Krótkopowěsće (09.01.17)

póndźela, 09. januara 2017 spisane wot:

Rěča dźěłowych městnow dla

Berlin. Planowany wottwar dźěłowych městnow we wuchodoněmskich wotnožkach wagonotwarca Bombardier bě hłowna tema rozmołwy w ministerstwje za hospodarstwo w Berlinje. Na nju wočakowaše minister Sigmar Gabriel braniborskeho ministerskeho prezidenta Dietmara Woidku (wobaj SPD), sakskeho premiera Stanisława Tilicha (CDU) a šefa Bombardiera Laurenta Trogera.

Woidke: Reformu njewotprajimy

Podstupim. Braniborski ministerski prezident Dietmar Woidke (SPD) chcył hladajo na planowanu wokrjesnu reformu w nuzy lud rozsudźić dać. „Reformu njewotprajimy“, rjekny wón nowinarjam w Podstupimje. Wo nadrobnosćach pak móhło so hišće rěčeć, wón zwurazni.

Němscy sektěrarjo do Čěskeje

Krótkopowěsće (06.01.17)

pjatk, 06. januara 2017 spisane wot:

Za stejnišćo w Budyšinje

Drježdźany. Sakski społnomócnjeny za podłožki stasi Lutz Rathenow nochce swój zarjad pomjeńšić. Rozmysluje samo wo tym, w Budyšinje dalše stejnišćo wotewrěć, kaž rjekny wón dźensa sćelakej MDR. Tak móhli ludźo w bjezposrědnjej wokolinje do swojich aktow hladać. W Budyšinje móhł sej Rathenow tež serbskorěčne poradźowanje předstajić.

Wjac skóržbow dóšło

Drježdźany/Budyšin. Na sakskich zarjadniskich sudnistwach, mjez druhim w Budyšinje, je nimale 6 400 skóržbow přećiwo wotpokazanju próstwow wo azyl dóšło. Tole zdźěli dźensa sakski justicny minister Sebastian Gemkow (CDU) w Drježdźanach. Ličba skóržbow je porno tamnym lětam jasnje wjetša.

Dźiwje swinje wosrjedź města

Ústí nad Labem. Magistrat w sewjeročěskim Ústíju nad Labem pyta za móžnosćemi, ličbu přewjele dźiwich swini pomjeńšić. Wone přebywaja mjeztym tež hižo w měšćanskich parkach a samo we wobydlenych štwórćach města. Hońtwjerjo su nětko namołwjeni je třěleć – za kóžde w měsće zatřělene dźiwje swinjo dóstanu pjenježne myto.

Z běłym lacom do finala

Krótkopowěsće (05.01.17)

štwórtk, 05. januara 2017 spisane wot:

Mjenje zrěčenjow

Budyšin. 98 žonow a 270 muži je loni wukubłanske zrěčenje w rjemjeslniskich zawodach Budyskeho wokrjesa podpisało. Přirunujo z lětom 2015 pak je so ličba pomjeńšiła. To bě jich hišće 433, kaž wozjewi dźensa rjemjeslniska komora Drježdźany. W Zhorjelskim wokrjesu wosta ličba 261 podpisanych wukubłanskich zrěčenjow konstantna.

Lěwica z rekordom

Drježdźany. Cyłkownje 328 nowych sobustawow móžeše sakski krajny zwjazk Lěwicy minjene lěto witać. To je rekord. Najmłóši sobustaw bě za čas zastupa 16, najstarši 68 lět. Přiwšěm je 394 ludźi stronu předewšěm starobnych přičin dla wopušćiło. Pjeć procentow wustupjenych pak mjenowaše politiske wusměrjenje jako přičinu.

Wjace mzdy dóstali

Berlin. Tarifowe mzdy wučomnikow su po wuhódnoćenju zwjazkoweho instituta za powołanske kubłanje w lěće 2016 znowa stupali. Tak dóstachu wučomnicy na zapadźe Němskeje přez cyły wukubłanski čas brutto měsačnje přerěznje 859 eurow. Na wuchodźe Němskeje je so tarif wo 4,9 procentow zwyšił. Tu dóstachu młodostni přerěznje 807 eurow bruttomzdy na měsac.

Freund dale njeskaka

Krótkopowěsće (04.01.17)

srjeda, 04. januara 2017 spisane wot:

Młodźina zaso hudźi

Zły Komorow. Lětuše wubědźowanje „Młodźina hudźi“ w regionje Braniborska-juh budźe wot 12. do 14. januara w Złym Komorowje. 377 wobdźělnikow je so za nje přizjewiło. Wučerjo kaž tež nawodźa hudźbnych šulow, orchestrowi hudźbnicy a profesorojo chcedźa jich wukony posudźować.

Załožba dale inwestuje

Mužakow. Do kupanskeho parka w Mužakowje chce Pücklerowa załožba lětsa něhdźe 2,5 milionow eurow inwestować. Nastać maja tam bydlenja. Za wilu Bellevue chcedźa 1,8 milionow eurow nałožić. Tež saněrowanje kupanskeho domu słuša do twarskich předewzaćow Pückleroweje załožby. Wot meje ma Mužakowska lěsna železnica hač do kupanskeho parka jězdźić.

Wuhotuja hłownu přehladku

Drježdźany. Němski hygienowy muzej w Drježdźanach wuhotuje 4. saksku krajnu přehladku na temu industrijna kultura w lěće 2020. Sakska ministerka za wuměłstwo dr. Eva-Maria Stange (SPD) je muzej dźensa jako nošerja hłowneje wustajeńcy pomjenowała. Swobodny stat spěchuje přewjedźenje 4. sakskeje wustajeńcy a přidatne přehladki hač do lěta 2021 z 5,8 milionami eurow.

Kónc za Spahića

Krótkopowěsće (03.01.17)

wutora, 03. januara 2017 spisane wot:

Ranja zapósłancy zakoń?

Waršawa. W krizy pólskeho parlamenta su zastupjerjo prawicarskokonserwatiwneje knježerstwoweje strony PiS dźensa ćišć na opziciju zesylnili. Nutřkowny minister Mariusz Błaszczak wumjetuje zapósłancam, kotřiž wot srjedź decembra plenarnu žurlu sejma wobsadźenu dźerža, wotewrjeny łamk prawa. „Wy raniće chłostanski zakonik“, rjekny Błaszczak w telewizijnym sćelaku TVP.

Serbski sejm na Wikipediji

Njeswačidło. Iniciatiwa za serbske ludowe zastupnistwo Serbski sejm ma wot wčerawšeho swójski zapisk w swobodnej internetnej encyklopediji Wikipedija. Wo tym informuje rěčnik iniciatiwy dr. Měrćin Wałda. Spisarjo artikla tam skrótko wopisuja, što Serbski sejm je a kotry zaměr iniciatiwa ma. Zdobom podawaja zakładne­ fakty wo Serbach a što ma Serbski sejm lětsa hišće předwidźane.

Wjedrowa słužba warnuje

Krótkopowěsće (02.01.17)

póndźela, 02. januara 2017 spisane wot:

Prěni sněh so našoł

Lipsk. W Sakskej, Saksko-Anhaltskej a Durinskej je so minjenu nóc prěni sněh tuteje zymy našoł. Po informacijach Němskeje wjedrarnje bě so wokoło 3 hodź. sněžić započało. Sněh drje nas přichodne dny dale přewodźa. Temperaturow wokoło nule dla hroža wječor a w nocy hładke dróhi, wjedrarjo warnja.

Norowirus w Sakskej

Drježdźany. Sakska je kónc lěta žołmu schorjenjow na norowirus dožiwiła. Jeničce wot kónca nowembra hač do srjedź decembra registrowachu 1 100 nowych schorjenjow, Roberta Kochowy institut zdźěli. Loni w samsnym času mějachu porno tomu 590 padow. Natykliwy wirus, zawinowacy ćežku židlawu a bluwanje, wohroža předewšěm dźěći a starych ludźi.

Češa a Słowacy hromadźe

Praha/Bratislava. Posledni dźeń lěta 2016 zetkachu so wospjet Češa a Słowacy na namjeznej horje Velká Javořina/Veľká Javorina w Běłych Karpatach. Tule tradiciju zhromadnosće a symbolisce dale začuwaneje wzajomosće haja hižo wot dźělenja Čěskosłowakskeje 1993. Z něhdźe 5 000 ludźimi mějachu tónraz rekordne wobdźělenje.

Předsyda Sokoła přestanje

Krótkopowěsće (30.12.16)

pjatk, 30. decembera 2016 spisane wot:

Tilich za lěpše mjeno Sakskeje

Drježdźany. Sakski ministerski prezident Stanisław Tilich (CDU) so nadźija, zo swobodny stat po namócnosćach přećiwo wukrajnikam a prawicarskich krawalach swoje mjeno poněčim zaso polěpši. Dopóznaće, zo bě „wohidna mjeńšina“ dobre mjeno kraja do błóta steptała, je jemu „hórke dopóznaće lěta 2016“, rjekny Tilich powěsćerni dpa.

Nadźijeja so polěpšenja

Drježdźany. Plahowarjo dejkow so nadźijeja, zo so połoženje na mlokowych wikach klětu polěpši. „2016 bě plahowarjam dejkow najćeše lěto po přewróće“, praješe hłowny jednaćel krajneho zwjazka ratarjow, Manfred Uhlemann nowinarjam. Mnohe zawody běchu w swojej eksistency wohrožene, dokelž „je mlokowa kriza njewšědnje dołho trała“.

Wosada za hłuchich

Krótkopowěsće (29.12.16)

štwórtk, 29. decembera 2016 spisane wot:

Tójšto dźiwiny třělili

Dubrjenk. Hońtwjerske drustwo Du­brjenk přewjedźe wčera pod nawodom dr. Pětra Brězana ze Sulšec pola Kulowa – wotnajerja tamnišich lěsow – 26. hońtwu mjez hodami a Nowym lětom. Wobdźě­liło je so 44 honjerjow a 42 hońtwjerjow, telko kaž hišće ženje do toho. Tež ličbu třělenych kruchow dźiwiny njejsu minjene 25 lět w Dubrjenku hišće měli. Wčera ležachu tam dwě jelenicy, dwanaće dźiwich swini a jedna liška.

Škitne naprawy dale polěpšić

Drježdźany. Sakska je lětsa 178 mi­lionow eurow za škitne naprawy přećiwo wulkej wodźe nałožiła. Wudali su pjenjezy za twarske objekty w srjedźnej Sakskej a Rudnych horinach, kaž mi­nister za wobswět Thomas Schmidt (CDU) zdźěli. Klětu planuja runje telko spěchowanskich srědkow. Potom chcedźa mjez druhim nasypy podłu rěki Čorneho Halštrowa ponowić.

Něšto mjenje nadpadow

Wiesbaden. Ličba nadpadow na domy požadarjow azyla je lětsa snadnje woteběrała. Kaž Zwjazkowy kriminalny zarjad informuje, su hač do 27. decembra 921 njeskutkow zličili. Loni bě jich 1 031. We 867 padach je policija prawicarsko­ekstremistiski pozadk zwěsćiła.

Krótkopowěsće (28.12.16)

srjeda, 28. decembera 2016 spisane wot:

Zapalerjo zajeći

Budyšin. Po pospytanym zapalerstwje při přebywarni požadarjow azyla w Budyšinje před tydźenjomaj je policija třoch podhladnych zajała. Mužojo w starobje 19 do 23 lět buchu hižo 23. decembra zajeći a sedźa wot toho časa w přepytowanskej jatbje, kaž rěčnica policije zdźěli. Woni běchu w nocy na 13. december z bencinom pjelnjene a zapalene bleše­ na dom mjetali. Na zbožo njeje k žanej škodźe dóšło.

Dulig namołwja předewzaća

Drježdźany. Sakski hospodarski mi­nister Martin Dulig (SPD) předewzaća w kraju namołwja, so na zasadne změny w awtowej branši na dobro elektromobility nastajić. Němska awtoindustrija je wuwiće minjene lěta „trochu zaspała“, rjekny Dulig powěsćerni dpa. Nětko pak wobkedźbuje wón wulku dynamiku, na kotrejž měła so tež Sakska wobdźělić.

Hrajki zběrali

Drježdźany. Wobradźenje dale dźe: Mnozy wobydlerjo Drježdźan su wčera we wobłuku zběranskeje akcije trjebane abo nowe hrajki jako hodowny dar za dźěći z potrěbnych swójbow znosyli. Drježdźanske wobchadne zawody přewostajichu za to cyły bus, hdźež móžachu ludźo hrajki wotedać.

Krótkopowěsće (27.12.16)

wutora, 27. decembera 2016 spisane wot:

Chlěb město praskotakow

Berlin. Pod hesłom „Chlěb město praskotakow“ prosy ewangelski pomocny skutk Chlěb za swět wo pjenježne dary. „Z raketami a praskotakami ničo přećiwo namocy a njesprawnosći na swěće nje­zdokonješ“, rěka w zdźělence pomocneho skutka. Wón organizuje mjez druhim projekty přećiwo hłodej we wjace hač 90 krajach swěta, kaž zdźěla.

Ratarjam pjenjezy wupłaća

Drježdźany. Sakscy ratarjo dóstanu nětko hač do kónca lěta tak mjenowane direktne wupłaćenja. Cyłkownje 251 milionow eurow jim přewostaja. „Ratarjo maja ćežke lěto za sobu, mjez druhim mlokoweje krizy dla“, zdźěli ratarski minister Thomas Schmidt (CDU). Z pjenjezami chcedźa ratarjam pomhać, zo móhli swoje zličbowanki zapłaćić.

Mjenje płaćenych awtodróhow

Praha. Wobchadny minister Čěskeje republiki Dan Ťok wozjewi, zo wot lěta 2017 syć płaćenych awtodróhow wo ně­hdźe 100 kilometrow skrótša. Jedna so wosebje wo wotrězki na wobjězdkach Prahi a druhich wjetšich městow, kotrež budźe móžno bjez zapłaćeneho awto­dróhoweho nalěpka wužiwać. Nowe rjadowanje ma wodźerjow jězdźidłow wo­lóžić.

nawěšk