37 razow křižowany

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:

Manila (B/SN). Ćichi pjatk ćahnu ludźo šwikajo so po dróhach filipinskich městow. Lětsa je so we wsy blisko Manile Ruben Enaje 37. a zdobom posledni raz z ćernjowej krónu a prawymi hozdźemi křižować dał. We wosomdźesatych lětach bě wón z wysokeho twara padnył a so ćežko zranił. Tehdy wón slubi w padźe wustrowjenja so křižować dać. Cyrkej tajke křižowanje wotpokazuje.

Z prezidentomaj telefonował

Vatikan (B/SN) Ćichi pjatk rano je bamž Leo XIV. z israelskim a ukrainskim prezidentom telefonował. Israelskeho prezidenta Isaaca Herzoga wón prošeše, w diplomatiskim dialogu ćežke konflikty roz­risać, zo by so sprawny a trajny měr na Bliskim wuchodźe docpěł. Z ukrainskim prezidentom Wolodymyrom Zelenskym jednaše bamž wo humanitarnej pomocy a wo pušćenju jatych.

Wopyt w Španiskej

Kuba chce wojować

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:

Havanna (dpa/SN). Prezident Kuby Miguel Díaz-Canel je USA před tym warnował, konflikt z krajom wojersce přiwótřić. „Jeli so to stanje, wojujemy, budźemy so zakitować a jeli dyrbimy wumrěć, to wumrjemy“, rjekny wón sćelakej NBC News. „Nochcemy wójnu“, rjekny Díaz-Canel a zwurazni swoju zwólniwosć k rozmołwam. Knježerstwo USA je swoje naprawy přećiwo Kubje přiwótřiło a mjez druhim mórsku blokadu wukazało.

Drogowej čołmaj zničenej

Washington (dpa/SN). Wójsko USA je při nadpadźe na čołmaj pozdatnych pašowarjow drogow we wuchodnym Pacifiku pjećoch muži moriło. Čołmaj běštej dźěl kartela wikowarjow drogow, zdźěli regionalne komando wójska USA. Jedyn z muži na čołmach je nadpad přežiwił. Na přikaz prezidenta USA Donalda Trumpa marina USA wot lońšeje nazymy čołmy nadběhuje, kotrež pječa drogi do USA transportuja. Ataki w mjezynarodnych mórskich kónčinach su dwělomne.

Weidel a Chrupalla nastupitaj

Črije woporow masoweje paniki leža před hłownym zachodom historiskeje twjerdźizny Laferrière w gmejnje Milot na kupje Haiti. Tam bě wčera k tołkańcy dóšło, jako so syły ludźi po internetnej namołwje na swjedźeń zeńdźechu. Panika wudyri, jako so naraz sylnje dešćować poča. Mjez 30 smjertnymi woporami su wosebje dźěći a młodostni. Foto: dpa/Ketlain Difficile

Zniža dawk na bencin a diesel

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Koalicija CDU/CSU a SPD planuje hladajo na wysoke płaćizny ćěriwa naprawy na dobro ludźi, kotřiž pod płaćiznami ćerpja. Tak chcedźa energijowy dawk na diesel kaž tež na bencin wo 17 centow znižić, a to na dwaj měsacaj. Tole su dźensa w Berlinje zdźělili. Zwjazkowy kancler Friedrich Merz (CDU) rjekny, zo chcył po tutym puću połoženje šoferow a zawodow spěšnje polěpšić. Koalicija chce zawodam nimo toho zmóžnić, ludźom bjezdawkowu premiju tysac eurow wupłaćić. Zarunać chcedźa tole z wyšim dawkom na tobak hižo w tutym lěće.

Wodźacy zastupnicy koalicije běchu minjenu nóc w Berlinje wo płaćiznach ćěriwa a dalšich projektach wuradźowali.

Bamž po puću w Africe

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:
Rom (dpa/SN). Bamž Leo XIV. je so na swoju prěnju jězbu po wjacorych krajach Afriki podał. To je najdlěše pućowanje swojeho lěto trajaceho zastojnstwa. Přichodne jědnaće dnjow wopyta wón Algerisku, Kamerun, Angolu a Ekwatorialnu Guineju, hdźež bydla cyłkownje 1,4 miliardy katolikow. W Algeriskej, prěnjej staciji jězby, njeje dotal hišće žadyn bamž pobył. W muslimskim kraju z něhdźe 47 milionami wobydlerjow je runje 9 000 katolikow. Najebać to ma Algeriska za bamža wosebity wuznam. Tam narodźi so w 4. lětstotku swj. Awgustin z Hippa, patron rjadu awgustinow, kotremuž bamž Leo XIV. Hižo nimale 50 lět přisłuša. Do swojeho časa we Vatikanje je bamž rjad awgustinow po wšěm swěće nawjedował.

Změna mocy w Madźarskej

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:

Budapest (SN/dpa). Strona Tisza politikarja Petera Magyara je wólby parlamenta w Madźarskej jasnje dobyła. Po informacijach wólbneje komisije je sej Magyar w parlamenće wjetšinu dweju třećinow zdobył a ma 138 wot cyłkownje 199 mandatow. Magyar rěčeše wo kóncu systema Viktora Orbána a wo nowym započatku po lětach špatneho hospodarjenja a korupcije. Dźesaćitysacy přiwisnikow je wólbny wuspěch w Budapesće woswjećiło. Orbán swoju poražku přizna a připowědźi, krajej přichodnje w opoziciji słužić.

Z parlamentariskej wjetšinu dweju třećinow móže Magyar reformy přewjesć kaž tež zastojnikow wuměnić, kotrychž bě Orbán zasadźił. Wón namołwješe wjacorych načolnych funkcionarow wotstupić, mjez nimi statneho prezidenta Tamása Sulyoka a wodźacych zastupjerjow justicy a dohlada medijow. Wólby su najwažniše po přewróće 1989, po tym zo bě Orbán wot 2010 awtoritarny kurs sćěhował. Prezidentka komisije EU Ursula von der Leyen wuslědk witaše a widźi Madźarsku zaso na europskim puću.

Mórska blokada zahajena

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:

USA zawru Hormuski přeliw za łódźe do Irana a wottam

Washington (dpa/SN). Wot prezidenta USA Donalda Trumpa připowědźena mórska blokada Hormuskeho přeliwa přez wójsko USA měješe so dźensa 16 hodź. srjedźoeuropskeho časa započinać. Wot toho časa je wšitkim łódźam dalejězba zakazana, kotrež do směra na Iran jědu abo wottam přijědu. Blokadu ma přećiwo łódźam wšitkich narodow płaćić, w zdźělence USA rěka.

Runočasnje regionalne komando wójska USA zdźěla, zo smědźa wšitke łódźe, kotrež do Irana nochcedźa abo wottam njepřijědu, mórsku dróhu wužiwać.

Po tym zo běchu wuradźowanja diplomatow w pakistanskej stolicy Islamabadźe wo móžnym skónčenju wójny USA přećiwo Iranej zwrěšćili, bě Trump wčera mórsku blokadu připowědźił. Z tym chce Trump tomu zadźěwać, zo bjerje Iran popłatk łódźow za jězbu po Hormuskim přeliwje. Zdobom je z tym tež eksport iranskeho wolija po mórskim puću zaraćeny. Iran je jedyn z najwjetšich wudobywarjow zemskeho wolija. Tuž je Hormuski přeliw tež za Teheran přewšo wažny, zo móhł wolij na mjezynarodne wiki transportować a tak dochody nadźěłać.

Wšitko zdokonjane?

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:
Dźěl Europy je wodychnył: Viktor Orbán je wólby přěhrał a Madźarska so skónčnje pod nawodom noweho leadera Pétera Magyara zaso na europski puć poda, budźe z EU hromadźe dźěłać a so z Ruskej rozžohnuje. Z tym je demokratija w Europje wumóžena. Druzy pak praja, zo je dobyćer wólbow Magyar w swojej stronje Tisza samsny awtokrat kaž Orbán w stronje Fidesz a zo njemóžemy wulke změny wočakować. Wažne budźe, kak Magyar z ludźimi wobchadźa, kotřiž su so prěni raz z politikarjemi stali a kiž su dotal mjelčeli, dokelž bě Magyar mjezwočo kampanje. Někotři wočakuja słowakski scenarij, hdźež je něhdyši ministerski prezident Igor Matovič swoju wustawowu wjetšinu zhubił, dokelž su so zapósłancy jeho strony mjez sobu rozkocorowali. Z tym bě nawrót Róberta Fica přihotowany. Na samsnu kartu nětko Viktor Orbán sadźi, dokelž na přikładźe Fica, Babiša abo Trumpa widźi, zo je wulki nawrót móžny. Lukáš Novosad

Wukubłanskich městnow je dosć

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:

Kamjenica (dpa/SN). Za mnohich młodostnych w Sakskej započina so nětko rozsudny čas na puću do powołanskeho žiwjenja. Šansy, wukubłanske městno dóstać, su lěpše, hač so na prěni pohlad zdawa, byrnjež sej kóždy swój powołanski són spjelnić njemóhł.

Po informacijach Zwjazkoweje agentury za dźěło je tuchwilu 9 623 swobodnych wukubłanskich městnow. To wotpowěduje nimale dokładnje ličbje tych, kotřiž za tajkim městnom pytaja, mjenujcy 9 665. Ličba wukubłanskich městnow w zawodach swobodneho stata je minjeny čas snadnje wo štyri procenty woteběrała, štož je wuskutk powšitkowneho napjateho hospodarskeho połoženja.

Woprawdźity problem je, zo prócuje so wulki dźěl młodostnych wo wukubłanje w samsnym powołanju. Faworizowane powołanja su dale předawarjo, mechatronikarjo w zamkarnjach awtow kaž tež překupcy w běrowje abo we wikowanju. Porno tomu wostanje mjez druhim w pjekarnjach, rěznistwach, na twarnišćach abo w metal předźěłacych powołanjach tójšto wukubłanskich městnow njewobsadźenych.

To a tamne (13.04.26)

póndźela, 13. apryla 2026 spisane wot:

Pjasćować přećiwo synej Donalda Trumpa chce Hunter Biden, syn bywšeho prezidenta USA Joewa Bidena. Bój w železnej klětce, kaž je to w USA z wašnjom, chce aktiwist kanala Youtube Andrew Callaghan organizować. Na toho naprašowanje bě 56lětny Hunter Biden rjekł, zo by do klětki stupił, staj-li Trumpowej synaj Eric a Donald Trump jr. k tomu zwólniwaj. Wobaj wšak njejstaj so dotal wuprajiłoj, hač přećiwo Hunterej nastupitaj.

Porjadnje z wodu so popryskajo witaja w Thailandskej nowe lěto. Wot dźensnišeho hač do srjedy móže so kóždemu stać, zo přemokany domoj přińdźe. Při temperaturach wokoło 40 stopnjow wšak tole zlě njeje. Za pryskanje wužiwaja ludźo pisane wodowe pistole, kiž su wšudźe na předań. Prawidłownje je tam tež tójšto turistow. Drohich lětow dla pak je jich lětsa wo wjele mjenje.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025

Midas Logo