Prošu lěpše produkty!

wutora, 16. decembera 2025 spisane wot:
Poslednje awto w Drježdźanach, poslednja tramwajka w Zhorjelcu – kónc doby, kotraž měješe w regionje swój wjeršk we wobrazu lěta 1999: Ministerski prezident Biedenkopf, zwjazkowy kancler Schröder a šef VW Piëch połožichu zakładny kamjeń za škleńčanu manufakturu w sakskej stolicy. Zastupjer dawkipłaćerjow, kotřiž su 40 procentow twara financowali, pak te­hdy pobrachowaše. Tule spočatnje produkowany luksuriozny Phaeton móžeše sej lědma něchtó z ludu popřeć. Biedenkopf a Piëch staj dawno zemrěłoj, Schröder je politiske šerjenje na carskim dworje Putina, Phaeton poskićuja mjeztym jako oldtimer, hdyž chceš pjenjezy za ćěriwo brojić. Naslědny model eksistuje jenož w Chinje. Město tramwajkow budu w Zhorjelcu tanki za wójsko produkować, štož sčini z města, kotrež je Druhu swětowu wójnu bjez wulkich škodow přetrało, w padźe eskalacije konfliktow potencielny cil nadpadow. Trjebamy lěpše ideje za načasnu industrijnu politiku. Marcel Brauman

Jastwo skónčnje dotwarić!

wutora, 16. decembera 2025 spisane wot:

Šwikawa (dpa/SN). Za wot twarskich problemow zlemjeny nowotwar jastwa w Šwikawje pyta kraj Sakska tak mjenowaneho totalneho předewzaćela, kotryž móhł twar dokónčić. Při tym ležitej planowanje a zwoprawdźenje twarskich předewzaćow w samsnej ruce. Wotpowědne wupisanje su mjeztym po wšej Europje wozjewili. Twarske nadawki přepodadźa w dwěmaj wotrězkomaj, kaž statny zawod za imobilije a twarski management informuje. Spočatnje móža so zajimowane twarske firmy přizjewić. W druhim kroku wotměja so wjacore wuradźowanja hač k poslednim poskitkam firmow. Najpozdźišo w 1. kwartalu 2027 chcedźa nadawki přepodać.

Nowe jastwo z městnom za 820 jatych je zhromadny projekt krajow Sakska a Durinska. Twarske dźěła pak wotpočuja, po tym zo běchu tam wulke twarske njedostatki zwěsćili. Na to bě so statny zawod z dotalnym generalnym planowarjom zwadźił. Wotpowědnje nowemu časowemu planej ma so twar hač do lěta 2029 wotzamknyć a jastwo spočatk 2030 wotewrěć. Twarske kóšty su wot planowanych 150 na mjeztym 500 milionow eurow rozrostli.

To a tamne (16.12.25)

wutora, 16. decembera 2025 spisane wot:

Swoboda měnjenja je so minjene lěta po rozprawje kulturneje organizacije UNESCO po wšěm swěće widźomnje pomjeńšiła. Wotpowědny indeks (Freedom of Expression Index) je mjez 2012 a 2024 wo dźesać procentow woteběrał. Tajki razny spad su dotal jenož w njezwučenych časach wobkedźbowali, w Prěnjej a do Druheje swětoweje wójny abo w času zymneje wójny. Wosebje raznje je so situacija po 2020 pohubjeńšiła.

Lisćina wobdźělnikow ESC, hudźbneho wubědźowanja Eurovision Song Contest 2026 we Wienje je zestajana. Cyłkownje 35 sćelakow z runje telko krajow so wobdźěli, Europska rozhłosowa unija zdźěla. Tež Israel budźe pódla. Israela dla je pjeć krajow wotprajiło. Rumunska, Bołharska a Moldawiska so po wjacorych lětach zaso wobdźěla. Finale budźe klětu 16. meje. Lětsa bě 37 krajow w Baselu wo hłosy wojowało.

Za zbóžnoprajenje bamža

póndźela, 15. decembera 2025 spisane wot:

Mnichow (B/SN). Arcybiskop Gänswein, něhdyši priwatny sekretar bamža, so jara na bórzomne zahajenje procesa za zbóžnoprajenje Benedikta XVI. (2005–2013) nadźija, kaž to telewiziji K-TV rjekny. Klučowe słowo bamža bě „wjeselo“, dokelž bě wěra jeho žórło wjesela. Tohodla mjenuje Gänswein Benedikta XVI. „teologu wjesela“ a potwjerdźa wuznam jeho kontinuity we wěrje.

Přećiwo wupokazanju z USA

Baton Rouge (B/SN). Dalši ameriski biskop Michael Duca je njedźelnu winowatosć wopyta kemšow zběhnył, dokelž so wukrajni křesćenjo namócneho wupokazanja z USA boja. Ameriska biskopska konferenca je so njedawno nimale jednohłósnje přećiwo migraciskej politice prezidenta Donalda Trumpa a „za škit wot Boha spožčeneje čłowječeje dostojnosće wšěch ćěkancow a wšěch nabožinow“ wuprajiła.

Dekoracija wažniša hač cyrkej

Azyl běłoruskimaj aktiwistomaj

póndźela, 15. decembera 2025 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Politikarka běłoruskeje opozicije Maria Kolešnikowa a bywši kandidat za zastojnstwo prezidenta Viktor Babariko dóstanjetaj politiski azyl w Němskej. Tole je nutřkowny minister Alexander Dobrindt (CSU) připowědźił. Němska chce běłoruske demokratiske hibanje dale sylnić, byrnjež tole wokomiknje jenož we wukraju móžno było, Dobrindt rjekny. Běłoruski mócnar Alexander Lukašenko je sobotu na ćišć USA cyłkownje 123 politiskich jatych pušćił.

Němski sćelak njewitany

Moskwa (dpa/SN). Ruska je němski sćelak za wukraj Deutsche Welle (DW) jako „njewitanu organizaciju“ zastopnjowała. Generalne state rěčnistwo je po doporučenju Statneje dumy němski medij jako „aktiwista njepřećelskeje antiruskeje propagandy“ deklarowało. Ruska sćelak hižo dlěši čas kritiskeho rozprawnistwa dla wobkedźbuje. W februaru 2022 běchu dźěło DW w Ruskej zakazali. Mjeztym je sćelak jako „wukrajny agent“ zastopnjowany, dokelž jón wukraj financuje.

Wudawaćel nowiny zasudźeny

Ratarjo protestuja ze swojimi traktorami před centralu wikowarja žiwidłow Lidl w badensko-württembergskim Bad Wimpfenje. Po wšej Němskeje su ratarjo dźensa z akcijemi niske płaćizny mloka a mlokowych wudźěłkow šwikali, mjez druhim w sakskim Radeburgu. Njedawno je Lidl kusk butry za 99 centow předawał, štož je ratarjam na škodu. Foto: dpa/Marijan Murat

Čěska Ukrainu njefinancuje

póndźela, 15. decembera 2025 spisane wot:
Praha (dpa/SN). Čěska nochce so na móžnym financnym planje EU na dobro Ukrainy wobdźělić. Tole je nowy ministerski prezident Andrej Babiš předwčerawšim, sobotu, we widejowym posel­stwje hladajo na štwórtk planowane wjerškowe zetkanje EU wujasnił. Tež wobdźělenje Čěskeje na kreditnych garantijach EU za wot Ruskeje nadpadnjeny kraj nowy premier w Praze cyle jasnje wotpokazuje. Babiš bě ze swojej liberalno-populistiskej stronu ANO wólby parlamenta w oktobru dobył. Dźensa chcyše wón jako premier ze swojim knježerstwom dźěłać započeć. Jako tajki wón Čěsku na wjeršku EU zastupuje. Tam pytaja nawodźa čłonskich krajow EU za pućemi, kak móhła EU Ukrainu přichodne lěta financować.

Spahn zakituje dźěło korony dla

póndźela, 15. decembera 2025 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Bywši zwjazkowy minister za strowotnistwo Jens Spahn (CDU) swoje postupowanje při wobstaranju škitnych nahubnikow za čas koronapandemije zakituje. Předsyda frakcije CDU/CSU w zwjazkowym sejmje je drje w rańšim magacinje sćelaka ARD přiznał, zo su swój čas přewjele srědkow za desinfek­ciju, šćěpiwa, nahubnikow a nastrojow za dychanje wobstarali. „Ale chcychmy na wšitko přihotowani być, štóž móhło snano hišće přińć. Spočatnje mějachmy wšeho přemało a na kóncu wšeho přewjele – lěpje hač nawopak.“

Spahn měješe dźensa popołdnju na prašenja enquetoweje komisije zwjazkoweho sejma za předźěłanje koronapandemije wotmołwjeć.

Delegacija USA w Berlinje spokojom

póndźela, 15. decembera 2025 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Delegacija USA je so po rozmołwach w Berlinje wo móžnym přiměrje mjez Ukrainu a Ruskej pozitiwnje wuprajiła. W rozmołwach su wulke kročele doprědka zmištrowali, rěka w hódnoćenju wuradźowanjow, w kotrychž wurjadny pósłanc USA Steve Witkoff delegaciju USA nawjedowaše.

Witkoff zdobom potwjerdźi, zo z wuradźowanjemi dźensa pokročuja. Wčera běchu 20 dypkow wopřijacy měrowy plan, hospodarske prašenja a dalše temy intensiwnje wobjednali. Zetkanje w Berlinje z ukrainskim prezidentom Wolo­dymyrom Zelenskyjm a delegacijomaj USA a Ukrainy traješe dlěje hač pjeć hodźinow.

Wo kotrych namjetach so při roz­mołwach konkretnje dorozumichu, njeje dotal znate. Dźensa popołdnju wočakowachu zwjazkoweho kanclera Friedricha Merza (CDU) a ukrainskeho prezidenta Zelenskeho k němsko-ukrainskim hospodarskim rozmołwam. Wječor prosy Merz europskich statnych a knježerstwowych šefow do kanclerskeho zarjada.

Nan a syn 15 ludźi zatřěliłoj

póndźela, 15. decembera 2025 spisane wot:

Krawny nadpad na židowski swjedźeń w Awstralskej

Sydney (dpa/SN). Po zahubnym nadpadźe na židowski swjedźeń w Sydneyju z 15 mortwymi chce awstralske knježerstwo zakonje wo brónjach přiwótřić. Premierminister Anthony Albanese připowědźi, zo měło so mnóstwo brónjow wobmjezować a wobstejace licency za brónje přepruwować. Runočasnje awstralskemu knježerstwu wumjetuja, zo dosć přećiwo antisemitizmej nječini. Wčerawši nadpad je w Awstralskej wulke zludanje zbudźił. To bě najhórši wobrónjeny atentat w kraju po něhdźe 30 lětach.

Policija je wobeju nadpadnikow jako nana a syna identifikowała. 50lětneho nana zastojnicy na městnje atentata zatřělichu. Jeho 24lětneho syna pak zajachu. Wón leži ćežko zranjeny w chorowni. Nan bě čłon hońtwjerskeho towarstwa, čehoždla smědźeše wulke třělby wobsedźeć.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025