W našim regionje hajimy nałožk, w dojutrownym času jejka debić. Tutej rjanej tradiciji wěnowaše so krótko do jutrow popołdnjo za swójby w pěstowarni „Raj palčikow“, kotraž je w nošerstwje Miłočanskeho Křesćansko-socialneho kubłanskeho skutka. Zhromadnje su starši a jich dźěći serbske jutrowne jejka debili. Z wjele sćerpliwosću, kreatiwitu a wjeselom nastachu při tym mnohe wuměłske unikaty.
Wosebity dźak słuša Dianje Mejnowej, projektowej sobudźěłaćerce Radworskeho serbskeho experiMINT campusa, kaž tež Raphaeli Wićazowej, rěčnej motiwatorce projekta Zari, kotraž skutkuje mjez druhim w Rakecach. Dźakowano jeju nazornym wujasnjenjam dóstachu wopytowarjo mnohe informacije wo nastaću a wuznamje serbskich jutrownych tradicijow. Nimo toho posrědkowaštej symboliku wuměłskich mustrow na jejkach, rozłožichu wuznam kmótřiskich jejkow a nawjazachu zwisk k serbskej rěči.
Pólska partnerska šula Radworskeje zakładneje šule „Dr. Marja Grólmusec“ bě srjedu, 18. měrca, z hosćom pola nas w Radworju. 22 dźěći a tři wučerki zakładneje šule ze wsy Rząsiny su z busom na zhromadny sportowy dźeń přijěli.
Po słódnej snědani započachu so prěnje wubědźowanja w našej rjanej wulkej sportowni „Slavia“. W prěnim dźělu wojowachu dźěći 2. a 3. lětnika zhromadnje z pólskimi dźěćimi w staflowych hrach wo dypki. Po wobjedźe sej wšitcy zhromadnje wjesele na šulskim dworje hrajkachu. Tam hižo prěnje přećelstwa nawjazachu. Starše dźěći spytachu so z pomocu jendźelskeje a serbskeje rěče kaž tež z někotrymi pólskimi wokablemi dorozumić a so jara wjeselachu, jako so to poradźi. Při slědowacej hrě z bulom wojowachu zaso měšane teamy wo dobyće. Na kóncu hrajachu dźěći kopańcu. Tež při tym bě poprawom wšojedne, štó dobudźe, dołhož mějachu wšitcy wjele wjesela.
Wotrow. Sobotu su we Wotrowskim młodźinskim klubje w starej šuli 14. raz woblubowany kickerowy turněr zarjadowali. Dohromady so na nim 42 mustwow wobdźěli. Wone buchu do šěsć skupin rozdźělene a wubědźowachu so wot něhdźe 15 hodź. w skupinskej fazy. Z elanom hrajerjo wo kóždy bul wojowachu. Tež tójšto přihladowarjow tam bě. Dohromady bě jich něhdźe 140 ludźi přišło, mjez nimi něhdźe 50 fanow, kotřiž so wo dobru naladu postarachu.
Po skupinskej fazy slědowaše k.o.-koło. Tu móžeše kóždy zmylk kónc woznamjenjeć. Přidatnje zarjadowachu tak mjenowane lucky-loser-koło. Tam doby team „Bjezbóžnych“ přećiwo „Horncej a wěku“. Tež tróštne koło bu wuhrate, tak zo móžachu wšitke mustwa hač do kónca pódla być. Najlěpši wubědźowachu so we hłownym kole. W finalu steještej sej mustwje „Asterix a Obelix“ a „Fun“ napřećo. Přihladowarjo kóždu akciju kedźbliwje sćěhowachu. Na kóncu doby mustwo Wotrowčanow Floriana Kreuza a Jakuba Wjacsławka. Team „Fun“ bu druhe a třeće městno wobsadźi dwójka tonuškow „Le Möv“, kotraž bě do toho hižo dwójce dobyła.
Rowno. Mjeztym hižo 15. raz je so minjenu sobotu na Rownjanskim Njepilic statoku serbske burske blido wotměło. Tónraz witachmy bywšeho šefredaktora Noweho Casnika Horsta Adama. Jeho rjane rozprawy z wosady a wo našich ludźoch jara rady čitamy. Ćim wćipniši běchmy, wjace z jeho žiwjenja zhonić a tež wo tym, kak swoje přinoški pisa. Derje, zo njeje so wot narunanskeho železniskeho wobchada wottrašić dał a puć z Choćebuza do Rownoho na so wzał.
Jara zajimawe běchu anekdoty Horsta Adama z časa jeho dźěćatstwa, kak bě z přećelemi do Slepoho na reje jězdźił a kajki bě jeho žiwjenski puć z Hornjeje do Delnjeje Łužicy. Dale rozprawješe wopytowarjam wo swojim powołanskim wuwiću po studiju žurnalistiki hač k zastojnstwu šefredaktora. Stajnje bě jeho kredo, zo chce sam dožiwić, wo čimž pisa a tak po móžnosći zmylkam zadźěwać. Po měnjenju Horsta Adama dźensa často čas za dokładnu rešeršu pobrachuje.
Na žurli wosady swj. Mikławša w Münsteru-Wolbeku su sobotu, 7. měrca, serbske jutrowne jejka debili. Katja Meyerowa a Feliks Brojer, w Münsteru bydlacaj Serbaj, staj na předstajenje tradicije přeprosyłoj. Dohromady 22 wosobow je přeprošenje slědowało, mjez nimi bě pjeć dźěći.
Na spočatku předstajištaj přednošowarjej wšitke serbske techniki debjenja jejkow. Feliks Brojer koncentrowaše so na wužrawanje a škrabanje a Katja Meyerowa předstaji wóskowanje a bosěrowanje jejkow. Jako přikład a za inspiraciju běštaj swójske debjene jejka sobu přinjesłoj. Tež dźěłowy grat a tradicionalne mustry móžachu sej zajimcy wobhladać. Po tym smědźachu sami jejka debić, a to pak w technice škrabanja abo w bosěrowanju. Referentaj dźěštaj wot blida k blidu, poradźowaštaj kreatiwnych a jim při dźěle pomhaštaj. Při tym wuwi so tójšto rozmołwow wo Serbach a jich tradicijach. Na dalšim blidźe běchu za přestawku zymne napoje, kofej a słódny tykanc přihotowane. Tykanc bě Leńka Meyerec napjekła. Wona so tohorunja na zarjadowanju wobdźěli a staraše so wo dźěći.
Někotři wobydlerjo internata Budyskeho Serbskeho gymnazija su so minjeny štwórtk zetkali, zo bychu zhromadnje plincy pjekli. Cyły dom za słódnym ćěstom wonješe, štož mnohich šulerjow přiwabi.
Jejka za ćěsto smy wuduli. Chcychmy je za wóskowanje jutrownych jejkow wužiwać. W horcej pónoji z butru abo wolijom potom jedyn plinc po druhim napječechmy. Při tym dźěłachmy kaž w pjekarni. Zo bychu so złoto-brune plincy spěšnišo na nas smjeli, měješe kóždy swój nadawk. Plincy z nazhonjenjom a z wosebitej techniku – je do powětra mjetajo – wobroćachmy.
Prěnja škla ćěsta bě bórze prózdna, tuž změšachmy hnydom dalšu šklu a po tym samo hišće třeću, zo móhli cyły internat nasyćić. Knjez Pöpel dyrbješe dwójce nakupować hić, dokelž přidawki tak spěšnje přetrjebachmy. Hotowy plinc z pónoje hnydom na taler połožichmy, zo móhli jón šulerjo ćopły a čerstwy jěsć. Wulki nawal šulerjow do kuchnje k tomu wjedźeše, zo na kóncu ani jenički plinc wyše njezwosta.
Drježdźanske towarstwo Stup dale je minjenu njedźelu serbskich wobydlerjow sakskeje stolicy a dalšich zajimcow na ptači kwas witało. Zarjadowanje wotmě so na žurli wosady „Marije donjebjeswzaća“ w Strěžinje. Wosom serbsko-němskich swójbow z 13 dźěćimi w starobje wot jednoho lěta hač do 15 lět bě přeprošenje sćěhowało. Krótko po třoch zastupowaca předsydka towarstwa Nadja Herbichowa přitomnych powita.
Swójby wužiwachu móžnosć, nałožk ptačeho kwasa tež zwonka Łužicy w zhromadnosći hajić. Ptače pjerka, ptača chěžka, klance w serbskej drasće, wobrazy wo ptačkach atd. atmosferu přisporjachu. Po spěwčkach a rejkach dachu sej kofej słodźeć. Nimo słódnych srokow a tykanca poskićeše towarstwo tež zaběru a paslenje. Tak zhotowichu nowolětka a pomolowachu ptače chěžki. Po dwěmaj hodźinomaj zaspěwachu sej posledni spěwčk a zarejowachu sej poslednju rejku. Towarstwo Stup dale dźakuje so wšitkim za čiłe wobdźělenje kaž tež za mały dar a so hižo wjeseli, wopytowarjow tež klětu zaso witać móc.