Student z Tokija w Serbach był

srjeda, 29. julija 2015 spisane wot:
Student Yoshihisa Hagiwara z Tokija wopyta minjeny tydźeń Budyšin, zo by so ze Serbami a městom zeznajomił. Witała je jeho mjez druhim Annett Šołćic w Smolerjec kniharni, hdźež je sej hósć někotre knihi, kaž němsko-serbski słownik a rěčespytne wudaća, kupił. Hagiwara studuje tuchwilu germanistiku, sla­wistiku­ a polo­nistiku w Halle. Wón je šuler w Serbach znateho prof. Christopha Gora Kimury a zaběra so předewšěm z přirunanjom słowjanskich rěčow. Tak wobdźěli so w awgusće tež na kursu słowakšćiny w Bratislavje. Foto: Jurij Łušćanski

Krótkopowěsće (29.07.15)

srjeda, 29. julija 2015 spisane wot:

Kozel měł mandat přewzać

Budyšin. Krajne dźěłowe zjednoćenstwo Serbska lěwica Hajkej Ko­zelej poruča, móžny mandat Sakskeho krajneho sejma jako naslědnik přiwzać. Na wčerawšim wuradźowanju Serbskeje lěwicy w Budyšinje přesahowachu podpěrace aspekty porno haćacym. Naslědny mandat budźe móžny, wuzwola-li zapósłanču Annekathrin Klepsch za kulturnu měšća­nostku Drježdźan a złoži-li wona na to swój mandat w krajnym sejmje.

Přichod brunicy njewěsty

Praha. Čěski industrijowy minister Jan Mládek je na wopyće sewjeročěskeju městow­ Litvínov a Horní Jiřetín zdźělił, zo rozsud wo dalewjedźenju tamnišeje brunicoweje jamy wo pjeć lět wotstorči. Při tej składnosći wón zdobom dwělo­waše, hač budźe brunica potom hišće w samsnej měrje trěbna kaž dźensa.

Dorost pobrachuje

Policija (29.07.15)

srjeda, 29. julija 2015 spisane wot:

Brunow. K tragiskemu njezbožu dóšło je wčera popołdnju na statnej dróze S 100 za Brunowom do směra na Kinspork. Z Kamjenca přijěducy Opel zajědźe z nje­znateje přičiny z jězdnje a zrazy do štoma. Awto so při tym dospołnje skóncowa. Wohnjowi wobornicy dyrbjachu šofera z awta wućahnyć. Najebać to, zo bě nuzowy lěkar hnydom na městnje a ćežkozranjeneho zastara, njemóžeše jemu hižo pomhać. Šofer hišće na městnje njezboža wudycha.

Šćeńca. Na Sprjewinej w Šćeńcy je wčera popołdnju traktor do awta zrazył. Wodźer awta so při tym zrani.

Kino pod hołym njebjom

srjeda, 29. julija 2015 spisane wot:

Budyšin (SN). Lětnje kino Budyskeho Kamjentneho domu wotměje so w awgusće přeco srjedu wot 21 hodź. w přemysłowym parku Při Sprjewinym wobłuku.

Lěkowanišćo pod lupu stało

Bórkowy (SN). Pruwowanski stres knježeše tele dny w błótowskich Bórkowach, najwjetšej gmejnje Němskeje. „Statnje připóznate městno za lěkowanje ludźi z hojenskimi žórłami“ chce a dyrbi po dźesać lětach swój status zakitować. 23. julija wotmě so k tomu wizitacija krajneho fachoweho wobłuka za lěkowansko-wočerstwjenske městna w Braniborskej. Jědnaće čłonow wopřijaca přirada poda so do Bórkowow, zo by tam wšitko dakładnje pod lupu brała. Kónc oktobra so rozsudźi, hač smě gmejna status­ lěkowanišća wobchować.

Ptači porik ma zaso dorost

Wojerecy (SN). We Wojerowskim zwěrjencu je wčera porik ptačkow z mjenom sunda orienthorn třeći raz dorost dóstał. Hižo w aprylu běštej sej ptačkaj sydansku prózdnjeńcu twariłoj a wot toho časa njebě žónka za wopytowarjow hižo widźeć. Wot lěta 2007 je porik tule žiwy.

Maja wokołopuće na so brać

Nimo cyrkwjow su tež farske domy něme swědki stawiznow. Ze swojej lětnjej seriju so po serbskich a dwurěčnych­ katolskich­ a ewangelskich wosadach rozhladujemy a někotre fary před­stajamy – dźensa Rakečansku.

Na dwuposchodowym farskim domje za něhdyšej šulu a mjeztym Rakečanskej radnicu zapadnje cyrkwje napadnjetej lětoličbje­ nad wjelbowanym hłownym zachodom. Pěskowc róžkow a nad woknami kaž tež barbojtosć fasady wuzbě­hujetej barokny charakter loni wobšěrnje wobnowjeneho farskeho domu. Tamna lětoličba pokazuje na jeho twar 1603. W starych cyrkwinskich aktach lědma něšto wo tamnišej farje nańdźeš. Jeničce zapisk na dnju swjateje Marije Madleny 22. julija 1597 pokazuje na rozpadowacy farski dom. Połožili běchu tuž zakładny kamjeń za nowotwar na nětčišim městnje w lěće 1603. Prěni ewangelski farar po reformaciji bě tam 1565 Simon Garwin z Baršća. Tež dalši duchowni, kotřiž Lutherowe wučby posrědkowachu, pochadźachu z Delnjeje Łužicy. Hakle 1650 so to změni, a nimale wšitcy fararjo wot toho časa běchu Serbja abo su serbšćinu nawuknyli.

Šulu a móst bórze ponowja

wutora, 28. julija 2015 spisane wot:

Łazowska gmejna dale zaměrnje do naprawow inwestuje

Łaz (AK/SN). Gmejna Łaz dale zaměrnje do wjesneho dźěla Wulke Ždźary inwestuje. K tomu je so gmejnska rada na swojim njedawnym posedźenju wuprajiła. Jednohłósnje radźićeljo dalši saněrowanski koncept za zakładnu šulu Při Hórnikečanskim jězoru a přepodaće nadawkow za nowotwar mosta „W rěčnym kuće“ wobzamknychu.

W saněrowanskim koncepće za zakładnu šulu su dalše zaměrne inwesticije zapisane. „Na zakładźe tohole koncepta ma so próstwa wo spěchowanje zapodać“, Wolfgang Tietze, nawoda ressorta za twar a imobilijowy management, podšmórny. W lěće 2005 bě Łaz wot něhdy­šeje Hórnikečanskeje gmejny nošerstwo zakładneje šule přewzał. Šula pak dźensnišemu standardej hižo njewotpowě­dowaše. Tuž je gmejna 2008 próstwu wo spěchowanske srědki z programa „šulski nowotwar“ zapodała. Wobjim za to wučinješe něhdźe 2,3 miliony eurow. „Schwalene pak tole njebu“, Tietze rjekny.

Z nowej techniku

wutora, 28. julija 2015 spisane wot:

Budyšin (SN). Wokrjes Budyšin je we wobłuku njepolicajskeho wotwobaranja stra­chow wozydła katastrofoweho škita a wuchowanskeje słužby hižo na digi­talnu škričkowansku techniku přestajił. Nimale dokónčene su tež dźěła we wobłuku wohnjowych woborow. Poslednjej dwě wohnjowobornej wozydle w Budyskim wokrjesu matej so pjatk na nowu, jara wukonitu digitalnu techniku pře­stajić. Kaž krajnoradny zarjad zdźěli, stej to tankowe hašenske wozydło a mało­hašenske wozydło Wósporskeje dobrowólneje wohnjoweje wobory.

W Budyskim wokrjesu su nimale 400 komunalnych wozydłow wohnjoweje wobory z nowej techniku wuhotowali.

Insekty powědaja wo přirodźe

wutora, 28. julija 2015 spisane wot:
Slědźerjej insektow Olaf Jäger a Jörg Gebert (wotlěwa) wobkedźbujetaj w nadawku koncerna Vattenfall, kak so renaturěrowanje rěčnišća Běłeho Šěpca pola Stareho Lubol­nja (Altliebel) radźi. Běły Šěpc běchu rozšěrjenja Rychwałdskeje jamy dla přepo­łožili. Systematisce wědomostnikaj zwěsćataj, kak so najmjeńše zwěrjatka we a při wodźe wuwiwaja. Jeli jich wuwiće njespokoja, hodźa so trěbne naprawy do pra­weho směra zwoprawdźić. Foto: Joachim Rjela

Wojerowčanomaj Manuelej Vogelej (33) a Andreji Rickhoff (35) je so lětsa w aprylu sedme dźěćo narodźiło. W tym padźe zwjazkowy prezident Joachim Gauck awtomatisce čestnohamtske kmótřistwo přewozmje. Dokelž njeje Gauck do Hornjeje Łužicy přijěł, je Wojerowski­ wyši měšćanosta Stefan Skora (CDU) swójbje čestne wopismo a pjenježny dar přepodał. Foto: Ulrike Herzger

Wojerowski klinikum łužiskeje jězoriny poskića zajimcam prawidłowne kubłanja k najwšelakorišim temam. Nimo ryzy medicinskich pokiwow su to tež informacije k hygienje a dowolej.

Wojerecy (SN/mwe). Dosć derje wopytane su we Wojerowskim klinikumje łužiskeje jězoriny informowanske akciske dny pacientow a wopytowarjow. Pod hesłom „30 sekundow, kotrež rozsudźeja – prawa technika je wažna“ wěnowachu so w chorowni minjeny pjatk ručnej hygienje. Po aktualnych studijach so 80 procentow wšěch bacilow přez ruku přenošuje. Hižo 30 sekundow dosaha, zo móžeš so skutkownje přećiwo infekcijam škitać. Čim lěpša desinfekcija je, ćim lěpje su tež pacienća a sobudźěłaćerjo chorownjow před problemowymi bacilemi škitani.

nowostki LND