Originelna atrakcija we łužiskej jězorinje
Mortkowska Jakubec twjerdźizna mjez hosćimi z kraja a wukraja jara derje přiwzata
Twjerdźizna w Mortkowje bu před wosom lětami oficialnje wotewrjena, na čož bě tehdy 13 000 wopytowarjow přišło. Farar wosady Wujězd/Sprjewja Matthias Gnüchtel bě so tehdy za mjeno „Jakubec twjerdźizna“ wuprajił. Wot toho časa so atrakcija łužiskeje jězoriny wobstajnje dale wuwiwa. Wo rezimeju lěta 2019 je so Andreas Kirschke z mějićelom twjerdźizny dr. Andréjom Jakubetzom rozmołwjał, kiž w Mortkowje a Rakecach jako zubny lěkar dźěła.
Kajki je rezimej lěta 2019?
Dr. Jakubetz: To bě chětro intensiwne lěto. Twjerdźiznu dźě dale rozšěrjamy a kóžde lěto jedne do dwě zarjadowani wjace k tomu přińdźetej. To wotbłyšćuje wobsah a kwalitu. Jutrowničku sezonu z prěnimi wodźenjemi zahajimy. Jutrowne wuchodźowanje z wopytom našeje kofejownje je mjez hosćimi jara woblubowane. Při wodźenjach wotměnjam so jako jednaćel objekta z managerku twjerdźizny Martinu Küpferling. Hač do nazymy slěduja dalše zarjadowanja.
Kajke to konkretnje su?
Wotnajimaja lěsnu płoninu
Choćebuz/Rowno (SN). Priwatnu ležownosć před Wochožanskej brunicowej jamu wotnajima Zelena liga hač do lěta 2037. Wo tym je wobswětowe zwjazkarstwo tele dny informowała. Zdobom připowědźi, zo přewjeduja tam w přichodnych měsacach kubłanske a kulturne zarjadowanja.
Kaž Renej Šuster ze stron Zeleneje ligi rozkładźe, „nochcychu ležownostni mějićeljo z regiona swój lěs koncernej LEAG předać, město toho chcychu jón za powšitkownowužitne zaměry wužiwać dać“. Wuchadźeja z toho, „zo kónc wudobywanja brunicy wudobywanski areal krok po kroku pomjeńši. Tak hodźał so lěs trajnje zachować. Wobydlerska iniciatiwa ,Strukturnu změnu nětko – žane Wochozy II‘ sej hižo wjacore lěta wjetši wotstawk mjez jamu a wsomaj Rownom a Mułkecami žada. Znowa zahajena planowanska procedura k Wochožanskej jamje ma wo tym rozsudźić.“
Nimale połhektarski lěsny areal je blisko Rownoho. Wotnajenske zrěčenje su loni w decembrje podpisali a w nim wužiwanje za přirodoškit, kubłanske a kulturne zarjadowanja kruće zakótwili.
Překwapjenki na błótowskim stejnišću dožiwić
Zo maja w Błótach dosć a nadosć regionalnych wudźěłkow, wo tym móža so wopytowarjo lětsa w nowowuhotowanej braniborskeje hali Zeleneho tydźenja w Berlinje přeswědčić.
Budyšin (SN/BŠe). Wjac hač 20 regionalnych předewzaćow, kotrež předewšěm zežiwidła produkuja abo turistiske poskitki přihotuja, prezentuje so wot 17. januara na lětušim Mjezynarodnym zelenym tydźenju na zhromadnym błótowskim stejnišću. Wjetšinu něhdźe 80 wudźěłkow hižo pod třěšnej marku Błóta wuspěšnje zwičnjeja. Na stejnišću z čisłom 159 braniborskeje hale, móža sej ludźo jich wšelakorosć wotkryć. Nimo klasiskich błótowskich kórkow, chrěna a laneho wolija su to tež měd, twaroh, mjasowe zežiwidła a brěčki. Što pak so za błótowskej marmeladowej a žonopowej manufakturu chowa, to zhonja hosćo na najwjetšich wikach přetrjebarjow swěta.
Schowane parlički bóle do srjedźišća
Budyšin (SN/at). Budyski wokrjes je jedyn z najlěpje wuwiwacych so wokrjesow w Sakskej. To pak politikarjo a zjawnosć dosć njepřipóznawaja, měni Budyski běrow Zwjazkoweho zjednoćenstwa srjedźostawskeho hospodarstwa (BVMW) za hospodarski region Drježdźany w swojim aktualnym newsletteru. Ličba 1 187 tudyšich industrijnych předewzaćow je samo wjetša hač w Drježdźanach (1 104) abo w Zhorjelskim wokrjesu (869). BWMV rěči wo „schowanych parličkach“, kotrež wuwiće pohonjeja, byrnjež ze spěchowanjom kaž w padźe Tesla w Braniborskej ličić njemóhli.
BVMW ma za trěbne, wone „schowane parlički“ bóle do zjawneje kedźbnosće stajić. Jim měli wjace swobodnych rumow a pilotowych projektow zmóžnić, dźe-li wo hišće atraktiwniši hospodarski region Łobjo-Nysa.
W lěće 2020 chce Budyski běrow BVMW ze swojimi sobustawskimi předewzaćemi regionalne hospodarske kołoběhi z hišće zaměrnišo diferencowanymi syćemi dale wuwić. Tomu budźe so tež 20. srjedźostawski dźeń 17. junija na Butrowej horje wěnować.
Lědma hišće nowe wětrniki
Bilanca minjeneho lěta nastupajo wobnowjomnu energiju njespokoja
Berlin (dpa/SN). Ličba nowych wětrnikow w Němskej je loni na najniši staw minjenych 20 lět woteběrała. Po dotalnych ličbach su jenož 276 nowych wětrnikow za produkciju miliny twarili. Připrawy maja cyłkownu wukonitosć 940 megawattow. Přirunujo z lětom do toho je so ličba nowych wětrnikow wo wjace hač 60 procentow pomjeńšiła. Hladajo na přerězk minjenych pjeć lět je to samo minus 77 procentow. To wuchadźa z wuhódnoćenja fachoweje agentury za wětrnikowu energiju, kotrež powěsćerni dpa předleži.
Srědki EU snadź tež za Łužicu
Brüssel (dpa/SN). We wobłuku strukturneje změny po kóncu wudobywanja brunicy kiwaja snadź Łužicy kaž tež Porynskej pjenjezy EU. Šefina jeje komisije Ursula von der Leyen je kónc tydźenja „fonds za sprawnu změnu“ po powěsćerni dpa předležacym naćisku připowědźiła. Jutře chcedźa fonds, kotryž ma wšitkim čłonskim statam Europskeje unije přistupny być, w Brüsselu předstajić. Wotpohladany wobjim 7,5 miliardow eurow pjenjez z etata EU na dobu sydom lět maja Zeleni w Europskim parlamenće za přemało.
Fonds za sprawnu změnu ma prěni projekt wosebiteho programa za škit klimy „Green Deal“ być. Z nim chcedźa tym regionam pomhać, kotrež maja so najćešo nastupajo přechod na „klimyneutralne“ hospodarstwo hač do lěta 2050. Komisija EU rěči w tym zwisku wo 108 europskich regionach a 237 000 dźěławych we wuhlowej branši, wo 10 000 ludźi we wudobywanju hliny a 6 000 we wudobywanju šćěpjeloweho wolija. Za nich maja nowe dźěłowe městna nastać, zo bychu hospodarskemu spadej cyłych regionow zadźěwali.
Zaso něšto wjace wučomnikow
Budyšin (SN/BŠe). Ličba wučomnikow, kotřiž su loni wukubłanje w rjemjeslniskich zawodach Budyskeho wokrjesa zahajili, je wo 52 rozrostła. Cyłkownje je jich 96 žonow a 373 muži. „Ličba je wuslědk prócowanja rjemjeslnikow, młodostnych za tónle wobłuk zahorić“, wuswětla hłowny jednaćel Drježdźanskeje rjemjeslniskeje komory Andreas Brzezinski. Přiwšěm je dale wjele wukubłanskich městnow njewobsadźenych.
Podobnje kaž w Budyskim wokrjesu wupada wuwiće tež w komornych wokrjesach Zhorjelc, Mišno, Sakska Šwica-Wuchodne Rudne horiny a Drježdźany. Mjez młodostnymi w Budyskim wokrjesu je powołanje mechatronikarja jězdźidłow najwoblubowaniše. Cyłkownje 53 žonow a muži w tym wobłuku wuknje. Slěduja powołanje blidarja, hdźež mějachu loni 36 podpisanych wukubłanskich zrěčenjow. Tež elektronikarjo so nad 35 nowymi wučomnikami wjesela, mechatronikarjo připrawow sanitarneho, tepjenskeho a klimotechniskeho wobłuka nad 29. W Budyskim wokrjesu tuchwilu něhdźe 1 200 młodostnych w rjemjeslniskich zawodach wukubłuja.
Rodźeny Sicilčan Antonino Milazzo ma hižo dobry lětdźesatk swój ...
Znate předewzaća w Berlinje pódla
„Kulinarisku a turistisku mnohotu Sakskeje móžeš na 2 400 kwadratnych metrach dožiwić.“ To rjekny Wolfgang Günther (Zeleni), nowy statny minister za energiju, škit klimy, wobswět a ratarstwo wčera w Zwickauwje, hdźež su sakskich wustajerjow na lětušim Zelenym tydźenju w Berlinje předstajili.
Budyšin (SN/at). Swobodny stat budźe na najwjetšich agrarnych a zežiwjenskich wikach swěta wot 17. do 26. januara tak wobšěrnje zastupjeny, zo trjebaja za to cyłu halu 21b. Tu wočakuja hosći 20. januara tež na tradicionalny krajny dźeń. Minister Wolfgang Günther je přeswědčeny, zo móžetej sakske ratarstwo a zežiwjenske hospodarstwo z wobstajneho trenda k regionalnosći na kóždy pad lěpšinu měć. Kraj prezentuje na Zelenym tydźenju 38 předewzaćow a zwjazkow. Mjez dźewjeć nowačkami-wustajerjemi pak njebudźe žadyn z Hornjeje Łužicy.
Pytaja zaso kreatiwne hłójčki
Drježdźany (SN/BŠe). Sakske ministerstwo za hospodarstwo, dźěło a wobchad chce lětsa mjeztym 20. raz wobchodniske a załožerske koncepty wuznamjenić. Cyłkownje 30 000 eurow ma za to k dispoziciji. Pjenjezy maja k poradźenju swójskich idejow přinošować. Hač do 20. měrca smědźa zajimcy swoje požadanje na inowaciskej platformje swobodneho stata futureSax zapodać.
„Na spočatku steji stajnje ideja. Z inowatiwnymi myslemi chcemy wuspěšne stawizny Sakskeje dale tworić. Wšojedne, hač su ideje hižo zwoprawdźene abo hakle na spočatku wuwića“, wuswětla sakski hospodarski minister Martin Dulig (SPD).
Znajmjeńša minjene šěsć lět njebě mjez dobyćerjemi ani jedne předewzaće z Hornjeje Łužicy. Jeničce 2017 bě Běłowodźanski zawod Mister-flint-inowacije mjez dźesać nominowanymi za załožerske myto. Zo je tež we Łužicy dosć kreatiwnych hłójčkow z dobrej wobchodniskej ideju, pokazuje přikład sakskeho statneho myta za inowaciju, kotrež je hakle loni Malešanske předewzaće za techniku woknow Innoperform tzwr dobyło.
