł, nadeńdu w nim QR-kode, kotryž wjedźe jich direktnje na internetnu stronu z přehladom swobodnych terminow.
Wučbny plan na wjacorych łužiskich zakładnych šulach wopřijima nimo dalšich předmjetow tež wučbu serbšćiny.
Kulow/Wojerecy/Slepo (SN/MiR). Tak su na Kulowskej Krabatowej šuli lětsa zaso rěčnu skupinu, kotraž po koncepće 2plus serbšćinu wuknje, wutworili. Mnozy dalši šulerjo na kubłanišću wuknu serbsce intensiwnje. Woni maja wob tydźeń jednu hodźinu wučbu serbšćiny. „Přeju wšitkim dźěćom wjesoły start do šulskeho časa, kotryž lubja lóšt na wuknjenje a na dyrdomdeje. Staršim a wučerjam přeju, zo dowěra, dobre zhromadne dźěło a zhromadnosć wšědny šulski dźeń sylnja“, tak nawodnica kubłanišća Mandy Wolf. Wona je zašłu sobotu 57 šulskich nowačkow a jich swójbnych na pisany program přeprosyła. Lětsa su jón prěni króć „Młodźi jewišćowi wuměłcy“ wuhotowali.
Drježdźany (dpa/SN). Z wida Dźěłarnistwa za kubłanje a wědomosć (GEW) njejsu wuměnjenja za hładki start do noweho šulskeho lěta w Sakskej runjewon dobre. Předewšěm wučerski dorost je frustrěrowany, praji předsyda GEW Burkhard Naumann w rozmołwje z němskej nowinarskej agenturu dpa kónc tydźenja. Sakske kultusowe ministerstwo chce referendarow tydźensce město 12 nětko 14 hodźin we wučbje zasadźeć. Ze 150 000 přidatnymi wučbnymi hodźinami, kotrež na tute wašnje zdobudźe, chce wone mnóstwo wupadnjenych šulskich hodźin redukować. Naumann je sej wěsty: Mnozy referendarojo přidatneho poćežowanja dla swój studij dočasnje złoža.
Slědźenje wo tym, na kotre wašnje so serbšćina wužiwa, mnohich ludźi w Serbach zajimuje. Radworčanka Alena Pawlikec so nětko wědomostnje z tutej temu zaběra.
Z požadanjom wo městno pola Syće za serbsku rěč a regionalnu identitu Zari je młoda wědomostnica Alena Pawlikec wo temach rozmyslowała, kotrež ju samu zajimuja – a to je komunikacija we wirtuelnych rumach, zwjazana ze socialnymi aspektami. Po prěnich rešeršach a někotrych rozmołwach z wědomostnikami, kotřiž na polu mjeńšinowych rěčnych medijow a rěčneje rewitalizacije slědźa, rozsudźi so wědomostna sobudźěłaćerka Zari, wosebity fokus na noworěčnikow kłasć. „Runje dokelž so z noworěčnikami zaběramy, mam tule temu za dobry směr swojeho slědźenja. Wuslědki móža z tym tež moje wšědne dźěło pola Zari skutkowje wopłodźeć.“