Šulski socialny program

wutora, 28. februara 2017 spisane wot:

Drježdźany (SN). Dźensa je sakske knježerstwo spěchowanske směrnicy za socialne dźěło na šulach wobzamknyło, zdźěla ministerstwo za socialne naležnosće a škit přetrjebarjow. „Šulske socialne dźěło trjeba kontinuitu a spušćomnosć. Chcemy z krajnym programom tele dźěło w Sakskej kwantitatiwnje a kwalita­tiwnje polěpšić. Podpěrujemy wokrjesy a města, po potrjebje socialne dźěło na šulach poskićeć. Chcemy, zo změja je přichodnje­ we wšitkich regionach Sakskeje“, praji socialna ministerka Barbara Klepsch. Socialni dźěłaćerjo maja šulerjow w krizach a konfliktach profesionelnje poradźować a młodostnym pomhać je zmištrować. Měli jich sylnić, wučerjow wolóžić, dołhodobnje šulsku klimu polěpšić a prewentiwnje skutkować.

Nětko su wokrjesy a města namołwjene, swoje koncepty zapodać a projektowe próstwy stajeć. Sakski etat 2017/2018 předwidźi 30 milionow eurow za wobšěrniše šulske socialne dźěło. Koncept orientuje so na poručenjach krajneho wuběrka za podpěru młodostnych.

Zejlerjowu šulu njepřeměstnić

póndźela, 27. februara 2017 spisane wot:

Dotalne stejnišćo Handrija Zejlerjoweje zakładneje šule we Wojerecach je wohrožene. Jutře chcedźa so tamniši měšćanscy radźićeljo z přeměstnjenjom kubłanišća zaběrać.

Čěska solidarita

póndźela, 27. februara 2017 spisane wot:

Budyšin (SN). Kak móhli čěskich wučerjow za serbske šule zdobyć, to rozjimachu minjeny pjatk w Budyšinje zastupjer prezidenta regiona Ústí n. L. za šulstwo, młodźinu a sport Petr Šmid, předsydka Serbskeho šulskeho towarstwa Ludmila Budarjowa, zapósłancaj Europskeho parlamenta Jaromír Kohlíček a Sakskeho krajneho sejma Hajko Kozel (Lěwica).

Rozmołwnicy maja za kontraproduktiwne čěskich wučerjow wotwabić. Tež na tamnišich dźěłowych wikach je połoženje napjate. „Čěskaj partneraj poskićataj serbskemu ludej solidaritnu iniciatiwu, zo by serbske šulstwo personelnje podpěrane było“, zdźěli Kozel. Tak měli so gymnaziastam regiona Ústí informaciske zarjadowanja wo stawiznach čěsko-serbskich stykow, aktualnym połoženju Serbow a wo wukubłanskich a powołanskich perspektiwach jako wučer na serbskich šulach poskićeć. Za solidaritnu iniciatiwu chcedźa uniwersity z pedagogiskim wukubłanjom zdobyć.

Přisłušnej sakskej ministerstwje matej hromadźe z čěskej stronu wuměnjenja za njeběrokratiske zasadźenje čěskich wučerjow na serbskich šulach wutworić.

Protestna karta

štwórtk, 23. februara 2017 spisane wot:
Choćebuz/Budyšin (SN/CoR). SN podpěruja protest přećiwo postupowanju braniborskeho ministerstwa za kubłanje, młodźinu a sport (MBJS). Dźělej dźensnišeho wudaća je připołožena póstowa karta, z kotrejž móža so tež zajimcy w Hornjej Łužicy direktnje na MBJS wobroćić. „Z minimalnej ličbu dwanaće šulerjow za lětniki přesahowacu wučbu w třoch rjadowniskich schodźenkach njeby na wjetšinje šulow wučba serbšćiny kaž tež bilingualna wučba serbšćiny hižo móžna była. Knježe ministro Baaske, prošu starajće so wo to, zo so postajenje njezwoprawdźi!“, rěka na kartkach, kotrež su na priwatnu iniciatiwu nastali. RCW přewjeduje podpismowu akciju.

Wšelake měnjenja wo zamołwitosći

štwórtk, 23. februara 2017 spisane wot:

Budyšin (SN/MiR). Wospjet dźe w Serbach wo kompetencu. Tónkróć do diskusije zapřijate su iniciatiwna skupina Serbski sejm, Budyski regionalny zarjad Sakskeje kubłanskeje agentury (SBAB) a Domowina. Prašenje rěka, štó je zamołwity za serbske kubłanske naležnosće. Čłon iniciatiwy dr. Andreas Kluge praji: „Administratiwna organizacija serbskeho šulstwa je bjezwuwzaćnje w zamołwitosći SBAB a nic Domowiny.“ Tole zwurazni wón póndźelu tež w mejlce wosobinskemu referentej a zamołwitemu za serbske kubłanske naležnosće SBAB Bosćijej Handrikej. Kaž tón Andreasej Kluze piše, „regionalny zarjad njehladajo na swoje wuprajenja radźi, zo so iniciatorojo předewzaća ,Serbski sejm‘ přichodnje z prašenjemi najprjedy na legitimowane gremije serbskeho ludu wobroća“, z čimž měni Domowinu. To Handrik na naprašowanje SN hišće raz wobkrući.

Swójbnych najradšo fotografuje

srjeda, 22. februara 2017 spisane wot:

Fotografować je konik, kotryž Danny Wićaz ze Zarěča rady pěstuje. Hižo lěta wěnuje so wón předewšěm fotografowanju swójbnych, přirody a architektury. Wosebje derje lubja so jemu wobrazy Budyskeho fotografa Jürgena Maćija. „Znaju jeho dźěła, mam wjacore knihi z jeho fotografijemi a wot njeho wudate knihi druhich fotografow“, 43lětny powěda.

Zarěčan je so tuž na dźěłarničce z Jürgenom Maćijom w Budyskim Serbskim muzeju wobdźělił. Zhonił bě wón wo poskitku z Facebookoweje strony, na kotrejž muzej swoje zarjadowanja předstaja. Zo móhł pódla być, je sej samo dźeń dowola wzał. Rozdźělna staroba wobdźělnikow jeho njemyleše, skerje měješe to za dobru składnosć, sej z druhimi wo hobbyju mysle wuměnjeć. „Chcych zhonić, kak Jürgen Maćij dźěła, kak so na fotografowanje přihotuje a kak tak dobre rezultaty docpěwa.“

Z wutrobu wabić

srjeda, 22. februara 2017 spisane wot:
Kubłanske temy su wobstatk mjeztym kóždeho posedźenja Rady za serbske naležnosće Braniborskeje. Na swojim wčerawšim wurjadnym posedźenju bě jich ze šěsć dnjowych dypkow pjeć, kotrež so ze šulu a delnjoserbšćinu zaběrachu. Tež na posedźenjach Zwjazkoweho předsydstwa Domowiny je kubłanje wobstajna tema. Župy wuwiwaja projekty, wosebje za tych šulerjow-serbšćinarjow, kotrymž pobrachuje wšědny rěčny wobchad, kotřiž serbšćinu zwjetša jenož w šuli wuknu. Při­wšěm zajim hišće njedosaha, byrnjež powšitkowna ličba šulerjow zaso přiběrała. Kak pak strachej wobarać, zo so delnjoserbšćina ze šulow zhubi? Dyrbimy za jeje sylnjenje dale z wutrobu wabić. A dyrbimy postajowace zarjady wo tym přeswědčić, zo je wunošnišo jenož dźesać abo pjeć serbšćinarjow wuwučować, hač zhubić kraj wobohaćacu rěč a z njej kulturu. Milenka Rječcyna

Rulet so wjerći

wutora, 21. februara 2017 spisane wot:
W Delnjej Łužicy so wari. Nic w někajkich horncach, hdźež přewjele kucharjow poliwku skepsa. Ně, tam mnozy za jedyn postronk ćahnu. Wšako dźe wo přichod delnjoserbšćiny na braniborskich šulach, kotraž steji na hračkach. Ministerstwo za kubłanje, młodźinu a sport z ličbu dwanaće rulet hraje. Ma-li šula dohromady dwanaće šulerjow-serbšćinarjow, móža tam bilingualnu wěcnu wučbu kaž tež delnjoserbšćinu jako cuzu rěč podawać. To rěka, šula je dobyła. Ma-li pak kubłanišćo na přikład jenož jědnaće serbšćinarjow, da je přěhrało a ministerstwo dobudźe. Na šuli njemóža w tym padźe delnjoserbšćinu dale podawać. Je pak to woprawdźe dobyće, hdyž so słowjanska rěč na braniborskich kubłanišćach pozhubja? Ći, kotřiž na serbšćinu chodźa, činja to z wulkim zajimom, wšojedne, kelko jich je. Je tuž prawje so počinanju ministerstwa mócnje spjećować. Milenka Rječcyna

Wliw ratarstwa na klimu zwěsćić

póndźela, 20. februara 2017 spisane wot:

Serbska wyša šula Ralbicy pokročuje w swojim UNESCO-projekće „Načasne ratarstwo mjez hospodarskosću a wnuč­kokmanosću“. W tymle šulskim lěće rozestajeja so šulerjo z prašenjom: Kak ratarstwo klimu wobwliwuje?

Ralbicy (SN/MiR). Hižo w zašłych lětach su so šulerjo UNESCO-skupiny na kubłanišću z tym zaběrali, kak so rozdźělne wašnje ratarjenja na žiwjenje čłowjeka wuskutkuje. „Nowy aspekt europskeho projekta, kotryž wěnuje so změnje klimy, dotalnu wědu a nazhonjenja našich šulerjow na tymle polu rozšěrja“, praji šulski koordinator za UNESCO-dźěło Michał Wałda. „Projekt wobswětla produkciske metody načasneho ratarstwa a jich wuskutki na swětowu klimu.“

Spřećiwjeja so postajenju

pjatk, 17. februara 2017 spisane wot:
Choćebuz (SN/MiR). Postupowanju braniborskeho ministerstwa za kubłanje, młodźinu a sport zběha so spřećiwjenje. Na rjadnym posedźenju serbskich institucijow wčera wječor w Choćebuzu su nawodźa wo móžnych akcijach wuradźowali. Prěni wupłód zetkanja su protestne póstowe karty, kotrež nětko internetnje rozšěrjeja, bórze tež na papjerje. Zajimcy móža je wupjelnić a MBJS pósłać. „Z minimalnej ličbu dwanaće šulerjow za lětniki přesahowacu wučbu w třoch rjadowniskich schodźenkach njeby na wjetšinje šulow wučba serbšćiny kaž tež bilingualna wučba serbšćiny hižo móžna była. Knježe ministro Baaske, prošu starajće so wo to, zo so postajenje njezwoprawdźi!“, rěka­ tekst na pohladnicy. Rěčny centrum WITAJ­ přihotuje podpismowu lisćinu. Ta ma přichodne dny we wšěch šulach z delnjoserbskorěčnym poskitkom předležeć. Wšitcy su namołwjeni wutoru,­ 21. februara, wot 13 hodź. na wurjadnym­ posedźenju braniborskeje serbskeje rady w Mozaikowej zakładnej šuli Picno swój protest zwuraznić.

nawěšk

SERBSKE NOWINY podpěruja:

Novi Sad – kulturna stolica Europy

  • Serbska lajska dźiwadłowa skupina Šunow-Konjecy je swoju nowu komediju "Ludźo njedźiwaće so" 9. nowembra prapremjernje w Šunowskej Fabrikskej hospodźe předstajiła. tule namakaće někotre impresije z inscenacije. 

Tohorunja tón kónc tydźenja su w Ketl

nowostki LND