Wjace dźěłana twarnišćach

štwórtk, 05. měrca 2026 spisane wot:

Podstupim (dpa/SN). Po wjacorych lětach stagnacije na twarnišćach wuchodneje Němskeje za tym wupada, jako by so situacija poněčim polěpšiła. Ličba nadawkow, kiž su w twarskich firmach dóšli, je so pozitiwnje wuwiła a wobroty su w cyłku stabilne wostali. Tole zdźěla Zwjazk wuchodoněmskeje twarskeje industrije. Wón poćahuje so při tym na daty Zwjazkoweho statistiskeho zarjada. Kak so wójna w Iranje na wuwiće twarstwa wuskutkuje, dotal hišće jasne njeje.

„Naprašowanje za twarskimi dźěłami je 2025 snadnje přiběrało. Twarske dźěła so hakle wěsty čas pozdźišo zahaja. Tuž drje smy dotalne negatiwne wuwiće přewinyli“, rjekny hłowny jednaćel Zwjazka twarskich předewzaćow Robert Momberg.

Wobjim twarskich nadawkow we wuchodoněmskim twarstwje je loni na 22,4 miliardy eurow rozrostł. To je plus 15,9 procentow přirunujo z lětom do toho. Najsylniši bě rozrost w bydlenjotwar­stwje (plus 29,3 procenty) a w industrijnym twarstwje (plus 26,7 procentow). Zjawne nadawki wostachu pak na niwowje lěta 2024.

To a tamne (05.03.26)

štwórtk, 05. měrca 2026 spisane wot:

Wosebje zastarske nastajenje napřećo žonam jewi so mjez mužemi w tak mjenowanej „generaciji Z“. Tole je wuslědk woprašowanja slědźenskeho instituta ­Ipsos: Młodźi ludźo, kotřiž su mjez 1997 a 2012 narodźeni, pěstuja tradicionalne rozdźělenje rólow mjez splahomaj. Třećina mužow generacije Z je měnjenja, zo ma žona muža stajnje posłuchać.

Bjez konkretneho wuslědka su dale přepytowanja policije w padźe rubježnistwa we wotnožce nalutowarnje w Gelsen­kirchenje loni kónc decembra. Tuchwilu přesłyšuja wjace hač 3 100 wobsedźerjow kašćikow, kiž bu wurubjenych. Ludźo mějachu chowachu tam wjele pjenjez kaž tež debjenki a ryzy złoto. Njejasne zdobom je, kak móžachu rubježnicy ­wjacore hodźiny z hoberskim točenskim nastrojom dźěłać, bjez toho zo by to ­někomu napadnyło.

Iran swoje łódźe cofnył

wutora, 03. měrca 2026 spisane wot:

Washington (dpa/SN). Iranske nawodnistwo nima po informacijach wójska USA hižo žane wójnske łódźe w Omanskim zaliwje. Před dnjemi běchu hišće jědnaće iranskich łódźow zličili, za region zamołwity komando USA zdźěla. „Iranski režim je mjezynarodne łódźnistwo wjele lět šikaněrował a nadpadował. Tute časy su nimo.“ Marina USA chcyła wobchad łódźow zaso zmóžnić. Mórska dróha Hormus je přewšo wažny zwisk mjez Omanskim a Persiskim zaliwom.

Woprašowanje wozjewjene

Washington (dpa/SN). Nahrawanja woprašowanja bywšeho prezidenta USA Billa Clintona a toho mandźelskeje Hillary w naležnosći seksualneho złóstnika ­Jeffreyja Epsteina su wozjewjene. Parlament USA je wideopaski do interneta stajił. Z woprašowanjom chcyše kontrolny wuběrk Domu reprezentantow dotal njesłyšany skandal dale wujasnić. Wobaj twjerdźeštaj, zo njeběchu jimaj złóstnistwa Epsteina znate.

Castory smědźa dale jězdźić

W podzemskich garažach su tući wobydlerjow israelskeje metropole Tel Aviva wućek namakali. Po wudyrjenju wójny iranske ­rakety a truty stajnje zaso israelske města docpěwaja. Rakety wotwobarace systemy Israela njemóža wšitke lětace objekty ­wotpopadnyć. W Israelu je dotal znajmjeńša dźesać ludźi žiwjenje přisadźiło. Foto: dpa/Aded Balilty

Rubio zakituje postupowanje USA

wutora, 03. měrca 2026 spisane wot:

Washington/Teheran (dpa/SN). Wonkowny minister USA Marco Rubio je wojerske nadpady swojeho kraja na Iran ­jako aktiwne naprawy swójskeho škita zakitował. „Bjezposrědni strach wob­steješe w tym, zo wědźachmy, zo so Iran w padźe nadpada hnydom přećiwo nam wobroći. Z toho smy wuchadźeli“, rjekny Rubio žurnalistam. Zo chce Israel Teheran nadpadnyć, su USA wědźeli. Tuž su so rozsudźili, „prewentiwnje“ přećiwo Iranej postupować. Po tutym puću su USA wjetšim škodam zadźěwali.

Israelske wojerske lětadła su dźensa twarjenje iranskeho statneho sćelaka nadpadnyli. Sćelak pak najebać to dale dźěła. Swědkojo rozprawjeja wo wjacorych detonacijach.

Šef AfD kritizuje nadpady na Iran

wutora, 03. měrca 2026 spisane wot:
Berlin (dpa/SN). Předsyda AfD Tino Chrupalla je nadpady USA a Israela na Iran kritizował. „Njewitam raketowe nadpady, wšojedne na kotry kraj a wot koho přińdu. Njemóžeš witać, zo ciwilistow morja. To móžeš jenož zasudźić“, rjekny Chrupalla dźensa rano w sćelaku RTL. Wón so hladajo na wobrazy w medijach praša, hač tole tež za Israel derje wuńdźe a hač je wójna w zmysle Němskeje a Europy. Chrupallu běchu so wuprajenjow wonkopolitiskeho rěčnika AfD Markusa Frohnmaiera dla prašeli, kotryž bě „chirurgisku dokładnosć“ raketow USA přećiwo iranskemu nawodnistwu chwalił. Předsyda AfD Chrupalla tež prezidenta USA Donalda Trumpa kritizowaše: „Tole dyrbi wón swojim wolerjam rozkłasć.“

Wadephul turistow dla optimistiski

wutora, 03. měrca 2026 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Někotři z němskich turistow, kiž na Bliskim wuchodźe přebywaja, smědźa so bórzomneho nawróta do domizny nadźijeć. „Sym dobreje mysle, zo so to poněčim poradźi“, rjekny wonkowny minister Johann Wadephul (CDU) w sćelaku ZDF. Zwjazkowe knježerstwo je we wuskim zwisku z pućowanskimi ­předewzaćemi. Wonkowne ministerstwo tuchwilu transport chorych, dźěći a samodruhich z konfliktneje kónčiny při­hotuje. K tomu chcedźa lětadła do Sawdi-Arabskeje a do Omana pósłać.

Politikarjo Lěwicy a Zelenych zadźerženje zwjazkoweho knježerstwa kritizuja. „Hakle tři dny po wudyrjenju wójny připowědźić, někotre potrjechene skupiny z kónčiny ewakuować chcyć, njedosaha“, rjekny politikarka Zelenych Luise Amtsberg nowinarjam w Berlinje.

„Eskalacija na Bliskim wuchodźe bě wotwidźeć. Zo skutkuje zwjazkowe knježerstwo w tymle strašnym połoženju njepřihotowane a přežadane, je wostrózbjace“, rjekny wonkownopolitiska rěčnica Lěwicy Cansu Özdemir.

„Waš dowol, naša martra“

wutora, 03. měrca 2026 spisane wot:

Protesty přećiwo turistam w Španiskej mjeztym třeće lěto pokročuja

Granada (SN/LuNo). Ze spěšnje schnyjacym lěpkom su we wobłuku akcije přećiwo nawalej turistow w španiskim měsće Granada w běhu jeničkeje nocy minjeny štwórtk, 26. februara, wokoło 500 klučowych kašćikow zalěpili. W nich chowaja přenajerjo słužby Airbnb kluče bydlenjow, kotrež wopytowarjam města za nóclěh přewostajeja. Pozdźišo skućićeljo na tute klučowe kašćiki hišće nalěpki ­zlěpichu, na kotrymž rěka: Přećiwo wikowanju z bydlenjemi.

K tutej sabotaži w centrumje stareho a turistisce popularneho města so dźeń pozdźišo dźěłarniski zwjazk Bydlenska unija Granady oficialnje wupraji: „To je naša ofensiwa přećiwo přeměnjenju by­dlenskeje situacije w měsće.“ Wobydlerjo Granady so hórša, zo přenajeće bydlenjow turistam raznje přiběra, zo starych susodow spěšnje wusydluja a zo oficialne předpisy za wobmjezowanje turizma njedosahaja.

Turisća a terorisća

wutora, 03. měrca 2026 spisane wot:
Rěčnica zwjazka turistiskich předewzaćow Němskeje je dźesaći tysacy dowolnikarjow mjez druhim w Dubaju, kotřiž wójny na Bliskim wuchodźe dla hišće ­domoj lećeć njemóža, tróštować spytała: Dajće sej słónco na přibrjoze lubić, wšako maće hišće wjac chwile za to. Cynisce ­móhli přidać: Doniž tam iranski trut abo raketa „islamskeje republiki“ njezadyri. Dubaj je po njewotwisnej encyklopediji Wikipediji zlě wuwołany wućek bosow drogowych kartelow, koruptnych politikarjow, ruskich oligarchow a mjeztym centrum „čisćenja pjenjez“ z ilegalnych dobytkow mjezynarodneje kriminality – „to zmóžnja monarchistiska diktatura swójby Maktoum.“ Tuchwilu rěči so wjele wo „prawje ludow“, štož je faktisce prawo statow a z tym tež teroristiskich tyranow kaž knježićelow Irana, kiž swój lud morja, hdyž za to demonstruje, zo maja žony samsne prawa so drasćić kaž mužojo. Wo turizmje, kiž njeprawdu faktisce podpěra, přemało rěčimy. Marcel Brauman

W tworni Tesle wola zawodnu radu

wutora, 03. měrca 2026 spisane wot:

Grünheide (dpa/SN). W chětro napjatej situaciji su w jeničkej tworni awtotwarca Tesla w Grünheide južnje Berlina wólby zawodneje rady zahajili. Hižo dołho trajacy konflikt mjez dźěłarnistwom IG metal a předewzaćom bě so minjeny čas dale přiwótřił. Na fasadźe zawoda je nawodnistwo hoberski transparent připrawić dało, na kotrymž je napisane: Progress, Innovation, Success. Our Future. (Postup. Inowacija. Wuspěch. Naš přichod.) Wjednistwo koncerna zwjazuje wuslědk wólbow zawodneje rady z přichodom twornje na tutym městnje. Něhdźe 11 000 přistajenych ma hač do jutřišeho składnosć, zastupnistwo swojich zajimow wolić. Cyłkownje jim jědnaće lisćinow předleži. Wo hłosy dźěławych prócujetej so mjez druhim „IG metal Tesla Workers“ wokoło Laury Arndt a skupina „Giga United“ z amtěrowacej nawodnicu zawodneje rady Michaelu Schmitz na čole.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025