Trump ultimatum znowa podlěšił

pjatk, 27. měrca 2026 spisane wot:

Washington (dpa/SN). Prezident USA Donald Trump je swój ultimatum nastupajo wotewrjenje Hormuskeho přeliwa Iranej napřećo znowa podlěšił. Hač do 6. apryla chcedźa USA z nadpadami na milinarnje Irana čakać, piše Trump na swojej internetnej stronje Truth Social, pokazawši zdobom na „jara dobre rozmołwy“. Poprawom by ultimatum Trumpa jutře wotběžał. Iran pak je jeho wo podlěšenje wo sydom dnjow prosył, Trump twjerdźi. „Rjeknych jim: Dam wam dźesać dnjow.“

Trump bě hrozył, zo iranske milinarnje zniči, jeli Iran Hormuski přeliw dale blokuje. Na to bě Iran připowědźił, zo w tymle padźe přeliw dospołnje zawrěje a energijowe objekty wšěch arabskich krajow zniči, kotrež z USA hromadźe dźěłaja.

Wuskutki blokady ludźo w Němskej hižo nětko bolostnje při tankowanju začuwaja. Fachowcy z toho wuchadźeja, zo so bórze tež płaćizny žiwidłow zwyša.

Europa před Iranom wěsta

pjatk, 27. měrca 2026 spisane wot:
Brisbane (dpa/SN). Zakitowanski minister Boris Pistorius je na wobmyslenja reagował, zo móhli daloko sahace rakety Irana teoretisce tež objekty w Europje docpěć. „Europa je wěsta, dokelž je Němska we wobłuku NATO dźěl europskeho zakitowanja powětroweho ruma“, rjekny politikar SPD na swojim wopyće w awstralskej kasernje njedaloko metropole Brisbane na wuchodnym pobrjohu kraja. Pistorius skedźbni w tym zwisku tež na to, zo budźe w Israelu kupjeny powětrowy zakitowanski system Arrow 3 bórze zasadźomny. „Wězo móža iranske rakety tež Europu trjechić. Dowěrjamy pak našim kmanosćam, so tajkim nadpadam we wobłuku NATO wuspěšnje wobarać“, Pistorius rjekny.

Heil: SPD trjeba wjace zahoritosće

pjatk, 27. měrca 2026 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Na wurjadnym posedźenju su wodźacy zastupnicy SPD dźensa wo konsekwencach najnowšich wólbnych poražkow a wo dalšich reformach w kraju wuradźowali. Nimo wobeju nawodow Larsa Klingbeila a Bärbel Bas wobdźělichu so na posedźenju w domje Willyja Brandta tež ministrojo, ministerscy prezidenća SPD a načolni čłonojo strony z komunalneje runiny.

Na dnjowym porjedźe posedźenja w stronskej centrali SPD steješe mjez druhim agenda financneho ministra Larsa Klingbeila, kotryž pleděruje za „wulke ­reformy“ na dobro Němskeje.

Wjelelětny minister za dźěło Hubertus Heil (SPD) swoju stronu namołwja, zo měła nowe ideje z wjetšim zapalom zwoprawdźeć. „Strona skutkuje wostudła, pomała a njewěsta“, rjekny Heil nowi­narjam. „Wona trjeba jasnosć, wjace substancy a wjace zahoritosće.“ Ritualizowane wotmołwy nawodow SPD na wólbne poražki nikomu njepomhaja.

Wjace stareje drasty zběrać

pjatk, 27. měrca 2026 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Producenća drasty měli so přichodnje tež na kóštach jeje zběranja a wotstronjenja wobdźělić. Tole chce minister za wobswět Carsten Schneider (SPD) z nowym zakonjom wo tekstilijach docpěć. Politikar SPD měri so wosobje na tunju drastu, kotruž ludźo spěšnje zaso do wotpadkow ćisnu. Z tym chce Schneider wotpowědne směrnicy EU přesadźić a hač do 70 procentow wšeje drasty zběrać.

Zhotowjerjow tunjeje drasty chcedźa nuzować, popłatki organizacijam płaćić, kotrež drasty zběraja a so wo dalše wužiwanje tekstilijow staraja. Wobswět škitace organizacije kritizuja, zo pobrachuja w naćisku Schneidera jasne kriterije za škit wobswěta a přirody.

To a tamne (27.03.26)

pjatk, 27. měrca 2026 spisane wot:

Za lěpši škit woporow seksualizowaneje namocy su wčera tysacy ludźi w Hamburgu demonstrowali. Zarjadowarjo rěča wo 22 000 wobdźělnikach, policija je 17 000 demonstrantow zličiła. „Dosaha. Hańba ma stronu změnić“, steješe na tójšto plakatach, kotrež běchu wobdźělnicy sami zhotowili. Akciju na naměsće před radnicu běštej mjez druhim klimowa aktiwistiska Luisa Neubauer a kolumnistka Alexandra Zykunow nastorčiłoj.

Smjerć młodeje žony přez aktiwnu pomoc při wumrěću je w Španiskej razne debaty zbudźiła. 25lětna Noelia Castillo je wčera wječor w chorowni w Barcelonje po swojej woli a přećiwo woli staršeju smjertnu sykawu dóstała. Młoda žona bě na delnim ćěle zlemjena. To bě sćěh pospytaneho sebjemordarstwa po splažnym znjewužiwanju 2022. Castillo je najmłódša, kotraž je legalny suicid přewjedła.

Åland – awtonomija za 30 000 ludźi

štwórtk, 26. měrca 2026 spisane wot:

Ålandiske kupy (šwedsce Åland, finsce Ahvenanmaa) su nastupajo etniskorěčnu situaciju w mnohim jónkrótne. Politisce słuša archipel z 30 000 šwedsce rěčacymi wobydlerjemi k Finskej a ma wot lěta 1921 jara wulku awtonomiju. Wona zapřijima wosebje swójske knježerstwo a parlament, ale tež chorhoj, póstowe znamki a dalše symbole samopostajowanja. W prawomocy finskeho knježerstwa wostawaja jenož runina wukrajneje politiki, prawniski, sudniski a dawkowy system. Jenička zarjad­niska rěč na tymle teritoriju Finskeje je šwedšćina (!). Finojo z „twjerdźe“ pak njemóža na kupy swobodnje přećahować ani sej tam imobilije kupić. Status wobydlerja (kotryž so zdobom finskemu staćanstwu runa) móže jenož regionalne knježerstwo wudźělić (po znajmjeńša pjeć lět trajacym přebywanju a dopokazanju dosahacych znajomosćow šwedšćiny). Nawopak po pjeć lětach přebywanja zwonka kupow so městne staćanstwo awto­matisce zběhnje.

Zhromadnje za měr

štwórtk, 26. měrca 2026 spisane wot:
Budyšin (SN/CeK). Hladajo na trajace wójny a nowe konflikty přiběra tež w serbskim kraju starosć wo měr. Před lětomaj su serbske wosobiny swoju namołwu za měr na Rusku a Ukrainu wu­směriłoj, ale bjez wuspěcha. Politiske połoženje na swěće je so wot toho časa dale přiwótřiło, a potrjeba měroweho dźěła je ćim wjetša. Z teje přičiny přeprošuje Hajko Kozel póndźelu, 30. měrca, we 18 hodź. do Röhrscheidtoweje bašty Serbskeho ludoweho ansambla. Na zetkanju chcedźa zhromadnje za móžnosćemi pytać, kak hodźi so mysl wo měrje tež w serbskim kraju sylnišo šěrić. Jako hosća je Kozel prezidenta Němskeje měroweje rady z.t. Gerharda Emila Fuchsa-Kittowskeho přeprosył. Wón budźe ze swojich nazhonjenjow rozprawjeć a móžne formy angažementa w ćežkich časach předstajić. Kozel wuzběhnje, zo dyrbi tež serbska zhromadnosć zamołwitosć přewzać. Dotal je zjawna rezonanca skerje snadna, tola mjelčenje njesměło opcija być. Zetkanje ma rum za wotewrjenu rozmołwu skićić a rozdźělne perspektiwy hromadu zwjesć. Tež młodych ludźi zapřijeć při tym wažnu rólu hraje.

Ukrainskej trutaj znjezbožiłoj

štwórtk, 26. měrca 2026 spisane wot:

Tallinn/Riga (dpa/SN). Při mjezomaj Estiskeje a Letiskeje na Rusku stej trutaj znjezbožiłoj. Zranił so při tym nichtó njeje. W Estiskej zrazy trut do wuhenja milinarnje Auvere we wokrjesu Ida-Virumaa. Knježerstwje w Tallinnje a Rize stej wozjewiłoj, zo běštej to wopak wodźenej trutaj ukrainskeho wójska, z kotrymajž chcychu ruske cile při Finskim mórskim zaliwje nadběhować.

Demonstruja přećiwo namocy

Hamburg/Köln (dpa/SN). Po demonstraciji z 13 000 wobdźělnikami w Berlinje chcedźa iniciatorojo dźensa w Hamburgu a sobotu w Kölnje přećiwo seksualizowanej namocy w interneće na puć hić. Protestowacy žadaja sej krućiše konsekwency za skućićelow po němskim prawje. Nastork za demonstracije bě moderatorka a dźiwadźelnica Collien Fernandes z wozjewjenjom swojich nazhonjenjow w tutym zwisku dała.

Historisku rezoluciju schwalili

Předewzaća logistiskeje branše a šoferojo nakładnych awtow su wčera w Choćebuzu z demonstraciju na swoje napjate połoženje skedźbnili. Wójny w Iranje dla su so płaćizny ćěriwa raznje zwyšili. Z tym stupa ćišć na transportne předewzaća w tak a tak hižo přiwótřenym konkurencnym boju. Přetrjebarjam hroža wyše płaćizny we wobchodach. Foto: dpa/Frank Hammerschmidt

Teheran: Iranz USA njerěči

štwórtk, 26. měrca 2026 spisane wot:

Teheran (dpa/SN). Najebać hinaše wuprajenja knježerstwa USA je iranske wonkowne ministerstwo znowa kóždežkuli rozmołwy z Washingtonom wo skónčenju wójny prěło. „Potwjerdźam doraznje, zo njebě žanych jednanjow abo rozmołwow z ameriskej stronu“, rjekny wonkowny minister Abbas Araghtschi wčera w statnej telewiziji. Posrědnicy běchu minjene dny poselstwa přepodali, na kotrež bě Iran reagował. „To njejsu žane jednanja a žadyn dialog, to je wuměna poselstwow.“ Runočasnje Araghtschi rozmołwy z Washingtonom wotpokaza. Informacije ze stron USA wo wuradźowanjach su po jeho słowach „łžě“.

Porno tomu prezident USA Donald Trump dale twjerdźi, zo USA z Iranom wo 15 dypkow wopřijacym planje k skónčenju wójny wuradźuja. Na zarjadowanju republikanow bě Trump wčera we Washingtonje rjekł, zo chce Iran z USA deal wotzamknyć: „Woni pak so boja, ­tole přiznać, dokelž maja strach, zo jich swójscy ludźo morja. Woni so tež boja, zo my jich morimy.“

Měrowy plan Trumpa wopřija wjacore razne žadanja, kotrež bychu kapitulaciji Irana wotpowědowali.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025

Midas Logo