Wušo hromadźe dźěłać
Hradek nad Nisou. Zwjazkowa policija chce z čěskimi kolegami w Liberecskim kraju wušo hromadźe dźěłać. Zastupjerjo wobeju stronow su wčera w pomjeznym Hradeku nad Nisou stejnišćo za přichodne zhromadne policajske słužbne zarjadnišćo wopytali. Tehdy je tam policija za cuzych swój domicil měła, kaž mjenuja zarjad za wukrajnikow w Čěskej.
BUND peticiju přepodał
Drježdźany. Swoju peticiju „Brunicu stopować – jamy pomjeńšić“ je Zwjazk za wobswět a přirodoškit Němskeje (BUND) w Sakskej prezidentej krajneho sejma Matthiasej Rößlerej (CDU) srjedu oficialnje přepodał. Peticiju z lońšeje pózdnjeje nazymy je njecyłych 1 300 ludźi podpisało, kotřiž so za kónc wudobywanja a wužiwanja wuhla a tak přećiwo klimowej změnje zasadźeja.
Jamu Turów njerozšěrić
1W swojim lětaku sym cyle jasnje podał, kotre wužadanja na nas w Radworskej gmejnje přichodnje čakaja. Kotrym měli so prěnjorjadnje wěnować, nochcu na tymle městnje sam posudźować. Wo rjedźe a zwoprawdźenju naprawow wšak doskónčnje gmejnska rada rozsudźi. W přichodźe widźu so jako kapitan teama a nic jako tón, kiž wšitko sam wobzamknje.
2Njewěm, hač ma so w gmejnje zasadnje něšto změnić. To dźě by woznamjenjało, zo zakładnje něšto wopak běži. Tak negatiwnje połoženje w Radworskej gmejnje njeposudźuju. Mi je wažne, zo kóždy wjesny dźěl w samsnej měrje hódnoću a zo runowaha knježi. Štó drje čuje so rady zabyty?
3Serbstwo je kruty wobstatk gmejny. Nimo zachowanja lětstotki starych tradicijow a nałožkow je wažne, zo serbšćinu wšědnje nałožujemy. Dwurěčne napisy su mi runje tak wažne kaž dobra komunikacija z nawodnistwom našeje šule a z pěstowarnjemi w gmejnje. Wosebje mi na wutrobje leži, model Witaj zachować a po móžnosći dale wuwiwać. K tomu sym w zašłosći hižo we wulkej měrje přinošował.
1Hladajo na wšitke 24 wjesnych dźělow Radworskeje gmejny je wažne infrastrukturu zachować a wutwarić. Nimo dróhotwara tež šule a wodźizny k tomu słušeja. Nimo toho mi podpěra tudyšich zawodow a towarstwow na wutrobje leži. Jako wjesnjanostka chcu tež wobydlerjam bliska być, štož woznamjenja docpějomnosć a wotewrjene wucho za kóždeho. Jeno zhromadnje móžemy gmejnu zachować – abo hišće lěpje: wuhotować a wuwiwać!
2Štož derje běži a je derje wotběžało, měło so dale wjesć. Přiwšěm chcu rěčne hodźiny za wobydlerjow zarjadować. Tak je docpějomnosć zaručena, a kóždy wobydler móže swój wopyt na zarjedźe planować. Nimo toho chcu prawidłowne rozmołwy z předewzaćelemi přewjesć. Zakładnje měli so wšitke předewzaća, na přikład nastupajo syć dróhow a wodźiznow, ale tež wobswětlenje pućow po prioritach a spěchowanskich móžnosćach za gmejnsku radu zdźěłać a wotpowědnje wobzamknyć.
1Jedne z najwažnišich ćežišćow je, zo stanje so naša gmejna atraktiwna młodym swójbam a zo poskićamy starym ludźom perspektiwy, derje wobhladani tu wostać. Chcu, zo su nowe twarske ležownosće za bydlenske domy z dobrym wobchadnym zwiskom ke kubłanišćam wupokazane. Chcu so wo inwestorow prócować, kotrež w našej gmejnje zapłaćomne starobje wotpowědne bydlenja resp. bydlenja z wobstajnym hladanjom poskićeja. Za předewzaćelow, zawody a wšěch tych, kotřiž maja wotpohlad so zesamostatnić, chcu z dobrym partnerom při zwoprawdźenju jich projektow być. A dokelž je w Němskej wjele spěchowanskich srědkow, chcu je přemyslene wotwołać dać. Trjebamy w gmejnje ofensiwu za inwesticije.
2Hłowny nadawk gmejny je, ludźom, kotřiž tu bydla a dźěłaja, žiwjenje wolóžić. Tohodla chcu gmejnski zarjad na moderne na serwisowe zarjadnistwo přeměnić, kotrež wobydlerjow z informacijemi ze zarjada, towarstwow a wjesnych dźělow zastaruje, jich naležnosće chutnje bjerje a je profesionelnje wobdźěłuje. Komunikacija je kluč k přewinjenju zadźěwkow.
1Nimo zawěsćenja šulskeho stejnišća, podpěry młodźiny, wutworjenja noweho bydlenskeho sydlišća je za mnje tež wažne, atraktiwnosć wsow powjetšić. Sym přećiwo nošerstwu našeju šulow přez wokrjes. Tež fuzija z Wulkej Dubrawu za mnje do prašenja njepřińdźe, dokelž potom cuzy rozsudźa što so stawa abo nic. Wojować chcu wo přiměrjenu financnu podpěru našich kubłanišćow přez Saksku. Wumjetowanja w zašłosći běchu, zo šulu na kóšty druhich inwesticijow financuja, štož njetrjechi.
2Ludźo a zamołwići měli lěpje mjez sobu wobchadźeć, wosebje tam, hdźež su tučasnje konflikty, kaž smjerd. Kwalita realizacije inwesticijow měła so na kóždy pad polěpšić, zdobom tež žiwjenska kwalita w gmejnje. Tež wobswětlenje, chódniki a lěpša komunikacija mjez gmejnu a wobydlerjemi su zwoprawdźomne. Transparenca dźěła wjesnjanosty ma zasadny zaměr być. Tež zaměrniše spěchowanje našich kulturnych zetkanišćow w gmejnje je wažny wobstatk přichodneho dźěła.
Štyrjo kandidaća nastupja k wólbam wo zastojnstwo wjesnjanosty gmejny Radwor. Serbske Nowiny su wšitkim požadarjam štyri prašenja stajili, na kotrež woni tule wotmołwjeja.
1 Što su waše najwažniše ćežišća?
2 Što chceće w gmejnje zasadnje změnić?
3Kotru hódnotu ma serbskosć w gmejnje, a kak chceće rěč a kulturu spěchować?
4 Kajku předstajeće sej Radworsku šulu w přichodźe?
Stróža (SN/MWj). Dźeń a wjace ludźi na swójskej ležownosći kokoše plahuje a so tak wobstajnje nad čerstwymi jejkami wjeseli. Štóž za swój pjeriznowy hobby snano runje nowu družinu pyta, tomu móže biosferowy rezerwat Hornjołužiska hola a haty saksku kokoš poručić.
Saksku kokoš běchu wokoło lěta 1880 w Rudnych horinach plahowali. Spokojnosć, robustnosć a přiměrjenosć ju wuznamjenjeja. Tohodla so tale družina za plahowanje we wjesnej kónčinje wosebje derje hodźi, rěka w nowinskej zdźělence zarjadnistwa biosferoweho rezerwata. Přiwšěm je wobstatk chětro woteběrał, tak zo eksistuje wokomiknje jenož hišće něšto stow zwěrjatow mjenowaneje regionalneje družiny. Towaršnosć za zachowanje starych a wohroženych družin domjaceho skotu zastopnjuje saksku kokoš tohodla jako ekstremnje wohroženu.
Hórnikecy (AK/SN). Znowawotewrjenje Hórnikečanskeje Energijoweje fabriki w juliju zmóžnja dołhodobne šansy za turizm. Muzej a wjes měłoj přichodnje wusko hromadźe dźěłać, dokelž móhł jedyn wot druheho profitować. To bě tele dny poselstwo wobydlerskeje dźěłarnički, na kotruž běštej wjesna rada a Energijowa fabrika přeprosyłoj. 13 zajimcow bě do wobydlerskeho centruma přišło. „Naš zaměr je 50 000 wopytowarjow wob lěto. Při tym njeńdźe jenož wo busowe skupiny, ale tež wo młode swójby z dźěćimi a wo sportowsce aktiwnych“, rozłoži Maria Schöne. Wona je wot lońšeho muzejowa pedagogowka Energijoweje fabriki a wuwiwa mjez druhim dołhodobne koncepty a temowe namjety za turizm.
Cigarety a palenc kradnyli
Huska. Z pomocu gulijoweho wěka, kotrež běštaj z puća wuzběhnyłoj, rozbištaj dotal njeznataj skućićelej we wčerawšich rańšich hodźinach w Husce wukładne wokno wobchoda. Z njeho pokradnyštaj cigarety a alkoholiske napoje w dotal njeznatym mnóstwje.