Slepo (SN/mb). Na přeprošenje noweje motiwatorki za nałožowanje serbšćiny w Slepjanskej kónčinje Juliany Kaulfürstoweje su so wčera wječor w knihowni Němsko-serbskeho šulskeho kompleksa Slepo temje „Dwě rěči a wjac – zmužće so!“ wěnowali. Referentka běše Marija Šołćic. Wučerka a wuměłča keramiki ­běše ryzy serbsce wotrostła, je němčinu w šuli nawuknyła a sej za pobyt a dźěło w Francoskej francošćinu přiswojiła. Juliana Kaulfürstowa, hižo wjele lět na polu wožiwjenja slepjanšćiny angažowana, skutkuje wot najnowšeho w „Syći za regionalnu identitu a serbsku rěč“ (ZARI) Domowiny. Z tutym wulkoprojektom we wobłuku dołholětneho spěchowanja z hornca za změnu strukturow chcedźa serbšćinu do žiwjenja swójbow a towaršnosće tam wróćić, hdźež je so naša rěč z wšědneho dnja zhubiła.

Na překupca a prócowarja spominali

wutora, 07. měrca 2023 spisane wot:

Łaz (AK/SN). Składnostnje 150. posmjertnych narodnin Jana Haješa (1873–1960) je spěchowanske towarstwa Łazowskeho Domu Zejlerja a Smolerja minjeny pjatk na serbskeho překupca a narodneho ­prócowarja spominało (SN informowachu). Něhdźe 35 wopytowarjow je wo swójbnych korjenjach Haješa a jeho powołanskim skutkowanju zhoniło. Młody twarc instrumentow ­Philipp Heim z Bjedrichec je wječor tež ze serbskimi štučkami hudźbnje wob­rubił. Předsyda spěchowanskeho to­warstwa Reinhardt Schneider rozłoži ­historiske wobrazy.

Werner Thomas rysowaše žiwjenje a skutkowanje Haješa. Z Lipin pochadźacy so wón po wojerskim času a dźěle w Drježdźanach 1904 do Łaza nawróći. Tu natwari wón wikowanišćo, kotrež je tež wobydlerjow zastarało. Po Druhej swětowej wójnje wutwori wón tak ­mjenowane kompenzaciske wikowanje. Mjez druhim je wón len na tekstilije a tobakowe łopjena na cigarety a cigary zaměnił. Hospozy móžachu sej pola ­Haješa druhdy płat bjez trěbnych znamkow wobstarać.

Za sylny serbski wliw

póndźela, 06. měrca 2023 spisane wot:
Zhromadny projekt štyrjoch łužiskich zarjadnišćow UNESCO zhromadnje z Domowinu je nětko tež oficialnje zahajene. Tón so ani na krajnej ani na statnej mjezy njeskónči, štož zda so nowa kwalita kooperacije być. Nětko pak wćipnosć přiběra, kak chcedźa biosferowej rezerwataj w Delnjej a Hornjej Łužicy a kaž tež Mužakowski park a Mužakowski zahork serbske imaterielne kulturne namrěwstwo do swojeho skutkowanja zapřijeć. Tudyši biosferowy rezerwat Hornjołužiska hola a haty móže hižo wo wšelakich nazhonjenjach zhromadne dźěło z Domowinu nastupajo rozprawjeć. A zawěsće měli so serbske towarstwa resp. Domowinske župy Delnja Łužica, „Jakub Lorenc-Zalěski“ a „Jan Arnošt Smoler“ w swojej kónčinje zaměrnišo wobhonić, kak zhromadne dźěło za projekt „UNESCO 5“ konkretnje wupada. Nowe temy za kolesowarske tury abo kubłanske poskitki šulam a pućowacym wuwić je narok, kotryž za sylnym serbskim wliwom woła. Axel Arlt

Dźěłowe ćežišća rozjimali

štwórtk, 02. měrca 2023 spisane wot:

Budyšin (SN). W přihotach na hłownu zhromadźiznu serbskeho třěšneho zwjazka 23. apryla w Choćebuzu je prezidij Domowiny wčera w Budyšinje aktualny naćisk dźěłowych směrnicow wobjednał. Zakładny dokument dźěławosće měri so na dobu 2023–2025. Kaž Domowina informuje, chcedźa rozjimowany naćisk nětko čłonskim towarstwam a župam spřistupnić. Tak móža wone so z wobsahom hač do hłowneje zhromadźizny zaběrać. Zwjazkowe předsydstwo Domowiny budźe maćiznu na swojim posedźenju 17. měrca wobjednawać. Je nadawk delegatow hłowneje zhromadźizny, dźěłowe směrnicy wobzamknyć.

Serbske młodźinske towarstwo Pawk budźe so ze štyrjomi zastupjerjemi na jutrownym seminarje MENS wot 31. měrca hač do 7. apryla w awstriskim Gradźišću wobdźělić. Prezidij Domowiny je jich wčera delegował.

Zdobom namjetuje gremij zwjazkowemu předsydstwu wuběrk „Europeada 2024“ wutworić. Wuběrkej njech přisłuša dźesać wosobow z Hornjeje a Delnjeje Łužicy. Woni maja wobdźělenje Serbow na klětušej Europeadźe přihotować.

Lawski areal – prezentuja plan

srjeda, 01. měrca 2023 spisane wot:
Budyšin (SN). Załožba za serbski lud je nošerka twarskeje naprawy „Serbski forum wědy při Lawskim arealu“ w Budyšinje. Zhromadnje z dalšimi wobdźělenymi na projekće chce wona aktualny staw planowanja projekta předstajić. Po wotrěčenju ze Sakskim statnym ministerstwom za wědomosć, kulturu a turizm je tute zarjadowanje nětko tola zjawnje přistupne – porno wotmołwje załožby na naprašowanje Serbskich Nowin před tydźenjomaj. Tohodla přeprošeja nětko wšěch zajimcow na zjawnu prezentaciju jutře, 2. měrca 2023, w 14.00 hodź. do Serbskeho domu w Budyšinje. Sakska statna ministerka Barbara Klepsch budźe wosobinsce přitomna. Zarjadowanje so tež přez livestream na Youtube-kanalu załožby wusyła a budźe dołhodobnje w syći přistupne.

Europeada 2024 ze Serbowkami

wutora, 28. februara 2023 spisane wot:

Wojerecy (SN/mb). Hižo 25 serbskich koparkow w starobje wot 15 do 40 lět – po połojcy z Delnjeje a Hornjeje Łužicy – je so za přichodnu Europeadu „mjez morjomaj“ w němsko-danskich namjeznych kónčinach přizjewiło. To je dźensa Franciska Hellnerowa, nawodnica serbskeje wubranki žonow, Serbskim Nowinam wobkrućiła. Wona sama běše koparka w Chrósćicach a Biskopicach a je 2016 na Europeadźe w Južnym Tirolu serbski lud na kopanišću aktiwnje reprezentowała. Loni do Europeady w Korutanskej, kotraž bu pandemije dla wot 2020 dwójce přestorčena, je so po informaciji nawody serbskeje delegacije, referenta Domowiny Clemensa Škody jenož sydom koparkow přizjewiło. Tohodla je jeničce muske mustwo Serbow wuspěšnje zastupowało.

Wčera je so dotalny wuběrk „Europeada“ posledni raz we Wojerecach schadźował. Srjedź měrca powoła zwjazkowe předsydstwo Domowiny přihotowanski wuběrk za Europeadu, kotraž so klětu wot 28. smažnika do 7. pražnika wotměje. Sobotu w Ralbicach so turněr z 20 přizjewjenymi koparkami přewjedźe – jako prěni přihot na Europeadu 2024.

Slepjanšćinu bóle praktisce zwučować

póndźela, 27. februara 2023 spisane wot:

Rowno (AK/SN). Lěta 1999 załožene towarstwo Njepilic dwór z. t. je loni 3 209 wopytowarjow z cyłeho swěta witało. Za skupiny, swójby a jednotliwcow su mnohe wjedźenja poskićili. „To su zaso ličby ze stareho časa“, wuzběhny předsyda Manfred Nikel z widom na dobu do korony pjatk na hłownej zhromadźiznje towarstwa. „Smy zdobom naš hoberski inwentar materialow za naše wustajeńcy aktualizowali. Na kóncu hišće njejsmy, mamy dale naše mnohe Slepjanske serbske narodne drasty dokumentować.“ W towarstwje zběraja dale wokable serbšćiny slepjanskeho regiona a je zapisuja. Juliana Kaulfürstowa jich při tym podpěruje. Wažne su předewšěm rěčne wobroty wšědneho dnja, kaž stej to postrowjenje a rozžohnowanje. Po móžnosći dwunjedźelsce chcedźa čłonojo towarstwa z Julianu Kaulfürstowej nic tak jara wokable wuknyć , ale praktisce zwučować.

Serbowanje w korčmje je wažne

srjeda, 08. februara 2023 spisane wot:

Z wjeselom zhonichu čłonojo župneho předsydstwa, zo je so prěni raz radźiło, šulerjam wyšeje šule Wojerecy serbšćinu spřistupnjeć. Wo tym powědaše nowa rěčna motiwatorka Marija Šołćic.

Wojerecy (SN). Nimo wuzwolenja delegatow za lětušu hłownu zhromadźiznu Domowiny mějachu čłonojo předsydstwa župy „Handrij Zejler“ wutoru wječor dosć předewzaćow za 2023 na starosći. Z woblubowanej bjesadu „Rěčna swětłownja“ pod režiju ko-županki Gabriele Linakoweje pokročuja 7. nalětnika w bróžni domu Domowiny na Drježdźanskej we Wojerecach. 4. jutrownika budźe molowanje jutrownych jejkow w srjedźišću stać a 9. meje chcedźa so zaso w hosćencu schadźować. Wšako je po słowach Linakoweje wažne, „zo druzy ludźo dožiwjeja, zo so w zjawnosći našeho města serbuje.“ Wosebje dobra běše atmosfera w radnej pincy, hdźež polyglotny korčmar italskeho pochada z hosćimi samo tróšku serbsce bachtaše.

Mjeze Serbami a Wendlandom w lěće 1991 zahajena kulturna wuměna tež lětsa pokročuje, zaso so „Wendentag“ wotměje.. We Łuchowje (němsce: Lüchow) stara so wo to asociěrowane towarstwo Domowiny z mjenom „Wendischer Freundes- und Arbeitskreis e.V.“.

Łuchow (ws/SN). Tući domoródni zajimcy słowjanskich korjenjow krajiny kulowcow a zdobom přećeljo Serbow mějachu zašły tydźeń dwě zarjadowani ze serbskim podźělom. Dnja 2. małeho róžka přichwata z Choćebuza sobudźěłaćerka wotnožki Serbskeho instituta dr. Jenny Hagemann, zo by přednošowała wo temje „Wotkazane regiony“ – přirunowanju regionalne kulturne herbstwo Łužicy a Wendlanda. Wona bě jara překwapjena, zo bu rumnosć pod třěchu w starym hamtskim domje we Łuchowje z 80 zajimcami pjelnjena. Po přednošku wuwi so zajimawa diskusija wo prašenjach domizny, tradicijow, słowjanskeju rěčow wobeju regionow a dźensnišim wuznamje pěstowanja kulturneho herbstwa. Referentka je přilubiła, tematiku z dźěłarničku na tak mjenowanym „Wendentag“ spočatk septembra pohłubšić.

Prawe prašenje

póndźela, 06. februara 2023 spisane wot:
Čłonojo Serbskeho sejma su mudri dosć a wědźa, zo „prawi“ zapósłancy ludoweho zastupnistwa hišće njejsu. Jich hižo dlěje hač štyri lěta pilnje dźěłacy gremij pak je personifikowany wuraz praweho prašenja: Štó wo naležnosćach kultury a kubłanja rozsudźa, kotrež su za byće a traće Serbstwa bytostne? Zo dotalne wotmołwy njedosahaja, njejsu nic naposledk njedawno dwělomne wólby serbskich zastupjerjow ze Sakskeje do załožboweje rady pokazali. A njezabudźmy na wěčnu ćahańcu ze zarjadami wo serbskich šulach. Tak dale njeńdźe. A „zymna wójna“ mjez Domowinu a Serbskim sejmom njeskići žaneje wotmołwy. Dale a wjac ludźom pak na čuwy pada. Nowe wotmołwy jenož namakamy, jeli wosobinske animozity přewinjemy a hdyž murja njekomunikacije padnje. Najnowša hra dźiwadźelnikow „Bratrowstwa“ rěka: „Skónčnje něšto z niwowom“. Za tajke předstajenje serbskeje politiki je najwjetši čas. Marcel Brauman

Chróšćan Šulerjo

nowostki LND

Nowe poskitki knihow LND namakaće w lětušim wudaću Nowinkarja!

Nowinkar 2025