To a tamne (18.02.26)

srjeda, 18. februara 2026 spisane wot:

Muža ze sydom a poł kilogramom šokolady we wačoku je zwjazkowa policija na hłownym dwórnišću Kamjenicy lepiła. Po informacijach policije měješe muž dohromady 24 taflow šokolady při sebi. Jako zastojnicy jeho personalije kontrolowachu, zwěsćichu, zo jeho hižo padustwa dla pytaja. Dokelž muž ani za słódkosće ani za tři pakćiki cigaretow w toši dopokaz nakupa njeměješe, mužej nětko dalše padustwo wumjetuja.

Runje tak kaž křesćenjo zahaja tež muslimojo dźensa čas posćenja. Započatk jich póstneho měsaca ramadana padnje lětsa na nóc mjez dźensnišej srjedu a jutřišim štwórtkom. Dźensa, popjelnu srjedu, zahaji so tohorunja 40 dnjow trajacy póstny čas do jutrow. Ramadan traje dokładnje měsac. W Němskej zahaja jón oficialnje jutře, w mnohich arabskich krajach pak hižo dźensa.

Na mjeńšiny njezabyć!

wutora, 17. februara 2026 spisane wot:

Cortina d’Ampezzo (SN/JFK/MiR). Wot 6. hač do 22. februara wotměwaja so w Mailandźe a w Cortinje d’Ampezzo na sewjeru Italskeje 25. zymske olympiske hry. Něhdźe 2 900 sportowčow a sportowcow so tam wubědźuje. Cortina d’Ampezzo leži wosrjedź domizny mjeńšiny Ladinow, dalše olympiske wubědźowanišća su w bliskosći. Zwjazk Ladinow poskićuje we wobłuku hrow wjacore přewodźace aktiwity. Tak su mjez druhim mini-słownički ze sportowej terminologiju w ladinšćinje z přełožkom do wjacorych rěčow přihotowali. Dale wudawaja informaciski material wo Ladinskej za mjezynarodny publikum. Z lokalnymi akcijemi skedźbnjeja hosći na ladinsku woprawdźitosć. Zakład za to su nazhonjenja ze 7. zymskich olympiskich hrow, kiž běchu so 1956 na samsnym městnje wotměli. Tutón podawk měješe skerje negatiwne wuskutki na ladinšćinu.

Za pěškow najmjenje wudali

wutora, 17. februara 2026 spisane wot:

Drježdźany (dpa/SN). Sakski krajny zarjad za dróhotwar a wobchad (LASuV) je přehladku loni spěchowanych projektow za wutwar a polěpšenje kolesowarskich šćežkow a chódnikow kaž tež zjawneho bliskowobchada wozjewił. Dohromady su 213 milionow eurow wudali. Regionalnje pak su srědki jara rozdźělnje zasadźowali. Ze 24 projektami je město Lipsk najbóle ze spěchowanja profitowało. Budyski wo­krjes je z 18 spěchowanymi projektami na druhim městnje. Mjez druhim su z pomocu srědkow 12 elektriskich busow ­kupili a sydom bjezbarjernych busowych zastanišćow na- a přetwarili.

185,8 milionow eurow – najwjetši dźěl spěchowanskich pjenjez – je zarjad za modernizowanje bliskowobchada wudał. Do infrastruktury za kolesowarjow a pěškow je jenož 27,3 miliony eurow in­westował. Jedyn z dohromady dźesać spěchowanych projektow w tutym wobłuku je nowa kolesowanska šćežka mjez Wulkim Šunowom a Jonsdorfom w Zhorjelskim wokrjesu. Mjez jeničce třomi spěchowanymi projektami za pěškow je ponowjenje a wutwar chódnika podłu zwjazkoweje dróhi B6 w Bukecach.

Wopyta městno eksplozije

wutora, 17. februara 2026 spisane wot:

Beirut (dpa/SN). Zwjazkowy prezident Frank-Walter Steinmeier přebywa tuchwilu w Libanonje. Dźensa, druhi dźeń swojeho wopyta, poda so wón do přistawa stolicy, hdźež bě w lěće 2020 žałostna eksplozija wulke škody zawiniła. Tehdy bě wjace hač 220 ludźi swoje žiwjenje přisadźiło, tysacy buchu zranjeni. Zhromadnje ze swojej žonu Elke Büdenbender chce Steinmeier tam kwětki połožić. Jeho přichodny cil je stolica Jordaniskeje, Amman.

Prócowanja lěpje koordinować

Kopenhagen (dpa/SN). Po ekspertizy slědźerjow klimy dyrbi so Europska unija nuznje lěpje na rizika přihotować, kiž su sćěh změny klimy. Wosebje měli prócowanja lěpje koordinować, europska wědomostna přirada za změnu klimy w rozprawje napomina. „Hižo dźensa zawinuja ekstremne wuskutki wjedra a klimy wulke straty po wšej Europje“, rjekny němski předsyda přirady Ottmar Edenhofer. Dźesatki tysacow dočasnych smjertnych padow su jedyn tajki sćěh.

Simson kontra AfD

Kanadske wójsko tuchwilu testuje, hač je kmane swoju arktisku mjezu zakitować. Za to su operaciju „Nanook-Nunalivut“ zahajili. Zwučowanje přewjeduja kóžde lěto. Tež čłonojo 41. brigady, kotřiž su z čłonom Task force Grizzly, so na zwučowanju wobdźěleja. Jich drasta a wuhotowanje wotpowědujetej wězo wuměnjenjam zasněženeho terena. Foto: dpa/pa/Reuters/Carlos Osorio

Nawrocki za atomowe brónje

wutora, 17. februara 2026 spisane wot:

Waršawa (dpa/SN). Pólski prezident Karol Nawrocki je měnjenja, zo Ruska jeho kraj wohrožuje a je so tuž za swójski program atomowych brónjow wuprajił. „Puć k pólskemu potencialej atomow je – při wšěm respekće za mjezynarodne prawidła – puć, po kotrymž měli kročić“, rjekny prawicarsko-konserwatiwny nawoda stata telewizijnemu sćelakej PolsatNews. W Pólskej je prezident najwyši rozkazowar wójska. Pólska je kraj z direktnej mjezu k wobrónjenemu konfliktej, Nawrocki hladajo na wójnu w Ukrainje podšmórny. „Wěmy, kak agresiwna a imperialna ruska pozicija napřećo Pólskej je.“ Tohodla chce wěstotu kraja z pomocu programa atomowych brónjow polěpšić. Hdy chcedźa z tym započeć, pak wón nětko hišće prajić njemóže. Na prašenje moderatora, hač so Nawrocki reakcije Ruskeje na tutón rozsud njeboji, rjekny wón: „Ruska móže na wšo agresiwnje reagować.“

Druhe koło rozmołwow zahajili

wutora, 17. februara 2026 spisane wot:
Genf/ Teheran (dpa/SN). Najebać wulku mjezsobnu njedowěru zahaja USA a Iran druhe koło jednanjow mjez druhim wo atomowym programje Irana. Delegaciji wobeju statow chcetej dźensa swoje rozmołwy pod nawodom Omana jako posrědkowarja dale wjesć. Indirektne rozmołwy mjez wonkownym ministrom Irana Abbasom Araghtschijom a wosebitym pósłancom USA Stevom Wittkofom wotměja so po informacijach iraniskich medijow w pósłanstwje Omana. Prezident USA Donald Trump rjekny medijam, zo budźe indirektnje na jednanjach wobdźěleny. Jedyn z cilow knježerstwa USA je tomu zadźěwać, zo wjednistwo w Teheranje atomowe brónje do swojeje horšće dóstanje. Knježerstwo Irana je zwólniwe nuklearny program wobmjezować, žada pak sej za to cofnjenje krutych hospodarskich sankcijow. Rozmołwy konterkarěruje pozadk wojerskeho hroženja ze stron USA. Po tym zo bě statny aparat Irana spočatk lěta masowe protesty surowje pobić dał, su USA swoju wojersku prezencu zesylnili.

Podlěša pomjezne kontrole

wutora, 17. februara 2026 spisane wot:

Zeleni w Sakskej rozsud nutřkowneho ministra kritizuja

Berlin/ Zhorjelc (dpa/SN). Rozsud zwjazkoweho nutřkowneho ministra Alexandera Dobrindta (CSU), z kontrolemi na němskich mjezach pokročować, Zeleni w Sakskej kritizuja. „Z tym wopruje zwjazkowe knježerstwo swobodu za swoju retoriku wěstoty a přidatnje zwjazkowu policiju přežaduje“, zapósłanča Europskeho parlamenta Anna Cavazzini z Kamjenicy w zdźělence wopodstatni. „Komisija EU měła so skónčnje jasnje přećiwo tutomu systematiskemu přeń­dźenju europskeho prawa wuprajić“, wona rozkładujo doda.

Cavazzini kontrole jako wobćežowanje za dojězdźowarjow a zawody w pomjeznym regionje kritizuje. Mjez Zhorjelcom a Zgorzelecom ludźo tole wšědnje pytnu. Zapósłanča so ze skóržbu muža z regiona solidarizuje, kotryž so před zarjadniskim sudnistwom w Drježdźanach přećiwo kontrolam wobara. Wón ma wjackróć podlěšene kontrole za wopačne a njezakonske, praja Zeleni. Cavazzini mjenuje skóržbu wažny krok, „zo bychmy prawa wobydlerjow zakitowali.“

Serbsce rěčeć a kubłać

wutora, 17. februara 2026 spisane wot:
Zwrěšća někotre iniciatiwy hižo wote wšeho spočatka? To so tuchwilu prašam, hdyž myslu na poskitki za serbske a serbšćinu wuknjace dźěći, kotrež chcedźa w lěćnych prózdninach dyrdomdejski čas dožiwić. Budyska župa „Jan Arnošt Smoler“ a nakrajny šulski dom w Budyšinje matej wotpohlad, w Połpicy nad Sprjewju serbski camp wuhotować. Biskopičanska Syć za dźěći a młodźinu chce hižo zakótwjene serbske wobsahi na campomaj w Němskich Pazlicach rozšěrić. Kajkej to dobrej předewzaći! Hač pak so zwoprawdźić hodźitej? Zarjadowarjo pytaja za ludźimi, kiž bychu z wobdźělnikami serbsce rěčeli a jich prózdninski přebytk z dožiwjenjemi pjelnili. Tajkich pak aktualnje dosć njeje. Pobrachowaceho personala dla je Serbske šulske towarstwo hižo raz prózdninske lěhwo wotprajić dyrbjało. A Rěčny centrum WITAJ pyta socialneju dźěłaćerjow, kotrejuž móhł přistajić. Što činić, hdyž drje poskitki mamy, maćernorěčnych kubłarjow pak nic? Nadźiju njezhubić a přeco zaso wabić! Milenka Rječcyna

To a tamne (17.02.26)

wutora, 17. februara 2026 spisane wot:

Blisko Lipska su paduši wjacore dźesatki kilogramow pyšneho kobołka pokradnyli. Kónc tydźenja je policija štyrjoch podhladnych w sewjeru a juhu města lepiła. Jónu běchu woni 40 kilogramow, druhi raz 44 kilogramow dulow wuryli. Pokradnjene rostliny je policija namakała. 24- do 42lětnym nětko přemysłowe padustwo a přeńdźenje přećiwo zwjazkowemu zakonjej wo škiće přirody wumjetuja.

Po tym zo bě mjedwjedźica hajnika w Słowakskej zraniła, jeho syn zwěrjo zatřěli. Po podawku su tři młodźata mjedwjedźicy našli, tuž so zjawnosć kraja wo jich přichod starosćeše. Statny sekretar za škit wobswěta Filip Kuffa na facebooku wo njezbožu blisko wsy Hrboltova rozprawješe. Mjedwjedźatka su mjeztym do zwěrjenca města Bojnice dowjezli, dokelž same w dźiwiznje přežiwić njemóža.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025