Před předewzaćom August-Förster-Pianoforte zawodom w Lubiju čakachu před nimale tydźenjomaj rynki ludźi. Firma zarjadowaše tam dźeń wotewrjenych duri, dokelž zhladuje na 165. jubilej swojeho załoženja. Runje za čas planowaneho zarjadowanja wotmě so we wjele krajach po cyłej Europje dźeń wuměłskeho rjemjesła. Přičina to, raz za kulisami wuspěšneje fabriki zhladować. Štóž chcyše so na wodźenju po zawodźe wobdźělić, dyrbješe dosć wutrajnosće měć a trochu wočaknyć. Čakanje so wudani a tak zajimcy zajimawy dohlad na cyłkowny produkciski proces manufaktury dóstachu. Tak wobkedźbowachu, kak přistajeni dokładnje w ručnym dźěle klawěry zhotowjeja. Wob lěto twarja w zawodźe 100 do 120 klawěrow a 40 do 50 křidłow. Hudźbne nastroje do cyłeho swěta dodawaja. „Pola nas je kupc kral“, zwurazni šef marketinga Gabriel Wandt. To woznamjenja, zo wosebite přeća, kaž na přikład barbu abo družinu drjewa po předstawje kupcow spjelnjeja.
Wudźerjo z wokoliny, cyłeje Sakskeje a Braniborskeje wjesela so nad nowym poskitkom hatoweho předewzaća Kittner. Zawod je najwjetši hat za wudźenje cyłeho swobodneho stata wotewrěł.
Hóznica (jrl/SN). W hatowym předewzaću Kittner maja wudźerjo nětko składnosć sej swoje ryby sami popadnyć. Před někotrymi dnjemi su tam nowy hat za wudźenje wotewrěli. A tón je najwjetši hat za wudźenje cyłeje Sakskeje. W 37 hektarach wopřijacej wodźiznje plahuje Armin Kittner najwšelakoriše družiny rybow. Nimo karpow su to liny, pstruhi, šćuki, sandaki abo wuhorje. Karl-Heinz-Kalich z Budyšina je jedyn z entuziastow, kiž měješe tele dny zbožo při wudźenju. Hnydom dwaj jasotraj (Stör) je z wody wućahnył. To wězo druhich wudźerjow zmuži swoju wudu w haće wuspytać. Kóždy z nich wužiwa hinašu techniku a ma to za swoje potajnstwo.
Drježdźany (SN). Z nimale 26 milionami eurow podpěruje Sakska dobrowólne předewzaća za škit družin, biotopow a klimy na ratarskich přestrjenjach. Kaž statne ministerstwo za energiju, škit klimy, wobswět a ratarstwo wčera zdźěli, su wupłaćenja za 2 393 stajerjow wotpowědneje próstwy přizwolili. To su předewšěm ratarske zawody, ale tež zwjazki, kotrež wobswět a krajinu hladaja, a jednotliwcy. Pjenjezy chcedźa w běhu tydźenja přepokazać. Zakład je spěchowanska směrnica lěta 2023 nastupajo ratarsko-wobswětowe a klimowe naprawy. Tak spěchuja předewzaća na wjace hač 36 000 hektarach role z 10,6 milionami eurow kaž tež na 34 000 hektarach trawnišćow z 15,6 milionami eurow.
Přijimarjo agrarnowobswětoweje premije chcedźa na přikład z někotrymi naprawami za rolu eroziji pódy a tajkej wody dla zadźěwać a wobhospodarjenje pódy polěpšować. Předewzaća na trawnišćach měrja so na přesahowacy cil škita družin a biotopow. Biotopy zaměrnje hladać abo howjada a konje přirodoškitej wotpowědowace pasć stej z wida ministerstwa přikładaj tajkich předewzaćow.
Turistiski zwjazk Łužiska jězorina je za loni wusahowacu ličbu přenocowanjow zwěsćił a tak niwow do korony jasnje přetrjechił. Na zakładźe podaćow statistiskeju krajneju zarjadow Braniborskeje a Sakskeje je wuslědk tak dobry kaž ženje do toho.
Zły Komorow (SN/at). Z 874 117 přenocowanjemi bě młoda dowolowa kónčina loni tak powabna kaž hišće ženje w swojich stawiznach. Ličba zwuraznja wužiwanje přemysłowych hospodow a je wo tři procenty wyša hač w dotal najwuspěšnišim lěće 2022. 4,7 procentow wučinja rozrost porno lětu 2019 do pandemije.
Janšojce (SN/at). Energijowe předewzaće LEAG je blokaj E a F Janšojskeje milinarnje předwčerawšim, 31. měrca, doskónčnje ze zastaranskeje syće wotpinyło. Z tym slěduja žadanje zakonjedawarja, kaž LEAG w nowinskej zdźělence piše. Nimo łužiskeju blokow je runje tak pjeć blokow předewzaća RWE w porynskim rewěrje milinu produkować přestało.
Napjate połoženje na energijowych wikach běše w oktobrje 2020 tomu polěkowało, zo buštej blokaj z tak mjenowaneje wěstotneje rezerwy nachwilnje hač do lětušeho 31. měrca znowa syći připinjenej. Za to bě wobšěrne wuporjedźenje wobeju blokow trěbne, sobudźěłaćerki a sobudźěłaćerjo so na swoje bywše dźěłowe městno wróćichu.
Na regionalnej konferency Łužiska jězorina su zastupjerjo wšelakich wobłukow wóndano dźěłowe ćežišća hač do lěta 2026 wobzamknyli. Nadal chcedźa wjele pjenjez inwestować.
Kóšyna (AK/SN). We Łužiskej jězorinje maja hač do lěta 2026 dalše přistawy nastawać. Na jězorowym rjećazu ma priwatnikam a zjawnemu łódźnistwu potom móžno być, wot Złokomorowskeho jězora do dalšich jězorow jězdźić. Za turistow chcedźa dale Sedličanski-, Lejnjanski-, Bjezdowčanski- a Rański jězor dale wutwarić.
Tute cile wozjewi srjedu regionalna konferenca Łužiska jězorina. Na posedźenju w Kóšynje wobdźělichu so zastupjerjo turizma, komunow, wokrjesow a ministerstwow kaž tež towarstwow a zwjazkow. „Za lěto 2025 trjebamy přechodnje rjadowanje, zo by so łódźnistwo z pasažěrami mjez Saksej a Braniborskej po kanalach bjez łódźe ,aqua phönix‘ zrjadowało. Trjebamy jednotne rjadowanje łódźnistwa. Te hač do dźensa nimamy – hačrunjež staj wobaj nutřkownaj ministraj to slubiłoj“, podšmórny Siegurd Heinze, krajny rada wokrjesa Hornje Błóta-Łužica.
Wjele staršich, kubłarjow a wučerjow sej rady njewě, hdyž zwěsća, zo so dźěćo přiběrajcy spodźiwnje zadźerža runje, hdyž wo čitanje abo pisanje dźe. Abo hdyž často skorža, zo je hłowa boli, a přepytowanja pola lěkarjow wuslědki njepřinjesu. Pomhać móhło jemu snano optometriske přepytowanje a z tym zwjetša zwjazany wizualny trening. W bliskej wokolinje – a to hnydom w Budyšinje – poskićuje tole optikar Rüdiger Lenz. Anja Nowakowa je so z nim rozmołwjała.
Knježe Lenzo, byšće sebje a swoju dźěławosć skrótka předstajił?
R. Lenz: Chcych so hižo wot 6. lětnika sem z optikarjom stać. Staršej wšak měještaj tajki wobchod a tak dožiwjach nimale wšědnje zajimawe dźěła wukubłančow a wukubłancow w dźěłarni, kotrež chcych tež wukonjeć. Tak podach so 1986 na wukubłanje, kotrež po třoch lětach zakónčich. Po tym čakaše na mnje wojerska słužba a pozdźišo dźěłach hišće dwě lěće jako fachowy dźěłaćer za wóčnu optiku pola rjemjeslniskeje komory w Drježdźanach.