Lětsa je tomu 70 lět, zo je so Druha swětowa wójna skónčiła. Jako šulscy pacholjo přiběrajo wójnu wědomje zapřijachmy. A nalěto 1945 jeje zahubu z poslednimi surowymi­ bitwami zaso w swojej domiznje, na swojej koži dožiwichmy. Wone podawki­ nětkole mnohim zaso do pomjatka přichadźeja. Z łahodnym hesłom dopomnjenki­ pak kryja so přetrate strachi, ćerpjenja, smjerć a zrudoba.

Dźěćo-wojak

Woprawdźe najmłódši Sernjančan, poprawom hišće dźěćo, bu 20. januara 1928 rodźeny Jurij Šrama do wójny zwołany. Pjeć dnjow do swojich 16. narodnin dyrbješe k HJ-jednotkam na wójnske wukubłanje, we Wysokej za njedalokim Jitrom blisko Wóslinka, nastupić. Wona znata pancerfaust bě zwučowanska bróń čisło jedyn w pěskowych jamach wokoło Kins­porka. A to njebě božedla žana hrajka! Štyri njedźele pozdźišo zadrasćichu Jurja w Drježdźanach wojaka. Jako tajki přihotowaše wón w Ottendorfje-Okrilli pola Drježdźan žiwidła za frontu.

Dźěći a młodostni nałožk mejemjetanja w narodnej drasće dostojnje pěstuja

Někotrym maćerjam so sylzy ronjachu, jako mejemjetanju přihladowachu“, wopisuje awtorka Mandy Decker mejski nałožk w Němcach. Prěni raz je tam sydom porow w serbskej katolskej drasće wokoło meje rejwało. Ani najstarši wobydlerjo wsy njemóža so na to dopomnić, hač běchu tam tónle nałožk hdy na te wašnje pěstowali. Tohorunja w Pěskecach su holcy lětsa po wjele lětach zaso narodnu drastu woblečene po wsy k meji ćahnyli. Tak bě tomu tež w Sernjanach, hdźež znajmjeńša hižo 40 lět, na starodawne wašnje meju mjetali njejsu. Mejski štom drje tam kóžde lěto 30. apryla na nawsy nastajeja. Ale mejemjetanje z rejemi a swjedźenskim ćahom dźěći a młodych maćerjow we wuslěkanej katolskej drasće su tam hakle njedawno, 16. róžownika, zaso přewjedli.

Jednaćelka LND Marka Maćijowa swjeći šěsćdźesaćiny

Kóždy, kiž měješe hdy z njej činić, waži sej jeje wurunanosć a wěcownosć při wšěch problemach a nadawkach – jednaćelki Ludoweho nakładnistwa Domowina Marki Maćijoweje, kotraž swjeći jutře 60. narodniny.

Po tym zo běch so w Dušanbeju derje zažiwiła a swój třiměsačny praktikum w němskim wulkopósłanstwje Tadźikistana zahajiła, nańdźech sej nowych přećelow­ a mějach tež chwile, aziski kraj a jeho wobydlerjow tróšku bliže zeznać.

Kubłanišćo w Delanach swjeći

pjatk, 29. meje 2015 spisane wot:

Ralbičanske šulske twarjenje wobsteji 40 lět a ma zajimawe stawizny

Na wulki swjedźeń přeprosyli su wuknjacy a wučerjo Serbskeje wyšeje šule Ralbicy, zo bychu tam dźensa zhromadnje 40lětne wobstaće a zdobom zjawne wotewrjenje wobnowjeneho kubłanišća woswjećili. Wjele wjerškow, kaž mejemjetanje na šulskim dworje, kulturny program zakładnych a wyšich šulerjow, zjawne­ přepodaće wobnowjeneho šulskeho twarjenja a najwšelakoriše poskitki wotbłyšćuja zaměrne dźěło na delanskej šuli. Składnosć, sej ju bliže wobhladać a so z wučerjemi, kaž tež z nětčišimi a ně­hdy­šimi sobušulerjemi rozmołwjeć, dźen­sa zawěsće mnozy wužiwaja. Tón abo tamny drje dopomina so tež na swój šulski čas w domje, před 40 lětami na­twarjenym.

Zajimawe stawizny

Lětsa je tomu 70 lět, zo je so Druha swětowa wójna skónčiła. Jako šulscy pacholjo přiběrajcy wójnu wědomje zapřijachmy. A nalěto 1945 jeje zahubu z poslednimi surowymi bitwami zaso w domiznje na swojej koži dožiwichmy. Wone podawki nětkole mnohim zaso do pomjatka přichadźeja. Za łahodnym hesłom „dopomnjenki“ pak kryja so přetrate strachi, ćerpjenja, smjerć a zrudoba.

Wójnske wopory

Wójna njewostawa bjez woporow. Prěni Sernjanski wójnski wopor bu 18. julija 1941 Bjarnat Wowčerk (Piwarcec). Njecyłe 26 lět młody dyrbješe swoje žiwjenje woprować. Jeho bratr Mikławš je 1. hodownika 1944 pola Trebišova w Słowakskej zahinył. We wojerskej powěsći wo jeho smjerći bě přispomnjene, zo njejsu ćěło wuchować a pochować móhli. – To su wěsće domoródni słowakscy ludźo wobstarać dyrbjeli.

nowostki LND