Lěpšina małosće
We Łužicy ćahnu wšitcy za jedyn postronk, zo bychmy w našich komunach rjanu tradiciju adwentnych wikow zachowali – tež, hdyž situacija zjawneje wěstoty tuchwilu runjewon stabilna njeje. To je facit rozmołwow, kotrejž sym ze zamołwitymaj za organizaciju wikow we Wojerecach a w Połčnicy wjedł. Wobaj wuzběhnyštaj dobre zhromadne dźěło ze zamołwitymi w měšćanskim zarjedźe a pola policije. Wšitcy zhromadnje zaručeja, zo su wudawki za wěstotu nadal stabilne a zo so wikowarjo a hosćo přidatnje financielnje njepoćežuja. We wulkoměsće kaž w Drježdźanach je to wočiwidnje hinak. Zarjadowarjo wikow tam wysokich přidatnych wudawkow za škit před terorom dla skorža a sej skutkownu podpěru města žadaja. Tamniša policija samo wo tym rozmysluje, wulke wiki pomjeńšić. Přitulne małe wiki do hód wšak móžemy hosćom pola nas we Łužicy poskićeć. Snano sej prosće do Połčnicy abo do Wojerec dojědu.
Milan Pawlik
Časowi swědkojo hosći napominali
Dźeń a wjace ludźi z Ukrainy
Drježdźany (dpa/SN). Do Sakskeje přichadźa dźeń a wjace za škitom pytacych ludźi z Ukrainy. W septembru je 1 253 Ukrainjanow do swobodneho stata přišło, telko kaž po awgusće 2022 nic wjace, piše nowina Freie Presse, powołujo so na ličby krajneje direkcije. „W běhu jenož dweju tydźenjow su so tež w Sakskej ličby sem přichadźacych ludźi w domach prěnjotneje registracije wšědnje podwojili. Zdźěla zliča štyri króć telko ludźi“, rěčnica krajneje direkcije nowinarjam zdźěli.
Hłowna přičina stupacych ličbow su nowe ukrainske zakonje, kotrež młodym mužam mjez 18 a 22 lětam zmóžnjeja, swoju domiznu wopušćić. Po oficialnych informacijach je tutoho rjadowanja dla dotal 2 700 ludźi do Sakskeje přišło. Woprawdźita ličba nowych z Ukrainy přichadźacych je drje wo wjele wyša, dokelž so mnozy za škitom pytacy direktnje we wokrjesach a bjezwokrjesnych městach přizjewja, hdźež jich přiwuzni hižo bydla. Tohodla so woni w statistice njejewja. Dalša přičina su nowe rjadowanja w Pólskej: Tam su Ukrainjanam, kotřiž njedźěłaja, dźěćacy pjenjez šmórnyli. Mnozy z nich přichadźeja nětko do Němskeje.
To a tamne (09.10.25)
Po sylnym sněhowym wichoru na wuchodnej stronje Mounta Everesta w Tibeće su wšěch zasněženych turistow wuchowali. Po informacijach statneje powěsćernje Xinhua je so 580 pućowarjow a wjace hač 300 domoródnych přewodnikow njezranjenych z hory nawróćiło. Sněh bě pućowarjow překwapił a šćežki zaraćił. Fachowcy warnuja hižo dlěši čas před masowym turizmom na najwyšej horje swěta, kiž je dale a hórši.
Rabiatnje wustupował je 16lětny w Drježdźanach, jako jeho policisća dźensa rano w jednej na zastanišću tramwajki kontrolowachu. Zastojnicy namakachu we wačoku młodostneho cannabis a dalše substancy. Na to so hólčec na nich wottorhny a jich spochi werbalnje ranješe. Skónčnje policistow biješe a jednoho mjezwoči trjechi. Mać smědźeše jeho na straži wotewzać.
Koalicija z wažnymi rozsudami
Berlin (dpa/SN). Wodźacy zastupnicy CDU/CSU a SPD su so dźensa na mjeztym druhi koaliciski wjeršk po parlamentariskej dowolowej přestawce zetkali. Při konferency w kanclerskim zarjedźe prócowachu so „wo rozsudy w někotrych wažnych naležnosćach“, do zetkanja zdźělichu. W srjedźišću steja reforma wobydlerskeho pjenjeza a financowanja wažnych wobchadnych projektow, kotrež běchu minjeny čas do prašenja stajeli.
Francoska dale w krizy
Paris (dpa/SN). Francoska steji wosrjedź knježerstwoweje krizy před wažnymi rozsudami: Dźensa skónči so doba, w kotrejž měješe wotstupjeny ministerski prezident Sébastian Lecornu chwile, wupuć z krizy namakać. Lecornu bě póndźelu po jenož štyrjoch tydźenjach w zastojnstwje wotstupił, prjedy hač móžeše knježerstwo dźěłać započeć. Móžno je, zo dyrbi na próstwu prezidenta Emmanuela Macrona nowe knježerstwo zestajeć.
Reformaciski dźeń šmórnyć?
Z 1 100 stólcami před Braniborskimi wrotami su tam wčera 2. ...
Prawa policije rozšěrić
Berlin (dpa/SN). Zwjazkowe knježerstwo je dźensa wo tym wuradźowało, rozšěrić prawa zwjazkoweje policije. Při tym dźeše tež wo wotwobaranje trutow. Tole wšak je jenož dźěl wjetšeho modernizowanja mjeztym 30 lět stareho policajskeho zakonja. Swój čas njeběchu truty ani hišće znate. Zrjadować maja so nětko tež prawniske prašenja, na přikład při wotwobaranju trutow nad lětanišćemi a druhimi sensibelnymi objektami.
Kabinet zaběraše so tež z planami ministerki za strowotnistwo Niny Warken (CDU) nastupajo korektury wjele diskutowaneje reformy chorownjow. Nowe rjadowanja maja wjace fleksibelnosće při přesadźenju reformy skićić. Reformu bě hišće amplowa koalicija zahajiła.
Zubnych lěkarjow na wsy słać
Žane wuslědki na konferency wo Gazy
Sharm el Sheich (dpa/SN). Rozmołwy k skónčenju wójny w Gazaskim pasmje njejsu po informacijach wobdźělnikow tež druhi dźeń jednanjow žane wuspěchi wunjesli. Situacija je „přirunujo z prěnim dnjom njezměnjena“, z kruhow diplomatow rěka. Israel a Hamas „kruće na swojich pozicijach wobstawatej“.
Tak žada sej Hamas garantije ze stron Israela, zo wšitke wojerske akcije přećiwo njej tež po pušćenju poslednich zastajencow skónči. Hamas na tym wobstawa, zo Israel wójnu skónči a sta palestinskich jatych pušći. Hakle po tym chce Hamas zastajencow přepodać, kotrychž ma mjeztym dwě lěće w swojich rukach. Israelska delegacija njeje so k tomu wuprajiła.
Dźensa chcychu z rozmołwami na wyšej runinje pokročować. K tomu wočakowachu wurjadneho pósłanca USA Steve Witkoffa. Z nim móhli šansy přiběrać, zo Israel žadanjam Hamas přizwoli.
Němski wonkowny minister Johann Wadephul (CDU) namołwja, optimizm prěnich hodźin jednanjow njezhubić. „Tak móhli skónčnje k wuslědkam přińć.“
Wobaraja so kontroli chatow
Naležna diskusija wo planach EU za bój přećiwo znjewužiwanju dźěći
Berlin (dpa/SN). Unija w zwjazkowym sejmje wupraja so přećiwo kontroli internetnych powěsćow bjez wosebiteje přičiny. „To je, jako by něchtó wšitke listy wočinił a hladał, hač w nich snano něšto zakazaneho njesteji“, rjekny předsyda frakcije CDU/CSU Jens Spahn w Berlinje hladajo na tuchwilnu debatu na runinje Europskeje unije. „To scyła njeńdźe a to z nami móžno njebudźe.“
Přiwšěm je wažne, přećiwo znjewužiwanju dźěći wojować a tole chłostać, rjekny Spahn do posedźenja frakcije. Dowěrliwa indiwiduelna komunikacija ludźi pak měła dale bjez zasahnjenja móžna wostać, sej Spahn žada.
