Kónc zastojnstwa?

wutora, 24. měrca 2026 spisane wot:
Rozmyslowanje sakskeho kultusoweho ­ministra Conrada Clemensa (CDU) wo wotstronjenju zastojnstwa wučerjow je bjezdwěla zrozumliwe, předewšěm wysokich kóštow dla, kiž su za stat z tym zwjazane. Přiwšěm mam namjet za kritiski, dokelž je hamtske zastojnstwo mnohim wučerjam wažny powabk. Runje w Sakskej je so po­kazało, zo bjez z tym zwjazanych lěpšin mnozy pedagogojo do druhich zwjazkowych krajow wotpućuja. Wotstronjenje ­móhło njedostatk wučerjow, kiž je tučasnje aktualny, tuž zaso powjetšić. Je drje prawje, statne wudawki wobkedźbować, tola na polu kubłanja njeměło so na wopačnym městnje lutować. Su-li pak zalutowanja realistiske a zastojnstwo wučerjow so wotstroni, dyrbjeli so zalutowane pjenjezy zmysłapołnje do ponowjenja a digitalizacije šulow abo za rozrisanje druhich problemow kubłanskeho systema inwestować. Tajki rozsud pak měł so jenož zhromadnje ze wšěmi zwjazkowymi krajemi tworić, zo njena­stanu njesprawnosće. Celina Knopec

Běharjo do nalěća startowali

wutora, 24. měrca 2026 spisane wot:
Na wšěch 400 běharkow a běharjow je so minjenu sobotu na mjeztym 70. běhu po Rogeńskim parku wobdźěliło. Tradicionalne zarjadowanje słuša mjeztym hižo lětdźesatki k najwoblubowanišim běhanskim ewentam w regionje. Start bě na Rogeńskim sportnišću. Wottam wjedźeštej pjeć a dźesać kilometrow dołhej čarje po derje hladanym parku hač k sławnym pyramidam a dalšim wosebitosćam parka wjercha Pücklera. Wubědźowanja w třoch distancach – jedyn, pjeć abo dźesać kilometrow – wunjesechu wobdźělnikam dypki w Delnjołužiskim cupje kaž tež we wubědźowanju nalutowarnje „Běženje a walking 2026“. Foto: Michael Helbig

Chorownje ze stajnym deficitom

wutora, 24. měrca 2026 spisane wot:
Podstupim (dpa/SN). Křesćanske chorownje w Braniborskej posudźuja swoje hospodarske połoženje kritisce a žadaja sej wjace financielneje pomocy wot Zwjazka. „Chorownje steja hižo nětko pjenježnje pod wodu“, rjekny wobchodny předsyda Zwjazka chorownjow diakonisow w Teltowje Hans-Ulrich Schmidt. Hladajo na reformu wón praji: „Njemóžemy sej hižo we wšitkich chorownjach kompletny poskitk dowolić.“ Z někotrych klinikow drje stanu so fachowe chorownje. Cyłkownje 15 čłonskich chorownjow Zwjazka diakonisow zastaruje wob lěto něhdźe 185 000 pacientow. Tam dźěła 5 500 ludźi. Domy nadźěłachu lěta 2024 nimale 530 milionow eurow wobrota. Chorownja w Teltowje je nastupajo management za chorownju w Baršću zamołwita, byrnjež ta Zwjazkej diakonisow njepřisłuša. Chorownje bědźa so wosebje z inflaciju a z raznymi zwyšenjemi tarifow. Domy žadaja sej wot Zwjazka pjenježne wurunanje za přiběrace wudawki. Reforma chorownjow, kotraž bě so spočatk 2025 zahajiła, ma kóšty znižić a kwalitu zwyšić. Chorownje steja pod wulkim pjenježnym ćišćom: 80 procentow z nich dźěłaja z běžnym deficitom.

To a tamne (24.03.26)

wutora, 24. měrca 2026 spisane wot:

W piwowym stanje dyrbjachu pomocnicy minjenu njedźelu w Augsburgu listowe wólby wuličić. Tradicionalna městnosć, wulka wikowanska hala, bě w třećim najwjetšim měsće Bayerskeje wobsadźena. Poprawom podłožki listowych wólbow tam rjaduja a wuliča, před tydźenjomaj pak to móžno njebě. Při planowanju terminow drje njejsu na móžne rozsudne wólbne koło myslili. Dokelž bě wulki piwowy stan za jutry hižo natwarjeny, wobalki tam wuličichu.

Kumštna inteligenca je we wšědnym žiwjenju mnohich dźěći a młodostnych mjeztym kruće zakótwjena. Na wšěch 21 procentow wšěch woprašanych w starobje mjez dźesać a 17 lětami programy kaž ChatGPT abo Gemini wjace króć wob tydźeń wužiwa, šěsć procentow čini to wšědnje, chorobna kasa DAK zwěsća.

Bamž ma nowe bydlenje

póndźela, 23. měrca 2026 spisane wot:

Vatikan (B/SN). Bamž Leo XIV. je ze swojimi najwušimi sobudźěłaćerjemi do renowěrowaneho bydlenja pod třěchu na Pětrowym naměsće we Vatikanje zaćahnył. Bydlenje wobsteji z wjacorych stwow, z biblioteki a z fitnesoweje rumnosće. Nimo toho ma priwatnu kapałku a dźěłowu stwu z woknom na Pětrowe naměsto. Po póndźelach wón zwjetša w Castelu Gandolfo přebywa.

Dowěra Američanow

New York (B/SN). Po naprašowanju New-Yorkskeho sćelaka NBC ma wobydlerstwo USA jeničce dwěmaj wosobomaj dowěru: W Chicagu rodźenemu bamžej Lejej XIV. a komediantej Stephenej Colbertej. Přezjedni su sej tysacy woprašanych w jara negatiwnym hódnoćenju prezidenta Donalda Trumpa a dalšich načolnych politikarjow.

Dwělomne herbstwo misionow

Žane konsekwency za Klingbeila

póndźela, 23. měrca 2026 spisane wot:

Berlin (dpa/SN). Předsyda SPD Lars Klingbeil wočakuje po słabym wuslědku swojeje strony we wólbach krajneho ­sejma w Porynsko-Pfalcy personalne dis­kusije. Prašenje za wosobinskimi konsekwencami Klingbeil w sćelaku ARD njewotmołwi. Wón město to připowědźi, zo chcył „debatu wo reformach“ znowa nastorčić. Předsyda frakcije SPD w zwjazkowym sejmje Matthias Miersch wosobinske konsekwency na čole strony wotpokazuje. „To tla njeby ničo přinjesło.“

Zeleni nětko na čole Mnichowa

Mnichow (dpa/SN). Zeleni su sej w Mnichowje prěni króć w stawiznach města najwyše zastojnstwo radnicy zdobyli: W rozsudnym kole we wólbach wyšeho měšćanosty je so 35lětny kandidat Zelenych Dominik Krause přećiwo wjele­lětnemu mějićelej zastojnstwa Dieterej Reiterej (SPD) přesadźił. To je posledni dźeń swojeje politiskeje karjery, rjekny Reiter po wuličenju wólbow. Wón přizna, zo je wólby „sam skepsał“.

Apoteki zawrjene wostali

Při zražce pasažěrskeho lětadła předewzaća Air Canada z jězdźidłom wohnjoweje wobory na lětanišću LaGuardia w New Yorku su so štyrjo ludźo zranili. Lětadło typa Bombardier ze 76 pasažěrami bě wčera wječor po přizemjenju do awta zrazyło, kotrež bě po puću k zasadźenju. Při tym so pilotaj kaž tež wohnjowaj wobornikaj zranichu. Foto: dpa/Bing Guan

Najhórše wohroženje

póndźela, 23. měrca 2026 spisane wot:
Paris (dpa). Chef mjezynarodneje energijoweje agentury, Faith Birol, kritizuje w zwisku z wójnu w Iranje wustup Němskeje z atomoweje energije. „Situacija njeby dźensa tak zła była, njeby-li Němska jadrowe milinarnje wotšaltowała. Nic jenož při tankownjach wobydlerjo šok wolijowych płaćiznow pytnu. Wyše energijowe a transportne kóšty škodźa wšitkim wobłukam. Birol zwurazni: „Nimam zaćišć, zo su politiscy zamołwići wažnosć problema woprawdźe zrozumili. Tu jedna so wo najhórše wohroženje energijoweje wěstoty w stawiznach čłowjestwa.“

Skóržbu awtow dla wotpokazali

póndźela, 23. měrca 2026 spisane wot:
Karlsruhe (dpa/SN). Zwjazkowe sudnistwo (BGH) je dźensa rozsudźiło, zo smětej awtotwarcaj BMW a Mercedes-Benz dale bencinowe a dieselowe awta twarić. Sudnicy wotpokazachu skóržbu Němskeje wobswětoweje pomocy DUH, kotraž chcyše awtotwarcomaj tole po sudniskim puću zakazać. Organizacija za škit wobswěta powołuje so na powšitkowne prawo ludźi na škit wosobiny. Tute prawo je zranjene, jeli zawody dale awta produkuja, kotrež z wustorkom klimje škodźacych płunow strowotu ludźi wohrožuja.

Wolij po ultimatumje Trumpa dróši

póndźela, 23. měrca 2026 spisane wot:

New York (dpa/SN). Płaćizna wolija je po najnowšim ultimatumje prezidenta USA Donalda Trumpa přećiwo Iranej dale stupała. Barrel družiny Brent płaćeše dźensa rano 113,45 dolarow a z tym procent wjace hač minjeny pjatk. Po zahajenju nalětow USA a Israela na Iran je so zemski wolij ze Sewjerneho morja wo 57 procentow podróšił. Dalše zwyšenje pła­ćizny je wotwidźeć.

Trump bě w nocy na njedźelu hrozył, energijowe zastaranje Irana zničić, jeli kraj Hormuski přeliw w běhu 48 hodźin njewotewrje. Iran reagowaše bjezposrědnje na hroženje Trumpa: W padźe nad­pada USA na energijowy system Irana by Hormuski přeliw dołhi čas dospołnje zawrjeny wostał. Nimo toho chce Iran w tymle padźe energijowe a wodowe syće arabskich krajow zničić, kiž su we wójnje přećiwo Iranej zwjazkarjo USA.

Francoski prezident Emmanuel Ma­cron wšitke wobdźělene kraje namołwja, dalšej eskalaciji zadźěwać. Ta by wosebje ciwilnu ludnosć trjechiła, kotraž milinu a pitnu wodu nuznje trjeba.

HSSL25

LND onlineshop 2026

Chróšćan Šulerjo

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025

Midas Logo