Z dobrej radu za domjace zwěrjata

srjeda, 06. januara 2021 spisane wot:
Kunathec coowowy wobchod je dlěje hač 30 lět požadana adresa w starym měsće Budyšina, najprjedy na Serbskich hrjebjach, po tym na Drjewowych wikach a Šulerskej a nětko hižo wjace hač sydom lět na Butrowych wikach. Nětčiši mějićel Dieter Kunath je wobchod 1992 wot nana Joachima Kunatha přewzał. Ludźi tam wobšěrnje poradźuja, hdyž chcedźa sej kupjene zwěrjata doma dźeržeć. Su to žurki, wujki, małe nukle (Zwergkaninchen) a wšelake družiny rybow. Młodźata, kaž wobchodnik praji, předawaja jenož wot znatych plahowarjow přewažnje z regiona. Do serwisa słuša hladanje akwarijow, štož někotre firmy, ale tež priwatnicy rady wužiwaja. Foto: SN/Hanka Šěnec

Management spyta změrować

wutora, 05. januara 2021 spisane wot:

Budyšin/Zhorjelc (dpa/SN). Hač do kónca januara chce francoski zhotowjer ćahow TGV Alstom přewzaće twornjow konkurenta Bombardier Transportation (BT) w Němskej wotzamknyć. To potrjechi tež stejnišći w Budyšinje a Zhorjelcu.

Z wida managementa Bombardier njetrjebaja so přistajeni po tym wjetšeho šmóranja dźěłowych městnow bojeć. „Naše knihi su połne nadawkow, trjebamy našich němskich inženjerow a fabriki, zo bychmy je zdokonjeli. Přichodnej dwě, tři lěta předewšěm wo to dźe“, cituje tydźenik Frankfurter Allgemeine Sonntagszeitung prezidenta BT Dannyja Di Pernu. Po jeho měnjenju njeje z dźensnišej wědu za wotwidźomny čas program restrukturowanja trěbny. „Organizaciju pak wězo stajnje optiměrujemy.“

Zastupjerjo dźěłopřijimarjow so procesa fuzije dla starosća, wšako přisłušeja Bombardierej w Němskej dalše twornje hač tej w Budyšinje a Zhorjelcu. Najwjetši zawod Alstoma je w delnjosakskim Salzgitteru. Šef dohladowanskeje rady BT ­Rüdiger Grube z toho wuchadźa, zo ­„Alstom móc na němskich stejnišćach ignorować njemóže a to tež njebudźe“.

Dowol we wukraju dale njewěsty

wutora, 05. januara 2021 spisane wot:
Dowol we wukraju přežiwić koronapandemije dla najprjedy raz dale móžno njeje. Hač drje budźemy lětsa we wulkoměstach kaž Parisu abo Romje bjezstarostnje na dowolu přebywać móc, je njewěste. Pandemija pak je dowolowe zadźerženje Němcow změniła. Loni su sej mnozy turisća swójsku domiznu Němsku jako dowolowu kónčinu wotkryli a budu drje to tež přichodne lěta činić. Přiwšěm zwostawa wćipnota na cuzbu, su sej fachowcy přezjedni. W Sakskej bychu so wězo dale nad mnohimi turistami z wukraja wjeselili. Kriza je wujewiła, zo budu ludźo swój dowol přichodnje wědomišo planować a přihotować. Foto: Joachim Rjela

Hórnikecy (SN). Sakski wyši hórniski zarjad je nětko plany za wotzamknjenja naprawow při Hórnikečanskim jězorje wozjewił. „Kupy, kotrež móhli so zesunyć, wostanu zawrjene. Wone pak njetrjebaja so geotechnisce saněrować“, wuswětli zastojnik hórniskeho zarjada prof. dr. Bernhard Cramer. Saněrowanje kupow by masiwnje do přirody zapřimnyło a tež zasydlenu zwěrinu wohrozyło. Tež kóšty a čas akterojo nětko lutuja. „Tak móhli jězor k lětnjej sezonje 2022 ludźom zaso spřistupnić“, fachowc měni. Zwostawace wužiwanske wobmjezowanja kupow ­a zbytne rizika podłu přibrjohow móže hórniski zarjad zastupować, w předležacym wozjewjenju rěka.

Hižo wot lěta 2014 je Hórnikečanski jězor zašlahany a njepřistupny. Přibrjohi je Łužiska a srjedźoněmska towaršnosć hórnistwoweho zarjadnistwa w nadawku sakskeho wyšeho hórniskeho zarjada saněrowała a zawěsćiła. Po wosom lětach smědźa ludźo jězor potom skónčnje zaso wužiwać.

Nowosć z Łužicy

srjeda, 30. decembera 2020 spisane wot:

Korzym/Lubij (dpa/SN). Piwowy palenc je nowostka z Łužicy, kotraž ma bórze w Sakskej spirituozowej manufakturje w Korzymju nastawać. Mysličku za nju měještaj šef Lubijskeje piwarnje Steffen Dittmer a Korzymski palencar Martin Wagner. Přičina za nowostku je koronapandemija, kaž wobaj wobkrućištaj.

Nowostku bych woptał

srjeda, 30. decembera 2020 spisane wot:
Časćišo smy słyšeli, zo je koronapandemija dobroty wunjesła. Na přikład akcija Załožby za serbski lud „Serbski poskitk tydźenja w syći“. Škoda, zo z nim njepokročuja. Dalši tajki pozitiwny poskitk je kreatiwna myslička ze Sakskeje spirituozoweje manufaktury w Korzymju. Mějićel manufaktury a šef Lubijskeje piwarnje chcetaj tam z piwa palenc dźěłać. Ideja klinči ćim lěpje, hdyž wěš, zo za to žane nowe piwo njewarja, ale zbytnu a njepřetrjebanu ­ječnu brěčku wužiwaja. Koronakrizy dla wšak je tójšto piwa, kotrež w korč­mach a hosćencach njewotbywaja, dokelž wšak su – tuchwilu znowa – zawrjene, wyše. Dobra alternatiwa tuž je na palenc předźěłać a woblubowane žiwidło preč njekidać. Mjeztym su prěnje družiny wuwite, mjez druhim palenc z pilsenskeho piwa kaž tež liker z wišnjoweho porterskeho piwa. Wosobinsce wšak sej z palenca scyła wjele nječinju a sej radšo lunk dobreho piwa popřeju. Nowostku z Łužicy pak bych woptał. Janek Wowčer

Prózdny nowy móst Bombardiera

srjeda, 30. decembera 2020 spisane wot:

Koncern bě sej posylnjenje zapadneho přijězda za swój Budyski zawod naležnje žadał. Nimale dwaj měsacaj po přepodaću je tutón dale njewužiwany. To ma přičiny.

Budyšin (UM/SN). Hdyž kanadiski wulkokoncern Bombardier po najnowšich informacijach kónc januara swoju spartu kolijowych wozydłow a z tym tež Budyski zawod francoskemu konkurentej Alstom woteda, potom z nahladnym wěnom w formje wutwarjeneho druheho přijězda za nakładne awta. Přijězd wjedźe wot zapada přez Sprjewju k na tradicije bohatemu stejnišću wagonotwarca a ma dotalny jenički na wuchodnej stronje wolóžić. Wšědnje hač do 110 transportow ma nowa dróha zmištrować, tak rěkaše směrnica na planowanski běrow.

Přiwabliwe hospodarske stejnišćo

wutora, 29. decembera 2020 spisane wot:

Znaty je Budyšin hladajo na historiske stare město, žonop a kulturu přede­wšěm wokoło jutrow. Tola tež jako hospo­darske stejnišćo ma město wulki wuznam, kaž z wozjewjenych statistiskich ličbow wuchadźa.

Budyšin (SN/BŠe). Nimale 18 000 wosobow wšědnje do Budyšina na dźěło jězdźi. A wobroty zaměstnjenych předewzaćow su samo wyše hač w Drježdźanach. Płonina industrijnišćow a přemysłownišćow je so w minjenych lětach podwojiła. Tele a dalše informacije wopřijima aktualizowana publikacija „Budyšin – hospodarstwo w ličbach 2021“. Na 46 stronach posrědkuja statistikarjo dokładne detaile a přehlady. Čitarjo pak měli wobkedźbować, zo złožuja so ličby předewšěm na čas do koronapandemije. Najebać to so wujewja, zo je so město Budyšin přikładnje jako hospodarske stejnišćo wuwiło.

Serbske baje sobu zapřijate

srjeda, 23. decembera 2020 spisane wot:

Přirodowa dožiwjenska šćežka „Hućinjanske haty a Olbaski jězor“ chcedźa hač do klětušich swjatkow znowa koncipować a twarsce wobdźěłać. Prěnje naprawy su w oktobrje hižo zahajili.

Hućina/Stróža (AK/SN). Přirodowa dožiwjenska šćežka „Hućinjanske haty a Olbaski jězor“ wupřestrěwa so mjez Malešanskimaj wjesnymaj dźělomaj Hućinu a Stróžu. Jeje koncept budźe wobsahowje předźěłany a z twarskimi naprawami wuhotowany, zdźěli biosferowy rezerwat UNESCO Hornjołužiska hola a haty na swojej internetnej stronje. Prěnje dźěła běchu zamołwići kónc oktobra/spočatk nowembra zahajili. Podłu šćežki nětko wšitke stare pućiki a platformy wotstronja. „Paralelnje pak přihotuja hnydom dźěła za nowe twarske naprawy. Wopytowarjo změja tuž přichodnje z haćenjemi ličić, dokelž njebudu jednotliwe elementy a stacije wužiwać móc“, zamołwići biosferoweho rezerwata informuja.

Za nastaće pohórnistwoweje krajiny z wjele jězorami je woda najdrohotniša. Zmysłapołne wodowe hospodarstwo je njeparujomne, za kotruž je wosebita přiliwowa centrala trěbna. Institucija je lětuše ličby nětko wozjewiła.

Zły Komorow (SN/BŠe). Wjac hač 58 mi­lio­now kubiknych metrow wody bu lětsa z łužiskich čisćenskich hrjebjow přez Łuži­sku a srjedźoněmsku towaršnosć hórnistwoweho zarjadnistwa (LMBV) do bywšich brunicowych jamow wjedźenych. Wo tym informuje přiliwowa centrala LMBV, kotraž je najnowše ličby nětko­ wozjewiła. Cyłkownje sydom milionow kubiknych metrow wody su zamołwići ekologisce znjesliwje z Nysy brali.­ Hłowny darićel wody pak je rěka Sprjewja, z kotrejež bu 39 milionow kubiknych metrow přez cyłe lěto wotwjedźenych. Čorny Halštrow je z dwanaće milionami kubiknych metrow třeći najwažniši dodawaćel. Wosebje w měsacach z wjele spadkami wodu wottam bjeru. Tež ze swójskimi rezerwami je LMBV k zapławjenju jězorow přinošowała.

nawěšk

nowostki LND