Merz: Přinoški klětu stabilne

wutora, 09. decembera 2025 spisane wot:

Niederkassel (dpa/SN). Zwjazkowy kancler Friedrich Merz (CDU) z toho wu­chadźa, zo wostanu přinoški ludźi za ­zakonske chorobne kasy klětu stabilne. „Chcemy tomu zadźěwać, zo přinoški stupaja“, rjekny wón we wusyłanju ARD „Arena“ a doda, zo je to „wurazny zaměr knježerstwa“.

Ministerka za strowotnistwo Nina Warken (CDU) bě lutowanski paket dweju miliardow eurow wosebje za chorownje zdźěłała. Zwjazkowa rada pak je plan ­zadźeržała a jón posrědkowanskemu wuběrkej přepodała. Zwjazkowe kraje, kiž su za planowanje chorownjow zamołwite, žadaja sej wot zwjazkoweho knježerstwa jasne přilubjenje, zo je skrótšenje popłatkow za chorownje jónkrótne a zo so přichodne lěta hižo njewospjetuje. Nětko čas tłóči: Ma-li zakoń wot 1. januara płaćiwy być, dyrbja so wobdźěleni spěšnje dojednać, wšako ma jón tež hišće zwjazkowy sejm schwalić.

Nawoda chorobneje kasy technikarjow Jens Baas z tym liči, zo přinoški ­klětu stupaja. „To je realistiske.“

Žadyn kraj na dobro Ruskeje

wutora, 09. decembera 2025 spisane wot:

Wuradźuja wo předźěłanym měrowym planje za skónčenje wójny w Ukrainje

London (dpa/SN). Předźěłanu wersiju měroweho plana USA za skónčenje wójny w Ukrainje su po informacijach statneho nawodnistwa w Kijewje dźensa we Washingtonje přepodać chcyli. Wot knježerstwa USA zdźěłany měrowy plan su wot 28 na 20 dypkow skrótšili, prezident Wolodymyr Zelenskyj ukrainskim žur­nalistam zdźěli. „Ukrainje napřećo njepřećelsce zmyslene pozicije smy wu­šmórnyli“, wón rjekny.

Zo Ukraina Ruskej kónčiny swojeho kraja přewostaji – štož je wosebje łoskoćiwy dypk w rozmołwach wo móžnym měrowym rozrisanju – Zelenskyj dale raznje wotpokazuje. „Nimamy po zakonju žane prawo k tomu, tež po ludowym prawje nic“, jeho agentura Interfax cituje. Ruska porno tomu dale na tym wobstawa, sej kónčiny na wuchodźe Ukrainy přiswojić.

Chaos jako system

wutora, 09. decembera 2025 spisane wot:

System AfD skutkuje. Na wobsahowej ­runinje drje hišće njeje cyle tak efektiwny, ale tola wón skutkuje. Na posedźenju wokrjesneho sejmika bě tole jasnje widźeć. System AfD – to je wosebje chaos a to je podrywanje demokratiskich a parlamentariskich wašnjow. Dokelž so předsydka frakcije AfD boješe, zo móhł něchtó z jeje rjadow za noweho społnomócnje­neho za integraciju hłosować, sej wona hnydom tajne wothłosowanje žadaše. Hač je tole prawnisce docyła dowolene, to wčera nichtó njewědźeše. A hišće něšto je zajimawe: Krajny rada Witschas je na­mjetam z praweho boka napřećo wjele wotewrjeniši hač tym z lěweho. To njezadźiwa, wšako je wón w zašłosći husto dosć dopokazał, zo je jeho politiski program jeničce kurs mjezsobneho hacanja z populistami a ekstremistami. Wón měł jenož kedźbować, zo jemu wokrjesni ­radźićeljo demokratiskich frakcijow pod ­tutej premisu swoju podpěru njezapraja.

Maximilian Gruber

Lětuši wosušk 2 100 kg wažił

wutora, 09. decembera 2025 spisane wot:
Znowa bě wón wjeršk lětušeho adwenta w sakskej krajneje stolicy a měješe nimo ­toho hišće swój 30. jubilej: Drježdźanski wosuškowy swjedźeń. Za 65 000 turistow, měšćanow a wobdźělnikow swjedźenskeho přećaha po nutřkownym měsće bě ­wotkryće hoberskeho wosuška před Kulturnym palastom předwčerawšim, njedźelu, podawk, kotryž nochcychu skomdźić. Lětuši wosušk bě 2 100 kilogramow ćežki, 2,81 metrow dołhi, 1,42 metrow šěroki a 92 centimetrow wysoki. Rozdźělili su jón do 3 300 kuskow po 500 gramach, kotrež za dźesać eurow předawachu. Po dwěmaj ­hodźinomaj bě pječwo rozpředate. Foto: Jürgen Männel

Wjace plajtoww Sakskej

wutora, 09. decembera 2025 spisane wot:

Drježdźany (dpa/SN). Ličba zawodowych insolwencow w Sakskej je po posudku hospodarskeje informaciskeje słužby Creditreform tež lětsa zaso stupała. Wot 10 000 předewzaćow je lětsa prawdźepodobnje 72 wot insolwency potrjechenych. Loni bě jich 66, kaž z přehladki ­krajow wuchadźa. Sakska je z tym pod němskim přerězkom. Po wšej Němskej wěšći Creditreform za lěto 2025 na 10 000 firmow 76 insolwencow. Loni bě jich 71. Ličby we wšitkich zwjazkowych krajach stupaja. Wosebje wysoka je w kwota w Berlinje (130). Najmjenje plajtow je porno tomu w Durinskej (48).

Lěta 2021 bě po wšej Němskej na 10 000 firmow 47 insolwentnych. „Trajacy rozrost jasnje pokazuje, zo kriza mjeztym cyły spektrum němskeho hospodarstwa zapřija a zo jeje dla dźeń a wjace přede­wzaćow pod ćišćom steji“, fachowcy hospodarskeje informaciskeje słužby pisaja.

K najwjetšim płaćenja njekmanym předewzaćam w Sakskej słušatej Rudnohórska chorownja w Annabergu-Buchholzu z 2 500 přistajenymi a twarc so­larnych modulow Meyer Burger ze 600 potrjechenymi dźěłaćerjemi.

To a tamne (09.12.25)

wutora, 09. decembera 2025 spisane wot:

Njeluba překwapjenka na swjedźenju swjateho Mikławša w braniborskim Wikowje (Elsterwerda): Wobsedźer bydlenja dyrbješe sobotu wječor zwěsćić, zo su njeznaći z jeho bydlenja myjadło a cyłu kupansku wanju pokradnyli. Paduši běchu při tym durje bydlenja chětro wobškodźili a tež dalše wěcy pokradnyli. Što z myjadłom a wanju chcedźa, policija nětko přepytuje.

Na wšěch 130 hodownych štomow ­su paduši z mobilneho předawanišća w Choćebuzu pokradnyli. Sobudźěłaćerjo njeskutk wčera rano zwěsćichu a policiju informowachu. Prawdźepodobnje běchu so paduši kónc tydźenja do pře­dawanišća zadobyli. Policija njeskutk přepytuje. Cyłkownu hódnotu rubizny trochuja na wjace hač 4 000 eurow. Kriminalna policija tuka, zo spytaja paduši hodowne štomy na prowizoriskim stejnišću za tunju płaćiznu předać.

Zhromadne wěrywuznaće

póndźela, 08. decembera 2025 spisane wot:

Istanbul (B/SN). Bamž Leo XIV. a ortodoksny patriarch Bartholomais staj na swjedźenju swjateho Handrija, załožićela ortodoksneje cyrkwje, w měsće Istanbulu potwjerdźiłoj, zo staj „po puću měra a rosćaceje zhromadnosće katolikow a ortodoksnych wěriwych“. Bamž Leo XIV. dopominaše na swojej prěnjej wukrajnej jězbje na zhromadne wěrywuznaće wšěch křesćanow, kotrež bu před 1 700 lětami na prěnim koncilu w Niceji formulowame.

Šula město fabriki

Aachen (B/SN). Hwězdni spěwarjo 30. decembra swoju akciju pod hesłom: „Šula město fabriki – hwězdne spěwanje přećiwo dźěćacemu dźěłu“ w Freiburgu zahaja. Prezident katolskeho dźěćaceho misionskeho skutka Dirk Bingener so za to zasadźuje, „zo móža dźěći do šule chodźić a zo njedadźa so jako tunje dźěłowe mocy znjewužiwać“.

Žony w NDR a na zapadźe

Merz a Netanjahu so wujednałoj

póndźela, 08. decembera 2025 spisane wot:

Jerusalem (dpa/SN). Zwjazkowy kancler Friedrich Merz (CDU) a israelski ministerski prezident Benjamin Netanjahu staj turbulency minjenych měsacow w poćahach wobeju krajow z wulkeho dźěla přewinyłoj. Na wopyće Merza w Jerusalemje staj wobaj zwadu skónčiłoj, kotraž bě po nachwilnym přetorhnjenju wojerskich eksportow do Israela wudyriła. „Přichadźam jako přećel Israela, kiž derje wě, kak wažne němsko-israelske přećelstwo je“, zwjazkowy kancler rjekny.

Liči z wyšimi přinoškami

Berlin (dpa/SN). Nawoda chorobneje kasy technikarjow Jens Baas z tym liči, zo přinoški do chorobnych kasow klětu znowa stupaja. Tole rjekny Baas w sćelaku ARD. Ministerka za strowotnistwo Nina Warken njeje lutowanski program zwoprawdźić móhła. Na druhim boku su wšitcy pře­widźeli, zo dyrbja tež chorobne kasy zaso pjenježne rezerwy wutworić, Baas rjekny. Tež přiběrace wudawki za přijimarjow ­wo­bydlerskeho pjenjeza kasy poćežuja.

Powalenje Assada woswjećili

Šěsć tydźenjow po tym, zo bě swój prěni wopyt cofnył, je zwjazkowy wonkowny minister Johann Wadephul (CDU, nalěwo) ­do Chiny dolećał. W Pekingu witaše jeho Liu Haixing (srjedźa), nawoda mjezynarodneho wotrjada centralneho komiteja ­Komunistiskeje strony Chiny. W běhu dnja běchu rozmołwy ze zastupnikami knježerstwa planowane. Foto: dpa/Soeren Stache

Nowy namjet nastupajo rentu

póndźela, 08. decembera 2025 spisane wot:
Berlin (dpa/SN). Profesor za hospodarstwo Jens Südekum je so za to wuprajił, čas ­spočatka wuměnka nic wjac na starobu, ale na lěta płaćenja do rentoweje kasy ­wjazać. „Renta za wšěch ze 70 lětami je wopačna. Čas dźěłanja je faktor, na kotrymž měli něšto změnić“, rjekny Südekum nowinje „Bild“. Zwjazkowa ministerka za dźěło Bärbel Bas (SPD) z namjetom sympa­tizuje. „Štóž pozdźišo dźěłać a do kasow płaćić započnje, a snano najprjedy studuje, tón dyrbi dlěje dźěłać“, rjekny wona we wusyłanju „Rozprawa z Berlina“ sćelaka ARD. Hač do lěta 2027 stupa staroba, hdyž ludźo na wuměnk du, na 67 lět. Zašły pjatk bě zwjazkowy sejm rentowemu paketej přihłosował. Rentowa komisija ma na jeho zakładźe nětko dale rozsudźić.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025

Midas Logo